- •1Тарау.Жеке адамға қарсы қылмыстық қ¥қық бүзушылықтар
- •1.Жалпы сипаттамасы
- •2. Өмірге қарсы қылмыстық құқық бұзушылықтардың жалпы сипаттамасы
- •2. Осы баптың бірінші бөлігінде көрсетілген мән-жайлар кезінде жасалган, екі немесе одан да көп адамды өлтіру -
- •1. Абайсызда қазаға ұшырату-
- •2. Абайсызда екі немесе одан да көп адамды қазага ушырату -
- •4. Денсаулыққа қарсы қылмыстардың жалпы сипаттамасы және түрлері
- •1. Қажетті қорганыс шегінен шыгу кезінде жасалган, денсаулыққа қасақана ауыр зиян келтіру -
- •2. Абайсызда жәбірленушінің өліміне әкеп соққан дәл сол іс-әрекет -
- •1. Өзінде соз ауруы бар екендігін білген адамның осы ауруды басқа адамга жүқтыруы -
- •2. Ауыр зардаптарга әкеп соққан дәл сол іс-әрекет, сол сияқты екі және одан да көп адамга не көрінеу кәмелетке толмаган адамга жүқтыру -
- •1. Басқа адамды аитв/житс жұқтыру ңаупіне көрінеу душар ету -
- •2.Өзінде аитв/житс бар екендігін білген адамның осы ауруды басқа адамга жуқтыруы–
- •3. Осы баптың екінші бөлігінде көзделген, екі немесе одан да көп адамга қатысты не көрінеу кәмелетке толиаган адамга қатысты жасалган іс-әрекет -
- •5. Жеке адамның бостандығына қарсы қылмыстар
- •1. Қорлау, ягни басқа адамның абыройы мен қадір-қасиетін әдепсіз түрде кемсіту –
- •2.Көпшілік алдында немесе бұқаралық ақпарат құралдарын немесе ақпараттық-коммуникациялың желілерді пайдалана отырып жасалған дәл сол іс-әрекет-
- •7. Жыныстық қылмыстық құқық бұзушылықтар
- •1. Көрінеу он алты жасқа толмаган адаммен жыныстық қатынас, еркек пен еркектің жыныстық қатынасын, әйел мен әйелдің жыныстық қатынасын немесе сексуалдық сипаттағы өзге де әрекеттер жасау -
- •2. Он алты жасқа толмаган адамға қатысты ата-анасы, педагог не оны тәрбиелеу жөніндегі міндеттер Қазақстан Республикасының заңымен жүктелген өзге адам жасаган дәл сол іс-әрекеттер -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, бірнеше рет жасалган іс-әрекеттер -
- •1. Көрінеу жас балаға қатысты күш қолданбай азгындық әрекеттер жасау -
- •2. Жас балага қатысты ата-анасы, педагог не оны тәрбиелеу жөніндегі міндеттер Қазақстан Республикасының заңымен жүктелген өзге адам жасаган дәл сол іс-әрекет -
- •3.Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, бірнеше рет жасалган іс-әрекеттер -
- •1. Отбасына жэне кәмелетке толмағандарға қарсы қылмыстық қүқық бұзушылыктардан жалпы сипаттамасы
- •1. Кәмелетке толмаган адамды есеңгірететін заттарды пайдалануға не уытқумар-лыққа не спирттік ішімдіктерді бірнеше рет пайдалануга не қаңгыбастықпен немесе қайыршылықпен айналысуга тарту –
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, бірнеше рет не күш қолданып немесе оны ңолдану қатерін төндіріп жасалган іс-әрекеттер -
- •1. Баланы қасақана ауыстыру -
- •2.Пайдакүнемдік немесе өзге де ұждансыз пиғылмен жасалган дәл сол іс-әрекет–
- •1. Бала асырап any, оны қорганшылыққа (қамқоршылыққа), патронаттық тәрбиешіге беру жөніндегі заңсыз әрекеттер -
- •2. Пайдакүнемдік ниетпен жасалган немесе лауазымды адам өзінің қызмет бабын пайда-лана отырып жасаган дәл сол іс-әрекеттер -
- •2. Абайсызда жас баланың өліміне өкеп соққан дәл сол іс-әрекет -
- •1. Кәмелетке толмаған адамды Қазақстан Республикасының шегінен тысқары жерге заңсыз әкету -
- •2. Пайдакүнемдік немесе өзге де жамандық ниетпен не адамдар тобының алдын ала сөз байласуымен жасалган дөл сол іс-әрекет -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, қылмыстық топ жасаған іс-әрекеттер -
- •1.Адамның және азаматтын конституциялық кұқыктары мен бостандықтарына қарсы қылмыстық құқық бұзушылыктардың түсінігі және түрлері
- •2.Саяси құқықтар мен бостандықтарға қарсы қылмыстар
- •2. Адам өзінің қызмет бабын пайдалана отырып не қоғамдың бірлестік лидері жасаган дәл сол іс-әрекет -
- •2.Электрондық сайлау жүйесі жумыс істеуінің белгіленаен тәртібін бұзу жолымен жасалган дәл сол іс-әрекеттер -
- •1. Жиналыс, митинг, демонстрация, шеру, пикет, өзге де заңды көпшілік іс-шара ұйымдастыруга немесе өткізуге немесе оларга қатысуға заңсыз кедерәі жасау не оларға қатысуга мәжбүрлеу -
- •2. Лауазымды адам өзінің қызмет бабын пайдалана отырып жасаган не күш қолданып немесе оны қолдану ңатерін төндіріп жасалган дәл сол іс-әрекеттер -
- •1. Ереуілге қатысуга немесе заңды ереуілге қатысудан бас тартуга мәжбүрлеу -
- •2. Адам өзінің қызмет бабын пайдалана отырып жасаган не күш қолдану немесе күш қолдану қатерін төндіру арқылы жасалған дәл сол іс-әрекет -
- •1. Жеке тулғалардың хат жазысу, телефонмен сөйлесу, пошта, телеграф хабарлары немесе өзге де хабарлар қупиясын заңсыз бузу -
- •1.Тургынжайга онда тұратын адамның еркінен тыс заңсыз басып кіру -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, адам өзінің қызмет бабын пайдалана отырып жасаган іс-әрекеттер -
- •§1. Бейбітшілік пен адамзат қауіпсіздігіне қарсы қылмыстардың жалпы сипаттамасы және түрлері
- •§2. Бейбітшілікке қарсы қылмыстар
- •1. Басқыншылық соғысты жоспарлау немесе дайындау -
- •2. Басқыншылың соғысты тұтандыру немесе жүргізу -
- •1. Басқыншылық соғысты түтандыруга насихат жүргізу немесе жария түрде шақыру-
- •2. Бұқаралың ақпарат құралдарын немесе ақпараттық-коммуникациялықжелілерді пай-далана отырып жасалган не жауапты мемлекеттік лауазымды атқаратын лауазымды адам жасаган дәл сол іс-әрекет -
- •§3. Соғыс қылмыстары
- •2. Қазақстан Республикасының халықаралық шартында тыйым салынган жаппай қырып-жою қаруын қолдану-
- •2. Осы баптың бірінші бөлігінде тізбеленген адамдарды өлтіру -
- •§4. Адамзатқа қарсы қылмыстық құқық бузушылықтар
- •2. Согыс уақытында жасалган дәл сол іс-әрекеттер -
- •§5. Халықаралық корғау аясындағы адамдар мен ұйымдарға қарсы қылмыс
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, абайсызда адам өліміне әкеп соққан немесе қылмыстық топ жасаган іс-әрекеттер -
- •§6. Әлеуметтік, нәсілдік, ұлттық, діни, тектік-топтық және рулық
- •3.Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, қылмыстық топ жасаган не ауыр зардаптарга акеп соққан іс-әрекеттер -
- •§1. Мемлекеттің конституциялық құрылысының негіздеріне және қауіпсіздігіне қарсы қылмыстық құқық бұзушылықтарға жалпы сипаттама
- •§2. Қазақстан Республикасының сыртқы қауіпсіздігіне қарсы қылмыстар
- •2. ¥Рыс жагдайында жасалган дәл сол іс-әрекеттер -
- •3. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, соғыс уақытында жасалган іс-әрекеттер -
- •§3. Қазақстан Республикасынын саяси жүйесіне қарсы қылмыстар
- •2. Қарулы Бұлікке қатысу -
- •3. Қазақстан Республикасының біртутастыгы мен тұтастығын, оның аумагына қол сұгылмауын және бөлінбеуін бузу не мемлекетті ыдырату мақсатында жасалган әрекеттер -
- •§4. Қазақстан Республикасының экономикалық қауіпсіздігі мен қорғаныс қабілетіне қарсы қылмыстық құқық бұзушылықтар
- •1. Экстремистік топ қуру, сол сияқты оган басшылық ету -
- •2. Экстремистік топтың әрекетіне немесе оның жасайтын қылмыстарына қатысу -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, адам өзінің қызмет бабын пайдаланып не ңогамдық бірлестік лидері жасаған іс-әрекеттер -
- •§5. Мемлекет қупияларын сақтауға қол сұғатын қылмыстық құқық бұзушылықтар
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген іс-әрекеттер, егер олар ірі залал келтіруге немесе өзге де ауыр зардаптардың туындауына әкеп соқса,-
- •2. Ірі залал келтіруге немесе өзге де ауыр зардаптардың туындауына әкеп соққан дәл сол іс-әрекет -
- •§1. Меншікке қарсы қылмыстық қуқық бузушылықтардың жалпы сипаттамасы және түрлері
- •§2. Бөтеннің мүлкін талан-таражға салудың түсінігі
- •§3. Талан-тараждың нысандары
- •1. ¥Сақ-түйек жымқыру, яғни болмашы мөлшерде жасалган, бөтеннің мүлкін урлау, алаяқтық, иемденіп алу немесе талан-таражга салу -
