- •Қазақстан республикасы білім және ғылым министрлігі қ. И. Сәтбаев атындағы қазақ ұлттық техникалық университеті
- •«Жерасты кен қазу жұмыстарын жүргізудің арнайы сұрақтары»
- •5В070700 - «Тау–кен ісі» мамандығына арналған
- •1 Пәннің оқу бағдарламасы – syllabus
- •1.3 Пререквизиттері:
- •1.4 Постреквизиттері:
- •1.5 Пәннің қысқаша мазмұны
- •1.6 Тапсырмалардың тізімі мен түрлері және оларды орындау кестесі
- •1.7 Әдебиеттер тізімі
- •8. Юсупов х. А., Кабетенов т. Определение линии наименьшего сопротивления скважинных зарядов. Вестник Жезказганского университета имени о. А. Байконурова № 2, 2004. С. 78-80.
- •1.8 Білімді бақылау және бағалау
- •1 Модуль бойынша бақылау жүргізу үшін сұрақтар:
- •2 Модуль бойынша бақылау жүргізу үшін сұрақтар:
- •1.9 Курстың саясаты мен процедурасы
- •Негізгі таратылатын материалдар мазмұны
- •1.2. Бұрғыаттыру жұмыстарының негізгі көрсеткіштері
- •2 Дәріс. Тарамды ұңғымалар жинағының параметрлерін анықтау
- •3 Дәріс. Тарамды ұңғымалар жинағының толық оқталмау коэффициентін анықтау
- •5 Дәріс. Тазарта қазу жұмыстарын жүргізу кезінде а. Н. Ханукаев әдістемесі бойынша кідіртпелі уақыт аралығының оңтайлы шамасын есептеу.
- •6 Дәріс. Қатар және тарам аралығындағы оңтайлы кідіртпелі уақытты анықтау.
- •7 Дәріс. Ұңғымалық оқтамдар атылысының теріс нәтижелері және олардың алдын алу тәсілдері.
- •8 Дәріс. Лақтырысты және түсірілгі атылысы, шоғырлаған қопсыту оқтамдарының атылысы кезінде жыныс кесектерінің ұшуы бойынша қауіпсіз қашықтық.
- •9 Дәріс. Атылыс кезінде сейсмикалық қауіпсіз қашықтықты анықтау
- •10 Дәріс. Тар, қиын жағдайларда аттыру жұмыстары
- •11 Дәріс. Соққылық ауа толқындары әсерінің құрылыстар мен ғимараттар үшін қауіпсіз қашықтығы
- •Қорғалынатын нысаннан берілген қашықтықта орналасқан аз қоймасының сиымдылығын анықтау
- •12 Дәріс. Сыртқы және ұңғымалық (шпурлық) оқтамдардың атылысы кезінде, соққылық ауа толқындарының әйнек, терезелерге әсерінің қауіпсіз қашықтығы
- •13 Дәріс. Дүмпудің (детонация) берілуі бойынша қауіпсіз қашықтығын анықтау
- •Дүмпу берілуі бойынша қауіпсіз қашықтықты анықтау
- •14 Дәріс. Найзағай тартқыштың қорғау аумағы. Сырықты найзағай тартқыш
- •Жеке (одиночный) сырықты найзағай тартқыштың қорғау аумағын есептеуге мысалдар
- •14.2 Сурет. 1-найзағай тартқыш; 2-қорғалынатын құрылыс.
- •Қос сырықты найзағай тартқыш
- •Атылыс материалдары қоймасының қос сырықты найзағай тартқышының қорғау аумағын есептеу
- •15 Дәріс. Желдетіс жоспарларын жасау нұсқаунамасы.
- •2.3 Практикапық сабақтардың, жоспары
- •1 Тақырып. Бұрғыаттыру жұмыстарының негізгі көрсеткіштері.
- •2 Тақырып. Тарамды уңғымалар жинағының параметрлерін анықтау.
- •3 Тақырып. Тарамды ұңғымалар жинағының толық оқталмау коэффициентін анықтау.
- •4 Тақырып. Жыныстардың жеке дара (отдельных) кесектерінің ұшуы бойынша қауіпті аумақтарын анықтау.
- •5 Тақырып. Тазарта қазу жұмыстарын жүргізу кезінде аралықтың (интервала) оңтайлы шамасын есептеу
- •6 Тақырып. Ұнғыманың қатары жоне тарамдары арасындағы оңтайлы кідіртпе уақытын анықтау.
