Атлас (Филимонов) - анатомия
.pdf
ГОЛОВА
540
apex linguae
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
glandula |
||||
|
|
|
|
|
|
|
lingualis anterior |
|||||||
|
|
|
|
plica fimbriata |
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
margo linguae |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
frenulum linguae |
|
|
|
vena profunda |
||||||||
|
|
|
|
|
linguae |
|||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
arteria |
||||
|
plica sublingualis |
|
|
|
|
profunda linguae |
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
caruncula sublingualis |
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
nervus lingualis |
|||||
|
|
|
|
|
|
|
(n.mandibularis [V3]) |
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ductus |
|||||
|
|
|
|
|
|
|
sublingualis major |
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
А
|
|
|
|
|
|
musculus palatoglossus |
||||
|
|
|
|
|
|
tunica mucosa linguae |
||||
|
|
musculus styloglossus |
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
musculus |
|||
|
|
musculus stylohyoideus |
|
|||||||
|
|
|
genioglossus |
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
musculus stylopharyngeus |
|
|
|
|
|
|||||
|
musculus |
|||||||||
|
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
musculus constrictor |
geniohyoideus |
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
pharyngis superior |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
musculus hyoglossus |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
os hyoideum, cornu majus |
|
mandibula, |
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
musculus constrictor |
tuberculum mentale |
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
corpus ossis hyoidei |
||||||
|
|
|
|
pharyngis medius |
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
musculus sternohyoideus |
|
|
|
|
|
|
В
Рис. 3-441. Части языка и рельеф его слизистой.
A – нижняя поверхность языка. B – край языка
ГОЛОВА
542
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
tunica mucosa linguae |
aponeurosis linguae |
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
musculus |
||||||||
|
|
|
|
|
musculus longitudinalis |
|
transversus linguae |
|||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
linguae superior |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
septum linguae |
|||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
musculus |
||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
verticalis linguae |
|
|
|
|
|
glandula |
||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
|
musculus longitudinalis |
|
|
lingualis anterior |
||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
linguae inferior |
plica fimbriata |
|||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
facies inferior linguae |
frenulum linguae |
|||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
А |
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
sulcus medianus linguae |
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
aponeurosis linguae |
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
tunica mucosa linguae |
||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
musculus |
|||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
transversus linguae |
||||||||||
|
musculus longitudinalis |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||
|
|
|
|
septum linguae |
|
|||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
linguae superior |
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
musculus |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||
|
|
|
|
|
verticalis linguae |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
arteria profunda |
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
musculus longitudinalis |
|
|
|
linguae (a.lingualis) |
||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
linguae inferior |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
musculus genioglossus |
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
В |
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
sulcus medianus linguae |
aponeurosis linguae |
|||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
tunica mucosa linguae |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
septum linguae |
||||||||||||
|
|
|
|
|
musculus longitudinalis |
|||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
linguae superior |
|
|
|
musculus |
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
musculus |
transversus linguae |
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
verticalis linguae |
|
arteria profunda |
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
musculus longitudinalis |
linguae (a.lingualis) |
|||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
linguae inferior |
arteria sublingualis |
|||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
musculus genioglossus |
|
|
(a.lingualis) |
|||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
glandula sublingualis |
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||
|
|
musculus geniohyoideus |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||
|
|
|
musculus mylohyoideus |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
С
Рис. 3-443. Мышцы языка на поперечном (фронтальном) сечении.
А– на уровне верхушки. В – на уровне средней трети спинки.