- •2. Бірнеше рет жасалган үсақ-түйек жымқыру -
- •§4. Талан-тараждың түрлері
- •§5. Талан-тараждың белгілері жоқ, меншікке қарсы пайдакүнемдік қылмыстар
- •2. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, адам өзінің қызмет бабын пайдалана оты-рып жасаган іс-әрекеттер -
- •§6. Меншікке қарсы пайдакүнемдік емес қылмыстар
- •1. Абайсызда жасап, ірі залал келтіріп, бөтеннің мүлкін жою немесе Бұлдіру -
- •2. Отпен немесе қауіптілігі жогары өзге де көздермен абайсыз жұмыс істеу арқылы жасалган не ауыр зардаптарга әкеп соққан немесе аса ірі залал келтірген дәл сол іс-әре-кет-
- •2. ¥Лттық электрондың ақпараттық ресурстарга немесе улттық ақпараттық жүйеге қатысты жасалган дәл сол іс-әрекет -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, абайсызда ауыр зардаптарга әкеп соққан іс-әрекеттер -
- •2. Алдын ала сөз байласу арқылы адамдар тобы немесе қылмыстық топ жасаган дәл сол іс-әрекет -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, қылмыстық топ жасаған іс-әрекеттер -
- •§1. Экономикалык қызмет саласындағы қылмыстық құқық бүзушылықтардың жалпы сипаттамасы
- •§2. Экономикалық қызмет саласындағы қылмыстардың нақты түрлері
- •2. Бюджеттік кредитті нысаналы маңсаты бойынша пайдаланбау, егер бұл іс-әрекет азаматқа, ұйымга немесе мемлекетке ірі залал келтірсе -
- •1. Багалы қагаздарды ұстаушылар тізіліміне осы багалы қагаздарга деген құқықтың басқа түлгага ауысуына әкеп соққан кәрінеу жалған мәліметтер енгізу -
- •2. Ірі залал келтірген дәл сол іс-әрекет -
- •1.Ірі залал келтірген, багалы қагаздармен операциялар жүргізу қагидаларын бузу
- •2. Бірнеше рет не адамдар тобының алдын ала сөз баиласуымен жасалган дәл сол іс-әрекет -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, қылмыстық топ жасаган іс-әрекеттер -
- •2. Бірнеше рет жасалган немесе қылмыстық топ жасаган дәл сол іс-әрекеттер-
- •1. Айтарлықтай залал келтіруге әкеп соққан, акцизделетін тауарларды акциздік мар-калармен және (немесе) есепке алу-бақылау маркаларымен таңбалаудың тәртібі мен қагидаларын бузу -
- •2. Көрінеу жалган акциздік маркаларды және (немесе) есепке алу-бақылау маркаларын өткізу мақсатында жасау немесе иемдену, сол сияқты пайдалану немесе өткізу -
- •1. Жалган төлем карточкаларын, сондай-ақ багалы қагаздар болып табылмайтын өзге де төлем және есеп айырысу қужаттарын өткізу мақсатында жасау немесе өткізу-
- •1. Ірі мөлшердегі кедендік баждарды, салықтарды, кедендік алымдарды немесе басңа да кедендік төлемдерді төлеуден жалтару -
- •2. Лауазымды адам өзінің қызмет бабын пайдалана отырып жасаган дәл сол іс-әрекет -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, қылмыстық топ жасаған іс-әрекеттер -
- •2. Іс жүзінде жумыстар орындалмай, қызметтер көрсетілмей, тауарлар тиеп-жөнелтілмей шот-фактура пайдаланыла отырып жасалган дәл сол іс-әрекет -
- •2. Бірнеше рет жасалган дәл сол іс-әрекет -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, ірі мөлшерде сыйаңы алу-мен байланысты не қорңытып алумен үштасқан іс-әрекеттер -
- •§1. Коммерциялық жэне өзге ұйымдардағы қызмет мүдделеріне қарсы қылмыстық құқық бүзушылықтардың жалпы сипаттамасы
- •§2. Коммерциялық және өзге ұйымдардағы қызмет мүдделеріне қарсы қылмыстық құқық бүзушылык нақты кұрамдары
- •2. Көрінеу кәмелетке толмаган адамга немесе әрекетке қабілетсіз адамға қатысты не бірнеше рет жасалган дәл сол іс-әрекет -
- •2. Қару немесе арнайы қуралдар қолданып жасалган немесе ауыр зардаптар келтірген дәл сол іс-әрекет -
- •§1. Қоғамдық қауіпсіздікке және қоғамдық тәртіпке қарсы қылмыстық құқық бұзушылықтардың жалпы сипаттамасы
- •§2. Қоғамдық қауіпсіздікке жататын қылмыстық кұкык бұзушылықтардың нақты түрлері
- •1. Терроризмді насихаттау немесе терроризм актісін жасауга жария түрде шақыру, сол сияқты көрсетілген мазмұндагы материалдарды тарату мақсатында дайындау, сақтау немесе тарату-
- •1. Террористы топ құру, сол сияқты оган басшылық ету -
- •2. Террористік топтың әрекетіне немесе ол жасап жатқан терроризм актілеріне қатысу -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, адам өзінің қызмет бабын пайдалана отырып не қогамдық бірлестік лидері жасаган іс-әрекеттер -
- •1.Террористік не экстремисты әрекетті уйымдастыру мақсатында адамдарды азгырып көндіру немесе даярлау не ңаруландыру -
- •2.Адам өзінің қызмет бабын пайдалана отырып немесе кәмелетке толмаган адамға қатысты жасалган дәл сол іс-әрекет -
- •1.Үйымдасқан топты немесе қылмыстық үйымды қуру, сол сияқты оган немесе қылмыстық ұйымның қурылымдық бөлімшесіне басшылық ету-
- •2. Үйымдасқан топқа немесе қылмыстың уйымға қатысу -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, адам өзінің қызмет бабын пайдалана отырып жасаган іс-әрекеттер -
- •1.Трансұлттық үйымдасқән топты немесе трансұлттық қылмыстың ұйымды ңұру, сол сияқты оган немесе трансулттық қылмыстық ұйымның құрылымдық бөлімшесіне басшылың ету -
- •2.Трансұлттың ұйымдасқан топқа немесе трансұлттық қылмыстық ұйымга қатысу-
- •3.Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, адам өзінің қызмет бабын пайдалана отырып жасаган іс-әрекеттер -
- •1.Трансүлттық қылмыстық қоғамдастық қүру, сол сияқты оган басшылық ету-
- •2. Трансұлттық қылмыстық қогамдастыңқа қатысу -
- •2.Қылмыстық топқа қатысушының мүлікті сақтауы, бөлуі, сондай-ақ қаржыландыру арналарын әзірлеуі -
- •1. Заңсыз әскерилендірілген қүралымды ңұру, сол сияқты осындай ңуралымга басшылың
- •2. Заңсыз әскерилендірілген құралымга қатысу -
- •1.Тұрақты қарулы топты (банданы) құру, сол сияқты осындай топқа (бандага) басшылық ету -
- •2.Тұрақты қарулы топқа (бандага) немесе ол жасап жүрген шабуылдарга қатысу -
- •3.Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, адам өзінің қызмет бабын пайдалана отырып жасаған іс-әрекеттер -
- •1.Теңіз немесе өзен кемесіне бөтеннің мүлкін иеленіп алу мақсатында күш қолданып не оны қолдану қатерін төндіріп шабуыл жасау -
- •2.Бірнеше рет не қаруды немесе қару ретінде пайдаланылатын заттарды қолданып жасалган дәл сол іс-әрекет -
- •3.Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген іс-әрекеттер, егер оларды қылмыстық топ жасаса не олар абайсызда адам өліміне немесе өзге дө ауыр зардаптарга әкеп соқса -
- •2. Абайсызда адамның денсаулыгына ауыр зиян келтіруге әкеп соққан дал сол іс-әре-кет-
- •3.Абайсызда адам өліміне немесе қоршаган ортаның радиоактивтік зақымдануына немесе өзге де ауыр зардаптарға әкеп соққан дәл сол іс-әрекет -
- •2.Абайсызда адам өліміне немесе өзге де ауыр зардаптарга әкеп соққан дәл сол іс-әрекет-
- •3.Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соққан іс-әрекет -
- •2. Абайсызда адам өліміне немесе өзге де ауыр зардаптарга әкеп соққан дәл сол іс-әрекеттер -
- •3.Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соқңан іс-әрекеттер -
- •1.Сәулет, қала қурылысы және құрылыс қызметі саласындагы қагидаларды немесе нормативтердің талаптарын абайсызда адам өліміне немесе өзге де ауыр зардаптарга әкеп соққан бузу -
- •2.Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соққан іс-әрекет -
- •1.Сараптамалық жумыстарды немесе инжинирингтік қызметтер көрсетуді абайсызда адам өліміне немесе өзге де ауыр зардаптарга өкеп соққан тиісінше орындамау -
- •2.Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соққан іс-әрекет -
- •1.Жарылыс қаупі бар объектілерде немесе жарылыс қаупі бар цехтарда қауіпсіздіи қагидаларын бұзу, егер бұл абайсызда адамның денсаулыгына ауыр немесе ауырлыгы ор-таша зиян келтіруге әкеп соқса -
- •2. Абайсызда адам өліміне немесе өзге де ауыр зардаптарга әкеп соққан дэл сол /с-эрекет -
