Добавил:
ivanov666
Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз:
Предмет:
Файл:Общество Медины в эпоху пророка Мухаммада
.pdf
как приправу
праву уксус
и чеснок
1902
). Они также использовали как при-
1903
. Также, возможно, добавляли в еду лук
1904
. Что касается питья, то для большинства
жителей Медины самым хорошим и предпочтительным напитком считалось молоко. Рассказывали, что
Посланник (с), сказал: «Тот, кого Аллах поит молоком, пусть скажет: “О Боже! Благослови нас в нём
и увеличь нам его. Нет ничего, кроме молока, что
возмещает пищу и питье”»
с водой и настой из фиников
1905
. Они также пили мёд
1906
, [лёгкий хмельной]
напиток (савик) с миндальными орехами, который
считался напитком людей, привыкших к роскоши
1907
.
1902
См. Ал-Бухари. Ас-Сахих. Т. 3. С. 49–50. Коммент. № 1.
1903
См. Муслим. Ас-Сахих. Т. 1. [Страницы не указаны].
1904
См. Ибн Са‘д. Ат-Табакат. Т. 3. С. 1623.
1905
Там же. Т. 2. [Страницы не указаны].
1906
См. Ибн ал-Джаузийа. Зад ал-Муад. Л. 17.
1907
Рассказывали, что Посланник (с) принёс напиток
(савик) с миндальными орехами и сказал им: «Отодвинь-
те его. Это напиток изнеженных» (Ибн Са‘д. Т. 1. С. 395).
[Слово савик также имеет значение «ячменная» или «пшеничная каша». См. Х.К. Баранов. Арабско-русский словарь.
С. 482. — Примеч. пер.].
391

ИСТОЧНИКИ
ИСПОЛЬЗОВАННАЯ Л ИТЕРАТУРА
И
(ПЕРЕЧЕНЬ ДАН В ТОМ ПОРЯДКЕ,
КАК У АВТОРА)
Разд.1. Рукописные источники
1. Ибн ал-Джаузийа Шамс ад-Дин Абу ‘Абдал-
лах Мухаммад б. Аби Бакр б. Аййуб (ум. 751 г. л.х. /
1350 г. н.э.).
Зада ал-му‘ад фи хадйи хайри-л-‘ибад.
(Рукопись хранится в библиотеке Топкапы в
Стамбуле, Турция. № 46. Ва хийа ан-нусха аллати
раджа‘ат илайха ли-тасираха авалан ругбатан фил-истифада мима кад йакун фи-ха мин шурух ‘ала-лматн. Известно,что книга напечатана в 4 ч., в 2 т. См.
Т. 3. Каир, 1392 / 1972).
2. Ибн ал-Хаджж ‘Абд ал-Кадир б. ал-Хадж Салих
Бакташ ал-Багдади (ум. 1187 г. л.х. / 1773 г. н.э.).
Раф‘ ал-хуфа’ ‘ала зат аш-шифа’ (ва хувва шарх
ал-мунзума ал-маусума би-зат аш-шифа’ фи сират аннабийи сумма ал-хулафа’, ли-бни-л-хадж нафсаху ва
кад фарага мин та’лифихи фи-т-таси‘ ‘ашара мин
шахр мухаррам саннат 1187 г. л.х.).
(Рукопись хранится в библиотеке Иракского музея в Багдаде, № 246).
392

3. Ибн Дурайд Абу Бакр Мухаммад б. ал-Хасан (ум.
321 г. л.х. / 933 г. н.э.)
Китаб ал-иштикак.
(Рукопись хранится в библиотеке ас-Сулейманийа
в Станбуле,Турция. № 2357).
4. Ибн Шабба Абу Зейд ‘Омар б. Шабба б. ‘Убай-
да б. Райта ан-Намри ал-Басри (ум. 262 г. л.х. /
876 г. н.э.).
Та’рих Мадина.
