- •Медбикенің жұмыс орнындағы қауіпсіздігі
- •1.1 Сурет: а-жотасына жүктемені әр түрлі (сол жақта) және бірқалыпты (оң жақта) бөлу;
- •Қосымша көтеру құралдары және көтеру құрылғылары
- •Пациентті көтеру
- •1.4 Сурет. Пациентті сүйемелдеу әдістері пациентті «қолынан ұстау» әдісімен сүйемелдеу (бір медбике орындайды, пациент көмектесе алады)
- •Пациентті «шынтақ көтерген кезде ұстау» әдісімен сүйемелдеу (бір медбике орындайды, пациент көмектесе алады)
- •Пациентті «қолтық астынан ұстау» әдісімен сүйемелдеу (бір медбике орындайды, пациент көмектесе алады)
- •Пациентті белден ұстап сүйемелдеу (бір медбике орындайды, пациент көмектесе алады)
- •Пациентті жүрген кезде сүйемелдеу (бір медбикемен орындалады)
- •Пациенттің иықтары мен басын көтеру (бір медбикемен орындалады)
- •Кереуетте өзгерген биіктіктен «иықпен көтеру» әдісі (австралиялық көтеру) (екі не одан да көп адам орындайды, пациенттің көмектесуіне болады)
- •Өзгерген биіктіктен керілген ақжайма көмегімен пациентті кереуеттен көтеру (екі не одан да көп адам орындайды, пациент көмөк бере алады)
- •Енсіз кереуетте пациентті көтеру, бас жағына қарай орнын ауыстыру (екі адам орындайды)
- •Кең кереуетте пациентті көтеру, бас жағына қарай орнын ауыстыру (екі адам орындайды)
- •Өзгерген биіктіктен пациентті төселген жаялық көмегімен кереует шетіне қарай орнын ауыстыру (екі адам орындайды)
- •Пациентті кереуеттің бас жағына қарай орнын ауыстыру (екі адам орындайды, пациент көмектесуіне болады)
- •Пациентті кереуеттің бас жағына қарай орнын ауыстыру (бір медбике орындайды, пациент көмектесуіне болады)
- •Бас жағы түсірілетін кереуеттің басына қарай пациентті ақжайма көмегімен орнын ауыстыру (бір медбикемен орындалады)
- •Дәрменсіз пациентті кереуеттің бас жағына қарай орнын ауыстыру (бір медбике орындайды)
- •Пациентті кереует шетіне орнын ауыстыру (бір медбике орындайды, пациент көмектесе алады)
- •Пациентті қырымен жатқан қалпынан, аяқтарын түсіріп түрегеп отыру қалпына ауыстыру (бір медбике орындайды)
- •Пациентті кереуеттен отырғышқа (кресло-каталкаға) ауыстыру, екі не одан да көп адам «иықтан көтеру» әдісімен орындайды, (пациент отыра алады, бірақ өздігінен жүре алмайды)
- •Пациентті теңселту арқылы отырғыштан көтеру және креслоға (кереуетке) орнын ауыстыру, (бір медбике орындайды)
- •Пациентті кәдімгі кереуеттен каталкаға ауыстыру (және керісінше), үш адам орындайды
- •Пациентті аудару және оны қырына жату қалпында орналастыру. Биіктігі өзгеретін кереуетте орындалады (бір медбике орындайды, пациент көмектесе алады)
- •Пациентті «ішімен жату» қалпында аудару және орналастыру, дәрігер тағайындауы бойынша бір медбике орындайды; пациент көмектесе алмайды
- •Науқасты фаулер қалпына жатқызу (жартылай жату және жартылай отыру қалпы аралығындағы жағдай)
- •Науқасты симса қалпына жатқызу (ішіне және қырына жату қалпы аралығындағы жағдай)
- •Науқасты ішімен жатқызу
- •Науқасты арқасымен жатқызу
- •Науқасты қырымен жатқызу
- •Науқастың бойын өлшеу
- •Науқастың дене салмағын өлшеу
- •Науқастың көкірек шеңберін өлшеу
- •Бит анықталған кездегі санитарлық тазарту
- •Душтың астында жуындыру
- •Гигиеналық ваннаны жүргізу
- •Науқасты тасымалдау
- •Қолды әлеуметтік деңгейде өңдеу
- •Қолды гигиеналық деңгейде өңдеу
- •Қолды антисептикпен өңдеу
- •Залалсыздандырылған қолғапты кию
- •Қолғапты шешу
- •5% Гипохлорид кальций негізгі (маточный) ерітіндісін даярлау
- •Медициналық тағайындау бұйымдарын тазарту кезеңдері
- •I кезең медицинада тағайындалған бұйымдарды зарарсыздандыру
- •II кезең құралдарды залалсыздандыру алдындағы тазалықтан өткізу
- •Азопирам байқауы
- •III кезең медициналық тағайындалған бұйымдарды залалсыздандыру
- •Таңғыш материалдарды залалсыздандыру қорабына (бикске) салу.
