Добавил:
ivanov666
Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз:
Предмет:
Файл:Сборник упражнений по латинскому языку. Учебное пособие для студентов педагогических вузов
.pdf
CAPITULUM V. VERBUM
colentur. 5) (Saxum) (aqua) acuitur. 6) (Castrum). (Romani)
ponebantur. 7) (Ventus) propter (nauta) desideratur. 8) (Medicus)
(morbus) curatur, (natura) sanatur. 9) (Reus) (advocatus) defenditur.
10) (Victoria) (concordia) gignitur. 11) Liber (liber) (discipulus)
legentur. 12) Caesar. (Brutus) et (alter) (suus) (inimicus) interfi citur.
13) (Provincia) (proconsul, lis m) procurabantur. 14) (Bellum).
(Romani) exclamantur. 15) (Thesaurus) (donum) (fortuna) creditur.
Exercitium C. Passivum в предложениях.
Pensum 1. Переведите на латинский язык.
1) Вселенная долго изучается людьми. 2) Любой город за-
щищается его жителями, а страна усиливается ее гражданами.
3) И по вашей вере воздастся вам. 4) Дело делается, а сказка
сказывается. 5) Мы видим, что земля обрабатывается земледельцами, а работа в доме господина выполняется рабами
. 6) Все
народы считались римлянами варварами. 7) Вы знаете, что названная нами звезда ярко светит. 8) Выпущенная стрела назад
не возвращается. (Аз. посл.) 9) За исключением ума все в этом
мире продается, что до ума, то он задарма дается или не дается.
(Евр. посл.) 10) Человечество, в массе своей, никогда не будет
стремиться увидеть
вещи такими, какие они есть... (М. Арнольд)
11) Объединяются на вершине, у подножия расходятся. (Зулус.
посл.) 12) И разбитая лодка, брошенная в реке, имеет владельца.
(Креол. посл.) 13) Человек познается по друзьям. 14) Река воз-
вращается в старое русло. (Абазин. погов.) 15) Мудрость дается
понимаем вещей, а не годами. (Неег. посл.) 16) На рынке вместе
с товаром и душа продается. (Арм. посл.) 17) Душа или покоряется природным склонностям, или борется с ними, или побеждает
их. (М.Ю. Лермонтов) 18) В этом мире нет еще Царства Божьего, оно ожидается и к нему лишь идут. (Н.А. Бердяев) 19) Сила
лошади познается в далеком пути, сердце человека течением
времени
. (Узб. посл.) 20) Вера возникает и укрепляется не благодаря рациональным доводам, а потому, что ее дарует человеку
Бог. (Алексий II) 21) Нарушение будет наказываться достаточно жестоко, чтобы предотвратить злоупотребления. (А. Грейв)
22) Человек стал мыслиться как продукт сил, обусловивших условия возможности его развития. (Б.В. Марков) 23) Еще древние
31

Ю. В. Куликова. СБОРНИК УПРАЖНЕНИЙ ПО ЛАТИНСКОМУ ЯЗЫКУ
мыслители утверждали, что истина познается в сравнении.
(Л.А. Морозова) 24) Умственное спокойствие покупается ценой
нравственного достоинства. (Д.И. Писарев) 25) Хорошо делается
то, что делаешь сам. (Англ. посл.)
Pensum 2. Переведите на русский язык.
1) Decipimur specie recti. (Hor.) 2) Qui tacet consentire videtur.
3) Pulsate et aperietur vobis. (Nov. test.) 4) Confessus pro iudicato
habetur. 5) Dies actionis exit ex facto ius oritur. 6) Res iudicata
pro veritate habetur. 7) Cogitationis poenam nemo patitur. 8) Qui
nascuntur, patris familiae sequuntur. 9) Actore non probante reus
absolvitur. 10) Concordia parvae res crescent, discordia maximae
dilabuntur. (Sall) 11) Et ait dominus servo: «Exi in vias et saepes, et
compelle intrare, ut impleatur domus mea». (Nov. test.) 12) Judex
damnatur, cum nocens absolvitur. 13) Fur semper moram facere
videtur. 14) Copia ciborum subtilitas animi impeditur. (Sen.)