(Иллюминованная рукопись, в рукописном отделе Университета ар-Рийад. № 44 с. Основная часть
хранится в библиотеке Шейха ал-Ислам ‘Ариф Хикмат: «Ал-Мадина ал-мунаввара» [«Пресветлая Медина»]. № 157).
5. Ибн Фархун Бурхан ад-Дин Абу ал-Вафа’ Ибра-
хим б. Нур ад-Дин Абу ал-Хасан б. ‘Али б. Мухаммад б.
Аби ал-Хасан б. Мухаммад (ум. 799 г. л.х. / 1397 г. н.э.)
Насихат ал-мушавир ва тазийат ал-муджавир.
(Рукопись хранится в библиотеке ‘Ариф Хикмат в
Пресветлой Медине. № 900 ам, 51 хас).
6. Ибн Кудама Муваффик ад-Дин ‘Абдаллах б. Му-
хаммад б. Ахмад, известный как ал-Макдиси (ум. 620 г.
л.х. / 1223 г. н.э.).
Ал-Истибсар фи нусуб ас-сахаба мин ал-ансар.
(Иллюминованная рукопись, хранится в рукописном отделе университета ар-Рийад. № 3 с. Переписана с копии Библиотеки ‘Ариф Хикмат в Пресветлой
Медине. № 597).
7. Абу ал-Касим ат-Тайми ал-Хафиз Каввам ас-
Сунна Исма’ил б. Мухаммад б. ал-Фадл б. ‘Али (ум.
535 г. л.х. / 1141 г. н.э.).
Китаб ал-муб‘ас ва-л-мугази.
(Рукопись хранится в библиотеке Кепрюлю в
Стамбуле Турция. № 1138).
393

8. Ал-Хуза‘и Абу-л-Хасан ‘Али б. Зи ал-Визаратайн
Мухаммад б. Ахмад б. Муса б. Са‘уд б. Муса б. Аби Гафара (ум. ок. 747 г. л.х. / 1346 г. н.э.).
Тахридж ад-далалат ас-сум‘ийа ‘ала ма канна фи
‘ахд Расул Аллахи сала-л-лаху алейхи ва-с-саллама мин
ал-хураф ва-с-сана’и‘ ва-л-‘амлат аш-шар‘ийа.
(Иллюминованная рукопись, хранится в Институте возрождения рукописей (махад ихйа ал-махтутат)
библиотеке Лиги арабских государств. № 1853. № микрофильма 158).
9. Ал-‘Уджайми Хасан б. ‘Али ал-Макки ал-Ханафи
(жил во второй половине 13 в. л.х. / нач. XIX в. н.э.).
Та’рих ал-макка ва-л-Мадина ва-т-Та’иф. (Иллюминованная рукопись, хранится в Рукописном отделе
Университета ар-Рийад. № 43 с. Копия датирована
1268 г. л.х. / 1852 г. н.э.).
10. Ал-‘Адви Абу ал-Бакка Мухаммад Бахха ад-Дин б.
Дайа’ ал-Макки ал-Ханафи ал-Карши ал-‘Умри (жил
до конца первой половины 12 в. л.х. / XVIII в. н.э.).
Ахвал Макка ал-Мушарифа ва-л-Масджид алХаррам ва-л-Мадина аш-Шарифа ва-л- Кубар ашШариф ва гейру залика.
(Иллюминованная рукопись, хранится в Рукописном отделе Университета ар-Рийад. № 226с. Переписана с копии, хранящейся в библиотеке «Дар ал-кутуб
ал-мисрийа». В 2 т., датированы 1267 г. л.х. См. Т. I и
Ч. II. Рассказ о положении Мекки и оставшийся фрагмент 2-й ч. посвящён рассказу о Пресветлой Медине.
Копия датируется 1130 г. л.х. / 1718 г. н.э.).
11. Ал-‘Айни Абу Мухаммад (ум. 855 г. л.х. / 1451 в.