- •3.Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне экеп соққан іс-әрекет -
- •1. Ғарыш қызметін жүзеге асыру кезінде қауіпсіздік қағидаларын бүзу, егер бұл абайсызда адамның денсаулыгына ауыр немесе ауырлыгы орташа зиян келтіруге әкеп соқса -
- •2. Абайсызда адам өліміне немесе өзге де ауыр зардаптарга әкеп соққан дәл сол іс-әрекет-
- •3. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соңқан іс-әрекет -
- •1.Радиоактивті заттарды, радиоактивті ңалдықтарды немесе ядролық матери-алдарды заңсыз иемдену, сақтау, тасымалдау, пайдалану, беру, қайта өңдеу, ыдырату, тозаңдату немесе көму -
- •3.Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, қылмыстық топ жасаган не абайсызда адам өліміне немесе өзге де ауыр зардаптарга экеп соққан іс-әрекеттер -
- •2. Абайсызда адам өліміне немесе өзге де ауыр зардаптарга әкеп соққан дәл сол іс-әрекет-
- •2. Абайсызда адам өліміне немесе өзге де ауыр зардаптарға әкеп соққан дел сол іс-әрекет -
- •3.Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соққан іс-әрекет -
- •§3. Қоғамдық тәртіпке қарсы қылмыстық куқық бұзушылықтар
- •2. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген жаппай тәртіпсіздікке қатысу -
- •3.Билік өкілдерінің заңды талаптарына белсенді түрде бағынбауга және жаппай тәртіпсіздікке шақыру не жаппай тәртіпсіздікке арандату, сол сияқты азаматтарга зорлың-зомбылық жасауга шақыру -
- •§1. Халықтың денсаулығына және адамгершілігіне карсы қылмыстық күқык бұзушылыктарлын жалпы сипаттамасы
- •§2. Халықтың денсаулығына қарсы қылмыстар
- •2. Есірткі, психотроптық немесе улы заттарды жымқыруга не өзге де ауыр зардаптарга әкеп соққан дел сол іс-әрекет -
- •1.Санитариялық қагидаларды немесе гигиеналық нормативтерді абайсызда адамдардың жаппай сырқаттануына, ауру жұқтыруына, сәулеленуіне немесе улануына әкеп соқңан бұзу -
- •2. Абайсызда адам өліміне акеп соққан дәл сол іс-әрекет -
- •3.Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соққан іс-әрекет -
- •2.Абайсызда адамның денсаулыгына зиян келтіруге не взге де ауыр зардаптарга экеп соққан дел сол іс-әрекет -
- •§3. Имандылыққа қарсы қылмыстар
- •1. Күш қолдану немесе оны қолдану қатерін төндіру, тәуелді жағдайын пайдалану, боп-салау, мүлкін жою немесе Бұлдіру жолымен не алдау арқылы жезөкшелікпен айналысуға тарту -
- •2. Адамдар тобының алдын ала сөз байласуымен не бірнеше рет жасалган дәл сол іс-әрекет-
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, қылмыстық топ жасаган іс-әрекеттер -
- •2. Қылмыстың топ жасаган дәл сол іс-әрекеттер -
- •1. Жануарларга олардың өлуіне немесе мертігуіне әкеп соққан қатыгездік жасау, егер Бұл іс-әрекет бұзақылық ниетпен немесе садистік әдістерді қолдана отырып немесе жас балалардың көз алдында жасалса -
- •2. Адамдар тобы немесе алдын ала сез байпасу арқылы адамдар тобы жасаган немесе бірнеше марте жасапган деп сол іс-әрекет -
- •1.Медицина жумыскерінің клиникалық зерттеулер жүргізу жвне профилактиканың, диагностиканың, емдеудің және медициналық оңалтудың жаңа әдістері мен қүралдарын ңолдану тәртібін бұзуы -
- •2. Лауазымды адам жасаган не ауыр зардаптарга әкеп соққан дәл сол іс-әрекет -
- •2. Дәл сол іс-әрекет, егер ол абайсызда науқастың өліміне не оның денсаулыгына ауыр зиян келтіруге әкеп соқса -
- •§1. Экологиялық қылмыстық құқық бұзушылықтардың жалпы сипаттама жэне олардың түрлері
- •§2. Экологиялық қауіпсіздікке қол сұғатын қылмыстық кұкык бузушылықтар
- •2.Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, коршаган ортага аса ірі залал келтіруге не адам өліміне не адамдардың жаппай сырқаттануына әкеп соққан іс-әрекет -
- •2. Қоршаган ортаға ірі залал келтірген не келтіру ңатерін туғызган, сол сияқты төтенше экологиялық ахуал аумагында жасалган дәл сол іс-әрекет -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, қоршаган ортага аса ірі залал келтіруге не адам өліміне не адамдардың жаппай сырқаттануына әкеп соңқан іс-әрекеттер -
- •2.Қоршаган ортага ірі залал келтірген не келтіру қатерін тугызган, сол сияқты төтенше экологиялық ахуал аумағында жасалған дәл сол іс-әрекет -
- •3.Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, қоршаган ортага аса ірі залал келтіруге не адам өліміне не адамдардың жаппай сырқаттануына әкеп соққан іс-әрекеттер –
- •1. Ветеринариялық қагидаларды эпизоотиялардың таралуына немесе өзге де ауыр зардаптарга әкеп соққан бүзу-
- •2. Өсімдіктердің аурулары мен зиянкестеріне қарсы күресу үшін белгіленген қағидаларды ауыр зардаптарга әкеп соққан бұзу -
- •2. Адам өліміне әкелу қатерін туғызган не адамның денсаулыгына ауыр немесе ауырлыгы орташа зиян келтіруге әкеп соққан не ірі запал келтірген дөл сол іс-әрекет-
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші беліктерінде кәзделген, адам өліміне не адамдардың жаппай сырқаттануына не аса ірі запал келтіруге экеп соққан іс-әрекеттер -
- •§3. Суды жэне атмосфераны тиімді пайдалануға және қорғауға қол сұғатын қылмыстық құқық бүзушылықтар
- •2. Қоршаган ортага ірі залал келтірген не келтіру қатерін тугызган, сол сияқты ерекше қоргалатын табиғи аумақтарда не төтенше экологиялық ахуал аумақтарында жасалган дал сол іс-әрекеттер -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, қоршаған ортага аса ірі залал келтіруге не адам өліміне не адамдардың жаппай сырқаттануына әкеп соққан іс-әрекеттер -
- •2. Қоршаган ортага аса ірі запал келтіруге не адам өліміне не адамдардың жаппай сырқаттануына әкеп соққан дал сол іс-әрекет -
- •1. Экологиялың талаптарды бұзу салдарынан теңіз ортасын ластау, егер бұл іс-әрекет қоршаган ортага ірі залал келтіруге әкеп соқса немесе адамның денсаулығына зиян келтірсе -
- •2.Қоршаган ортага аса ірі запал келтіруге не адам өліміне не адамдардың жаппай сырқаттануына әкеп соққан дәл сол іс-әрекет -
- •2.Қазақстан Республикасының континенттік қайраңының немесе Қазақстан Респуб-ликасының айрықша экономикалық аймагының табиғи байлыгына тиісті рұқсатсыз жүргізілетін зерттеу, барлау, оны игеру -
- •2. Қоршаган ортага аса ірі залал келтіруге не адам өліміне не адамдардың жаппай сырңаттануына әкеп соңқан, сол сияқты төтенше экологиялық ахуал аумагында жасалган дәл сол іс-әрекеттер -
- •2. Қоршаган ортаға аса ірі запал келтіруге не адам өліміне не адамдардың жаппай сырқаттануына әкеп соққан дәл сол іс-әрекет —
- •1.Жер қойнауын өз бетінше пайдалану, сол сияқты пайдалы қазбаларды өз бетінше өндіру, егер бул іс-әрекеттер ірі запал келтірсе -
- •2. Аса ірі залал келтіруге әкеп соққан дәл сол іс-әрекеттер -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, қылмыстық топ жасаған іс-әрекеттер —
- •§5. Жануарлар дүниесін тиімді пайдалану, сақтау және қорғау ережелеріне қарсы қылмыстық қүқық бүзушылықтар
- •§6. Өсімдіктер дүниесін қорғау және тиімді пайдалану ережелеріне қарсы қылмыстық құқық бұзушылықтар
- •§7. Ерекше табиғи-биологиялық түрдегі дүниелерді қорғау ережелеріне қарсы қылмыстар
- •1. Ерекше қоргалатын табиги аумақтар режимін айтарлықтай запал келтіруге әкеп соққан бұзу-
- •2. Ерекше қорғалатын табиги аумақтардағы мемлекеттік табиғи-қорық қорының объ-ектілерін айтарлықтай запал келтіруге әкеп соққан қасаңана зақымдау немесе жою -
- •§1. Көліктегі қылмыстық күкык бұзушылықтардың жалпы сипаттамасы
- •§2. Көліктегі қылмыстық кұкык бұзушылыктардын жеке құрамдары
- •2. Абайсызда адам өліміне әкеп соққан дал сол іс-әрекет -
- •3. Осы баптың бірінші белігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соққан іс-әрекет -
- •2. Абайсызда адам өліміне әкеп соққан дәл сол іс-әрекеттер -
- •3.Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соққан іс-эрекеттер -
- •2. Абайсызда адам өліміне әкеп соққан дал сол іс-әрекет -
