- •Мазмұны:
- •Жалпы зоогигиена
- •1 Сыртқы орта және жануарлар денсаулығы
- •2 Ауа гигиенасы
- •3 Топыраққа қойылатын санитариялық-гигиеналық талаптар және оны санитариялық тұрғыдан қорғау
- •4 Су және малды суару гигиенасы
- •5 Мал азығына қойылатын санитариялық-гигиеналық талаптар және малды азықтандыру гигиенасы
- •6 Мал қораларына және мал шаруашылық кәсіпорындарына қойылатын санитариялық-гигиеналық негізгі талаптар
- •7 Мал шаруашылығы кәсіпорындарында жүргізілетін жалпы ветеринариялық-санитариялық шаралар
- •8 Малды күтіп-бағу гигиенасы және малды тасымалдауға қойылатын санитариялық-гигиеналық талаптар
- •Жеке жануарлар гигиенасы
- •9 Ірі қара мал гигиенасы
- •10 Шошқа гигиенасы
- •11 Қойлар гигиенасы
- •12 Жылқылар және түйелер гигиенасы
- •13 Ауылшаруашылық құстар гигиенасы
- •14 Қояндар және терісі бағалы аңдар гигиенасы
- •15 Тауарлы балықтар және бал араларының гигиенасы
- •Зертханалық сабақтар – 15 сабақ
- •Практикалық сабақтар – 15 сағат
- •Студенттерге арналған өзіндік жұмыс тақырыптары
- •Әдебиеттер
- •Қосымша:
- •Дәріс сабақтарының тақырыптары – 15 сағат
- •1. Кіріспе Сыртқы орта факторлары және олардың мал организміне әсері
- •2. Зертханалық сабақтар – 15 сабақ
- •3. Практикалық сабақтар – 15 сағат
- •5. Студенттерге арналған өзіндік жұмыс тақырыптары
- •6. Әдебиеттер тізімі
- •Қосымша:
- •Студентке арналған пәннің оқыту бағдарламасы (Sillabus)
- •Vg 3210- «Ветеринариялық гигиена» пәні бойынша
- •2013 -2014 Оқу жылындағы студентке арналған
- •Сабақ пен жұмыстың түріне байланысты балдың бөлінуі
- •5В120200 – «Ветеринариялық санитария» мамандығы студенттеріне.
- •2013 - 2014 Оқу жылына «Ветеринариялық гигиена» пәнінің оқу-әдістемелік қамтамасыз ету картасы
- •1 Дәрiстер - 15 сағ.
- •5В120200 – «Ветеринариялық санитария» мамандығының студенттеріне арналған
- •Дәріс тақырыбы: Кіріспе Сыртқы орта факторлары және олардың мал организміне әсері
- •Дәрістің тақырыбы: Ауа гигиенасы. Ауаның химиялық қасиеттері және олардың мал организміне әсері
- •4 Дәріс Ауа гигиенасы. Ауаның биологиялық қасиеттері және олардың мал организміне әсері
- •Тақырыбы: Топыраққа қойылатын санитариялық – гигиеналық талаптар және оны санитариялық тұрғыдан бағалау
- •Дәрістің тақырыбы: Ауылшаруашылық малын азықтандыру және азыққа қойылатын санитарлық-гигиеналық талаптар.
- •Тақырыбы: Мал шаруашылығында жүргізілетін дезинсекциялық, дезинвазиялық, дезодарациялық шаралар
- •Тақырыбы: Мал шаруашылығы нысандарда жүргізілетін дератизациялық шаралар
- •Дәрістің тақырыбы: Ауыл шаруашылық малдарын ұстау жүйелері мен күтіп-бағу гигиенасы.
- •Дәрістің тақырыбы: Ауылшаруашылық малдарынан өндірілетін ет және сүт гигиенасы
- •Ұсынылатын әдебиет:
- •Ветеринария факультеті
- •5В120200 – «Ветеринариялық санитария» мамандығының студенттеріне зертханалық сабақтарды орындауға арналған әдістемелік нұсқау
- •6. Мал қорадағы ауаға со2 мөлшеріне байланысты санитариялық баға беру
- •Газды анықтау
- •Сабақтың мазмұны
- •Топырақтың физикалық құрамын анықтау
- •Топырақтың химиялық құрамын анықтау
- •Топырақтың санитариялық күйінің көрсеткіштері ( сынама 0-20 см тереңдіктен алынған)
- •Өзіндік жұмысқа арналған практикалық тапсырмалар:
- •8. Судың санитарлық-гигиеналық тұрғыдан бағалау
- •2874-82 Мемлекеттік өлшем үлгісі бойынша шектеу мөлшері
- •2. Хлорланған судағы хлор қалдықтарын анықтау
- •Мал азығын санитариялық-гигиеналық бағалау
- •Сүрлемнің жалпы қышқылдылығын анықтау
- •Қант қызылшасындағы нитритті анықтау
- •Сүрлемдегі хлоридттерді және сульфаттарды анықтау
- •Картоптағы салонинді анықтау
- •Сабақтың мазмұны:
- •Ветеринария факультеті
- •5В120200 – «Ветеринариялық санитария» мамандығының студенттеріне тәжірбиелік сабақтарды орындауға арналған әдістемелік нұсқау
- •1 Тәжрибелік сабақ
- •Ауаның қысымын анықтау әдістері
- •2 Тәжрибелік сабақ Тақырыбы: Мал қорадағы табиғи және жасанды жарықтылықты анықтау
- •Сабақтың мазмұны
- •3 Тәжрибелік сабақ
- •4 Тәжрибелік сабақ Тақырыбы: Ауа алмасуын көмірқышқыл газы бойынша анықтау
- •3.1. Көмірқышқыл газ мөлшері бойынша қора-жайдағы ауаның алмасу деңгейін анықтау тәсілі
- •3.2. Малдан бөлініп шығатын жылудың,
- •5 Тәжрибелік сабақ Тақырыбы: Мал қораларында жылу балансын анықтау
- •6 Тәжірбиелік сабақ Тақырыбы: Мал қора жобаларына зоогигиеналық баға беру
- •7 Тәжірбиелік сабақ Тақырыбы: Мал қора-жайларының көлемді жоспарларын бағалау
- •8 Тәжірбиелік сабақ
- •9 Тәжірбиелік сабақ
- •10 Тәжірбиелік сабақ Тақырыбы: Қора-жай микроклиматтарын анықтау
- •11 Тәжірбиелік сабақ Тақырыбы: Мал қиын қорадан шығару және оны сақтаудағы гигиеналық және санитариялық талаптар
- •12 Тәжірбиелік сабақ Тақырыбы: Дезинфекция жүргізу әдістері
- •13 Тәжірбиелік сабақ Тақырыбы: Дератизация жүргізу әдістері
- •14 Тәжірбиелік сабақ Тақырыбы: Дезинсекция жүргізу әдістері
- •15 Тәжірбиелік сабақ Тақырыбы: Азықтың қауіпсіздігін анықтау
- •Негізгі және қосымша әдебиеттер тізімі
- •Қосымша:
- •5В120200 – «Ветеринариялық санитария» мамандығының студенттеріне арналған курстық жұмысты орындауға арналған
- •Курстық жұмысты орындау методикасы
- •1 Курстық жұмыстың мазмұны
- •1.1 Курстық жұмыстың тақырыбын таңдау және оны орындауға қойылатын талаптар
- •1.1.1 Курстық жұмысты орындау бағыты
- •1.1.2 Курстық жұмысты көркемдеу
- •1.1.3 Курстық жұмысқа қойылатын жалпы талаптар
- •1.2 Курстық жұмыстың мазмұнын орындауға қойылатын талаптар
- •1.3 Курстық жұмысты бағалау критериялары
- •Курстық жұмысты орындау кезінде көп кездесетін қателіктер
- •Курстық жұмыстың жоспары
- •Негізгі және қосымша әдебиеттер тізімі
- •Қосымша:
- •Қазақ ұлттық аграрлық университеті
- •Курстық жұмыс
- •Алматы 20 ___
- •Реферат
- •Тапсырмалар
- •Бағдарламасы
- •5В120200 – «Ветеринариялық cанитария» мамандығына арналған «Ветеринариялық гигиена» пәні бойынша бағдарлама
- •Студенттердің білім деңгейін бақылау мен бағалауға арналған материалдар
- •Сұрақтары
- •Сұрақтары
- •5В120100 - «Ветеринарлық санитария» мамандығының 3 курс студенттеріне арналған «Зоогигиена ветеринариялық санитария негіздерімен» пәні бойынша емтихан сұрақтары
- •Материалдар
- •Аудиториялар тізімі
- •Авторы: - в.Ғ.Д., профессор Мырзабеков ж.Б.
Әдебиеттер
Негізгі:
Гершун В.И., Туякова Г.К. “Ветеринарная гигиена”, 2005;
Данилова А.К. и др. Гигиена сельскохозяйственных животных, М., 1980.
Мырзабеков Ж.Б., Ибрагимов П.Ш. Ветеринариялық гигиена, Алматы, 2005ж.
Мырзабеков Ж.Б. и др. Учебно-методическое пособие “Зоогигиена”, 2003, 2005;
Кузнецов А.Ф., Демчук М.В. Гигиена сельскохозяйственных животных. М.В.Агропромиздат, 1992.
Храбустовский И.Ф. и др. “Практикум по зоогигиене”, 1984;
Қосымша:
Баланин В.И., "Зоогигиенический контроль микроклимамата в животноводческих и птицоводческих помещениях". Агропромиздат. Л. 1988 ж.
"Методические указания для лабораторно-практических занятий. Целиноградский сельхоз. Институт, “Целиноград” 1982 ж.
Логинова Р.А., Новиков И.М., "Руководство к практическим за нятиям по гигиене" Медицина М. 1977 ж.
Кузнецов К.Ф., Баланин И.В., "Справочник по ветеринарной гигиене" М., "Колос" 1984 ж.
Общесоюзные нормы технологического проектирования животноводческих и птицеводческих предприятий /ОНТП/.
Онегов А.П. и др. "Справочник по гигиене сельскохозяйственных животных" М. Россельхозиздат, 1984 ж.
Румянцев Т.И. и др. "Руководство к лабораторным занятиям по Общей гигиене".
Медицина М., 1980 ж.
Яров И.И., Весмютенкова Н.В., "Практикум по основам животноводства и зоогигиены". Высшая школа. М., І980 ж.
.
Дәріс сабақтарының тақырыптары – 15 сағат
1. Кіріспе Сыртқы орта факторлары және олардың мал организміне әсері
1.1 Ауылшаруашылық малы гигиенасы пәнi, оның орны мен мiндетi
1.2. Пәннің зерттеу әдістері
1.3. Сыртқы орта және жануарлар денсаулығы. Жануарлардың бейімделуі және жерсінуі.
1.4. Зоогигиеналық нормативтер, ветеринарлық-санитарлық нормалар және ветеринарлық-санитарлық ережелер туралы түсiнiк
2. Ауа гигиенасы. Ауаның физикалық қасиеттері және олардың мал организміне әсері
2.1. Атмосфералық ауаның көрсеткіштері
2.2. Ауа райы, климат, микроклимат және олардың мал организміне әсері
2.3. Ауа температурасы мен қысымы.
2.4.. Мал қорасы ауасының ылғалдылығы және оның мал организміне әсері
2.5. Ауа қозғалысы және оның мал организміне әсері
2.6. Табиғи және жасанды жарықтылықтың мал организіміне әсері
3. Ауа гигиенасы. Ауаның химиялық қасиеттері және олардың мал организміне әсері
3.1. Атмосфералық ауаның газдық құрамы
3.2. Мал қораларының ауа құрамы және оның организмге әсері
3.3. Зиянды газдар және оларды азайту шаралары
4. Ауа гигиенасы. Ауаның билогиялық қасиеттері және олардың мал организміне әсері
4.1. Аэроиондау және оның маңызы
4.2 Ауадағы механикалық қоспалар және олардың организмге әсері
4.3 Биологиялық және инфекциялық аэрозольдар
4.4 Атмосфералық ауаны қорғау
5. Топыраққа қойылатын санитарлық-гигиеналық талаптар және оны санитарлық тұрғыдан қорғау.
5.1Топырақтың құрамы және қасиеттерi, оның гигиеналыќ маңызы
5.2. Биогеохимиялыќ энзоотияға қарсы шаралар
5.3. Топырақтың өзiндiк тазалануы және осы процесстiң санитарлық-гигиеналық маңызы.
6. Су гигиенасы жєне малды сумен қамтамасыз ету.
6.1. Суға қойылатын санитарлыќ-гигиеналыќ талаптар және оның құрамы мен
қасиеттері
6.2. Табиғи су көздерi, оларды салыстырмалы сипаттау және гигиеналық бағалау
6.3. Ауыл шаруашылығын сумен қамтамасыз ету жүйелері
6.4. Суды тазалау, жақсарту және зарарсыздандыру
7. Ауылшаруашылық малын азықтандыру және азыққа қойылатын санитарлық-гигиеналық талаптар.
7.1. Азықтарға қойылатын зоогигиеналық талаптар
7.2. Мал азығын зоогигиеналыќ зерттеудің негiзгi әдiстерi, олардың сапасын
бағалау
7.3. Малдың азықтан болатын ауруларының алдын алу
8. Мал қора-жайларына қойылатын санитариялық талаптар.
8.1. Мал қораларын жобалаудың нормативтік негіздері
8.2. Ветеринариялық-санитариялық нысандарды орналасуына, салуға және пайдалануға қойылатын санитариялық гигиеналық талаптар
8.3. Құрылыс материалдарына қойылатын ветеринариялыќ-санитариялық талаптар
8.4. Қоралардың бөліктерін зоогигиеналық тұрғыдан бағалау
8.5. Мал қора-жайларындағы желдету жүйелері және оларға қойылатын гигиеналық талаптар.
8.6. Қиды шығару және канализация жүйелері.
8.7. Қиды және саңғырықты сақтау технологияларын қойылатын ветеринариялық –санитариялық талаптар
9. Мал шаруашылығы кәсіпорындарында жүргізілетін ветеринариялыќ-санитариялыќ шаралар
9.1. Мал шаруашылығындағы жалпы ветеринариялық-санитариялық шаралар.
9.2. Мал кәсіпорындарындағы ветеринариялық және ветеринариялық- санитариялық нысандарға қойылатын гигиеналық талаптар
9.3 Дезинфекция, олардың түрлері мен әдістері
9.4 Дезинфекциялық препараттар
9.5. Дезинфекцияда қолданатын аппратура және қондырғылар
7.3. Дезодорация
10. Мал шаруашылығында жүргізілетін дезинсекциялық, дезинвазиялық, дезодарациялық шаралар
10.1 Дезинсекция
10.2 Дезинвазия
10.3 Дезодарация
11. Мал шаруашылығы нысандарда жүргізілетін дератизациялық шаралар
11.1 Дератизация оның түрлері мен санитариялық-эпидемиологиялық маңызы
11.2 Дератизациялық әдістер мен тәсілдері
11.3. Родентицидтер
11.4 Мал қораларында дератизация жүргізу ерекшеліктері
12. Ауыл шаруашылық малдарын ұстау жүйелері мен күтіп-бағу гигиенасы.
12.1. Малды ұстау жүйелері мен әдістері
12.2. Малды күту гигиенасы
12.3. Төсеніштерді пайдалану гигиенасы
13. Ауылшаруашылық малдарынан өндірілетін ет және сүт гигиенасы
13.1 Сүт сауу және оны өндіру гигиенасы
13.2 Ауылшаруашылық малдарын бордақылау кезінде қойылатын санитариялық-гигиеналық талаптар
13.3. Ет өндіру гигиенасы
14. Ауыл шаруашылық құстарын күтіп-бағу гигиенасы.
14.1. Құстарды ұстау әдістері
14.2. Құстарды және балапандарды өсіру гигиенасы
14.3. Құс еті мен жұмыртқасын өндіру гигиенасы
15. Қояндар, терісі бағалы аңдар, балық және ара гигиенасы.
15.1. Қояндарды күтіп-бағу гигиенасы
15.2. Терісі бағалы аңдарды ұстау ерекшеліктері
15.3. Балық өсіру гигиенасы
15.4.Ара ұстау гигиенасы