н.э.).
‘Акд ал-Джамман фи та’рих ахл аз-заман.
(Рукопиcь хранится в библиотеке Топкапы в Стамбуле, Турция. № 2611. В 28 т.).
394

12. Кибрит Мухаммад Кибрит б. ‘Абдаллах алХусейни ал-Мадани ал-Маусу‘и (ум. 1070 г. л.х. /
1660 г. н.э.).
Джавахир ас-самина фи махасин ал-Мадина.
(Рукопись хранится в главной библиотеке вакуфов в Багдаде. № 177. На эту копию имеются ссылки
в наст. исслед. Другая копия хранится в Мекканской
библиотеке. № 24. Особый отдел в библиотеке Дахлави).
13. Неизвестный автор (по-арабски маджхул), ви-
димо, жил в 11 в. л.х. / XVII в. н.э.
Фи сират ар-расул ва газаватихи.
(Рукопись хранится в главной библиотеке вакуфов в Багдаде. №358 / 1368).
14. Ал-Марджани Абу ‘Абдаллах Мухаммад б. Аби
Марван ‘Абд ал-Малик ал-Карши ал-Бакри ал-Куртуби
(ум. 781 г. л.х. / 1379 г. н.э.)
Та’рих хиджрат ал-мухтар [Избранное по исто-
рии хиджры].
(Рукопись хранится в библиотеке ’Ариф Хикмат в
Пресветлой Медине. № 900. 45).
Разд. 2. Печатные издания (монографии)
1. Ибн Аби ‘Усайба Муваффик ад-Дин Абу ал-‘Аббас
Ахмад б. ал-Касим б. Халифа б. Йунус ас-Са‘ади алХазраджи (ум. 558 г. л.х. / 1269 г. н.э.).
‘Уйун ал-анба’ фи табакат ал-атибба’. Бейрут,
1377 / 1957.
2. Ибн ал-Асир Изз ад-Дин Абу ал-Хасан ‘Али б. Аби
ал-Карам Мухаммад б. ‘Абд ал-Карим б. ‘Абд ал-Вахид
аш-Шайбани ал-Джазри (ум. 630 г. л.х. / 1238 г. н.э.).
Усд ал-габа фи ма‘рифат ас-сахаба: в 5 ч. Каир :
Ал-матба‘а ал-вахабийа, 1280 / 1863.
395

3. Ибн ал-Асир Изз ад-Дин Абу ал-Хасан ‘Али б. Аби
ал-Карам Мухаммад б. ‘Абд ал-Карим б. ‘Абд ал-Вахид
аш-Шайбани ал-Джазри (ум. 630 г. л.х. / 1238 г. н.э.).
Ал-Камил фи-т-та’рих. Каир, 1348 / 1929.
4. Ибн Исхак Абу ‘Абдаллах Мухаммад б. Исхак
б. Йасар ал-Мутталаби-би-л-вала- ал-мудун (ум. 151 г.
л.х. / 762 г. н.э.).
Сират ан-наби салла-л-лаху алейхи ва-с-саллама
[Жизнеописание Пророка (с)] / ‘Абд-ал-Малик б. Хишам б. Аййуб ал-Химйари (ум. 218 г. л.х./ 833 г. н.э.);
сост. Мухаммад Мухи ад-Дин ‘Абд ал-Хамид. Каир,
1383 / 1923).
5. Ибн Баккар аз-Зубайр (ум. 256 г. л.х. /
870 г. н.э.).
Джахрат нусуб ал-курейш ва ахбаруха. Т. 1 /
сост. Махмуд Мухаммад Шакир. Каир, 1381 / 1961.
6. Ибн Джалджал Абу Давуд Сулейман б. Хасан ал-
Андалуси (жил в 384 г. л.х. / 994 г. н.э.).