- •Халі ауыр науқастың төсек-орын тыстарын ауыстыру (ұзынынан жасалатын әдіс)
- •Халі ауыр науқастың төсек-орын тыстарын ауыстыру (көлденең әдіс) (екі медбикемен орындайды)
- •Науқастың ішкі киімдерін ауыстыру
- •Халі ауыр науқастың шашын күту
- •Мұрын қуысын күту
- •Халі ауыр науқастың ауыз қуысын күту
- •Науқасты ылғалдап сүрту
- •Халі ауыр науқастың аяғын төсегінде жуу
- •Қолдағы тырнақты қиып алу
- •Аяқтағы тырнақты қиып алу
- •Науқасты қырындыру
- •Халі ауыр әйелдің жыныс мүшесін жуу
- •Ер адамның жыныс мүшесін жуу
- •Дәрет ыдысын беру
- •Зәр қабылдағышты беру
- •Дәрет ыдысын, зәр қабылдағышты зарарсыздандыру /дезинфекциялау/
- •Халі ауыр науқасты тамақтандыру (қасық пен поильник арқылы)
- •Халі ауыр науқасты мұрын-асқазан сүңгісі /зонд/ арқылы тамақтандыру
- •Науқасты гастростома арқылы тамақтандыру
- •Гастростоманы күту
- •Таблетканы, капсуланы, дражені, пилюланы қабылдау
- •Тұндырманы, қайнатпаны, микстураны (қоспалы сұйық дәріні) қолдану
- •Тұрындыны, экстракты (шырсөл) қолдану
- •Науқасқа ұнтақты қолдану
- •Суппозиторийді (балауызды) тік ішекке қолдану
- •Мұрынға дәрілік тамшы тамызу
- •Көзге тамшы тамызу
- •Құлаққа дәрілік ерітіндіні тамшылатып тамызу
- •Көз майын қаттыстырып жағу
- •Теріге майды жағу
- •Сеппе (присыпка) дәріні сыртқа қолдану
- •Пластырьді (жабысқақ дәрілік қыздырғышты) салу
- •Жеке ингаляторды қолдану
- •Ампуладан дәрілік ерітіндіні сорып алу
- •Флаконнан дәрілік ерітіндіні сорып алу
- •Антибиотиктерді есептеу және еріту ережелері
- •Инсулинді енгізу
- •Тері ішіне инъекцияны қою
- •Тері астына инъекцияны орындау
- •Бұлшық етке инъекцияны орындау
- •Көк тамырға иньекцияны орындау
- •Сұйықтықтарды көк тамырға тамшылатып енгізуді орындау
- •Сұйықтықты көк тамырға тамшылатып құю үшін бір рет қолданылатын жүйені құрастыру
- •Вакуумды жүйе көмегімен веналық қанды алу
- •Лабораториялық зерттеуге саусақтан қан алу
- •Биохимиялық зерттеуге көк тамырдан қан алу бір реттік шприцпен
- •Ылғалды қыздыру және дәрілік компрестерді қою
- •Ыстық ылғалды компресті қою
- •Салқын компресс қою
- •Жылытқышты қолдану
- •Мұзды мұйықты қолдану
- •Дене қызуын қолтық ойысынан өлшеу
- •Кәріжілік артериясынан тамыр соғуды анықтау
- •Қан қысымын өлшеу
- •Дем алу қозғалысының жиілігін есептеу
- •Жалпы клиникалық анализге зәрді жинау
- •Нечипоренко әдісімен зәрді жинау
- •Зимницкий бойынша байқауға зәрді жинау
- •Диастазаға зәрді жинау
- •Қантты анықтауға зәрді жинау
- •Копрологиялық зерттеуге нәжісті алу
- •Іш құртыныңі жұмыртқасын анықтауға нәжісті алу
- •Жасырынды қанды анықтауға нәжісті алу
- •Науқасты дайындау және ұлтабарға сүңгілеуді жүргізу
- •Жалпы клиникалық анализге қақырықты жинау
- •Атиптік жасушаларға қақырықты жинау
- •Аурухана жағдайында бактериоскопиялық зерттеу үшін туберкулезге қақырық жинау
- •Бактериологиялық зерттеуге қақырықты жинау
- •Жұтқыншақтан жағынды алу