15) Rem tene, verba sequentur. 16) Qui tacuit cum loqui debuit
et poruit, consentire videtur. 17) Curae leves loquuntur, ingentes
stupent. (Sen.) 18) Non videtur vim facere, qui iure suo utitur.
19) Digito monsrari. (Pers.) 20) Quae medicamenta non sanat,
ferrum sanat; quae ferrum non sanat, ignis sanat. Quae vero ignis
non sanat, insanabilia reputari oportet. (Hippocr.) 21) Non facile
parricidum exusari posse, quam fi eri. 22) Non effi cit affectus nisi
sequatur effectus. 23) Nasciturus pro iam nato habetur, quotiens de
commodis eius agitur. 24) Ex turpi causa actio non oritur. 25) Quod
attinet ad ius civile, servi pro nullis habentur, quod ad ius naturale
attinet, omnes homines aequales sunt.
Pars 4. Времена Perfectum
Exercitium A.
Pensum 1. Проспрягайте в Perfectum, Plusqumperfectum, Futurum
II indicativi activi et passivi.
1) Video, vidi, visum, 2; vinco, vici, victim, 3; voco, 1; venio, veni,
ventum, 4.
2) Comitto, misi, missum, 3; cogito, 1; consentio, sensi, sensum, 4;
compleo, evi, etum, 2.
32

CAPITULUM V. VERBUM
Pensum 2. Определите форму глагола, переведите, соблюдая
форму.
1) Portaverunt; 2) erudivisti; 3) duximus; 4) misi; 5) potuistis;
6) necavit; 7) mittam; 8) vales; 9) ambulaverit; 10) condidistis;
11) aedifi catus est; 12) ornatum eras; 13) construxit; 14) appellatus
eritis; 15) immolata sunt; 16) conciliaverimus; 17) invitati erant.
Exercitium B.
Pensum 1. Pefectum, Plusqumperfectum et Futurum II indicativi
activi.
1) Plebs in discordiam cum patribus venit et secedit in Sacrum
Montem. (Liv.) 2) Semper amavi Marcum Brutum propter eius
summum ingenium, suavissimos mores, singularem probitatem atque
constantiam. (Cic.) 3) Militavi non sine gloria. (Hor.) 4) Caelum, non
animum mutant, qui trans mare currunt. (Ov.) 5) Eripuit coelo fulmen,
mox sceptra tyrannis. (Надпись на бюсте Бенджамина Франклина)
6) Bene qui latuit, bene vixit. (Ov.) 7) Jovem propter benefi cia populus
Romanus optimum propter vim maximum nominavit. (Cic) 8) Dixi et
animam levavi. 9) Succedit Romulo Numa Pompilius, quem Curibus
Sabinis agentem ultro petiverunt ob inclitam viri regionem. (Flor.)
10) Dolorem, si non potuero frangere occultabo. (Cic.) 11) Donec
eris felix, multos numerabis amicos, tempora si fuerint nubila, solus
eris. (Ov.) 12) Vixi et quem dederat cursum fortuna peregi. (Verg.)
13) Carpite fl orem, qui nisi carptus erit, turpiter ipse cader. (Ov.)
14) Socrates primus philisophiam devocavit e caelo et in urbibus
collocavit et in domus etiam introduxit et coegit de vita et moribus
rebusque bonis et malis disserere. (Cic.) 15) Ut omnis natura in caelum
et terram divisa est, sic caeli regionibus terra in Asiam et Europam.
Asia enim iacet ad meridiem et Austrum, Europa ad septentriones et
Aquilionem. (Varro).
Pensum 2. Pefectum, Plusqumperfectum et Futurum II indicativi
passivi.