- •3.Осы баптың бірінші бөлігінде иөзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соққан іс-әрекет -
- •1. Рұңсатта көрсетілген маршруттарды, қону орындарын, әуе қақпаларын, ұшу биік-тігін сақтамау немесе халықаралық үшу қагидаларын өзге де бүзу –
- •§ 1. Мемлекеттік қызмет пен мемлекеттік басқару мүдделеріне қарсы сыбайлас жемқорлық және өзге де қылмыстық құқық бұзушылықтарының жалпы сипаттамасы және белгілері
- •§2. Мемлекеттік қызмет пен мемлекеттік басқару мүдделеріне қарсы сыбайлас жемқорлық қылмыстық құқық бүзушылыктардың жекеленген құрамдары
- •2. Лауазымды адам жасаган дәл сол іс-әрекет -
- •3.Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, жауапты мемлекеттік лауазымды атқаратын адам жасаган іс-әрекет -
- •1. Парақорлыққа делдал болу, яғни пара алушыга жэне пара берушіге олардың арасындагы пара алу жэне беру туралы келісімге қол жеткізуге немесе оны іске асыруга ықпал ету -
- •2. Бірнеше рет жасалган не қылмыстық топ немесе адам өзінің қызмет бабын пайдала-на отырып жасаган дал сол іс-әрекет -
- •2. Лауазымды адам жасаган дэл сол іс-әрекет -
- •3. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген іс-әрекет, егер оны жауапты мемлекеттік лауазымды атқаратын адам жасаса -
- •§3. Мемлекеттік қызмет пен мемлекеттік басқару мүдделеріне қарсы өзге де қылмыстық кұкык бұзушылықтар
- •2. Абайсызда ауыр зардаптарға әкеп соққан дәл сол іс-әрекет -
- •§1. Басқару тәртібіне қарсы қылмыстық құқық бұзушылыктардың жалпы сипаттамасы
- •§2. Мемлекеттік органдарды басқару әрекетіне байланысты өкімет өкілдері мен басқа адамдарға қарсы қылмыстық құқық бузушылыктар
- •2.Буқаралың ақпарат қуралдарын немесе ақпараттык-коммуникациялықжелілерді пай-далана отырып жасалган дәл сол іс-әрекеттер -
- •3.Қазақстан Республикасы Тұңгыш Президентінің - Елбасының заңды қызметіне ке-дергі жасау мақсатында оган немесе онымен бірге тұратын отбасы мүшелеріне қандай да болсын түрде ықпал ету-
- •1. Қазақстан Республикасының Президентін көпшілік алдында қорлау немесе оның абыройы мен қадір-қасиетіне өзге де қол сугу -
- •2. Буқаралық ақпарат қуралдарын немесе ақпараттық-коммуникациялықжелілерді пай-далана отырып жасалган дал сол іс-әрекет -
- •3. Қазақстан Республикасы Президентінің өз міндеттерін атқаруына кедергі жасау мақсатында оган немесе оның жақын туыстарына қандай да болсын түрде ықпал ету -
- •1. Қазақстан Республикасы Парламентінің депутатын оның депутаттың міндеттерін атқару кезінде немесе оларды атқаруына байланысты көпшілік алдында қорлау -
- •2. Бүқаралық ақпарат қуралдарын немесе ақпараттық-коммуникациялықжелілерді пайдалана отырып жасалган дәл сол іс-әрекет -
- •1. Қазақстан Республикасы Конституциялык Кеңесінің қызметіне оның өз өкілеттіктерін жүзеге асыруына кедергі жасау мақсатында қандай да болмасын түрде аэаласу -
- •2. Адам өзінің қызмет бабын пайдалана отырып жасаган дел сол іс-әрекет -
- •1.Билік өкілін өз қызметтік міндеттерін атқару кезінде немесе оларды атқаруына байланысты қорлау -
- •2.Жария түрде немесе буқаралық ақпарат қуралдарын немесе ақпараттық-коммуникациялық желілерді пайдалана отырып жасалган дел сол іс-әрекет -
- •1. Билік өкілінің заңды талабына немесе өкіміне багынбау -
- •1. Билік өкілінің өз лауазымдық міндеттерін атқаруына байланысты оган немесе оның жақындарына ңатысты өміріне немесе денсаулыгына қауіпті емес куш қолдану не куш қолдану қатерін төндіру -
- •2. Осы баптың бірінші бөлігінде атапган адамдарга қатысты олардың өміріне немесе денсаулыгына қауіпті куш қолдану -
- •2. Ауыр зардаптарға әкеп соққан дәл сол іс-арекет -
- •§3. Қазақстан Республикасынын мемлекеттік шекарасынын мызғымастығына қол сұғатын қылмыстық құқық бүзушылықтар
- •2. Қылмыстық топ жасаган не куш қолданып немесе оны қолдану қатерін тендіріп жасалган дал сол іс-әрекеттер -
- •2. Адам өзінің қызметтік өкілеттіктерін пайдаланып немесе адамдар тобы алдын ала сөз байласып жасаган дал сол іс-әрекет -
- •1.Қазақстан Республикасының Мемлекеттік шекарасын құқыққа қайшы өзгерту мақсатында шекаралық белгілерді алып тастау, орнын ауыстыру немесе жою -
- •2. Бірнеше рет жасалган немесе ауыр зардаптарга әкеп соққан дәл сол іс-әрекеттер -
- •§4. Ресми қркаттар мен мемлекеттік наградалардың айналым тәртібіне карсы кылмыстық кұқық бұзушылыктар
- •1.Азаматтың паспортын, жеке басының куәлігін немесе басқа да жеке басының құжатын заңсыз альт кою -
- •2. Азаматтың паспортын, жеке басының куәлігін немесе оның баска да жеке басының құжатын жымқыру -
- •3.Ресми құжаттарды, мертабандарды немесе мөрлерді пайдакүнемдік немесе жеке бастың взге де мүддесіне орай жасалган жымңыру, жою, Бұлдіру немесе жасыру –
- •2. Бірнеше рет немесе адамдар тобының алдын ала сөз байласуымен жасалган дэл сол іс-әрекеттер -
- •3. Көрінеу жалган қужатты пайдалану-
- •2.Алдын ала сөз байласу арқылы адамдар тобы немесе қылмыстық топ жасаган дәл сол іс-әрекеттер -
- •§5. Әскери қызметке шақыру тәртібіне қарсы кылмыс
- •1. Қазақстан Республикасының Қарулы Күштері, басқа да әскерлері мен эскери қуралымдары қатарына жүмылдыру бойынша әскери қызметке шақырудан жалтару -
- •2.Соғыс уақытында жасалган дал сол іс-әрекет, сондай-ақ Қазаңстан Республикасының Қарулы Күштерін жасақтау үшін одан әрі шақырулардан жалтару-
- •§6. Қазақстан Республикасының Мемлекеттік рәміздеріне қарсы қылмыстар
- •1.Билік өкілеттіктерін алу мақсатында билік өкілінің немесе жауапты мемлекеттік лауазымды атқаратын лауазымды адамның атагын өз бетімен иемденіп алу-
- •2.Билік өкілінің немесе жауапты мемлекеттік лауазымды атңаратын лауазымды адамның атагын осы негізде қылмыс жасаумен уштасқан өз бетімен иемденіп алу -
- •3.Билік өкілеттіктерін алу мақсатында Қазақстан Республикасының Конституция-сында белгіленген лауазымды атңаратын лауазымды адамның атагын өз бетімен ием-деніп алу -
- •1.Байланыс желілерін немесе байланыс ңурылыстарын күзету қагидаларын бузу, егер бул іс-арекет байланыстың үзілуіне әкеп соқса немесе байланыстың үзілу қатерін тендірсе, -
- •1.Ақпаратты жасырын алудың арнайы техникалық қүралдарын заңсыз дайындау, жасау, иемдену, өткізу немесе пайдалану-
- •2.Адамдар тобының алдын ала свз байласуымен немесе ірі мөлшерде жасалған дал сол іс-әрекеттер –
- •3.Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, қылмыстық топ жасаған іс-врекеттер -
- •2. Қогамдық бірлестік лидері жасаган дал сол іс-әрекеттер -
- •3.Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көрсетілген бірлестіктердің қызметіне белсенді түрде қатысу -
- •§1. Сот төрелігіне және жазалардың орындалу тәртібіне қарсы қылмыстық құкық бүзушылыктардын жалпы сипаттамасы және түрлері
- •§2. Сот төрелігін жүзеге асыратын органдардың лауазымды адамдарының жасайтын қылмыстық құқық бүзушылықтары
- •1. Көрінеу кінәсіз адамды қылмыстық жауаптылыққа тарту -
- •2. Адамды ауыр немесе аса ауыр қылмыс жасады деп айыптаумен уласқан дәл сол іс-әрекет -
- •1. Судьяның (судьялардың) көрінеу әділетсіз сот үкімін, шешімін немесе өзге де сот актісін шыгаруы -
- •2. Бас бостандыгынан айыруга соттың заңсыз үкімінің шыгарылуына байланысты немесе өзге де ауыр зардаптарга әкеп соққан дел сол іс-әрекет -
- •§3. Заң бойынша сот әділдігін жүзеге асыруға жәрдем беруге шақырылған адамдардың жасайтын қылмыстық күкық бұзушылықтары
- •2. Сыбайлас жемқорлық, ауыр немесе аса ауыр қылмыс туралы қылмыстық іс бойынша не пайдакүнемдік ниетпен жасалган дал сол іс-әрекеттер -
- •2.Ауыр зардаптарга әкеп соңңан не қылмыстың топтың мүдделеріне орай жасалган дәл сол іс-әрекет -
- •§4. Сотталғандар мен басқадай қылмыстық-құқықтық күштеу шараларын өтейтіндер жасайтын қылмыстық құқық бұзушылықтар