- •Мұрын қуысынан жағынды алу
- •Зәрді бактериологиялық зерттеуге алу (әйелдерден)
- •Бактериологиялық зерттеуге тікелей тік ішектен нәжісті алу
- •Бактериологиялық зертеуге «ашық нәжістен» нәжісті шыны түтікке алу
- •Бактериологиялық зерттеуге «ашық нәжістен» нәжісті қоректі ортасы бар петри табақшасына алу
- •Науқасты фиброгастродуоденоскопияға даярлау
- •Науқасты колоноскопияға даярлау
- •Науқасты бронхоскопияға даярлау
- •Науқасты цистоскопияға даярлау
- •Науқасты ультрадыбыстьіқ зерттеулерге дайындау іш перде қуыс мүшелері (бауыр, өт, ұйқы безі, талақ) және бүйрек
- •Науқасты ирригоскопияға дайындау
- •Асқазан және он екі елі ішекті рентгенологиялық зерттеуге науқасты дайындау
- •Оттегі жастықшасынан ылғалдатылған оттегін беру
- •Мұрын катетері арқылы ылғалды оттегіні беру
- •Тәуліктік диурезді және су балансын анықтау, есептеу
- •Асқазанды жуу
- •Тазарту клизмасын қою
- •Сифонды клизманы қою
- •Майлы клизманы қою
- •Тұзды (гипертониялық) клизманы кою
- •Дәрілік клизманы қою
- •Жел шығаратын түтікті қою
- •Катетерді әйел жыныс мүшесіне қою
- •Ер адамның қуығын катетерлеу
- •Өкпе жүрек реанимациясы өлім жағдайдағы медбикенің іс-әрекет алгоритмі
- •Әлсіреген немесе ессіз күйде құсқан науқасқа көмек көрсету
- •Тыныс алу жолдарының өткізгіштігін науқаска қамтамасыз ету
- •«Ауыздан ауызға» жасау әдісі
- •Өлікті жайғастыру ережелері
Пациентті қырымен жатқан қалпынан, аяқтарын түсіріп түрегеп отыру қалпына ауыстыру (бір медбике орындайды)
Қолдану көрсетілімдері: Функциональды кереуетте, сол сияқты қарапайым
кереуетте де орындалады. Мәжбүрлі және пассивті қалыптарда.
Пациентке шараның орындалуын түсіндіріп, айтылғанды оның түсінгеніне көз жеткізіп және орындауға келісімін алыңыз.
Пациент жағдайын және айналадағы жәйттерді бағалаңыз. Кереует тежегішін бекітіңіз.
. Медбике тұрған жақ қапталындағы тұтқаны түсіріңіз (егер ол болса).
2-27 сурет.
Пациентке қарсы тұру: сол қолды иықтарының астына қойыңыз.оң қолды тізелерді құшақтай тақым астына жіберіңіз. Аяқтарды тізеден бүгіп, еңкеймеңіз.
Пациентті көтеріп, оның аяқтарын төмен түсіріп және осы кезде денесін төсекте көлденең қалыпта 900 С-қа бұрыңыз.
Пациентті бір қолмен иықтан, екінші қолмен денені сүйемелдеп отырғызыңыз.
Пациенттің сенімді және орнықты отырғанына көз жеткізіңіз. Арқасына тірек қойыңыз.
Егер аяғы жерге тиетін болса, пациент аяғына жеңіл аяқ киім кигізіңіз немесе егер тимесе аяғы астына кішкене отырғыш қойыңыз.
ПАЦИЕНТТІ «КЕРЕУЕТТЕ АЯҒЫН ТӨМЕН ТҮСІРІП ОТЫРҒАН» ҚАЛПЫНАН
ОТЫРҒЫШҚА (АЛМАЛЫ-САЛМАЛЫ АЯҚ ҚОЯТЫН ТІРЕУІШІ
БАР ФУНКЦИОНАЛЬДЫ КРЕСЛО-КАТАЛКАҒА) АУЫСТЫРУ
(бір медбике орындайды, пациент көмектесе алады)
Функциональды кереуеттен аяқ астына қоятын жылжымалы (алып-салынатын) тіреуші бар функциональды кресло-каталкаға және отырғышқа ауыстырғанда пайдалана алады.
Дене қалпын өзгерткенде, тасмалдағанда пайдаланады.