Табакат ал-атибба’ ва-л-хукама’ [Классы врачей и
законоведов]. Соч. в 377 г. л х. / 988 г н.э.; сост. Фу’ад
Сайид. Каир, 1955.
7. Ибн Джаузийа Шамс ад-Дин Абу ‘Абдаллах Мухам-
мад б. Аби Бакр б. Айуб (ум. 751 г. л.х. / 1350 г. н.э.).
Зада ал-му‘ад фи хадйи хайри-л-‘ибад : в 2 т. и 4 т.
3-е изд. Каир, 1392 / 1973.
8. Ибн Хабиб Мухаммад б. Хабиб б. Умейа б. ‘Амр
ал-Хашими ал-Багдади (ум. 245г. л.х. / 859 г. н.э.).
Китаб ал-мухбир [Книга извещающего] / сост.
док. Элиза Лейхтон Штетер, амер. востоковед. Хайдерабад: «Дукн ал-хинд», 1384 / 1964.
9. Ибн Хабиб Мухаммад б. Хабиб б. Умейа б. ‘Амр
ал-Хашими ал-Багдади (ум. 245г. л.х. / 859 г. н.э.).
Китаб ал-мунаммик фи ахбар курайш / Испр.и
коммент. Хуршида Ахмада Фарука. Хайдерабад : Дукн
ал-хинд, 1384 / 1964. Т. 1.
396

10. Ибн Хаджар Шихаб ад-Дин Абу ал-Фадл Ахмад
б. ‘Али б. Мухаммад б. Мухаммад б. ‘Али б. Ахмад алКанани ал-Аскалани ал-Мисри, затем ал-Кахири ашШафи‘и (ум. 852 г. л.х. / 1449 г. н.э.).
Китаб «ал-Исаба фи тамйиз ас-сахаба»: в 4 ч.
Каир : Матба‘ат ас-са‘ада, 1328 / 1910.
11. Ибн Хазм Абу Мухаммад ‘Али Ахмад б. Са‘ид ал-
Андалуси (ум. 456 г. л.х. / 1064 г. н.э.).
Джахрат ансаб ал-‘араб / сост. ‘Абд ас-Салам
Мухаммад Харун. [Каир] : Дар ал-ма‘ариф би-миср,
1382 / 1962.
12. Ибн Хурдазаба Абуал-Касим ‘Убайдаллах б. ‘Аб-
даллах (ум. 300 г. л.х. / 912 г. н.э.).
Ал-Масалик ва ал-мамалик. Отпечатано офсет-
ным способом в Библиотеке «Мактабат ал-Мусанна»
в Багдаде с издания в Лейдене 1889 г.
13. Ибн Халдун ‘Абдуррахман (808 г. л.х. /
1405 г. н.э.).
Китаб ал-‘ибр ва диван ал-мубтада’ в ал-хибр фи
айам ал-‘араб ва ал-‘аджам ва ал-барбар мин ‘асирихим мин зави ас-султан ал-акбар (известна как Та’рих
Ибн Халдун) / подгот. ‘Алал ал-Фариси и ‘Абд ал‘Азиз б. Идрис; коммент. ал-‘Амир Арслан. Каир :
Матба‘ат ан-нахда, 1355 / 1936.
14. Ибн Дурайд Абу Бакр Мухаммад б. ал-Хасан (ум.
321 г. л.х. / 933 г. н.э.).
Китаб ал-иштикак / сост. и коммент. ‘Абд ас-
Салам Мухаммад Харун. Каир, 1378 / 1958.
15. Ибн Руста Абу ‘Али Ахмад б. ‘Омар (жил в 290 г.
л.х. / 903 г. н.э.).
Китаб ал-‘Илак ан-нафсийа: в 8 т. Лейден, 1891.
16. Ибн Са‘д Мухаммад (ум. 230 г. л.х. / 845 г. н.э.).
Ат-Табакат ал-кубра: в 8 ч. Бейрут : Дар Садир,
1380–1388 / 1960–1968.