- •1.Бас бостандыгынан айыру орындарында жазасын өтеп жүрген адамның қылмыстық-атқару мекемесі вкімшілігінің заңды талаптарына қаскөйлікпен багынбауы -
- •2. Бірнеше рет жасалган дәл сол іс-әрекет –
- •§5. Сот әділдігіне қарсы басқадай адамдардың жасайтын қылмыстық құқық бұзушылыктары
- •1. Сот төрелігін жүзеге асыруга кедергі жасау мақсатында соттың қызметіне қандай да болмасын түрде араласу -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, адам өзінің қызмет бабын пайдалана отырып жасаган іс-арекеттер -
- •1. Сот талқылауына қатысушыларды қорлаудан көрінген, сотты ңурметтемеу-
- •2. Судьяны жэне (немесе) алқабиді қорлаудан көрінген дел сол іс-әрекет -
- •1.Заңды күшіне енген сот үкімін, шешімін немесе өзге де сот актісін не атқарушылық қужатты алты айдан астам орындамау, сол сияқты оларды орындауга кедергі жасау -
- •2.Адам өзінің қызмет бабын пайдалана отырып жасаган дәл сол іс-әрекеттер -белгілі бір лауазымдарды атқару немесе белгілі бір қызметпен айналысу қуқыгынан
- •2. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, адам өзінің қызмет бабын пайдалана оты-рып жасаган іс-әрекеттер -
- •§1. Әскери қылмыстың түсінігі және жалпы сипаттамасы. Әскери қылмыстық құқық бұзушылықтардың түрлері
- •§2. Бағыныштылық тәртібіне жэне эскери қызметшілердің жарғылық ережелерге сай қарым-қатынасына қол сұғатын қылмыстық құқық бүзушылықтар
- •§3. Эскери қызметті өтеу тәртібіне қарсы бағытталған қылмыстық
- •2 ¥Рыс жагдайында немесе төтенше жагдай кезінде жасалған дәл сол іс-әрекеттер –
- •3.Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, сотые уақытында жасалған іс-әрекеттер -
- •§4. Әскери кезекшілік және басқа да арнаулы қызмет тәртібіне қарсы қылмыстық құқық бұзушылықтар
- •2. Ауыр зардаптарга әкеп соққан дәл сол іс-әрекет -
- •3.Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, ұрыс жагдайында немесе сотые уақытында жасалган іс-әрекеттер -
- •2. Ауыр зардаптарга өкеп соққан не алдын ала сөз байпасу арқылы адамдар тобы жасаған дәл сол іс-әрөкет -
- •2.Ауыр зардаптарга әкеп соққан не адамдар тобы немесе алдын ала сөз байласу арқылы адамдар тобы жасаган дэл сол іс-әрекет -
- •2.Ауыр зардаптарга экеп соққан не адамдар тобы немесе алдын ала сөз байласу арқылы адамдар тобы жасаган дэл сол іс-әрекеттер -
- •2.Ауыр зардаптарга әкеп соққан не адамдар тобы немесе алдын ала сөз байласу арқылы адамдар тобы жасаган дал сол іс-әрекет -
- •2.Ауыр зардаптарга әкеп соққан не адамдар тобы немесе алдын ала сөз байласу арқылы адамдар тобы жасаган дэл сол іс-әрекет -
- •3.Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, төтенше жағдай кезінде жасалган іс-эрекеттер -
- •§5. Қару-жарақ, сондай-ақ заттар мен нәрселер, эскери мүліктерді, техниканы пайдалану мен оны сақтаудың ережелеріне қарсы қылмыстық құқық бұзушылықтар
- •2. Абайсызда адам өліміне әкеп соққан дел сол іс-әрекет -
- •3.Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да квп адамның өліміне экеп соққан іс-эрекет -
- •§6. Белгіленген тәртіп пен әскери құпияны сақтауға қарсы қылмыстар
- •§7. Әскери лауазымды қылмыстық кұкык бұзушылықтар
- •1. Бастықтың немесе лауазымды адамның қызметке елеулі зиян келтірген салгырт ңарауы –
- •2. Ауыр зардаптарга әкеп соққан дәл сол іс-әрекет -
- •3. Осы баптың бірінші немесе екінші бөліктерінде көзделген, согыс уақытында немесе ұрыс жағдайында жасалган іс-әрекеттер -
- •§8. Шайқас даласында және соғыс жүріп жатқан ауданда әскери қызметті атқару тәртібіне қарсы қылмыстар
- •1. Батып бара жатқан әскери корабльді өзінің қызметтік міндеттерін ақырына дейін орындамаган командирдің, сол сияқты командирдің тиісті өкімінсіз корабль командасы құрамындагы адамның тастап кетуі-
- •2. Согыс уақытында немесе ұрыс жагдайында жасалган дэл сол іс-әрекет -
2. Абайсызда адам өліміне әкеп соққан дал сол іс-әрекет -
3.Осы баптың бірінші бөлігінде иөзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соққан іс-әрекет -
Жолаушының, жаяу адамның немесе жол қозғалысының басқа қатысушысының (осы Кодекстің 344, 345-баптарында аталған адамдарды қоспағанда) жол қозғалысы қауіпсіздігі немесе көлік қу_ралдарын пайдалану ережелерін бұзуы, егер бү_л эрекет абайсызда адам денсаулыгына ауыр зиян келтіруге экеп соқса жауаптылық Қылмыстық кодекстің 351-бабы бойынша реттеледі.
Жол-көлік оқиғаларының катысушылары көлік құралдарын жүргізушілер ғана емес, белгіленген сақтық ережелеріне жауапсыз, немкеттілікпен қараудан, оған ауыр зардап келтіретін адамдар да болуы мүмкін.
Осыған байланысты Қылмыстық кодекстің 351-бабында көрсетілген қылмыстық құқық бұзушылықтың тікелей объектісі болып - жол қозғалысы немесе көлік құралдарын пайдалану қауіпсіздігінің шарттары, қосымша тікелей объектісі адамдардың өмірі немесе денсаулығы болады.
Қылмыстық құқық бұзушылықтың заты — көліктің барлық түрлері (теміржол, эуе, теңіз, су көлігі жэне автокөлік). Ат көлігі бұл қылмыстың затына жатпайды. Осыған орай егер адам ат көлігін пайдалану арқылы бөтенге жарақат келтірсе (мысалы, адамды ат арбамен немесе шанамен немесе салт атпен), онда ол жеке адамға қарсы қылмыс немесе меншікке карсы (белгілі бір жағдайларда) қылмыс үшін жауапты болады. Егер ат көлігін жүргізуші механикалық көліктің кауіпсіз жү_мыс істеуін қамтамасыз ететін ережелерді заңда көрсетілген зардаптарды келтіре отырып бұзса, онда оның эрекеті Қылмыстық кодекстің 300-бабымен саралануға жатады.
Қылмыстық құқық бұзушылықтың объективтік жағы: а) темір жол, эуе, теңіз, су жэне автокөлік қозғалысы қауіпсіздігі жэне көлікті пайдалану ережелерін бұзумен; б) адамның денсаулығына ауыр зиян келтіру түріндегі зардаппен; в) көрсетілген ережелерді бұзу мен зардаптың арасындағы себепті байланыстардың болуы арқылы сипатталады.
Қылмыстық кодекстің 351-бабында механикалық көлік құралдарының қауіпсіз жұмыс істеуін қамтамасыз ететін ережелердің бұзылуы туралы ғана сөз болып отыр. Талданып отырған бап бланкеттік диспозицияға негізделген, сондықтан да эрбір орын алған факт бойынша нормативтік актілерге жүгініп, кінэлінің белгіленген ережесінің нақты қайсы талаптарын бұзғанын өте мүдият анықтаған жөн.
Қылмыстық құқық бұзушылықтың объективтік жағының тағы бір міндетті белгісі көрсетілген ережелерді бұзу заңда көрсетілген зардапқа — адам денсаулығына ауыр зиян келтіру (351-баптың 1-тармағы) кісі өліміне (351-баптың 2-тармағы); екі немесе одан да көп адамның өліміне (351-баптың 3-тармағы) экеліп соғуы керек. Келтірілген зардап пен іс-эрекеттің арасында себепті байланыс болуы шарт.
Қылмыстық құқық бұзушылық субъективтік жағынан абайсыздықпен (менмендік немесе немқұрайдылық) істеледі.
Қылмыстық құқық бұзушылықтың субъектісі болып 16-ға толған, есі дұрыс кез келген, оның ішінде лауазым адамдары болуы мүмкін (жолаушы, жаяу адам, велосипед мінген адам, ат көлігінің жүргізушісі, темір жолдан рұқсат етілмеген жерден өткен адам, мал айдаушы т.с.с).
Қылмыстық кодекстің 344, 345-баптарында аталған адамдар осы қылмыстың (300-бап) субъектісі болып табылмайды.
352-бап. Пойызды қажет болмаған жағдайда өз бетінше тоқтату
Пойызды тоқтату-кранымен не ауа тежегіш магистралін ажырату жолымен немесе өзге тәсілмен қажет болмаган жагдайда өз бетінше тоқтату, егер Бұл адам өліміне немесе өзге де ауыр зардаптарга әкеп соқса -
Пойызды стоп-кранмен не ауа тежегіш магистралдарын ажырату жолымен немесе өзге эдіспен қажет болмаған жағдайда өз бетінше тоқтату, егер бұл кісі өліміне немесе өзге де ауыр зардаптарга экеп соқса - кінэлі Қылмыстық кодекстің 352-бабымен жауапқа тартылады.
Қылмыстық құқық бұзушылықтың тікелей объектісі - пойыздың бірқалыпты, қауіп-сіз жұмысы, қосымша тікелей объект адамдардың өмірі немесе денсаулығы, меншігі болуы мүмкін.