С– на уровне проксимальной трети спинки языка
Полость рта |
|
543 |
|
||
|
|
|
|
||
|
|
Слюнные железы |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Латинские термины |
Эквиваленты |
|
||
|
|
|
|
|
|
|
Русскоязычные |
Англоязычные |
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
Arcus palatoglossus |
Нёбно-язычная дужка |
Palatoglossal arch |
|
|
|
Arcus palatopharyngeus |
Нёбно-глоточная дужка |
Palatopharyngeal arch |
|
|
|
A.facialis (a.carotis externa) |
Лицевая артерия (наружная сонная артерия) |
Facial artery (external carotid artery) |
|
|
|
A.lingualis (a.carotis externa) |
Язычная артерия (наружная сонная артерия) |
Lingual artery (external carotid artery) |
|
|
|
A.occipitalis (a.carotis externa) |
Затылочная артерия (наружная сонная |
Occipital artery (external carotid artery) |
|
|
|
|
артерия) |
|
|
|
|
A.palatina major |
Большая нёбная артерия |
Greater palatine artery |
|
|
|
(a.palatina descendens) |
(нисходящая нёбная артерия) |
(descending palatine artery) |
|
|
|
A.profunda linguae (а.lingualis) |
Глубокая артерия языка (язычная артерия) |
Deep lingual artery (lingual artery) |
|
|
|
A.sublingualis (а.lingualis) |
Подъязычная артерия (язычная артерия) |
Sublingual artery (lingual artery) |
|
|
|
A.temporalis superficialis |
Поверхностная височная артерия |
Superficial temporal artery |
|
|
|
(a.carotis externa) |
(наружная сонная артерия) |
(external carotid artery) |
|
|
|
A.transversa faciei |
Поперечная артерия лица (поверхностная |
Transverse facial artery |
|
|
|
(a.temporalis superficialis) |
височная артерия) |
(superficial temporal artery) |
|
|
|
Caruncula sublingualis |
Подъязычный сосочек |
Sublingual caruncle |
|
|
|
Corpus adiposum buccae |
Жировое тело щеки |
Buccal fat pad |
|
|
|
Dens molaris secundus |
Второй большой коренной зуб |
Second molar tooth |
|
|
|
Dorsum linguae |
Спинка языка |
Dorsum of tongue |
|
|
|
Ductus parotideus |
Околоушной проток |
Parotid duct |
|
|
|
Ductus sublingualis major |
Большой подъязычный проток |
Major sublingual duct |
|
|
|
Ductus submandibularis |
Поднижнечелюстной проток |
Submandibular duct |
|
|
|
Ductuli sublinguales minores |
Малые подъязычные протоки |
Minor sublingual ducts |
|
|
|
Fascia colli, lamina superficialis |
Фасция шеи, поверхностная пластинка |
Cervical fascia, investing layer |
|
|
|
Fascia buccopharyngea |
Щечноглоточная фасция |
Buccopharyngeal fascia |
|
|
|
Fascia masseterica |
Жевательная фасция |
Masseteric fascia |
|
|
|
Frenulum linguae |
Уздечка языка |
Frenulum of tongue |
|
|
|
Ganglion submandibulare |
Поднижнечелюстной узел |
Submandibular ganglion |
|
|
|
Glandulae buccales |
Щечные железы |
Buccal glands |
|
|
|
Glandulae labiales |
Губные железы |
Labial glands |
|
|
|
Glandula lingualis anterior (PNA,TH) |
Передняя [слюнная] железа языка |
Anterior lingual gland |
|
|
|
Glandula lingualis posterior (TH) |
Задняя [слюнная] железа языка |
Posterior lingual gland |
|
|
|
Glandulae molares |
Молярные железы |
Molar glands |
|
|
|
Glandulae palatinae |
Нёбные железы |
Palatine glands |
|
|
|
Glandula parotidea |
Околоушная железа |
Parotid glands |
|
|
|
Glandula parotidea, pars profunda |
Околоушная железа, глубокая часть |
Parotid glands, deep part |
|
|
|
Glandula parotidea, pars superficialis |
Околоушная железа, поверхностная часть |
Parotid glands, superficial part |
|
|
|
Glandula parotidea accеssoria |
Добавочная околоушная железа |
Accessory parotid gland |
|
|
|
Glandula sublingualis |
Подъязычная железа |
Sublingual gland |
|
|
|
Glandula submandibularis |
Поднижнечелюстная железа |
Submandibular gland |
|
|
|
Labium inferius |
Нижняя губа |
Lower lip |
|
|
|
Labium superius |
Верхняя губа |
Upper lip |
|
|
|
Lingua |
Язык |
Tongue |
|
|
|
M.buccinator |
Щечная мышца |
Buccinator |
|
|
|
M.digastricus, venter anterior |
Двубрюшная мышца, переднее брюшко |
Digastric, anterior belly |
|
|
|
M.digastricus, venter posterior |
Двубрюшная мышца, заднее брюшко |
Digastric, posterior belly |
|
|
|
M.hyoglossus |
Подъязычно-язычная мышца |
Hyoglossus |
|
|
|
M.genioglossus |
Подбородочно-язычная мышца |
Genioglossus |
|
|
|
M.longitudinalis linguae inferior |
Нижняя продольная мышца языка |
Inferior longitudinal muscle |
|
|
|
M.masseter |
Жевательная мышца |
Masseter |
|
|
|
M.mylohyoideus |
Челюстно-подъязычная мышца |
Mylohyoid |
|
|
|
M.palatoglossus |
Нёбно-язычная мышца |
Palatoglossus |