1) Omnes populi, qui legibus et moribus reguntur, partim suo
proprio, partim communi omnium hominum iure utuntur: Nam
quod quisque populus ipse sibi ius constituit, id ipsius proprium
est vocaturque ius civile, quasi ius proprium civitatis; quod vero
naturalis ratio inter omnes homines constituit, id apud omnes populos
33

Ю. В. Куликова. СБОРНИК УПРАЖНЕНИЙ ПО ЛАТИНСКОМУ ЯЗЫКУ
peraeque custoditur vocaturque ius gentium, quasi quo iure omnes
gentes utuntur. Populus itaque Romanus partim suo proprio, partim
communi omnium hominum iure utitur. Quae singula qualia sint, suis
locis proponemus.
2) Constant autem iura populi Romani ex legibus, plebiscitis,
senatus consultis, constitutionibus principum, edictis eorum, qui ius
edicendi habent, responsis prudentium. 3. Lex est, quod populus iubet
atque constituit. Plebiscitum est, quod plebs iubet atque constituit.
Plebs autem a populo eo distat, quod populi appellatione universi cives
signifi cantur, connumeratis et patriciis; plebis autem appellatione sine
patriciis ceteri cives signifi cantur; unde olim patricii dicebant plebiscitis
se non teneri, quia sine auctoritate eorum facta essent; sed postea lex
Hortensia lata est, qua cautum est, ut plebiscita universum populum
tenerent: Itaque eo modo legibus exaequata sunt.
3) Responsa prudentium sunt sententiae et opiniones eorum, quibus
permissum est iura condere. Quorum omnium si in unum sententiae
concurrunt, id, quod ita sentiunt, legis vicem optinet; si vero dissentiunt,
iudici licet quam velit sententiam sequi; idque rescripto divi Hadriani
signifi catur. (Gai)
Exercitium C. Переведите на русский язык.
1) Successit ei Ulpius Crinitus Traianus, natus Italicae in Hispania,
familia antiqua magis quam clara. Nam pater eius primum consul fuit.
Imperator autem apud Agrippinam in Galliis factus est. Rem publicam
ita administravit, ut omnibus principibus merito praeferatur, inusitatae
civilitatis et fortitudinis. Romani imperii, quod post Augustum
defensum magis fuerat quam nobiliter ampliatum, fi nes longe lateque
diffudit. Urbes trans Rhenum in Germania reparavit. Daciam Decibalo
victo subegit, provincia trans Danubium facta in his agris, quos nunc
Taifali, Victoali et Tervingi habent. Ea provincia decies centena milia
passuum in circuitu tenuit. Armeniam, quam occupaverant Parthi
recepit, Parthomasiri occiso, qui eam tenebat. Albanis regem dedit.
Hiberorum regem et Sauromatarum et Bosphoranorum et Arabum et
Osdroenorum et Colchorum in fi dem accepit. Carduenos, Marcomedos
occupavit et Anthemusium, magnam Persidis regionem, Seleuciam,
Ctesiphontem, Babylonem; Messenios vicit ac tenuit. Usque ad Indiae
fi nes et mare Rubrum accessit atque ibi tres provincias fecit, Armeniam,
34

CAPITULUM V. VERBUM
Assyriam, Mesopotamiam, cum his gentibus, quae Madenam attingunt.
Arabiam postea in provinciae formam redegit. In mari Rubro classem
instituit, ut per eam Indiae fi nes vastaret. (Eutr.)
2) Populus Romanus a rege Romulo in Caesarem Augustum
septingentos per annos tantum operum pace belloque gessit, ut, si quis
magnitudinem imperii cum annis conferat, aetatem ultra putet. Ita late
per orbem terrarum arma circumtulit, ut qui res illius legunt non unius
populi, sed generis humani facta condiscant. Tot in laboribus periculisque
iactatus est, ut ad constituendum eius imperium contendisse Virtus
et Fortuna videatur. Qua re, cum, si quid aliud, hoc quoque operare
pretium sit cognoscere, tamen, quia ipsa sibi obstat magnitudo rerumque
diversitas aciem intentionis abrumpit, faciam quod solent qui terrarum
situs pingunt: in brevi quasi tabella totam eius imaginem amplectar, non
nihil ut spero, ad admirationem principis populi conlaturus, si pariter
atque in semel universam magnitudinem eius ostendero. (Flor)
Pars 5. Infi nitivus. Асcusativus cum infi nitivo.