Қылмыстьщ құқық бұзушылық объективтік жағынан: а) пойызды стоп-кранмен не ауа тежегіш магистральдарды ажырату жолымен немесе өзге де эдіспен қажет болмаған жағдайда өз бетінше тоқтату; б) одан қылмыстың зардабы - кісі өлімі немесе өзге де ауыр зардаптардың болуы; в) олардың арасындағы себепті байланыс.
Өз бетімен тоқтату деп ешбір қажетсіз, негізсіз жүріп келе жатқан пойызды тоқтатуды айтамыз. Токтатудың тэсілдері эр түрлі: стоп-кранды пайдалану арқылы, ауа тежегіш магистралды ажырату, өзге эдіспен - қызыл жалаумен немесе қызыл от жанған эйнек арқылы, жолға көлденеңдеп тұрып алу арқылы жүзеге асырылуы мүмкін. Аса қажеттілік жағдайында (мысалы, ауыр жағдайдағы ауру адамға дэрігерлік көмек корсету) пойызды өз бетінше тоқтату қоғамға қауіпті іс-эрекет болып табылмайтындықтан, қылмыстық құқық бұзушылық қатарына жатпайды.
Пойызды қажетсіз өз бетінше токтатудың зардабы - кісі өлімі немесе өзге де ауыр зардаптарға (адамдардың ауыр дене жарақатын алуы, пойыздың күйреуі, жолдың істен шығуы т.б.) экеліп соғады. Істелген іс-эрекет пен орын алған зардаптың арасында себепті байланыс болуы шарт.
Қылмыстык құқық бұзушылық субъективтік жағынан екі нысандағы кінэ түрімен (іс-эрекет жөнінде қасақаналық, ал одан туындайтын зардап жөнінде абайсыздық) істеледі.
Қылмыстық кұқық бұзушылықтың істелу ниеті эр түрлі болуы мүмкін, бірақ ол саралауға эсер етпейді. Егер кінэлі адам пойызды қасақаналықпен, адам өлтіру үшін тоқтатса, онда ол кісі өлтіргені үшін жауапқа тартылады.
Қылмыстық құқық бұзушылыктың субъектісі - 16-ға толған кез келген адам.
353-бап. Көлікте қолданылатын қағидаларды бұзу
1.Жол, құрылыс жене басқа да ұйымдарда басқару функцияларын орындайтын және жолдар менжол құрылыстарын, олардыңжабдықтарын пайдалануга, сондай-ақжолжүрісін уйымдастыруға жауапты адамдардың көлікте қолданылатын тәртіпті сақтау және жол жүрісі қауіпсіздігі қағидаларын бузуы, егер бұл іс-әрекет абайсызда адамның денсаулыгына ауырлыгы орташа зиян келтіруге әкеп соқса -
2. Абайсызда адамның денсаулыгына ауыр зиян келтіруге әкеп соққан дәл сол іс-әре-кет-
3.Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда адам өліміне әкеп соққан іс-әрекет -
4.Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соққан іс-әрекет -
Жол, құрылыс жэне басқа да ұйымдарда басқару функцияларын орындайтын жэне жолдар мен жол құрылыстарын, олардың жабдыктарын пайдалануга, сондай-ақ жол жүрісін ұйымдастыруға жауапты адамдардың көлікте қолданылатын тэртіпті сақтау жэне жол жүрісі қауіпсіздігі қағидаларын бұзуы, егер бұл іс-эрекет абайсызда адамның денсаулығына ауырлығы орташа зиян келтіруге әкеп соқса, кінәлі адам Қылмыстық кодекстің 353-бабы бойынша жауапқа тартылады.
Қылмыстық құқық бұзушылықтың тікелей объектісі жол қозғалысы қауіпсіздігі ере-желері жэне көлікте қолданылатын тэртіп, ал қосымша тікелей объектісі адамдардың денсаулығы, меншігі болуы мүмкін.
Қылмыстьщ құқық бұзушылықтың объективтік жағы: а) жол құрылыс жэне басқа ұйымдарда басқару міндеттерін атқаратын жэне жолдарды жэне жол құрылыстарын, олардың жабдықтарын пайдалану жол қозғалысын ұйымдастыру үшін жауапты адамдардың көлікте қолданылатын тэртіпті кррғау жэне қозғалыс қауіпсіздігі қағидалары адамның денсаулығына абайсызда ауырлығы орташа дене зақымын келтіру зардаптары; в) көрсетілген ережелерді бұзу мен зардаптың арасындағы себепті байланыс.
Қылмыстық құқық бұзушылық құрамының диспозициясы - бланкеттік. Көлікте қолданылатын тэртіп қорғау жэне қозғалыс қауіпсіздігі туралы ережелері арнаулы нормативтік-құқықтық актілерде көрсетіледі. Осы көрсетілген ережелерді сақтамау заңда көрсетілген зардапқа үласса қылмыс болып табылады. Бұл жерде көлікте қолданылатын ережелерді бұзу - әрекетсіздікпен жүзеге асырылады. Жолдарды және жол құрылыстарын салуда — жүруге байланысты қауіпсіздік белгілері қойылмауы, мы-салы, жолдағы апандардың беті жабылмай қалады, нэтижесінде көлік соған құлап апат болады немесе жаңа салынып жатқан жолда жүруге тыйым салынған белгі қойылмайды, ал жүргізуші оған сеніп апатқа ұшырайды, сондай-ақ, жол астында орналасқан су, жылу коммуникацияларының бұзылуынан - жол бетіне жылу, су шығып тайғанақтау, жолдың бұзылуы, көріністі қиындатуы, қозғалысқа бөгет жасау сияқты құбылыстардан жол апа-ты, адамдарды бақытсыздыққа ұшырату немесе басқадай ауыр зардаптар болуы мүмкін.
Жол құрылысына қолданылатын жабдықтарды пайдалану ережелерінің бұзылуына -жол құрылысына қолданылған техника, жабдықтардың жол үстіне қалдырылуы, олардың көліктің қозғалысына бөгет келтіруі, сөйтіп көліктің соқтығысына, апатқа ұрынуына, нэтижесінде заңда көрсетілген қылмыстық құқық бұзушылық зардабының пайда болуы-на тікелей әкеліп соғатын жэйттер жатады.
Қылмыстық құқық бұзушылықтың объективтік жағының міндетті белгісі -қылмыстық құқық бұзушылық зардаптың - орташа ауырлықтағы дене жарақаты (353-баптың 1-тармағы); адам денсаулығына абайсызда ауыр зиян келтіру (353-баптың 2-тармағы); абайсызда адам өлімі (353-баптың 3-тармағы), абайсызда екіден көп адам өлімі (353-баптың 4-тармағы) келтірілуі болып табылады. Келтірілген зардап пен көлікте қолданылатын ережелерді бұзудың арасын байланыстыратын себепті байланысты анықтау қажет.
Қылмыстық құқық бұзушылық құрамы - материалдық, ол занда көрсетілген зардап туындаған сәттен бастап аяқталған деп саналады.
Қылмыстық құқық бұзушылық субъективтік жағынан кінэнің абайсыздық түрі арқылы істеледі.
Қылмыстық құқық бұзушылықтың субъектісі - 16-ға толған, жол, құрылыс жэне басқа ұйымдарды басқару міндеттерін атқаратын, жол қозғалысын ұйымдастыру үшін жауапты адамдар.
354-бап. Магистральдық құбырларды салу, пайдалану немесе жөндеу кезінде қауіпсіздік қағидаларын бұзу
1. Магистральдық құбырларды салу, пайдалану немесе жөндеу кезінде қауіпсіздік қагидаларын бузу, егер бул іс-әрекет абайсызда адамның денсаулығына ауырлыгы орташа зиян келтіруге әкеп соқса -
2. Абайсызда адамның денсаулығына ауыр зиян келтіруге не ірі запал келтіруге әкеп соққан дәл сол іс-ерекет -
3. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда адам өліміне әкеп соққан /с-әрекет -
4. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соққан іс-әрекет -
Магистральдық қүбырларды салу, пайдалану немесе жөндеу кезінде қауіпсіздік ере-желерін бүзу, егер Бұл эрекет абайсызда адамның денсаулығына орташа ауырлықтағы зиян келтіруге экеп соқса - жауаптылык Қылмыстық кодекстің 354-бабында көзделген.
Қылмыстық құкық бүзушылықтың тікелей объектісі магистральдық құбырларды салу, пайдалану немесе жөндеу жұмыстарының қауіпсіздігін реттейтін қоғамдық қатынастар, қосымша тікелей объектісі адамдардың өмірі немесе денсаулығы, сондай-ақ меншік қатынастары болады.
Кейінгі кезде көліктің түріне — магистральдық кұбырлар жатқызылады. Магистраль-дық құбырлар арқылы белгілі бір қашықтыққа мұнай, газ өнімдері жеткізіледі. Бұл объектілерге қауіпсіздік ережелерін бұзу жарылысқа, ертке, адамдардың қаза болуына, қоршаған ортаның Бұлінуіне, ірі материалдық залалға экеліп соғады. Осы бап бойын-ша құбыр желісінің бір түрі - магистральдық құбыр іфілмыстың заты болып табыла-ды. Құбырлардың басқа түрлері - (қосымша жэне қоймалық, жер үсті жэне жер асты су кү_бырлары) қауіпсіздік ережелерін бұзған жағдайда кінэлі адам мүлікті жою немесе Бұлдіру, қүрылыс, техника қауіпсіздігі ережелерін бұзғаны үшін жауаптылыққа тарты-лады.
Қылмыс объективтік жағынан: а) магистральдық қүбырларды салу, пайдалану немесе жөндеу кезінде қауіпсіздік ережелерін бұзу; б) занда көрсетілген зардаптардың орын алуы; в) осылардың арасындағы себепті байланыстың болуымен сипатталады.