- •7 Тақырып. Ұцғымалық оқтамдар атылысының теріс нәтижелері және олардың алдын алу.
- •8 Тақырып. Соққылық ауа толқындары әсерінің құрылыстар мен ғимараттар ұшін қауіпсіз қашықтығы.
- •9 Тақырып. Аттыру жұмыстарында сейсмикалық қауіпсіз қашықтықты аныктау. Тапсырма:
- •10 Тақырып. Тар жағдайларда аттыру жұмыстары.
- •11 Тақырып. Соққылық ауа толқындары өсерінің құрылыстар мен ғимараттар үпгін қауіпсіз қашыктығы
- •12 Тақырып. Сыртқы және ұнғымалық (шпурлық) қопсытушы оқтамдардың атылысы кезінде, соққылық ауа толқындарьшың әйнек, терезелерге әсерінің қауіпсіз қашықтығыв анықтау.
- •13 Тақырып. Дүмпудің берілуі бойынша қауіпсіз қашықтықгы анықтау Тапсырма.
- •14 Тақырып. Найзағай тартқыштардың қорғау аумағы.
- •15Тақырып. Желдетіс жоспарларын құру нұсқаунамасы. Тапсырма.
- •2.4 Оқытушының жетекшілігімен орыядалатын студенттердіқ өзіндік жумыстары бойынша откізілетін сабақтардын жоспары (соөж) Тапсырма.
- •1 Тақырып. Бұрғыаттыру жұмыстарының негізгі көрсеткіштері.
- •2 Тақырып. Уатылған кенді жеткізу және толтырмалау процесі.
- •3 Тақырып. Тарамды ұңғымалар жинағының толық оқталмау коэффициентін анықтау.
- •4 Тақырып. Жыныстардың жеке дара (отдельных) кесектерінің ұшуы бойынша қауіпті аумақтарын анықтау.
- •5 Тақырып. Тазарта қазу жұмыстарын жүргізу кезінде аралықтың (интервала) оңтайлы шамасын есептеу
- •7 Тақырып. Ұңғымалық оқтамдар атылысының теріс нәтижелері және олардың алдын алу.
- •8 Тақырып. Соққылық ауа толқындары әсерінің құрылыстар мен ғимараттар үшін қауіпсіз қашықтығы.
- •9 Тақырып. Аттыру жұмыстарында сейсмикалық қауіпсіз қашықтықты анықтау.
- •10 Тақырып. Тар жағдайларда аттыру жұмыстары.
- •11 Тақырып. Соққылық ауа толқындары әсерінің құрылыстар мен ғимараттар үшін қауіпсіз қашықтығы
- •12 Тақырып. Сыртқы және ұңғымалық (шпурлық) қопсытушы оқтамдардың атылысы кезінде, соққылық ауа толқындарының әйнек, терезелерге әсерінің қауіпсіз қашықтығын анықтау
- •13 Тақырып. Дүмпудің берілуі бойынша қауіпсіз қашықтықты анықтау
- •14 Тақырып. Найзағай тартқыштардың қорғау аумағы.
- •15 Тақырып. Желдетіс жоспарларын құру нұсқаунамасы.
- •2.4 Оқытушының жетекшілігімен орындалатын студенттердің өзіндік жұмыстары бойынша өткізілетін сабақтардың жоспары (соөж)
- •2.5 Студенттердің өздік жұмыстары бойынша сабақ жоспары (сөж)
- •2.6 «Жерасты тау-кен жұмыстарының арнайы сұрақтары» пәні бойынша өздік бақылау үшін тест тапсырмалары
- •Тест сұрақтардың дұрыс жауабының паспорты
- •2.7 Курс бойынша емтихан сұрақтары
- •Глоссарий
2.5 Студенттердің өздік жұмыстары бойынша сабақ жоспары (сөж)
Тапсырма 1.
"Бұрғыаттыру жұмыстарының негізгі көрсеткіштері" тақырыбына реферат дайындау.
Әдістемелік ұсыныс:
Рефератта тау-кен жыныстарының кен-геологиялық және кентехникалық шарттарына байланысты БАЖ параметрлерінің өзгеруі қарастырылуы тиіс. Сонымен бірге БАЖ параметрлерінің өзгеруіне әсер ететін факторлар тізімі көрсетілуі керек.
Әдебиеттер: Қос: 1. [55-80], қос: 10. [104-106], қос: 11. [27-29], қос: 15. [255-65], қос: 16. [27–29] және 17. қос. [29 - 31].
Тапсырма 2.
«Тарамды ұңғымалар жинағының параметрлерін анықтау» тақырыбына реферат дайындау.
Әдістемелік ұсыныс:
Рефератта кен денелерінің кен-геологиялық және кентехникалық шарттарына байланысты тарамды ұңғымалар жинағының параметрлерінің өзгеруі қарастырылуы тиіс. Сонымен бірге тарамды ұңғымалар жинағының параметрлерінің өзгеруіне қандай факторлардың әсер ететіндігі туралы қорытынды жасалуы тиіс.
Әдебиеттер: Қос: 7. [47 - 49], қос: 8. [78 - 80], қос: 9. [1 - 4], қос: 13. [1 - 4], қос: 18. [29 - 31], қос: 19. [9 - 15].
Тапсырма 3.
«Тарамды ұңғымалар жинағының толық оқталмау коэффициентін анықтау» тақырыбына реферат дайындау.
Әдістемелік ұсыныс:
Тазарта қазу жұмыстарында аралықтың оңтайлы шамасын есептеу әдістемелері. Ұңғымалық оқтамдардың кідіртпе уақыты. Ұңғымалық оқтамдардың кідіртпе уақытын анықтаудың теориялық алғы шарттары және аттыру жұмыстарын жүргізу тәжірибесі. Кен жыныстарын уату тәсілдерін терең оқып білулері керек. Ұңғымалық оқтам атылысының нәтижесіне қандай факторлар әсер ететіндігі жөнінде қорытынды жасалынуы тиіс.
Әдебиеттер: Қос: 14. [76], қос: 16. [1 - 20], қос: 17 [224], қос: 18 [29 - 31], қос: 21. [313 -315] және қос: 22. [78 - 80].
Тапсырма 4.
«Ұңғымалық қопсыту оқтамдарының атылысы кезінде, жыныстардың жеке дара (отдельных) кесектерінің ұшуы бойынша қауіпті аумақты анықтау» тақырыбына реферат дайындау.
Әдістемелік ұсыныс:
Рефератта
аттырылатын жергілікті телімнің
кен-геологиялық және кентехникалық
шарттарына байланысты жыныстардың
жеке дара (отдельных) кесектерінің ұшу
өзгерісі қарастырылуы тиіс.Мына
факторлардың (
,
,
,
,
d)
қайсысы жыныс
кесектерінің ұшуына әсері жоғары
болатындығына қорытынды жасалуы тиіс.
Әдебиеттер: Нег: 1.[175-178].
Тапсырма 5.
«Тазарта қазу жұмыстарын жүргізу кезінде А. Н. Ханукаев әдістемесі бойынша кідіртпелі уақыт аралығының оңтайлы шамасын есептеу» тақырыбына реферат дайындау.
Әдістемелік ұсыныс:
Жұмысты орындау үшін «Тазарта қазу жұмыстарын жүргізу кезінде А. Н. Ханукаев әдістемесі бойынша кідіртпелі уақыт аралығының оңтайлы шамасын есептеу» әдістемесін оқып, зерделеу қажет.
Әдебиеттер: Қос: 2. [165 - 167].
Тапсырма 6.
«Ұңғыманың қатары және тарамдары арасындағы оңтайлы кідіртпе уақытын анықтау» тақырыбына реферат дайындау.
Әдістемелік ұсыныс:
Тазарта қазу жұмыстарында аралықтың оңтайлы шамасын есептеу әдістемелері. Ұңғымалық оқтамдардың кідіртпе уақыты. Ұңғымалық оқтамдардың кідіртпе уақытын анықтаудың теориялық алғы шарттары және аттыру жұмыстарын жүргізу тәжірибесі. Кен жыныстарын уату тәсілдерін терең оқып білулері керек. Ұңғымалық оқтам атылысының нәтижесіне қандай факторлар әсер ететіндігі жөнінде қорытынды жасалынуы тиіс.
Әдебиеттер: Қос: 5. [68-69] және қос: 6. [168-169].
Тапсырма 7.
«Ұңғымалық оқтамдар атылысының теріс нәтижелері және олардың алдын алу» тақырыбына реферат дайындау.
Әдістемелік ұсыныс:
Жұмысты орындау үшін ұңғымалық оқтамдар атылысының теріс нәтижелері және олардың алдын алу әдістемелерін тиянақты оқып білу керек.
Әдебиеттер: қос: 2. [286-288].
Тапсырма 8.
«Лақтырысты және түсірілгі атылысы, шоғырлаған қопсыту оқтамдарының атылысы кезінде жыныс кесектерінің ұшуы бойынша қауіпсіз қашықтықты анықтау» тақырыбына реферат дайындау.
Әдістемелік ұсыныс:
Жұмысты орындау үшін лақтырысты және түсірілгі атылысы, шоғырлаған қопсыту оқтамдарының атылысы кезінде жыныс кесектерінің ұшуы бойынша қауіпсіз қашықтықты анықтау әдістемелерін тиянақты оқып білу керек.
Тапсырма 9.
«Аттыру жұмыстары кезінде сейсмикалық қауіпсіз қашықтықты анықтау» тақырыбына реферат дайындау.
Әдістемелік ұсыныс:
Жұмысты орындау үшін аттыру жұмыстары кезінде сейсмикалық қауіпсіз қашықтықты анықтау әдістемелерін тиянақты оқып білу керек.
Әдебиеттер: Нег: 1. [181-184].
Тапсырма 10.
«Тар жағдайларда аттыру жұмыстарын жүргізу» тақырыбына реферат дайындау.
Әдістемелік ұсыныс:
Жұмысты орындау үшін «Тар, қиын жағдайларда аттыру жұмыстарын жүргізу» әдістемелерін тиянақты оқып білу керек.
Әдебиеттер: Нег: 2. [336-341].
Тапсырма 11.
«Соққылық ауа толқындары әсерінің құрылыстар мен ғимараттар үшін қауіпсіз қашықтығы» тақырыбына реферат дайындау. Атылғыш материалдары қоймасын салу ауданын таңдауға ерекше көңіл аударылуы тиіс.
Әдістемелік ұсыныс:
Жұмысты орындау үшін көрсетілген әдебиеттен «Соққылық ауа толқындары әсерінің құрылыстар мен ғимараттар үшін қауіпсіз қашықтығы» тақырыбын тиянақты оқып білу керек.
Әдебиеттер: Нег: 1. [184-188].
Тапсырма 12.
«Сыртқы және ұңғымалық (шпурлық) қопсытушы оқтамдардың атылысы кезінде, соққылық ауа толқындарының әйнек, терезелерге әсерінің қауіпсіз қашықтығы» және «Соққылық ауа толқындарының адамдарға әсерінің қауіпсіз қашықтығы» тақырыбына реферат дайындау
Әдістемелік ұсыныс:
Жұмысты орындау үшін көрсетілген әдебиеттен «Сыртқы және ұңғымалық (шпурлық) қопсытушы оқтамдардың атылысы кезінде, соққылық ауа толқындарының әйнек, терезелерге әсерінің қауіпсіз қашықтығы» және «Сыртқы және ұңғымалық (шпурлық) оқтамдардың атылысы кезінде, соққылық ауа толқындарының адамдарға әсерінің қауіпсіз қашықтығын анықтау» тақырыбын тиянақты оқып білу керек.
Әдебиеттер: Нег: 1. [188-193].
Тапсырма 13.
«Дүмпудің (детонация) берілуі бойынша қауіпсіз қашықтықты анықтау» тақырыбына реферат дайындау
Әдістемелік ұсыныс:
Жұмысты орындау үшін дүмпудің (детонация) берілуі бойынша қауіпсіз қашықтықты анықтау әдістемелерін тиянақты оқып білу керек.
Әдебиеттер: Нег: 1. [193-199].
Тапсырма 14.
«Найзағай тартқыштардың қорғау аумағы» тақырыбына реферат дайындау
Әдістемелік ұсыныс:
Жұмысты орындау үшін «Найзағай тартқыштардың қорғау аумағы» әдістемелерін тиянақты оқып білу керек.
Әдебиеттер: Нег: 1. [211-214].
Тапсырма 15.
«Желдетіс жоспарларын құру нұсқаунамасы» тақырыбына реферат дайындау
Әдістемелік ұсыныс:
Жұмысты орындау үшін «Желдетіс жоспарларын құру нұсқаунамасын» тиянақты оқып білу керек.
Әдебиеттер: Нег: 3. [163-172].