Nominativus cum infi nitivo
Exercitium A. Инфинитивные обороты с Nominativus et
Accusativus.
Pensum 1. Accusativus cum infi nitivo.
1) Vere dici potest magistratum legem esse loquentem, legem
autem mutum magistratum. (Cic.) 2) Sentiebam me senem fi eri. (Sen.)
3) Quem defendis, sperat se absolutum iri. (Cic.) 4) Divitiacus Aeduus
Caesari dixit Ariovistum, Germanorun regem, hominem esse barbarum,
iracundum, temerarium, non posse Gallos imperia eius diutius sustinere.
(Caes.) 5) Apollo Pythius oraclum edidit, Spartam nulla re alia, nisi
avaritia, esse perituram. (Cic.) 6) Apparuit nescire eos victoria et
tempore uti. (Liv.) 7) Cato dixit, litterarum radices amaras esse, fructus
iucundiores. 8) Aiunt homines plus in alieno negotio videre. (Sen)
9) Tibi discedens pollicitus sum me omnes res tibi perscripturum. (Cic.)
10) Quid? Credebas dormienti tibi haec confecturos deos? (Terent.)
11) In castra nuntius pervenit Romae coniurationem patefactam.
(Sall.) 12) In Sicilia te Syracusas natum esse dixisti. (Plin.) 13) A patre
meo audivi, Diocletianum principem iam privatum dixisse, nihil esse
35

Ю. В. Куликова. СБОРНИК УПРАЖНЕНИЙ ПО ЛАТИНСКОМУ ЯЗЫКУ
diffi cilius, quam bene imperare. (Fl.Vopisc.) 14) Urbem Syracusis
maximam esse Graecarum urbium pulcherrimamque, saepe audistis.
(Cic.) 15) Pompeios, celebrem Campaniae urbem, consedisse terrae
motu, audivimus. (Sen.) 16) Ita sentio et saepe disserui Latinam liguam
non modo non inopem, sed locupletiorum etiam esse, quam Graecam.
(Cic.) 17) Virtutem primam esse puta compescere linguam.
Pensum 2. Nominativus cum infi nitivo.
1) Catilina prohibitus erat consulatus petere. (Sall.) 2) Iussus es
renuntiari consul. (Cic.) 3) Qui tacet, consentire videtur. 4) Beatus
Epicurus sibi videtur esse moriens. (Cic.) 5) Consuetudo et mos vim
legis videntur habere. 6) Solem e mundo tollere videntur, qui amicitiam
e vita tollunt. (Cic.) 7) Non videmur esse visturi. (Cic.) 8) Caesar
appropinquare dicebatur magnusque terror incidit Pompei exercitui.
(Caes.) 9) Caesar approponquare dicebatur magnusque terror incidit
Pompeii exercitui. (Caes.) 10) Fortis ac vehemens orator existimatur
esse Gaius Gracchus. (Gell.) 11) Thales primus defectionem solis
praedixisse fertur. (Cic.) 12) Ante omnia necesse est se ipsum aestimare,
quia fere plus nobis videmur posse, quam possumus. (Sen.) 13) Fugisse
ex proelio dicuntur notissimi latronum duces. (Cic.) 14) Crudelissimus
omnium tyrannorum Phalaris taurum aereum habuisse dicitur, quo vivos
supplicii causa demittere homines et subiicere fl ammam solebat. (Cic.)
15) Cicero ad haec unum modo respondit non esse consuetudinem
populi Romani accipere ab hoste armato conditionem. (Caes.)
Pensum 3. Переведите на латинский язык.
