Науқасты ылғалдап сүрту

Мақсаты: науқастың жеке бас тазалығын сақтау, тері тазалығын ұстау.

Қолдану көрсетілімдері: науқастың ауыр халі, қатаң төсек тәртібі кезінде.

Қажеттілерді дайындау: клеенканы, жаялықты, лотокты, шылапшынды, t -37-38°С жылы суды, сүлгіні немесе салфетканы, ауыстыратын іш киімдерді және төсек-орын тыстарын, қолғаптарды, шүберектен тігілген биялайды, лас төсек-орын тыстарына арналған қапты, қауіпсіз жоюға арналған контейнер.

Іс-әрекет алгоритмі:

1.Науқасқа емшара мақсатын түсіндіріп, оның келісімін алыңыз.

2.Қолыңызды гигиеналық деңгейде тазартыңыз, қолғапты киіңіз.

3.Науқастың астына клеенканы төсеңіз.

4.Шылапшынға жылы су құйыңыз.

5.Науқастың денесінің жоғарғы бөлігін жалаңаштаңыз.

6.Салфетканы, сүлгінің жарты бөлігін немесе шүберек биялайды жылы сумен ылғалдаңыз, артық суды жеңіл ғана сығыңыз.

7.Науқастың терісін келесі ізбе-ізділікпен сүртіңіз: бетін, иегін, құлақтарының артын, мойнын, қолдарын, кеудесін, сүт бездерінің асты іркістерін және қолтық асты ойықтарын.

8.Науқастың денесін сүлгінің құрғақ жағымен осындай ізбе-ізділікпен құрғатып сүртіп, ақжаймамен жабыңыз.

9.Тура осындай ізбе-ізділікпен арқасын, ішін, сандарын, аяқтарын сүртіңіз.

10.Қолдың тырнақтарын алыңыз.

11.Іш киім-кешектерін және төсек ақжаймаларын ауыстырыңыз (қажет болған жағдайда).

12. Қолғапты шешіп, қауіпсіз жоюға арналған контейнерге салыңыз.

13.Қолыңызды жуып, кептіріңіз.

ТЕРІНІҢ КҮТІМІ

Ағза қалыпты қызмет істеу үшін тері таза болу керек. Теріде жиналатын тері безде іріңнің секреттерімен, шаң және микробтармен тері қабаттарының ластануы іріңді бөртпелерге, тері қабаттарының түсуіне, жараларға, ойықтарға әкеп соғады.

Науқастарға ванна немесе душта 7-10 күн ішінде 1 рет жуынуға болады. Төсек жағдайындағы науқастарға медбике легенге су құйып, жуынуға көмектеседі.

Іс-әрекет алгоритмі

1. Жылы суға батырылған губка арқылы науқасты жуындырыңыз (бетін, мойнын, қолдарын). Сосын теріні құрғақ орамалмен кептіріңіз.

2. Науқастың терісін жылы суға немесе антисептик ерітіндісіне батырылған орамал ұшымен күніне 2 рет сүртіңіз (камфор спиртінің 10% ерітіндісі, сірке ерітіндісі 1 стакан суға 1 қасық,70% этил спирті,1% салицил спирті). Терісі кепкенше сүрту керек.

3. Әсіресе жақсылап әйелдердің сүт бездерінің астындағы тері қабаттарын жуып кептіріңіз.

4. Ауыр жағдайдағы науқастың аяғын аптасына екі-үш рет легенде жуыңыз, легенді төсектің аяқ жағына орналастырыңыз.

5. Науқастың тырнақтарын тұрақты түрде аптасына бір рет алып отырыңыз,теріні жарақаттап алмау үшін кішкентай қайшы қолданыңыз.

ОЙЫЛУДЫҢ АЛДЫН-АЛУ

Ойылу-тері асты клеткасының және жұмсақ ұлпалардың ұзақ қысылуының, жергілікті қан айналымының және жүйке тродкасының бұзылуынан пайда болатын терідегі диетрофикалық, жаралы-некротикалық өзгерістер.

