Бақылау сұрақтары:
1.Қай зат бірінші жанады: ағаш тақтай ма немесе ағаштың ұнтағы ма?
2.Қай жерде көмір үлкен жылдамдықпен жанады: ауада немесе оттекте?
3.Химиялық реакцияның жылдамдығын қалай анықтайды?
4.Қандай жағдайлар химиялық реакцияның жылдамдығына әсер етеді?
5. Тест тапсырмалары:
1. Химиялық кинетика дегеніміз не?
1) химиялық реакцияның жүру мүмкіндігін қарастыратын химияның бір тарауы
2) химиялық реакцияның жылу эффектісін зерттейтін ілім
3) химиялық заттардың бір-біріне айналуын қарастыратын химияның бір бөлімі
4) химиялық заттардың құрылысын зерттейтін жаратылыстану ғылымы
5) химиялық реакцияның механизмі мен жылдамдығын зерттейтін химияның бір саласы
2 .Химиялық реакция жылдамдығына анықтамасы:
1) белгілі бір уақыт ішінде реакцияласушы заттардың көлемінің өзгерісі
2) реакцияласушы заттардың жанасу бетінде реакцияның жүру қарқыны
3) жылдамдыққа әсер етуші факторларға химиялық реакцияның тәуелділігі
4) жылдамдықтың температураға, қысымға тәуелділігі
5) реакция жүретін кеңістіктің бірлігінде (белгілі көлемінде немесе фазалар бөлігінің беттік ауданында) белгілі бір уақыт аралығында реакцияласушы заттардың мөлшерінің өзгерісі
3. Гомогенді реакцияны көрсетіңіз:
1) СаО + СО2 → СаСО3
2) N2 + О2 ↔ 2NО
3) СаСО3 → СаО + СО2
4) СаО + Н2О → Са(ОН)2
5) 2Сu + О2 → 2СuО
4. Қай реакция гетерогенді реакцияға жатады?
1) N2 + 3Н2 ↔ 2NН3
2) N2 + О2 ↔ 2NО
3) 2Nа + 2НОН → 2NаОН + Н2
4) 2NаОН + НСl → NаСl + НОН
5) Fe + S → FeS
5. Гомогенді реакцияның жылдамдығы қай формуламен анықталады?
1)
2)
3)
4)
5)
6. Гетерогенді реакцияның жылдамдығы қандай формуламен өрнектейді?
1)
2)
3)
4)
5)
7. Реакцияға қатысушы заттар мен реакция өнімдерінің саны мен құрамына байланысты реакциялар қанша (және қандай) түрге бөлінеді?
1) екі (гомогенді, гетерогенді)
2) төрт (қосылу, айрылу, тотығу, алмасу)
3) төрт (қосылу, айрылу, орынбасу, алмасу)
4) екі (электрондардың алмасуы арқылы жүретін, электрондардың алмаспауы арқылы жүретін)
5) төрт (тотығу-тотықсыздану, экзотермиялық, эндотермиялық, каталитикалық)
8. Реакцияның орташа жылдамдығы қандай формуламен анықталады?
1)
2)
3)
4)
5)
9. Берілген 2NO (г) + О2 (г) = 2NO2 реакцияның жылдамдығы қалай өзгереді, егер жүйенің қысымы 3 есе азайса?
1) 6 есе кемиді
2) 18 есе кемиді
3) 27 есе кемиді
4) 27 есе артады
5) 18 есе артады
10. Берілген 2NO (г) + О2 (г) = 2NO2 реакцияның жылдамдығы қалай өзгереді, егер әрекеттесуші заттардың концентрациясы 2 есе көбейсе?
1) 4 есе артады
2) 18 есе кемиді
3) 6 есе кемиді
4) 8 есе артады
5) 10 есе артады
11. Берілген 2NO (г) + О2 (г) = 2NO2 реакцияда оттектің концентрациясын 3 есе арттырғанда реакция жылдамдығы қалай өзгереді?