Баптың диспозициясы бланкеттік болғандықтан магистральдық қүбырларды салу, пайдалану немесе жөндеудің қауіпсіздігін реттейтін эр түрлі арнаулы норматив-тік актілерге сілтеме жасайды. Тергеу жүргізуде немесе істі сотта қарауда іс бойынша қандай нормативтік акті басшылықка алынады, оның қайсы талаптары бұзылды, заңда көрсетілген зардаптың болуы осы талаптардың бұзылуына байланысты орын алды ма, бэрін жете анықтау керек. Адамды жауапқа тарту немесе тартпау мэселелері осыларды анықтауға байланысты шешіледі.
Қылмыстық қүкьіқ бү_зушылық үшін жауаптылыққа тарту үшін магистральдық күбырларды салу, пайдалану немесе жөндеу кезінде қауіпсіздік ережелерін бүзу фактісінің ғана орын алуы жеткіліксіз, көрсетілген қауіпсіздік ережелерін бұзудың нәтижесі заңда көрсетілген зардапқа - адамның денсаулығына ауыр зиян (354-баптың 2-тармағы); абайсызда адамның өліміне (354-баптың 3-тармағы) абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне (354-баптың 4-тармағы) әкеп соққан эрекеттермен үлптасуы қажет. Осы тізбектелген қылмыстық кұкьіқ бұзушылықтардың зардабы магистральдық кү_бырларды салу, пайдалану немесе жөндеу кезінде қауіпсіздік ережелерін бүзумен се-бепті байланыста болуы шарт.
Қылмыстық құқық бүзушылық материалдық кү_рамға жатады. Ол занда көрсетілген зардаптардың біреуі болса да орын алған уакьітынан бастап аяқталған деп саналады.
Қылмыстық құқық бұзушылык субъективтік жағынан тек кана абайсыздық нысанда (менмендік немесе немкұрайдылық) жасалады.
Қылмыстық құқық бұзушылыктың субъектісі - көрсетілген жұмысты жүргізу кезінде қауіпсіздік ережелерін сақтау өзіне жүктелген 16-ға толған адам.
355-бап. Құбырларды қасақана зақымдау немесе қирату
1. Құбырларды, оның ішінде мұнай-газ қүбырларын қасақана зақымдау немесе қирату -
2. Мынадай:
1)абайсызда адамның денсаулығына ауыр немесе ауырлығы орташа зиян келтіруге әкеп соңңан;
2) бірнеше рет жасалган;
3) адамдар тобының алдын ала сөз байласуымен жасалган дал сол іс-әрекет -
3. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген:
1) қоршаган ортаны ластауга әкеп соққан;
2) ірі залал келтіруге әкеп соққан;
3) қылмыстық топ жасаган;
4) абайсызда адам өліміне әкеп соққан іс-әрекеттер -
Құбырларды, оның ішінде мұнай-газ құбырларын қасақана зақымдау немесе қирату Қазақстан Республикасының Қылмыстық кодексі бойынша қылмыс болып саналып, кінэлі Қылмыстық кодекстің 355-бабы бойынша жауапқа тартылады.
Қылмыстың тікелей жэне қосымша тікелей объектісі Қылмыстық кодекстің 354-ба-бында көрсетілген объектілермен бірдей.
Қылмыстың затына барлық құбырлар, құбырлардан тарайтын қоймалық қосымша жер асты жэне жер үсті газ, су, жылу мұнай-газ құбырлары жатады.
Қылмыстық қуқық бұзушылық объективтік жағынан қылмыс заты — құбыр желісінің зақымдалуы немесе қиратылуы арқылы сипатталады. Зақымдалу деп құбырлардың тесілуі, ішінара істен шығуы, ал қиратылуы деп оның мүлдем іске жарамсыз болып қалуы. Құбырлардың зақымдануы немесе қиратылуы адамдар денсаулығына немесе қоршаған ортаға нақты зиян келтіру қатерін төндіруі қажет (газдың иісі шығуы, жанар-жағар майлардың кеңістікке таралуы, олардың өрт қаупін төндіруі, т.с.с).
Қылмыстық құқық бұзушылық құрамы формальдық, ол заңда көрсетілген құбырлардың зақымдануы немесе күйреуінен адамдардың денсаулығы мен қоршаған ортаға нақты зиян келтіру қатерін төндірген уақыттан бастап аяқталған деп табылады.
Қылмыстық құқық бұзушылық субъективтік жағынан қасақаналықпен істеледі.
Қылмыстык құқық бұзушылықтың субъектісі - 16-ға толған кез келген адам.
Қылмыстық кодекстің 355-бабының 2-тармағында осы қылмыстың ауырлататын түрі: а) абайсызда адамдардың денсаулығына ауыр немесе ауырлығы орташа зиян келтіруге экеп соқса; б) бірнеше рет жасалса; в) адамдар тобы алдын ала сөз байласып жасаса, ал 3-тармағында аса ауырлататын түрі: а) қоршаған ортаны ластауға экеп соқса; б) ірі залал келтіруге экеп соқса; в) қылмыстык топ жасаса; г) абайсызда адам өліміне экеп соқса.
Қылмыстық кодекстің 355-бабының 2 жэне 3-тармақтарындағы қылмыстық құқық бұзушылық құрамы материалдық құрамға жатады жэне қылмыстық кұқық бұзушылық заңда көрсетілген осы зардаптардың накты орын алған уақытынан бастап аяқталған деп табылады.
356-бап. Құбырларды абайсызда зақымдау немесе қирату
1.Қубырларды, оның ішінде мунай-газ қубырларын белгіленген пайдалану режимі-нен ауытқуға әкеп соққан не адамдардың денсаулыгына немесе қоршаған ортаға зиян келтірудің наңты қатерін төндірген, абайсызда жасалган зақымдау немесе қирату -
2. Мынадай:
1)абайсызда адамның денсаулыгына ауыр немесе ауырлығы орташа зиян келтіруге;
2) қоршаған ортаны ластауға;
3) ірі залал келтіруге;
4) абайсызда адам өліміне әкеп соқңан дәл сол іс-әрекет -
Қылмыстық құқық бұзушылық объектісі құбырларды оның ішінде мұнай-газ құбырларын пайдалану ережелерін реттейтін қоғамдық қатынастар.
Қосымша тікелей объектісі адамдардың денсаулығы, қоршаған ортаның қауіпсіздігі.
Қылмыстық құқық бұзушылық объективтік жағынан — құбырларды, оның ішін-де мұнай-газ құбырларын белгіленген пайдалану режимінен ауытқуына әкеліп соққан не адамдардың денсаулыгына немесе қоршаған ортаға зиян келтірудің нақты қатерін төндіретін, абайсызда зақымдау немесе қирату жолымен сипатталады. Яғни қылмыстық құқық бұзушылық объективтік жағынан а) құбырларды абайсызда зақымдау немесе қирату; б) заңда көрсетілген зиян келтірудің нақты қатерін төндіру; в) осылардың өзара арасындағы себепті байланыстың орын алуымен сипатталады.
Баптың диспозициясы бланкеттік, құбырларды, мұнай-газ құбырларын пайдалану ережелерін реттейтін эртүрлі нормативтік актілерге сілтеме жасайды. Қылмыстық қү_қық бұзушылық материалдық құрамға жатады. Ол заңда көрсетілген зардаптардың (зақымдану немесе қирату) бір орын алғаннан бастап аяқталған деп табылады.
Қылмыстық құкық бұзушылық субъективтік жағынан тек қана абайсыздықтан жүзеге асырылады.
Қылмыстық құқық бұзушылық субъектісі — көрсетілген жұмысты жүзеге асыру кезін-де пайдалану ережелерін сақтау өзіне жүктелген 16-ға толған есі дұрыс адам.
Қылмыстық кодекстің 304-1-бабының бірінші бөлігінде аталған эрекет: а) абайсызда адам денсаулыгына ауыр немесе орташа ауырлыктагы зиян келтірсе; б) қоршаған ортаны ластауға; в) ірі залал келтіруге; г) абайсызда кісі өліміне экеп соқса, осы қылмыс қүрамының ауырлататын түріне жатқызылып, жауаптылық ҚК-тің 356-бабының 2-бөлігі бойынша сараланады.
357-бап. Кеме капитанының апатқа ушырағандарға көмек көрсетпеуі
1.Теңізде немесе өзге де су жолында апатқа ушыраган адамдарга кеме капитанының көмек көрсетпеуі, егер осы көмекті өзінің кемесіне, оның экипажы мен жолаушыларына елеулі ңауіп төндірмей көрсету мүмкіндігі болган болса -
2.Теңізде немесе су жолында соқтыгысқан кемелердің бірінің капитанының басқа ке-мені қүтқару үшін абайсызда кеменің опат болуына немесе өзге де ауыр зардаптарга әкеп соққан тиісті шаралар ңолданбауы, егер бұл шараларды өз кемесіне, оның экипажи мен жолаушыларына елеулі қауіп төндірмей қолдану мүмкіндігі болган болса -
Теңізде немесе өзге де су жолында апатқа ұшыраған адамдарға кеме капитанының, егер осы көмек көрсету өзінің кемесіне, оның экипажы мен жолаушылары үшін елеу-лі қауіп келтірмейтін болғанда көмек көрсетпеуі - қылмыс деп саналып, кінэлі адам Қылмыстық кодекстің 357-бабының 1-тармағы бойынша жауапқа тартылады.
Бұл қылмыстық құкық бұзушылық құрамы Қылмыстық кодекске 1910 жылғы 23 ақ-пандағы Халықаралық Конвенцияға (теңізде күгқару жэне көмек көрсетуге байланысты ережелердің қолданылуы) сэйкес енгізілген.
