Көп ұрықты жүктілікті диагностикалау

Егіздерді диагностикалау, әсіресе, жүктіліктің ерте кезеңдерінде біраз қиындықтар туғызып, жүктілік соңында жеңілдейді.

Көп ұрықты жүктілік кезінде жатыр тез өсіп, көлемі жүктілік мерзіміне сәйкес келмейді. Жатыр түбі жоғары орналасып, іштің көлемі ұлғаяды. Жүктілік соңында іш аумағы 100 см және одан көпке жетеді.

Пальпациялаудан және ұрықтың жүрек қағысын тыңдаудан алынған мәліметтер ерекше диагностикалық маңызға ие. Жатырда үш ірі бөліктің байқалуы (екі бас және бір жамбас бөліктің немесе екі жамбас бөлік пен бір бас), екі бас немесе екі жамбас бөліктің қолға айқын білінуі егіздер туралы мәліметті нақтылайды.

Жатырдың екі түрлі бөлігінде нәрестелердің жүрек қағысының екі орнының тыңдалуы да маңызды диагностикалық белгілердің бірі болып табылады. Бұл диагностикалық белгі нақтырақ болып саналады, егер: 1) екі пункт арасында жүрек қағысы естілмейтін кеңістік байқалса; 2) екі орындағы жүрек қағысы жиіліктері түрлі болса. Соңғы мәліметті анықтау үшін жүрек қағысын тыңдау және санау бір уақытта екі адаммен жүргізілуі керек.

Кейбірде көп ұрықты жүктілік белгілері айқын білінбейді, бұл диагностикалауды қиындатады. Мұндайда ультрадыбыстық сканерлеуді қолданады. Бұл әдіс жатырдағы ұрық саны мен олардың орналасу қалпын нақты анықтауға мүмкіндік береді.

62 Сурет. Егіз жүктілікте нәрестелердің жүрек соғуының естілу орны.

63 Сурет. Егіз жүктілікте жатырдағы нәрестелердің орнығуы

а – жамбастың кіреберіс жазықтығына екі ұрықтың басымен орнығуы

б – бір нәресте басымен, екіншісі жамбасымен орныққан

в – екі нәрестенің көлденең орналасуы

Жүктілік ағымы қалыпты жағдайда өтеді. Жатыр мойыны ашылып, біреуінің қағанақ қабығы жарылады да, бірінші нәресте туылады. Бірінші нәресте туғаннан кейін босану әрекетінде біраз тыныштық орнайды. Бұл уақытта жатыр екінші нәресте көлеміне қарай ыңғайланады.

Одан әрі жатырдың босану әрекеті қайта басталады, екінші қағанақ қабығы жарылып, дүниеге екінші нәресте келеді. Нәрестенің екіншісі туғаннан кейін плацентаның екеуі де жатыр қабырғасынан сытылып, босану жолдарынан бір уақытта қудаланады.

Алайда, босану ағымы әрқашан да осылай сәтті аяқтала бермейді. Босану кезінде өте жиі асқынулар туындап отырады.

Тым қатты созылған жатыр бұлшық еттерінің қарқынды жиырылу қабілетінің азаюына байланысты жиі босану күштерінің әлсіздігі байқалады. Осыған байланысты толғақ әлсіз болып, ашылу кезеңі ұзаққа созылады. Сондай-ақ, қудалау кезеңі де созылуы мүмкін.

Нәрестенің біріншісі туғаннан кейін егіздің екіншісінің плацентасы (немесе ортақ плацента) мезгілінен бұрын бөлінуі мүмкін. Нәтижесінде босанушы әйелге қауіп тудыратындай қан кетіп, жатыр ішіндегі нәрестенің асфиксиясы туындайды.

Екінші нәрестенің қағанақ қабығының мезгілінен кеш жыртылуы да жиі кездесетін құбылыс. Егер бұл жағдайда қағанақ қабығы жасанды жарылмаса, екінші нәрестенің тууы бірнеше сағатқа созылады. Бірінші нәресте туғаннан кейін жатырдағы екінші нәресте көлденең орналасуы мүмкін, бұл босану ағымын қиындатып, нәресте үшін де қауіпті жағдайды туғызады.

Өте сирек және ерекше кездесетін ауыр асқынулардың бірі ­ нәрестелердің бір-біріне жабысуы. Егіздер басының жамбасқа кіреберіс жерінде жабысуы әдеттегі құбылыс; жабысудың басқа да түрлері болуы мүмкін. Нәрестелерді бір-біріне жабысуы кезінде акушерлік операцияларды қолдануға тура келеді.

Босанудан кейінгі кезеңде плацента бөлінуінің бұзылуына немесе жатыр қабырғасынан бөлінген плацентаның жатыр ішінде кідіруіне байланысты қан кетулер жиі кездеседі.

Жатырдың жиырылу әрекетінің төмендігі босанудың алғашқы сағаттарындағы қан кетуге себепші болады. Босанудан кейінгі кезеңде жиірек жатырдың баяу инволюциясы байқалады.