17. Ибн Са‘д Мухаммад.
397

‘Уйун ал-‘аср фи фунун ал-мугази ва аш-шама’ил ва
ас-сайр. 2-е изд. Бейрут : Матба‘ат дар ал-джайл, 1974.
См. также изд.: Бейрут : Дар ал-афак ал-джадида»,
1977.
18. Ибн Саййида ан-Нас Фатх ад-Дин Абу-л-Фатх
Мухаммад б. Мухаммад б. Мухаммад б. ‘Абдаллах б.
Мухамма. Б. Йахйа (ум. 734 г. л.х. / 1333 г. н.э.).
Ал-Мухким ва ал-мухит ал-а‘зам фи ал-луга: в
6 ч. / сост. 1-й ч. ‘Абд ас-Саттар Ахмад Фаррадж; сост.
2 ч. Мурад Камил; сост. 6 ч. докт. Мурад Камил. Каир,
1377–1392 / 1958-1972.
19. Ибн Захира Джамал ад-Дин Мухаммад Джабба-
раллах б. Мухаммад Нур ад-Дин б. Аби Бакр б. ‘Али алКирши (ал-Курши) ал-Махзуми (жил в 9 в. л. х. / XV в
.н.э.).
Ал-Джамил ал-латиф фадл Макка ва ахлиха ва
бина’ ал-байт аш-шариф. Каир, 1340 / 1961.
20. Ибн ‘Абд ал-Барр Абу ‘Омар Йусуф б. ‘Абдаллах
б. Мухаммад б. ‘Абд ал-Барр.
‘Асим ал-Курти (ум. 463 г. л.х. / 1070 г. н.э.).
Китаб ал-исти‘аб фи асма’ ал-асхаб . [Каир] :
Матба‘ат ас-са‘ада, 1328 / 1910.
21. Ибн ‘Абд ал-Барр Абу ‘Омар Йусуф б. ‘Абдаллах
б. Мухаммад б. ‘Абд ал-Барр.
Ал-Инбах ‘ала каба’ил ар-руват. Каир, 1350.
22. Ибн ‘Абд ал-Барр Абу ‘Омар Йусуф б. ‘Абдаллах
б. Мухаммад б. ‘Абд ал-Барр.
Ал-Касд ва-л-исм фи ат-та‘риф би-усул ансаб ал-
‘араб ва-л-‘аджам. Наджаф, 1386 / 1922.
23. Ибн Фадлаллах ал-‘Омари (ум. 479 г. л.х. /
1349 г. н.э.).
Масалик ал-абсар фи мамалик ал-амсар / Сост.
Ахмад Заки Баша. Каир, 1342 / 1924.
24. Ибн Кутайба Абу Мухаммад ‘Абдаллах б. Мус-
лим (ум. 276 г. л.х. / 889 г. н.э.).
398

Ал-Ма‘ариф. 2-е изд. докт. Сарват ‘Аккаша. Каир,
1969.
25. Ибн Кудама Муваффик ад-Дин ‘Абдаллах
б. Мухаммад б. Ахмад ал-Макдиси (ум. 620 г. л.х. /
1223 г. н.э.).
Ал-Истибсар фи насаб ас-сахаба мин ал-ансар /
сост. ‘Али Йусуф Нувайхид. Бейрут, 1391 / 1971.
26. Ибн Касир ‘Имад ад-Дин Абу-л-Фида’ Исмаил б.
‘Омар ал-Кирши ад-Димашки (774 г. л.х. / 1373 г. н.э.).
Ал-Бидайа ва-н-нихайа фи-т-та’рих. Каир, 1351 /
1936.
27. Ибн Касир ‘Имад ад-Дин Абу-л-Фида’ Исмаил б.
‘Омар ал-Кирши ад-Димашки.
Ас-Сира ан-набавийа: в 2 ч. / сост. Мустафа ‘Абд
ал-Вахид. Бейрут, 1396 / 1976.
