28.Қаржылық құқықтық нормалардың түрлері.

Қаржылық құқықтық нормалар дегеніміз – қаржылық құқықтық қатынастарға қатысушы субъектілердің құқықтары мен міндеттерін бекітетін жүріп-тұру ережелері. Қаржылық құқықтық нормалардың түрлері: 1) міндеттейтін қаржылық құқықтық нормалар 2) тыйым салатын қарж.-құқ.нормалар. Олар арқылы мемлекет субъектіге белгілі бір іс-әрекеттерді істеуге тыйым салу. 3) құқық беретін қарж.-құқ.нормалар. Реттеу әдісіне байланысты: 1) императивті қарж. құқ.нормалар (біржақты өктем); 2) диспозитивті қарж. құқ. нормалар. Норма түрлері: 1) мемлекттің ақша қаражат қорларын қалыптастыруды реттейтін нормалар; 2) мемлекттің ақша қаражат қорларын бөлуді реттейтін нормалар; 3) мемлекттің ақша қаражат қорларын пайдалануды реттейтін нормалар. Сондай-ақ, норма: 1) материалдық-белгілі бір капиталдың жылжуын көрсететін нормалар; 2) ұйымдастырушылық-мемлекеттік органдардың қызметін көрсететін нормалар. Ретту қатынастарына байланысты: 1) бюджеттік қарж.нормалар; 2) салықтық қарж.норм.; 3) банктік қарж.норм.; 4) қаржылық сақтандыру; 5) қаржылық валюталық; 6) қаржылық шаруашылық. Қарж-құқ нормалардың логикалық құрылымы: 1)гипотеза 2) диспозиция 3) санкция

29.Қ р ақша жүйесінің ерекшеліктері, белгілері.

Жалпы мемлекеттік заңдармен реттелген елдегі ақша айналысын ұйымдастыру ақша жүйесі болып табылады.Ақша жүйесі еліміздегі ақшаның өз функциясын атқаруның тарихи қалыптасқан және ұлттық заңдармен бекітілген ұйымдастыру нысаны б.т. Ақша жүйесі келесі элементтерден тұрады:1. ақша бірлігінің – еліміздегі барлық тауарлардың бағасын өлшеу жөнінде қызмет атқаратын заңмен белгіленген ақша номиналы. ҚР-ның ақша бірлігі ретінде – теңге.2. ақша түрлері – заңды төлем күші бар ақшаларды, олардың белгілері мен номиналдарын айтамыз. Ақшаның 2 түрі шығарылады: 1) қағаз ақша 2) монета. Ақшаның атқаратын қызметі: құн өлшемі; төлем құралы; айналым құралы; қазына жинау; дүниежүзілік ақшалар ретінде көрініс табады. 3. Ақшаны эмиссиялау тәртібі – мемлекеттегі тікелей эмиссиялық орталық атымен қамтамасыз етілген банкноттарды және ұсақтаушы монеталарды шығару туралы пассивті операцияны ж.а. қазақтың ұлттық банкі б.т. 4. Валюта режимі – ұлттық валюта, сондай-ақ шетел валютасы тарапына мемлекет белгілеген валюталық шектеулер. Түрлері: 1)толығымен айналатын, еркін жүретін 2)жартылай айналымға түсетін 3)айналымға түспейтін. Валюталық монополия дегеніміз – валюталық құндылықтар мен мәміле жасау жөніндегі мемлекеттің айрықша құқығы. Валюталық монополия объектілері: 1)шетел валютасы 2)шетел валютасымен көрсетілген төлем құжаттары мен бағалы қағаздар 3)құнды металдар, бағалы тастар. 5. Ақша айналымы – қолда бар нақты және қолда жоқ ақша қозғалыстарынан тұрады. Нақты ақша: банкнот, металл ақша және т.б. Қолда жоқ: кредит карточкалары, чектер, т.б.

30.Жергілікті бюджет жобасын бекіту тәртібі.

Облыстың, республикалық маңызы бар қаланың, астананың жергілікті атқарушы органы облыстық бюджеттің, республикалық маңызы бар қала, астана бюджетінің жоба-сын тиісті мәслихатқа ағымдағы қаржы жылының 15 қазанынан кешіктірмей енгізеді.

Ауданның жергілікті атқарушы органы аудан (облыс-тық маңызы бар қала) бюджетінің жобасын тиісті мәслихатқа ағымдағы қаржы жылының 1 қарашасынан кешіктірмей енгізеді. Тиісті мәслихаттар облыстықбюджеттің, республикалық маңызы бар қаланың, аста-наныңбюджеттерін ҚР Президенті республикалық бюджет туралы заңға қол қойғаннан кейін екі апта мерзімнен кешіктірмей бекітеді.

Мәслихат ауданның бюджетін облыстық бюджетті бекіту туралы облыстық мәслихаттың шешіміне қол қойылғаннан кейін екі апта мерзімнен кешіктірмей бекітеді.Егер мәслихат белгіленген мерзімде жергілікті бюджет туралы шешімді қабылдамаған болса, тиісті әкімшілік-аумактық бірліктің жергілікті атқарушы органы кезекті қаржы жылының бірінші тоқсанына арналған жергілікті қаржы жоспары туралы қаулы шығаруға құқылы, ол мәслихат жергілікті бюджетті бекіткенге дейін қолданылады. Кезекті қаржы жылының бірінші тоқсанына арналған жергілікті қаржы жоспары кезекті қаржы жылына арналған жергілікті бюджет болжамыныңтөрттен бір бөлігі көлемінде ағымдағы жылдың 25 желтоқсанынан кешіктірілмей бекітіледі.Кезекті қаржы жылының бірінші тоқсанына арналған жергілікті қаржы жоспары бекіт-ілген жағдайда, осы қаржы жылына арналған жергілікті бюджет сол жылдың 1 наурызынан кешіктірілмей бекітілуге тиіс. Мәслихаттың жергілікті бюджеттуралы шешімі қосымшаларымен біргежәне кезекті қаржы жылының бірінші тоқсанына арналған жергілікті қаржы жоспары туралы жергілікті атқарушы органның қаулысы қосымшаларымен бірге бұқаралық ақпарат құралдарында жарияланады.