Ойық әлсіз және жүдеген ауыр науқастардың бір қалыпта ұзақ жатқанына байланысты құйымшақ, жауырын, шынтақ, қарақұс, жамбас буыны маңайында пайда болады.

Ойықтардың пайда болуы ауыр науқастарды нашар күтуінен пайда болады: дымқыл және ластанған іш киім, төсектегі бүктемелер және қалдықтар, кірленген тері.

Іс- әрекет алгоритмі

1. Екі сағат сайын науқастың төсектегі қалпын өзгертіп отырыңыз, ойықтардың пайда болу жерлерін карастырыңыз.

2. Төсектің жағдайын бақылап отырыңыз-онда қалдықтар, бүктеулер болмауы тиіс.

3. Кірленген және дымқылданған төсек-орынды уақытымен ауыстырып отырыңыз.

4. Құйымшақтың астына, жастық тысына салынған немесе жаялықпен жабылған резеңке дөңгелекті салыңыз, ал өкпе және жауырын, шынтақ, қарақұстың астына мақта-маталы дөңгелек салыңыз. Дөңгелектің тесігіне құйымшақ дәл келу керек.

5. Ойыққа қарсы матрас қолданыңыз.

6. Таңертең және кешке теріні өңдеп отырыңыз-жылы су және 10% камфор спиртінің ерітіндісіне ,70% этил спиртінің ерітіндісіне,1% салицил спирт ерітіндісі, сірке ерітіндісіне ( бір стакан суға 1 үлкен қасық) батырылған мақта тампонмен ойық пайда болу мүмкін жерлерді сүртіңіз. Осы тампонмен теріні сүрткенде жеңіл уқалаңыз.

Ойықтарды емдеу

Ойықтың төрт кезеңдері болады.

Бірінші кезеңінің белгілері: анық шеттері жоқ, түсі-көк немесе қызыл бөліктер.

Жүргізілетін шаралар. Жеңіл уқалау мен теріні антисептик ерітіндісімен өңдеу (камфор спиртінің 10% ерітіндісі, салицил спиртінің 1% ерітіндісі, жартысы су мен этил спиртін 70% және басқалармен) УФО жүргізу астына паралонды дөңгелек салу керек.

Ойықтың екінші кезеңінің белгілері: мұйықтың пайда болуы.

Жүргізілетін шаралар: мұйыққа бриллиант жасылының 1-2% ерітіндісі мен калий перманганаты 5-10% ерітіндісінің қосындысын жағады. Айналасын антисептик ерітіндісімен өңдейді (камфор спиртін 10% ерітіндісі мен этил спиртінің жартылай су қосылған этил спиртінің 70%),УФО жүргізу, дөңгелек паралонды дөңгелек салу.

Ойықтың үшінші кезеңінің белгілері :мұйық жарылып, жара пайда болады.

Жүргізілетін шаралар: УФО қолданылады,майлы таңғыш, (1% синтомицин эмульсия, Вишневский майы, 10% стрептоцид, облепиха майы және тағы да басқалары) арасына дөңгелекті паралонды салады.

Ойықтың төртінші кезеңінің белгілері: терінің, тері асты торшасы және басқа жұмсақ ұлпалардың некрозы дамиды.

Жүргізілетін шаралар: некроз тоқтағаннан кейін өлген ұлпаларды алып тастайды жараға калий перманганатының 0,5% ерітіндісі немесе 1:5000 фурацилин ерітіндісі бар таңғыш салады. Ірің болған жағдайда-антисептиктер ерітіндісімен шаяды (1:5000 фурацилин ерітіндісі, сутегі тотығының 3% ерітіндісі, калий перманганаты 0,5% ерітіндісі), таңғыш. Жараны тазалап толығымен майлы таңғышқа көшеді, жараның жазылуына көмектесетін майлар қолданады (солкосерил,опипон және басқалары).

ЕСТЕ САҚТАҢЫЗ! Ойықтың пайда болуының барлық кезеңдерінде ойықтың алдын-алу шараларын кушейту керек.