1) С древних времен считается, что Римом правили семь царей. 2) Мы услышали, что заскрипели мачты корабля и увидели,
как паруса наполнились ветром. 3) Не слушай тайно и не услышишь, что о тебе говорят люди. 4) Известно, что Ганнибал подошел к
воротам Рима. 5) Я считаю, что мне нужно прочитать много
книг. 6) Кажется, что Цезарь назначен проконсулом и отбыл в провинцию. 7) Разведчики доложили, что враг приближается к городу.
8) Историки утверждают, что в одном легионе было шесть трибунов. 9) Считается, что Цицерон был величайшим римским оратором. 10) Цезарь был уверен, что захватит
Британию.
Pensum 4. Преобразуйте фразы в Accusativus cum infi nitivi et
Nominativus cum infi ninitivo, измените инфинитивы с praesens
36

CAPITULUM V. VERBUM
на perfectum et futurum (попробуйте поменять лицо и число глаголов).
1) Video [puer, i m – мальчик; ad – к, на; fl uvius, ii m – река; ripa, ae
f – берег; venio, 4 – идти].
2) Magister dicit [discupulus, i m – ученик; scribo, 3 – писать; lego,
3 – читать].
3) Videtur [Kalaendae, arum f – календы (начало месяца); sum, fui,
esse – быть; primus, a, um – первый; dies, ei m – день; mensis,
is f – месяц].
4) Scimus [Caesar, ris m – Цезарь; occupo, 1 – захватывать; omnis,
e – весь; Gallia, ae, f – Галлия].
Exercitium B. Инфинитивные конструкции.
Pensum 1. Переведите и определите вид инфинитивной кон-
струкции.
1) Legem brevem esse oportet. 2) Cupio me esse clementem. (Cic)
3) Qui tacet, consentire videtur. 4) Impubes sine tutore agens nihil posse
vel scire intelleguntur. (Pap.) 5) Regula est iuris quidem ignorantiam
cuique nocere, facti vero ignorantiam non nocere. 6) Trahit sua quemque
voluptas. (Verg.) 7) Plus audire, quam loqui militem decem. (Amm.
Marc.) 8) Defendi uxores a viris non viros ab uxoribus aequum est.
(Paul.) 9) Qui occasionem praestat, damnum fecisse videtur. 10) Res
abesse videntur etiam hae, quarum corpus manet, forma mutata est.
(Ulp.) 11) Quod quis ex culpa sua damnum sentit, non intellegitur
damnum sentire. 12) Incorporales res traditionem et usucapionem
non recipere manifestum est. (Gai.) 13) Non videntur, qui errant,
consentire. 14) Multos scriptores rerum suarum Magnus ille Alexander
secum habuisse dicitur. (Cic.) 15) Scio me nihil scire. (Socrat.)
16) Medea Peliam dicitur fecisse rursus ex sene adulescentulum.
(Plaut.) 17) Moleste fero decessisse Flaccum, amicum tuum. (Sen.)
18) Nunquam te patiar perire; me perire est aequius. (Plaut.) 19) Visus
sum mihi cum Galba ambulare. (Cic.) 20) Romulus urbem constituit,
quam a suo nomine Romam iussit nominari. (Cic.)
Pensum 2. Переведите на русский язык, обращая
внимание
на обороты.
1) Eorum una, pars, quam Gallos obtinere dictum est, initium capit
a fl umine Rhodano, continetur Garumna fl umine, Oceano, fi nibus
37

Ю. В. Куликова. СБОРНИК УПРАЖНЕНИЙ ПО ЛАТИНСКОМУ ЯЗЫКУ
Belgarum, attingit etiam ab Sequanis et Helvetiis fl umen Rhenum,
vergit ad septentriones. (Caes.) 2) Disciplina in Britannia reperta atque
inde in Galliam translata esse existimatur, et nunc, qui diligentius eam
rem cognoscere volunt, plerumque illo discendi causa profi ciscuntur.
(Caes.) 3) Id mihi duabus de causis instituisse videntur, quod neque
in vulgum disciplinam efferri velint neque eos, qui discunt, litteris
confi sos minus memoriae studere: quod fere plerisque accidit, ut
praesidio litterarum diligentiam in perdiscendo ac memoriam remittant.