|
|
|
M.palatopharyngeus |
Нёбно-глоточная мышца |
Palatopharyngeus |
|
|
|
M.pterygoideus medialis |
Медиальная крыловидная мышца |
Medial pterygoid |
|
|
|
M.sternocleidomastoideus |
Грудино-ключично-сосцевидная мышца |
Sternocleidomastoideus |
|
|
|
M.stylohyoideus |
Шилоподъязычная мышца |
Stylohyoid |
|
|
|
N.alveolaris inferior |
Нижний альвеолярный нерв |
Inferior alveolar nerve (mandibular |
|
|
|
(n.mandibularis [V3]) |
(нижнечелюстной нерв [V3]) |
nerve [V3]) |
|
|
|
N.auriculotemporalis |
Ушно-височный нерв (нижнечелюстной |
Auriculotemporal nerve (mandibular |
|
|
|
(n.mandibularis [V3]) |
нерв [V3]) |
nerve [V3]) |
|
|
|
N.facialis [VII] |
Лицевой нерв [VII] |
Facial nerve [VII] |
|
|
|
N. lingualis (n.mandubularis [V3]) |
Язычный нерв (нижнечелюстной нерв [V3]) |
Lingual nerve [mandibular nerve lV3]) |
|
|
|
N.palatinus major (n.maxillaris [V2]) |
Большой нёбный нерв (верхнечелюстной |
Greater palatine nerve (maxillary |
|
|
|
|
нерв [V2]) |
nerve [V2]) |
|
|
|
Corpus ossis hyoidei |
Тело подъязычной кости |
Body of hyoid bone |
|
|
|
Palatum |
Нёбо |
Palate |
|
|
|
Papillae foliatae |
Листовидные сосочки |
Foliate papillae |
|
|
|
Plexus cervicalis, rr cutanei |
Шейное сплетение, кожные ветви |
Cervical plexus, cutaneus branches |
|
|
|
Plica sublingualis |
Подъязычная складка |
Sublingual fold |
|
|
|
Ramus mandibulae |
Ветвь нижней челюсти |
Ramus of manduble |
|
|
|
Tonsilla palatina |
Нёбная миндалина |
Palatine tonsil |
|
|
|
V.facialis |
Лицевая вена |
Facial vein |
|
|
|
V.jugularis externa |
Наружная яремная вена |
External jugular vein |
|
|
|
V.palatina maior |
Большая нёбная вена |
Greater palatine vein |
|
|
|
V.sublingualis |
Подъязычная вена |
Sublingual vein |
|
|
|
Uvula palatina |
Нёбный язычок |
Uvula |
|
|
ГОЛОВА
544
glandula parotidea accessoria
musculus buccinator
glandulae molares
glandulae buccales
|
|
|
|
|
|
|
|
|
glandulae labiales |
||||||||
|
|
glandula parotidea |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
|
labium superius |
|||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
|
|
ductus parotideus |
|||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
musculus masseter |
lingua |
||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
glandula lingualis |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
ductuli |
|||||||||||||
|
|
|
|
|
posterior |
||||||||||||
|
|
|
|
|
sublinguales minores |
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
musculus stylohyoideus |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
vena jugularis externa |
labium inferius |
||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
|
|
|
|
musculus digastricus, |
|||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||
|
|
|
|
glandula |
|||||||||||||
|
|
|
|
|
venter posterior |
||||||||||||
|
|
|
|
|
lingualis anterior |
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
ductus submandibularis |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
ductus sublingualis major |
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
musculus |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
glandula sublingualis |
|||||||||
|
|
|
|
|
|
sternocleidomastoideus |
|||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
musculus genioglossus |
|||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
musculus mylohyoideus |
|||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
(рассечена) |
musculus digastricus, |
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
glandula submandibularis |
venter anterior |
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Рис. 3-444. Топография слюнных желез
Слюнные железы делят на группы по величине, положению, внутреннему строению, функции. В анатомии чаще различают большие и малые слюнные железы, железы полости рта и внеротовые железы:
•крупные слюнные железы – околоушная, поднижнечелюстная, подъязычная,
•мелкие слюнные железы – железы слизистой нёба, щек, губ, десен, языка, дна полости рта,
•железы полости рта располагаются выше диафрагмы рта в слизистой (мелкие железы слизистой полости рта, не всегда указываемая передняя язычная слюнная железа) или в подслизистой (подъязычная слюнная железа),
•железы вне полости рта – околоушная слюнная железа, поднижнечелюстная слюнная железа.

papillae foliatae
apex linguae
pharyngis superior
lingualis anterior
buccopharyngea
alveolaris inferior (n.mandibularis [V3])