28. Ибн Калби Абу-л-Мунзир Хишам б. Мухаммад б.ас-
Са’иб б. Башар (известен также под именем ал-Калби
(ум. 204 г. л.х. / 820 г. н.э.).
Китб ал-аснам / сост. Ахмад Заки. Каир, 1384 /
1964.
29. Ибн Манзур Мухаммад б. Мукрим б. ‘Али , также
говорят: Ридван б. Ахмад б. Аби-л-Касим б. Хабака б. Ман-
зур ал-Ансари ал-Ифрики ал-Мисри Джамал ад-Дин Абу алФадл (ум. 711 г. л.х. / 1311 г. н.э.).
Лисан ал-‘араб ал-мухит. Бейрут: Дар ас-садир,
1375 / 1970.
30. Ибн ан-Наджжар Абу ‘Абдалла ал-Багдади Мухам-
мад б. Мухаммад ал-Хасан б. Хаббаталлах б. Мухасин (ум.
647 г. л.х. / 1249 г. н.э.).
Ахбар Мадинат ар-Расул, изв. как Ад-дура ас-
самина фи ахбар ал-Мадина / Сост. Са’их Мухаммад
Джамал. Мекка, 1966.
31. Абу Давуд Сулайман б. ал-Аш‘ас ас-Сиджистани
(ум. 275 г. л.х. / 889 г. н.э.).
399

Сунан Аби Давуд / сост. Мухаммад Мухи ад-Дин
‘Абд ал-Хамид : в 4 ч., 2 т. 2-е изд. Каир, 1369 / 1950.
32. Арнольд, Томас, сэр.
Ад-Да‘ва ли-л-ислам / пер. на араб. яз. Хасан
Ибрахим Хасан, ‘Абд ал-Мунджид ‘Абидайн, Исмаил
ан-Нахрави. 2-е изд. 1947.
33. Ал-Азраки Абу ал-Валид Мухаммад б. ‘Абдаллах б.
Ахмад (ум. 250 г. л.х. / 865 г. н.э.).
Ахбар Макка. 3-е изд. / сост. Рушди ас-Салих Му-
лаххис. Бейрут, 1389 /1969.
34. Ал-Асад Насир ад-Дин, докт.
Ал-Кийан ва ал-гина’ фи ал-аср ал-джахилийи.
Бейрут, 1969.
35. Амин Ахмад (ум.1373 г. л.х. / 1954 г. н.э.).
Фаджр ал-ислам. Бейрут, 1969.
36. ‘Ал-Исбахани ал-Хафиз Абу На‘им Ахмад б. ‘Абдал-
лах б. Ахмад б. Исхак б. Муса б. Махран (ум. 430 г. л.х. /
1038 г. н.э.).
Хилйат ал-аулийа’ ва табакат ал-асфийа’: в 10 ч.
Каир, 1351 / 1933.
37. Ал-Истархи Абу ал-Касим б. Исхак б. Ибрахим б.
Мухаммад ал-Фариси (ум. в первой половине 4 в. л.х.).
бир ‘Абд ал-‘Ал; под ред. Мухаммада Шафика Гарбала.
Каир, 1381 / 1961.
38. Ал-Исфахани Абу-л-Фатх (ум. 356 г. л.х. /
967 г. н.э.).
Ал-Агани / под ред. ‘Абдаллаха ал-Алайили, Мусы
Сулеймана и Ахмада Абу Са‘ида. 3-е изд. Бейрут, 1955.
39. Ал-Азхами Мухаммад Мустафа, док.
Китаб ан-набийи салла-л-лаху алейхи ва-с-саллама.
Бейрут, 1394 / 1974.
40. Ал-Ансари ‘Абд ал-Куддус.
41. Бартольд В.В. (ум. 1927 г. н.э.)
400
Соседние файлы в предмете [НЕСОРТИРОВАННОЕ]
