Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
Практикалык араб тілі.docx
Скачиваний:
5
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
1 Мб
Скачать
☆

Сегізінші сабақ

الضَّمائرُ

Есімдіктер (Тәуелді жалғауы)

Тәуелдік жалғау бір заттың екінші бір затқа (адамға) тәуелді, меншігі екенін білдіреді. Тәуелденетін сөз үш жақтың біріне тәуелдене, меншіктеле айтылады. Тәуелдік жалғау өзі жалғанған сөзді ілік септік жалғаулы сөзбен байланыстырып тұрады. Мысалы: Менің қаламым, оның інісі, біздің мақсатымыз т.б.. Әлемнің көп тілдерінде тәуелді жалғауы жалғанатын сөз тіркесі екі сөз тіркесінен құралады. Мысалы: менің қаламым – қазақ тілінде, моя ручка – орыс тілінде, my pen – ағылшын тілінде. Араб тілінде бұл екі сөз бір тіркесте келеді. Мысалы: قَلَمِي - менің қаламым. قَلَمُكَ – сенің қаламың. Мысалдардан көріп отырғанымыздай ي , كَ қосымшалары менің, сенің деген тәуелді есімдігінің орнына жүреді.

Жасалу жолы:

Менің қаламым

قَلَمِي

=

ـــــِي1

+

قَلَمٌ

1

Сенің қаламың (е/т)

قَلَمُكَ

=

ـــــُكَ

+

قَلَمٌ

2

Сенің қаламың (ә/т)

قَلَمُكِ

=

ـــــُكِ

+

قَلَمٌ

3

Оның қаламы (е/т)

قَلَمُهُ

=

ـُـــهُ2

+

قَلَمٌ

4

Оның қаламы (ә/т)

قَلَمُها

=

ـُــــها

+

قَلَمٌ

5

Біз екеуміздің қаламымыз

قَلَمُنا

=

ـُنا

+

قَلَمٌ

6

Сен екеуіңнің қаламың

قَلَمُكُما

=

ـُكُمُا

+

قَلَمٌ

7

Ол екеуінің қаламы

قَلَمُهُما

=

ـُهُما

+

قَلَمٌ

8

Біздің қаламымыз

قَلَمُنا

=

ـُنا

+

قَلَمٌ

9

Сендердің қаламың (е/т)

قَلَمُكُمْ

=

ـُكُمْ

+

قَلَمٌ

10

Сендердің қаламың (ә/т)

قَلَمُكُنَّ

=

ـُكُنَّ

+

قَلَمٌ

11

Олардың қаламы (е/т)

قَلَمُهُمْ

=

ـُهُمْ

+

قَلَمٌ

12

Олардың қаламы (ә/т)

قَلَمُهُنَّ

=

ـُهُنَّ

+

قَلَمٌ

13

Сөйлемдер:

Бұл менің қаламым

هَذَا قَلَمِي -

1

Бұл сенің дәптерің (е/т)

هَذِهِ كُرَّاسَتُكَ -

2

Бұл біздің мешіт

هَذَا مَسْجِدُنا -

3

Бұл сенің мектебің (ә/т)

هَذِهِ مَدرَسَتُكِ -

4

Анау оның кітабы (е/т)

ذَلِكَ1 كِتابُهُ-

5

Анау оның авто көлігі (ә/т)

تِلْكَ2 سَيَّارَتُهَا -

6

Бұл біздің мақсатымыз

هَذا هَدَفُنَا -

7

Бұл сен екеуіңнің аналарың

هَذِهِ أُمُّكُما -

8

Анау ол екеуінің мысығы

تِلْكَ قِطَّتُهُما -

9

Біздің дініміз ислам

دِينُنا إسْلامٌ -

10

Сендердің халдарың қалай? (е/т)

كَيْفَ حَالُكُمْ -

11

Сендердің денсаулықтарың қалай? (ә/т)

كَيْفَ صِحَّتُكُنَّ -

12

Оларға сәлем (е/т)

السَّلامُ عَلَيْهِمْ -

13

Олардың әңгімелері қызық (ә/т)

قِصَّتُهُنَّ مُمْتِعَةٌ -

14