Пациентке шараның орындалуын түсіндіріп, айтылғанда оның түсінгеніне көз жеткізіп және айналадағы жәйттерді бағалаңыз. Кереует тежегішін бекітіңіз.
Отырғышты (кресло-каталканы) кереуетке қатар қойыңыз.
Мүмкіндігінше кереуетті отырғыш деңгейіне дейін түсіріңіз.
Кресло-каталкада аяқ астына қоятын тіруішін шығарып, тежеуіш бекітіледі.
Пациентті сүйемелдеу тәсілдерінің бірі пайдаланылады. /2.10 сурет/
Кресло-каталка (отырғыш) тұрған жақтан тұрыңыз. Пациент қолтығын қыспаңыз!
Пациентті «үш» дегенде тұруға көмектесетініңізді ескертіңіз.
Жайла санап сәл теңселіңіз.
«Үш» дегенде пациентті аяғына тұрғызыңыз және онымен бірге кресло-каталкаға (отырғышқа) арқа жағына келгенше бұрылыңыз.
Пациенттен кресло-каталкаға (отырғышқа) тиген кезде сізді ескертуін сұраңыз.
Оны кресло-каталкаға (отырғышқа) отырғызыңыз: тізеңізді бүгіңіз, бүгілген тіземен пациент тізесін тіреңіз, арқаны тік ұстау керек.
Пациент егер кресло-каталкаға тұтқасына (отырғыш шетіне) қолын қойса, сізге көмектеседі және отырады.
Пациентті креслоға (отырғышқа) жайлы отырғызыңыз.
Қажет болса, пациентті тасымалдауға тежегіштен шығарыңыз.
ПАЦИЕНТТІ «КЕРЕУЕТТЕ АЯҒЫН ТӨМЕН ТҮСІРІП ОТЫРҒАН» ҚАЛПЫНАН
ОТЫРҒЫШҚА (АЛМАЛЫ-САЛМАЛЫ АЯҚ ҚОЯТЫН ТІРЕУІШІ БАР
ФУНКЦИОНАЛЬДЫ КРЕСЛО-КАТАЛКАҒА) АУЫСТЫРУ
(екі адам орындайды, пациент көмектесе алады)
Келесі тасымалдау үшін пайдалану.
Пациентке шаранын орындалуын түсіндіріп, айтылғанды оның түсінгеніне көз жеткізіңіз және орындауға келісімін алыңыз.
Пациент жағдайын және айналадағы жәйттерді бағалаңыз.
Кереует тежегішін бекітіңіз.
Кресло-каталканы пациенттің аяғы тұсына қойыңыз.
Мүмкіндігінше кереуетті кресло деңгейіне дейін төмендетіңіз.
Бір медбике кресло-каталка артында тұрады да, оны аяқ тірегіші жерге тигенше еңкейтеді.
Екініші медбике (көмекші) аяқтарын 30 см-дей алшақтатып, тізелерін бүгіп,
кереуетте аяғын төмен түсіріп отырған пациентке қарсы тұрады.
Пациенттен медбике белінен ұстап, иығынан сүйемелдеу ұсынылады.
Пациент аяқтары жерге тигенше (аяқ киімі таймайтын) кереует шетіне қарай тарту керек (2.29 а-сурет).
Пациентті кереуетте аяғын төмен түсіріп отырған
қаппынан кресло-катапкаға ауыстыру
Бір аяғы пациент тізелері арасына, екіншісі қимыл бағытына қойыңыз.
Пациентті «құшақтау» қалпында қысып ұстап, жұлқымай және бұрылмай біртіндеп көтеру керек. Пациенттің қолтығынан қыспаңыз!
Оны ескертіп, «үш» деп санағанда, оған тұруға көмек беріңіз.
Санай отырып сәл теңселу керек.
«Үш» деп санағанда пациентпен бірге кресло-каталка арқасы тұсына келгенше бұрылып, оны аяғынан тұрғызыңыз.
Каталка шетіне тигенде пациент сізді ескертуін сұраңыз.
Пациентті кресло-каталкаға отырғызып: өз тізеңізді бүгіп, онымен пациент тізесін тіреп; арқаны түзу ұстаңыз. Пациент кресло-каталканың шынтақтығына қолын қойып, сізге көмектесу тиіс.
Креслоға отырғанына көз жеткізген соң, пациентті босатыңыз.
Пациентті креслоға (отырғышқа) жайлы отырғызыңыз.
Қажет болса, пациентті тасымалдауға тежегіштен шығарыңыз.