Қылмыстық құқық бұзушылықтың тікелей объектісі - теңізде немесе өзге де су жолында апатқа ұшыраған адамдардың өмірінің қауіпсіздігін қамтамасыз ететін қоғамдық қатынастар, ал қосымша тікелей объектісі — бір немесе бірнеше адамның өмірі немесе денсаулығы.
Осы қылмыстық құқық бұзушылықтың заты — кез келген санатгағы жэне бағытгағы теңіз немесе өзге де су көлігі болып табылады.
Қылмыстық құқық бұзушылықтың жэбірленушісі болып теңізде немесе өзге де су жолында апатқа ұшыраған кез келген адам танылады.
Қылмыстық құқық бұзушылық объективтік жағынан әрекетсіздік күйде яғни кеме капитанының теңіз немесе басқа да су жолында апатқа ұшырағандарға заңда көрсетілген жағдайларға жэне шарттарға сэйкес көмек көрсетпеуі арқылы сипатталады.
Себепті жағдайларға байланысты (қатты дауылдың эсерінен) немесе көмек көрсету өзінің кемесіне, оның экипажы мен жолаушылары үшін елеулі қауіп төндіретін (өрт, жа-рылыс болуы, суға бату қаупі төну) жағдайларда көмек көрсетпеу - қылмыстық құқық бұзушылық құрамын түзбейді. Көмек корсету немесе көрсетпеу мүмкіндігі техникалық сарапшылық қорытындысы негізінде анықталады.
Қылмыстық құқық бұзушылық құрамы формальдық, сондықтан да ол көмек көрсетпеген уақыттан бастап аяқталған деп табылады.
Қылмыстың зардабының болуы (адамдардың апатқа ұшырауы) немесе болмауының қылмысты саралауға эсері жоқ, бірақ жаза тағайындағанда сөз жоқ ескеруге жатады.
Қылмыстық құқық бұзушылықтың объективтік жағының міндетті белгісі - қылмыстың жасалу орны болып табылады. Мұндай орынға - теңіз немесе өзге де су кеңістігі (өзен, көл, шығанақ, бұғаз т.с.с.) жатады.
Қылмыстық құқық бұзушылық субъективтік жағынан тікелей қасақаналық нысан-да жасалады. Кінэлі адам теңіз немесе өзге де су жолында апатқа ұшыраған адамдарға көмек көрсетуге мүмкіндігі бола отырып, көмек көрсетпегенін (эрекетсіздігін) сезеді жэне көмек көрсетпеуді тілейді.
Қылмыстық құқық бұзушылықтың субъектісі арнаулы меншік түріне қарамастан, кез келген су көлігінің (теңіз, өзен, жолаушылар немесе жүк таситын) кемелердің капитаны. Қылмыстық құқық бұзушылықтың субъектісі Қазақстан суларында жүзіп жүрген шетел кемелерінің капитаны болуы да мүмкін. Егер көмек көрсетпеу ашық теңізде орын алса, онда Халықаралық Конвенцияға сэйкес кеме капитаны қай елдің азаматы болса, сол елдің заңымен немесе оны үхтаған мемлекеттің заңы бойынша жауапқа тартылады. Егер кеме капитанының өзі апатқа ұшырап, басқа экипаж мүшелері көмек көрсету мүмкіндігі бола тұра көмек көрсетпесе, онда ол қауіпті жағдайда қалдырғаны үшін (ҚК-тің 119-бабы) жауаптылыкка тартылады.
Теңізде немесе су жолында соктығысқан кемелердің бірінің капитанның басқа кемені қүтқару үшін тиісті шаралар қолданбауы абайсызда кеменің опат болуына немесе өзге де ауыр зардаптарға экеп соқса, егер Бұл шараларды өз кемесіне, оның экипажы мен жолаушыларына елеулі қауіп төндірмей қолдану мүмкін болса - ол үшін жауаптылық осы баптың 2-тармағында көрсетілген. Бұл жерде соқтығысқан екі кеменің біреуінің капитанының өз кемесіне, оның экипажы мен жолаушьшарына елеулі қауіп төндірмей, басқа кемені қү_тқару үшін мүмкіндігі бола тү_ра тиісті шараларды қолданбағаны туралы сөз болып отыр. Егер мұндай мүмкіндігі бола тү_ра кеме капитаны көмек көрсетпесе, одан заңда көрсетілген зардап - кеменің апат болуы немесе өзге де ауыр зардаптарға (адам өліміне, дене жарақаты т.б.) экеп соқса, ол баптың осы бөлігі бойынша кінэлі болып, жауапқа тартылады.
Қылмыстық кодекстің 357-бабының 2-тармағы материалдық құрамға жатады. Ол заңда көрсетілген зардаптардың бірі нақты орын алған сэттен бастап аяқталған деп та-нылады.
358-бап. Алкогольдік, есірткілік және (немесе) уытқұмарлық масаң күйдегі адамның әуе, теңіз, өзен кемесін немесе шағын көлемді кемені басқаруы, әуе, теңіз, өзен кемесін немесе шағын көлемді кемені осындай адамның басқаруына беру неме се осындай адамның басқаруына жол беру
1. Алкогольдік, есірткілік немесе уытқұмарлық масаң күйдегі адамның әуе, теңіз, өзен кемесін немесе шағын көлемді кемені басқаруы не осындай кемені басқаруды алкогольдік, есірткілік немесе уытқұмарлық масаң күйдегі адамга беру, сол сияқты алкогольден, есір-ткіден немесе уытқұмарлықтан масаң күйдегі адамның осындай кемені басқаруына лауа-зымды адамның немесе осы кеменің меншік иесінің не иеленушісінің жол беруі -
2. Абайсызда адамның денсаулыгына ауырлыгы орташа зиян келтіруге әкеп соққан дәл сол іс-әрекеттер -
3. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда адамның денсаулыгына ауыр зиян келтіруге әкеп соққан іс-әрекеттер -
4. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда адам өліміне әкеп соққан іс-әрекеттер –
5. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соқңан іс-әрекеттер -
Алкогольдік, есірткілік немесе уытқұмарлық масаң күйдегі адамның әуе, теңіз, өзен кемесін немесе шағын көлемді кемені басқаруы не осындай кемені басқаруды алкоголь-дік, есірткілік немесе уыткумарлық масаң күйдегі адамға беру, сол сияқты алкогольден, есірткіден немесе уытқұмарлықтан масаң күйдегі адамның осындай кемені басқаруына лауазымды адамның немесе осы кеменің меншік иесінің не иеленушісінің жол беруі -жаңа Қылмыстық кодексте дербес қылмыс құрамы ретінде қарастырылған. Қылмыс объ-ектісі эуе, теңіз, өзен, кемесін басқаруда реттейтін қоғамдық қатынастар. Қылмыс объ-ективтік жағынан белсенді эрекеттер арқылы: 1) алкогольдік, есірткілік, уытқұмарлық масаң күйдегі адамға әуе, теңіз, өзен немесе шағын көлемді кемені басқаруды; 2) немесе аталған адамдарға көрсетілген көлік құралдарын басқаруға жол беруі жүзеге асырылады.
Қылмыс субъективтік жағынан абайсыздықпен істеледі. Қылмыс субъектісі - заңсыз іс-эрекетке жол берген лауазымды адам немесе кеменің меншік иесі; не иеленушісі.
Абайсызда адамның денсаулығына ауырлығы орташа зиян келтіруге әкеп соққан дэл сол іс-эрекеттер үшін жауаптылык ҚК-тің 358-бабынын, 2-тармағында көзделген.
Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда адамның денсаулығына ауыр зиян келтіруге экеп соққан іс-эрекеттер - (358-бап 3-тармағы);
Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда адам өліміне экеп соққан іс-эрекеттер - (358-бап 4-тармағы);
Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне экеп соққан іс-эрекеттер - (358-бап 5-тармағы) осы құрамның аса ауырлататын түрі болып табылады.
359-бап. Басқаруға қуқығьі жоқ адамның әуе, теңіз немесе өзен кемесін басқаруына жол беру
1.Лауазымды адамның не ауе, теңіз немесе өзен кемесі меншік иесінің немесе иеленушісінің осындай кемені басқаруга қуқыгы жоқ адамның осы кемені басқаруына жол беруі, егер бул іс-әрекет абайсызда адамның денсаулыгына ауырлыгы орташа зиян кел-тіруге әкеп соқса -
2.Абайсызда адамның денсаулыгына ауыр зиян келтіруге экеп соққан дәл сол іс-әре-кет-
3. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда адам өліміне әкеп соққан іс-әрекет -
4.Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, абайсызда екі немесе одан да көп адамның өліміне әкеп соққан іс-әрекет -
Лауазымды адамның не эуе, теңіз немесе өзен кемесі меншік иесінің немесе иеленушісінің осындай кемені басқаруға құқығы жоқ адамның осы кемені басқаруына жол беруі, егер бұл іс-эрекет абайсызда адамның денсаулығына ауырлығы орташа зиян келтіруге экеп соқса - қылмыстық жауаптылық ҚК-тің 359-бабының 1-тармағында көзделген.
Абайсызда адамның денсаулығына ауыр зиян (359-бап 2-тармағы) абайсызда адам өліміне (359-бап 3-тармағы), абайсызда екі немесе одан да коп адамның өліміне экеп соққан әрекеттер осы құрамның ауырлататын немесе аса ауырлататын түрі болып табы-лады.
Қылмыс құрамы объективтік жэне субъективтік белгілері бойынша ҚК-тің 358-бабының құрамына ұқсас.
360-бап. Халықаралық ушу қағидаларын бузу