Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
khimia_shpor_dayyn_mine-1.docx
Скачиваний:
2
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
1 Мб
Скачать
☆

1. Хроматографиялық анализ әдісі.

Хроматография – көпкомпонентті қоспалардың физикалық бөлу әдісі, ол кезде қоспаның компоненттері ажырату процесінде екі фазалар арасында таралады, біріншісі беті үлкен қозғалмайтын қабат, ал екіншісі – қозғалмайтын қабат арқылы фильтрацияланатын ағын болып табылады. Бұл кезде компоненттердің ажырауы олардың осы қабатпен әртүрлі сорбирленуіне байланысты қозғалмайтын қабат арқылы қозғалу жылдамдықтарының әртүрлігінің есебінен жүреді.

Хроматография әртүрлі табиғи (металлдар, сұйықтар, газдар, биологиялық орталар және т.б.) заттардың көпкомпонентті қоспаларын ажыратудың ең маңызды әдісі болып табылады. Бөлу әдісі сияқты хроматография технологиялық процестерде қолданылады. Оны пайдаланудың ең жетістігі көпкомпонентті қоспалардың құрамын талдау есебімен байланысты.

Қазіргі уақытта хроматографиялық бөлу әдісінің көптеген саны өңделіп шығарылған. Оларды пайдалану компоненттерді бөлудің әртүрлі құбылыстарын (адсорбция, ұшпайтын сұйықтарда еру, ерімейтін қосылыстардың химиялық реакциялар есебінен пайда болуы және т.б.) қолдану, қозғалатын және қозғалмайтын фазалардың агрегатты күйін және талданатын қоспаны қозғалмайтын мен қозғалатын фазаларға беру тәсілдерін пайдалану жолдарымен жүзеге асырылады.

Құрамды тікелей химия-технологиялық процестерде автоматты талдау үшін қазіргі уақытта хроматографиялық талдауыштар пайдалануда, олар хроматографиялық талдаудың айқындауыш (элюентті) деп аталатын колоналы әдісті қолданады.

Хромотография-адсорбеттін беткі қабатына зерттелетін заттын сіңіруін оқытуға негізделген газды,газсұйық хромотогратаграфиясы, ионалмасу, жұқақабатты т.б.

Хроматография әдісінің қолданатын тәсіліне қарай колонкалы, жазықты, ал фазаның алмасуына қатысты фронталды, шығару (проявительная), заттың жұтылу механизміне байланысты адсорбциялы, ионалмасу т.б. топтарға бөлінеді.

2. Оптикалық (спектралды) анализ әдісі. Классификациясы.

Бұл әдістің саны көп, бірнеше жүз болады, олардың ішіндегі негізгілері:

1.Оптикалық (спектралды) анализ

2.Электрохимиялық анализ;

3.Хроматографиялық анализ әдісі.

Бұлардың ең негізгісі оптикалық (спектралдық) анализ. Ол эмиссионды атомдық спектроскопия, атом- адсорбциялық спектроскопия.

Инфрақызыл спектроскопия, спектрофотометрия, люминисцения т.б. әдістер. Бұл әдістің барлығы толқын ұзындықтарының тұтылуына негізделген. Адсорбциондық әдіс тұтылу толқындарына байланысты бірнеше топқа бөлінеді.

1.Молекулярлық абсорбциондық анализ спектрометрия , Колориметрия;

2.Нефелометриялық және турбидиметриялық әдіс;

3.Люминисценттік әдіс;

4.Атомдар – абсорбциондық анализ әдісі.

Енді осы әдістерге түсініктеме берейік.

1.Молекулярлық абсорбциялық анализ әдісі – электромагниттік толқындарын молекулаларға сіңірілуіне немесе жұтылуына негізделген. Ультрофиолетті көрінбейтін және инфрақызыл спектрлердің (оларға спектрофотометрия, колориметрия, ИК-спектроскопия жатады) зерттейді.

2.Нефелометриялық және турбидиметриялық анализ әдісі – шашыраған немесе жұтылған жарық сәулесі арқылы оптикалық тығыздықты өлшеуге негізделген.

3.Люминисценциялық анализ – шағылысу сәулесінің мәнін өлшеуге негізделген.

4.Атомды – абсорбциялық анализ – жарық энергиясының жұтылуына негізделген.

Жарық кванты – фотондар – реакцияға қатысушылар ретінде есептелінеді (фотохимиялық реакция). Химиялық өзгерістер сандық және сапалық фотохимиялық анализдің негізі болып табылады.

Соседние файлы в предмете [НЕСОРТИРОВАННОЕ]