(Caes.) 4) Nam cum quidam ex eius adsentatoribus, Damocles,
commemoraret in sermone copias eius, opes, maiestatem dominatus,
rerum abundantiam, magnifi centiam aedium regiarum negaretque
umquam beatiorem quemquam fuisse, 'Visne igitur' inquit, 'o Damocle,
quoniam te haec vita delectat, ipse eam degustare et fortunam experiri
meam?' Cum se ille cupere dixisset, conlocari iussit hominem in aureo
lecto strato pulcherrimo textili stragulo, magnifi cis operibus picto,
abacosque compluris ornavit argento auroque caelato. Tum ad mensam
eximia forma pueros delectos iussit consistere eosque nutum illius
intuentis diligenter ministrare. (Cic.)
Exercitium C. Переведите на латинский язык.
1) Слепому до самой смерти кажется, что он прозреет. (Ассир.
посл.) 2) Берегись, чтобы твой язык не отрезал твою шею. (Араб.
посл.) 3) Я не исследую, чтобы верить, но верю, чтобы исследовать.
4) Когда не умеют писать, говорят, что перо плохое. (
Евр. посл.)
5) Говорят, что трудно найти друга в нужде. (А. Шопенгауэр) 6) Не
бойся, что дом тесен, бойся, что сердце тесно. (Вьетнам. посл.)
7) Покойникам кажется, что живые каждый день сладости едят.
(Ассир. посл.) 8) Не всему верь, что видишь, и наполовину тому,
что слышишь. (Англ. посл.) 9) Кто сказал, что у неба
нет глаз?.
(Вьетнам. посл.) 10) Глухой говорит, что он поет хорошо, а криво-
бокий, что пляшет отлично. (Бенг. посл.) 11) Не бойся, что не знаешь, бойся, что не учишься. (Кит. посл.) 12) Не надейся, что конь
смирный, – пешим окажешься. (Калмык. посл.) 13) Мудрец знает,
что он знает мало, а глупому кажется, что он
знает все. (Ассир.
посл.) 14) Говорят, что он плохого человека хоть на войне пользя.
(Алт. посл.) 15) Сытый думал, что товарищи его тоже сыты. (Абхаз. посл.) 16) Когда тебя несут на спине, ты не знаешь, что дорога
38

CAPITULUM V. VERBUM
длинна. (Креол. посл.) 17) Ясно, что не может существовать никаких особенных философий, а также отдельных философских наук.
(Ф. В. фон Шеллинг) 18) Не знает сам, что хорошо, что плохо. (Кор.
погов.) 19) Не бойся, что плохо сказал, бойся, что плохо сделал.
(Кит. посл.) 20). Это только кажется человеку, что он знает себя,
знает
свои возможные поступки... Но узнает лишь в критические
моменты. Не всякий герой знал, что он герой, трус – что он трус.
(А. Адамович) 21) Говорят, что природа для того каждому дала два
уха и один язык, чтобы говорить меньше, чем слушать. (Плутарх)
22) Считал, что одному богу известно, что бога нет. (В.
М. Хочинский) 23) Я не принадлежу к людям, которые утверждают, или даже
всерьез считают, что они всегда были правы. (В. Брант)
Pars 6. Coniunctivus
Exercitium A.
Pensum 1. Проспрягайте глаголы в conjunctivus всех времен
и переведите.
1) Decto, 1; 2) maneo, mansi, mansum, 2; 3) potestor, 1; 4) verto,
verti, versum, 3.
Pensum 2. Определите форму глаголов и переведите.
1) Ponet. 2) Putet. 3) Patet. 4) Moveatur. 5) Commeant. 6) Venietis.
7) Veniatis. 8) Clauditur. 9) Clauderet. 10) Respondet. 11) Respondit.
12) Responderunt. 13) Responderint. 14) Responderant. 15) Habeat.
16) Habitat. 17) Habitemus. 18) Servet. 19) Servatis. 20) Serviat.
