Студент білуге тиіс:

• Қарапайым айдау туралы жалпы мәліметтер;

• Қарапайым айдау түрлері;

• Рауль заңы;

• Дальтон заңы;

• Қарапайым айдаудың материалдық балансы;

• Қарапайым айдаудың теңдеуі.

Студент істей алуға тиіс:

• Қарапайым айдаудың материалдық балансын түзе білу;

• Қарапайым айдауға арналған қондырғының принципиалды тәсімін сипаттай білу;

• Қыздыру буының шығынын анықтай алу;

Тақырыптың негізгі сұрақтары:

• Фазалар ережесі.

• Идеал сұйық қоспалар.

• Фракциялық айдаудың материалдық балансы.

• Қарапайым айдау кезіндегі қыздыру буының шығыны.

Білім берудің және оқытудың әдістері:

Студенттер қарапайым айдау процесін теориялық тұрғыдан түсініп, келесі сарамандық есептерді шешулері керек.

1 Есеп.

Қарапайым айдау кубында құпамында С₁ % масс. этил спирті және (100-С₁) % масс. су бар қоспа айдалуда. Айдалғаннан кейін кбтық қалдықта С₂ % масс. спирт қалды. Дистилляттің құрамын, оның массасын және кубтық қалдық массасын анықтаңыз.

Сонымен қатар қысымы Р қыздыру буының шығынын анықтаңыз. Жылудың қоршаған ортаға шығыны пайдалы қолданылған жылу мөлшерінің 10 % құрайды. Қайнап тұрған қоспаның температурасын 81 °С, айдау соңындағы температураны 95 °С деп қабылдаңыз.

Шифрдың бірінші саны	Ргр, МПа	Gн, кг/ч	Шифрдың екінші саны	С1 , % масс.	С2, % масс.
1	0,3	1000	1	65	5
2	0,32	1100	2	63	6
3	0,34	1200	3	60	7
4	0,36	1300	4	58	8
5	0,38	1400	5	56	4
6	0,40	1500	6	54	3
7	0,42	1600	7	52	9
8	0,44	1700	8	68	10
9	0,46	1800	9	70	11
0	0,48	1900	0	50	6

Әдебиет

негізгі:

1. Павлов К.Ф., Романков П.Г., Носков А.А. Примеры и задачи по курсу процессов и аппаратов химической технологии - Л.: Химия, 1987

2. Промышленная технология лекарств, Том 1. Под ред. Чуешова В.И. – Х.: МТК-Книга, Издательства НФАУ, 2002 – 560 с.

3. Касаткин А.Г. Основные процессы и аппараты химической технологии.9-е изд. - М.: Химия, 1973

4. Плаксин Ю.М., Малахов Н.Н., Ларин В.А. Процессы и аппараты пищевых производств. – М.: КолосС, 2008. – 760 с.

5. Ақбердиев Ә.С. Тамақ өндірісінің процестері және аппараттары, Алматы; 1998 ж.

6. Кавецкий Г.Д. Процессы и аппараты пищевой технологии. - М.: Колос, 2000.

қосымша:

1. Фармацевтическая технология. Под ред. И.И. Краснюка и Г.В. Михайловой–Москва, Академия – 2006 г.

2. Александров И. А. Ректификационные и абсорбционные аппараты. Методы рсчета и основы конструирования. 3-издание - М.: Химия,

3. Кафаров В.В. Основы массопередачи - М.: Высшая школа, 1979

4. Рамм В.М. Абсорбция газов.- М.: Химия, 1966.-768 с

Бақылау (сұрақтар, тестілер, есептер және т.б.)

Тестік тапсырмалар

1. Ректификация процесінің қозғаушы күші:

A) қысым айырмашылығы

B) ауырлық күші

C) концентрация айырмашылығы

D) ортадан тепкіш күш

E) температура айырмашылығы

2. Сұйық қоспаны бір рет буландыру және түзілген буды конденсациялау процесі:

A) ректификация

B) абсорбция

C) қарапайым айдау

D) экстракция

E) кристаллизация

3. Материальный баланс процесса ректификации:

A) G_нач = G_кон + W

B) G_вл = G_сух + W

C) F + Ф = G + W

D) G_н + L_н = G_к + L_к

E) G(Y_н – Y_к) = L(X_к – X_н)

4. Дальтон заңы:

A) р_А = Р_Ах_А

B) р_А* = Ех_А

C) р_см = Sр_i

D) Ф + С = К + 2

E) m = y*/х

5. Рауль заңы:

A) р_см = Sр_i

B) р_А* = Ех_А

C) р_А = Р_Ах_А

D) Ф + С = К + 2

E) m = y*/х

6. Масса алмасу процесіндегі фазалар ережесі:

A) р_см = Sр_i

B) р_А* = Ех_А

C) Ф + С = К + 2

D) р_А = Р_Ах_А

E) m = y*/х

7. Ректификациялық мұнараға, онымен жоғары көтеріліп келе жатқан бумен әрекеттесу үшін, қайтарылатын сұйықты ........ деп атайды.

A) төмен қайнайтын құрамдас

B) жоғары қайнайтын құрамдас

C) флегма төмен қайнайтын құрамдас

D) дистиллят

E) кубтық қалдық

12-тақырыбы: Масса алмасу кезіндегі теңдік.

Мақсаты: Фазалардың теңдік құрамдарын анықтау.

Оқыту мақсаты: