2.4 Тәжірибелік жаттығулар

1 тапсырма. Төменде негізгі терминдер және олардың бөлек анықтамалары берілген. Анықтамаға байланысты дұрыс терминді көрсету қажет.

А. Маркетигтік зерттеулер	Л. Сұраныс
Б. Ағымдағы зерттеу	М. Бақылау
В. Толық зерттеу	Н. Эксперимент
Г.Бөлмелік зерттеу	О. Имитация
Д. Далалық зерттеу	П. Сауалнама
Е. Толық сұраныс	Р. Сұхбат
Ж. Таңдамалы сұраныс	С. Фокус-топ
И. Бірінші ретті ақпарат	Т. Репрезентативтік
К. Екінші ретті ақпарат

1. Ағымдағы жағдайларды анықтап және ұсынысты тиімді шешуге қатысты жедел жұмыстың пайда болуы кезінде зерттеуші ......өткізеді

2. Оның ең жақсы шешімінің қамтамасыз етуі бойынша бұл ұсыныстардың негізіне мәселенің нысанасын көздейтін зерттеуі және өңдеуі .... болып табылады

3. Тек қана қаралатын мәселеге тікелей қатынас болатын екінші мәлімет тиесілі маркетингтік зерттеу ......ескертеді

4. Бұрын жинақталған және банкте сақталған кәсіпорындардың мәліметтері сонымен қатар әр түрлі ақпараттық көздерде зерттелетін мәселелер...болып табылады

5. Маркетинг зерттеуінің үдерісінде өзінің зерттеушісімен жинақталған және оған тікелей қажетті қаралатын мәселеге байланысты мәлімет есептелуге ..... жатады

6. Қазіргі және осы тауардың потенциалдық тұтынушыларының басшылықпен қадағалауымен талқыға арналған кейбір оның қанағаттандыру мүмкіндіктері болып табылатын бәсекеге түсе алатын нақты қажеттіліктерді үйреншікті емес біріктіру және бөлу... болып табылады

7. Маркетингтік зерттеуiнiң үдерісiнде зерттеуші белгілі бір ортадағы адамдардың көзқарасы қарастырылып жатқан мәселеге тiкелей қатынасы... болып табылады

8. Зерттеушінің сұрау үдерісінде сұрақтары ылғи да алдын-ала дайындалған түрде және олардың бекітілген формасында қолдана отырып тапсырма бері .... болып табылады

9. Тұлғалардың ылғи бір тобының бірнеше рет сұрауы....болып табылады

10. Маркетингтік зерттеулер үдерісінің негізінде зерттеуші тек қана өзін қызықтыратын тұлғаларға... өткізеді

11. Зерттеуші өзіне қажетті ақпаратты өтіп жатқан үдерістер мен адамдардың мінез-құлқын талдау арқылы маркетингтік зерттеулерді..... жүзеге асырады

12. Зерттелетін объект туралы мәліметті алу үшін бірнеше факторлардың тәуелділігін талдау негізінде ... қолданылады

13. Бірнеше факторлардың тәуелділігін талдау негізінде зерттелетін объект туралы мәліметті алу үшін ... қолданылады

14. Нарықтық мәселені жан-жақты талдау тиімді кәсіпкерлікті қамтамасыз етілуі үшін аса маңызды мән болатын өткізуде... іске асырылады

15. Үдерісті жүргізу кезінде зерттеуші әрбір нақты жағдайда өзі дайындаған сұрақтарды қолданып оларды әр түрлі қылып құрастырады, бұл еркін әңгімеге әкеліп соқтыратын сұранысты... атауға болады

16. Респонденттердiң қалауымен олардың сұранысы негiзде қисынды шешiмдерді жеткiлiктi ықтималдықпен жасауға мүмкiндiк беретiн iрiктеу .....болып табылады

2 тапсырма. Төменде келтірілген сөдердің дұрыс немесе бұрыс екенін анықтап, дұрыс болған жағдайд «ия» деген жауапты, бұрыс болған жағдайда «жоқ» деген жауапты белгілеңіз

1. Маркетингтік зерттеулердің нәтижелері маркетингтің ақпарат базасын жасауда қолданылмайды.

2. Бағалы саясаттың тиімділігінің зерттелуі маркетинг зерттеуі болып табылмайды.

3. Кейбiр мәселелердiң шешiмдерi үшiн тек қана екiншi мәлiметтiң қолдануымен қанағаттануға жеткiлiктi.

4. Далалық зерттеулердің мәселелері бөлмелік зерттеудің алдында тұруы қажет.

5. Бөлмелік зерттеулердегі мәселелер негізінен қызметшілердің сұранысы арқылы жүзеге асады.

6. Бақылаудың мәлiметтерiн жинақтау зерттеудiң көбірек объективтiлігін қамтамасыз етуге мүмкiндiк бередi, сұрауда бұл жүзеге асады.

7. Нәтижелер алу кезінде респондентке зерттеушi қандай нәтиже алу керек екендігін түсіндіру қажет.

8. Зерттеуші респондентке қалауы бойынша өзін жасырын түрде қалдыра алады.

9. Пошта арқылы өзіңнің сауалнамаңды жібергенде маркасы және кері мекен-жайы болуы қажет.

10. Екінші ретті мәліметті қолдана отырып, уақытты үнемдеуге және шығындарды азайтуға болады.

11. Екінші ретті мәліметтер ескіруі мүмкін, өйткені олар ұзақ уақыт сақталады.

12. Тәжiрибенi өткiзуде өте қолайлы тәуелдi айнымалы сату көлемi болып табылады.

13. Сұхбат алған кезде зерттеуші сұрақтарды көп қоюы мүмкін, сондай-ақ өзінің көзқарастары бойынша толықтырулар енгізуі мүмкін.

14. Имитацияларды қолдану жүргізілетін процесстер және құбылыстардың себептi байланыстарын орнатуға мүмкiндiк бермейдi.

15.Сұраныс тек қана экономикалық тұрғыдан сатып алушы қабiлеттiлiгiмен дәлелдеген қажеттiліктiң бiр бөлiгiн анықтайды.

3 тапсырма. Қойылған сұрақтарға жауапты тауып, шешім қабылдаңыз

Маркетологтар екi достың жұмыстан кейін шаршап дем алуға бір кафеге барған оқиғасын көп айтады. Ұзақ уақыт әңгімеден кейін олар жақсы көңілмен әррбіреуі өз үйлеріне қайтады. Солардың біреуі үйдегі күтіп отырған қуанышты жанұясын есіне түсіріп, әйелі оған нан ал дегені есіне түседі. Содан қайтадан кері оралып нан аламын деп жургенде, кафенің жанынан өтіп келе жатқанда досының шамы көзіне түсіп, оның бұл жерде не істеп жүргенін білгісі келеді. Бірден ол бірдене іздеп жүргенін көреді. Жанына келіп: «Досым, не іздеп жүрсің?» деп сұрағанда, досы: «Манағы сырадан кейін бір қараңғы жерге баруға тура келді, қарасам әмияным жоқ екен, енді соны іздеп жүрмін» дейді. «Енді қараңғы жақтан қарамай бұл жерден іздеп жүрсің?». Досы сол кезде: «Бәрібір қараңғы жақтан оны таппаймын ғой» деп жауап беріпті. Неліктен, адамдар өзіне қажетті мәліметті керек жерден іздемейді? Ең негізгі маркетологтарға қажет мәлімет қандай және оны қайдан табуы керек?

4 тапсырма. Қойылған сұрақтарға жауапты тауып, шешім қабылдаңыз

Депутатқа ұсынушы кандидаттардың біреуі өзіне қажетті ең негізгі дауысқа түсетін округте тұрғындардың құрамы туралы мәлімет беруді ұсынды, соның ішінде ерекше топтардың пайыздық мөлшерін, яғни мекен-жайын, жанұяның құрамын, білім деңгейін жұмыс істейтін жерін көрсетуді ұсынады. Неліктен депутатқа ұсынушы кандидатқа бұндай мәлімет қажет? Өзінің алға шығарып отырған компаниясында маркетингті өз деңгейіне шығару үшін біріншіден не істеуі қажет?

5 тапсырма. Талқылаңыз

Бірінші ретті мәлімет негізінде Интернеттің артықшылықтары мен кемшіліктері

6 тапсырма. Қойылған сұрақтарға жауапты тауып, шешім қабылдаңыз

Сіз-дүкендер желісінің иесісіз және алмалардың сату көлемін ұлғайту үшін оларды тұтынушыларға өздеріне қарап ала алатындай идея қарастырдыңыз. Сіз бұл идеяңыз бойынша тәжірибені сипаттаңыз. Мақсатқа жетуде қандай белгілер болды?

7 тапсырма. Есептің шешуін табыңыз

Маркетингтік зерттеулер бойынша фирманың нарықтағы12%-дан 15 %- ға дейін үлесін үлкейту көзделіп отыр, нарықтың сатып алу көлемі 63 млн өнімді құрайды. Егер осы өнiмге нарық сыйымдылығы бұлжымайтын, бiр бұйымға есептеудегi пайда 1, 1 ш.б. құрайтыны белгiлi болса, фирманың қосымша пайдасы алдағы жылда қандай болады, егер маркетинг қызметiне шығындар 35000 ш.б. болса?

8 тапсырма. Есептің шешуін табыңыз

Тауарларға сұраныс айға 2000 даналарын құрайды және 6%ке ай сайын өседi. Сұраныс еселенуі үшін қанша уақытты талап етеді, егер қазiргi тенденция жалғаса берсе?

9 тапсырма. Есептің шешуін табыңыз

Сұрақтарының төменде аталған тұжырымдарынан қандай қолдану формасын алуға болады - ашық және жабық:

1. Сiз қалай ойлайсыз неліктен адамдар қымбат пәтерді сатып алады?

2. Сіздің көзқарасыңыз бойынша сатып алушы қандай факторларды есепке алады?

3. Сатып алушылар пәтер алғанда мәртебе туралы ойлай ма?

4. Сiз неліктен қымбат пәтерді сатып аласыз?

5. Сіз осы жағдайда қандай факторларды ескересіз?

6. Сіз пәтер сатып аларда, сізге мәртебе маңызды ма?

10 тапсырма. Түсіндіріңіздер

Төменде көрсетілген ұйымдар маркетингтік зерттеулерді қалай пайдаланады:

• шағын спорттық тауарлар дүкені;

• ірі авиакомпания;

• университет;

• бейсбольдық топ;

• ірі телекомпания;

• компьютер шығаратын ірі бірлестік;

• үлкен қаладағы музей;

• қала орталығындағы супермаркет.

11 тапсырма. Тапсырманы орындаңыздар

Ұйымға маркетингтік ақпарат жүйесінің өзіңіз жақсы білетін және нақты көрсеткіштерімен құрыңыздардар, мысалы, ішкі ақпарат- ай бойынша тауарлық номенклатураның сатылу көлемі және т.б. Ақпаратты алу көздерін атаңыздар. Кәсіпорынды тиімді басқаруға бұл ақпараттың жеткілікті екеніне көз жеткізіңіздер.

12 тапсырма. Тапсырманы орындаңыздар

Берілген жағдайларға байланысты зерттелу типін көрсетіңіздер. Жауаптарыңызды нақты дәлелмен келтіріңіздер.

1. Институттың кітапханалық дүкені өздерінің ассортименті, бағалары және сапалы қызметтері туралы студенттердің өз ойын білгісі келеді

2.«Gillette» фирмасы өзінің жаңа ерлерге арналған дезодоранттарын сату барысында мүмкіншілік табысты анықтау қажет.

3. Фирма тез өркендеу жолындағы қала маңынан дүкен ашатын орынды анықтағысы келеді.

4. Кір жуатын ұнтақ шығаратын кәсіпорын өз өніміне деген тұтынушылардың көзқарасын білгісі келеді.

13 тапсырма. Талқылаңыздар

«Маркетингтік зерттеу – бұл Америка Құрама Штаттарында бизнес, бұл Ұлыбританияда индустрия, Германияда ғылым және Ресейде өнер» (Белгілі маркетингтік агентствода айтылғандардан GFK Rus).

14 тапсырма. Сұрақтарға жауап беріңіздер

Сіздер жақсы білетін ұйымның жағдайын қисынға келтіріп және олардың шешу жолдарын белгілеп (екінші және бірінші ретті) анықтап қажеттісін жинау, критерийларды бағалау үшін қисынға келтіріңіздер, балама терімділікті және қолданылған шешімдерді іске асырыңыздар