- •Тіл ашар Практикалық араб тілі
- •Хамзат қажымұратұлы
- •Бірінші сабақ Араб алфавиті
- •Екінші сабақ Әріптердің сөздің басында, ортасында, аяғында жазылуы
- •Харекет
- •Үшінші сабақ Әріптердің сөздің басында, ортасында, аяғында жазылуы
- •Төртінші сабақ
- •Бесінші сабақ
- •Тә мәрбута
- •Алтыншы сабақ
- •Жіктеу есімдігі
- •Жекеше түрі
- •Жетінші сабақ
- •Сілтеу есімдігі
- •Сегізінші сабақ
- •Есімдіктер (Тәуелді жалғауы)
- •Жаңа сөздер
- •Тоғызынші сабақ Қосымшалар
- •Оныншы сабақ Өткен шақ
- •Етістіктер
- •Мысалдар
- •Жаңа сөздер
- •Он бірінші сабақ
- •Етістіктер
- •Жаңа сөздер
- •Он екінші сабақ Қосымшалар
- •Туыстық қатынаста болу – міндет
- •Он үшінші сабақ
- •Аудармасы
- •Жаңа сөздер
- •Он төртінші сабақ Қосымшалар
- •Жекеше түр
- •Жекеше түр
- •Міндет амалдар
- •Жаңа сөздер
- •Он бесінші сабақ Болымсыз етістік
- •Сөйлемдер
- •Жаңа сөздер
- •Он алтыншы сабақ
- •Жаңа сөздер
- •Аудармасы
- •Жаңа сөздер
- •Реттік сан есім
- •Жаңа сөздер
- •Он тоғызыншы сабақ Күрделі сан есім
- •Жиырмасыншы сабақ Туынды үш түбірлі етістіктің өткен шақ, осы шақ түрінде қолданылуы
- •Жаңа сөздер
- •Жиырма бірінші сабақ
- •Жаңа сөздер
- •Ай аттары
- •Жаңа сөздер
- •Жиырма екінші сабақ
- •Сөйлемдер
- •Жиырма үшінші сабақ Сұраулық шылаулар
- •Жаңа сөздер
- •Жиырма төртінші сабақ
- •Сөйлемдер
- •Жаңа сөздер
- •Антонимдер
- •Аудармасы
- •Жиырма бесінші сабақ Сұраулық шылаулар
- •Мысалдар
- •Аудармасы
- •Жаңа сөздер
- •Жиырма алтыншы сабақ Сұраулық шылаулар
- •Жиырма жетінші сабақ
- •Мысалдар
- •Жаңа сөздер
- •Жаңа сөздер
- •Жиырма сегізінші сабақ Атыфтар (жалғамалы қосымшала)
- •Жаңа сөздер
- •Жиырма тоғызыншы сабақ Жалғамалы қосымшалар
- •Аудармасы
- •Жаңа сөздер
- •Аудармасы
- •Жаңа сөздер
- •Отызыншы сабақ Жалғамалы қосымшалар
- •Аудармасы
- •Жаңа сөздер
- •Отыз бірінші сабақ
- •Жаңа сөздер
- •Жаңа сөздер
- •Отыз екінші сабақ
- •Жаңа сөздер
- •Отыз үшінші сабақ
- •Алтыншы бап
- •Оныншы бап
- •Отыз төртінші сабақ Дамирлардың (есімдіктер) түрлері
- •Жаңа сөздер
- •Жаңа сөздер
- •Мазмұны
Оныншы сабақ Өткен шақ
Шақ - болмыстағы іс-әрекет пен қимылдың сөйлеп тұрған сәтте орындалғанын немесе одан бұрын не кейін болатынын білдіретін етістіктің грамматикалық категориясы. Қазақ тілінде шақтың үш түрі бар: өткен шақ, келер шақ, осы шақ. Өткен шақ — бұрын болған оқиғаны, іс-әрекетті білдіреді (бар-ды, кел-меп-ті, болған екен).
Араб тілінде өткен шақ етістігінің істеуші есімдігі етістіктен кейін жалғанады. Мысалы: فَعَلَ «істеу» деген етістікке تتُ қосылу арқылы فَعَلْتُ- «Мен істедім» болып өзгереді. Тілді үйренушіге жеңіл болу мақсатында فَعَلَ етістігін қалып (форма) ретінде аламыз.
Аудармасы |
Мысалы |
Схемасы |
Есімдік |
№ |
Мен істедім |
أنا فَـعَـلْـتُ |
+ + +ْ ـتُ |
أنا |
1 |
Сен істедің (е.т) |
أنْتَ فَـعَـلْـتَ |
+ + +ْ ـتَ |
أنْتَ |
2 |
Сен істедің(ә.т) |
أنْتَ فَـعَـلْـتِ |
+ + +ْ ـتِ |
أنْتِ |
3 |
Ол істеді(е.т) |
هُوَ فَـعَـلَ |
+ + + |
هُوَ |
4 |
Ол істеді(ә.т) |
هِيَ فَعَلَتْ |
+ + + ـتْ |
هِي |
5 |
Біз екеуміз істедік |
نَحْنُ فَـعَـلْـنا |
+ + +ْ ـنا |
نَحْنُ |
6 |
Сен екеуің істедіңдер |
أنْتُما فَعَلْتُما |
+ + +ْ ـتُما |
أنْتُما |
7 |
Ол екеуі істеді (е.т) |
هُمَا فَعَلَا |
+ + + ا |
هُمَا |
8 |
Ол екеуі істеді (ә.т) |
هُمَا فَعَلَتا |
+ + + ـتا |
هُمَا |
9 |
Біз істедік |
نَحْنُ فَـعَـلْـنا |
+ + +ْ ـنا |
نَحْنُ |
10 |
Сендер істедіңдер (е.т) |
أنْتُمْ فَعَلْتُمْ |
+ + +ْ ـتُمْ |
أَنْتُمْ |
11 |
Сендер істедіңдер (ә.т) |
أَنْتُنَّ فَعَلْتُنَّ |
+ + +ْ ـتُنَّ |
أَنْتُنَّ |
12 |
Олар істеді (е.т) |
هُمْ فَعَلُـوا |
+ + +ُ وا |
هُمْ |
13 |
Олар істеді (е.т) |
هُنَّ فَعَلْنَ |
+ + +ْ ـنَ |
هُنَّ |
14 |
Етістіктер
жуу |
غَسَلَ |
оқу |
قَرَأَ |
істеу |
فَعَلَ |
қашу |
هَرَبَ |
сабақ оқу |
دَرَسَ |
жазу |
كَتَبَ |
ойнау |
لَعِبَ |
күлу |
ضَحِكَ |
бару |
ذَهَبَ |
жинау |
جَمَعَ |
есту |
سَمِعَ |
есептеу |
حَسِبَ |
сабыр ету |
صَبَرَ |
қарау |
نَظَرَ |
отыру |
جَلَسَ |
ұру |
ضَرَبَ |
сурет салу |
رَسَمَ |
шығу |
خَرَجَ |
алу |
أَخَذَ |
әмір ету |
أَمَرَ |
кіру |
دَخَلَ |
кию |
لَبِسَ |
жұмыс істеу |
عَمِلَ |
ашу |
فَتَحَ |
шешу |
خَلَعَ |
ішу |
شَرِبَ |
жабу |
غَلَقَ |
талап ету |
طَلَبَ |
жеу |
أَكَلَ |
білу |
عَلِمَ |