21) Serviet. 22) Serviverunt. 23) Servaverunt. 24) Patieris.
25) Patiaris. 26) Sis. 27) Dicamus. 28) Redderet. 29) Reducernentur.
30) Conspexisset. 31) Discessitis. 32) Missi essent.
Exercitium B. Определите значения conjunctivus в независи-
мых предложениях.
Pensum 1. Переведите на русский язык.
1) Crede, ut intellegas! (Г.
В. Плеханов) 2) Tu Gallus es, ego
Germanus; decertemus pro suae uterque gentis gloria. 3) Si vicero,
tuter clamabis: «Floreat Gallia!»; si victus, quod absit, ero, totidem
verbis celebrabo tuam Germaniam. (Erasm.) 34) Qui benefi cium dedit,
taceat; narret, qui accepit. (Sen.) 5) Ante mortem ne laudes hominem
39

Ю. В. Куликова. СБОРНИК УПРАЖНЕНИЙ ПО ЛАТИНСКОМУ ЯЗЫКУ
quemquam. 6) Pro patria quis bonus dubitet mortem oppetere? (Cic.)
7) Allobrogum commotus, Caesar duas legiones in citeriore Gallia
novas conscripsit; cum his legionibus legatus Quintus Pedius in
ulteriorem Galliam missus est. (Caes.) 8) Amemus patriam, pareamus
senatui. (Cic.) 9) Quid faciant leges, ubi sola pecunia regnat. (Petr.)
10) Qui sine peccato est vestrum, primus in illam lapidem mittat. (Nov.
test.) 11) Constitutio principis est, quod imperator decreto vel edicto
vel epistula constituit. Nec umquam dubitatum est, quin id legis vicem
optineat, cum ipse imperator per legem imperium accipiat. (Gai) 12) Sis
felix et sint candida fata tua! (Tib.) 13) Omnia possideat, non possidet
aĕra Minos. (Ovid.) 14) Fiat lux! (Bibl.) 15) Fremant omnes licet, dicam,
quod sentio. (Cic.) 16) Moriāmur, milites, et morte nostrā eripiāmus ex
obsidiōne circumventas legiones. (Liv.) 17) Concordet sermo cum vita,
non delectent verba nostra, sed prosint. (Sen.) 18) Quanti quisque se
ipse facit, tanti fi t ad amicis. (Cic.) 19) Spectatum veniunt, veniunt,
spectentur ut ipsae. (Ov.) 20) Si volumus aequi rerum omnium iudices
esse, hoc primum nobis persuadeamus, neminem nostrum esse sine
culpa. (Sen.) 21) Utinam tam facile vera invenire possim, quam falsa
convincere! (Cic.) 22) Neminem cito laudaveris, neminem accusaveris.
(Sen.)
Pensum 2. Переведите на латинский язык, используя функции
conjunctivus.
1) Да будет воля твоя. (Молитва) 2) Имеющий уши, да услышит. (Новый За вет) 3) Счастья нельзя просить, несчастья нельзя
избежать, если сам поступал плохо, трудился неусердно. (Мо-цзы)
4) Если ты приобрел имя, совершенно неважно, как
тебя зовут.
(В. Мич) 5) Но что мы могли сделать? Мог ли когда-нибудь человек помочь человеку? (З. Гиппиус) 6) Пусть совсем не случится
то, что может случится. (Евр. посл.) 7) Не хочешь потерять друга,
не шути над ним. (Англ. посл.) 8) Будь мудрее других, если сможешь, но не говори им об
этом. (Ф. Д. С. Честерфилд) 9) Жизнь
станет намного лучше, если заниматься по-настоящему любимым
делом. (Н. Камберленд) 10) Без моря сможет ли корабль поднять
свой парус. (Перс. посл.) 11) Была бы голова, будет борода. (Рус.
посл.) 12) Кто усерден [в труде], тот имеет возможность жить,
а кто не усерден в труде, тот не имеет
возможности жить. (Мо-цзы)
40
Соседние файлы в предмете [НЕСОРТИРОВАННОЕ]