1) 8 есе артады
2) 6 есе кемиді
3) 3 есе кемиді
4) 6 есе артады
5) 3 есе артады
12. Катализатордың химиялық реакциядағы ролі қандай?
1) реакция жылдамдығын кемітеді
2) реакция жылдамдығын арттырады, әрі реакция өнімінің құрамында болады
3) реакция жылдамдығын арттырып өзі ыдырап кетеді
4) реакция жылдамдығына әсер етпейді
5) реакция жылдамдығын арттырады, бірақ өзі реакция аяғында өзгеріссіз қалады
13. Қандай зат ингибитор деп аталады?
1) реакция жылдамдығын арттыратын
2) реакция жылдамдығын кемітетін
3) реакция жылдамдығына әсер етпейтін
4) жылдамдықты бірде арттырып, бірде кемітетін
5) реакция жылдамдығын алдымен арттырып, одан кейін әсер етпейтін
14. Катализ дегеніміз не?
1) реакция механизмі
2) реакция жылдамдығын арттыратын зат
3) реакция жылдамдығына әсер ететін заттар
4) гомогенді және гетерогенді реакциялар
5) катализатор қатысуында реакция жылдамдығының арту құбылысы
15. Температураның реакция жылдамдығына әсері қандай теңдеумен өрнектеледі?
1)
2)
3)
4)
5)
16. Температураны 200С –қа көтергенде температуралық коэффициенті 3-ке тең болатын реакцияның жылдамдығы неше есе артады?
1) 3 есе
2) 6 есе
3) 27 есе
4) 9 есе
5) 2 есе
17. С + О2 = CO2 реакциясы үшін кинетикалық теңдеу жазыңыз:
1) υ = k[O]2
2) υ = k[O2][C]
3) υ = k[СO2]
4) υ = k[O2]
5) υ = k[O2] [C] /[СO2]
18. С + О2 = CO2 реакциясы үшін әрекеттесуші массалар заңының математикалық өрнегін көрсетіңіз:
1) υ = k[СO2]
2) υ = k[O]2
3) υ = k[O2]
4) υ = k[O2][C]
5) υ = k[O2][C] /[СO2]
19. Берілген 2Н2 + О2 = 2Н2O тура бағытта жүретін реакцияның жылдамдығын қандай формуламен өрнектейді?
1) υ = k[O2][H2]
2) υ = k[O2] [H2]2
3) k[O2][H2]2 / [Н2O]2
4) υ = k[H2O]2
5) υ = k[O2]
20. Пайдалы соқтығысулар үлесін анықтайтын формула:
1)
2)
3)
4)
5)
21. Вант-Гофф ережесінің математикалық өрнегі:
1)
2)
3)
4)
5)
22. Гетерогенді катализ:
1)
2SO2
+ O2
2SO3
2)
2CO
+ O2
2CO2
3)
2SO2
+ O2
2SO3
4) NaOH + HCl = NaCl + HOH
5) КОН + НNO3 = KNO3 + H2O
23. Zn + 2HCl = ZnCl2 + H2 реакциясы үшін әсер етуші массалар заңы қалай өрнектеледі?
1) υ = k[НСl]2
2) υ = k[НСl]2 [Zn]
3) υ = k[Н2] [ZnCl2]
4) υ = k[Cl2] [Н2]
5) υ = k[Н2][Cl2]//[Zn]
24. Температуралық коэффициент 2 – ге тең болғанда температураны 200С – қа көтергенде реакция жылдамдығы неше есе артады?
1) 2 есе
2) 8 есе
3) 16 есе
4) 4 есе
5) 6 есе
25. Қай уақытта реакция жылдамдығы жылдамдық константасына тең болады?
1) әрекеттесуші заттардың концентрацияларының мәні нолден үлкен болғанда
2) әрекеттесуші заттар бірдей агрегатты күйде болғанда
3) А затының концентрациясы 1 моль/л, ал В затының концентрациясы нолге тең болғанда
4) реакцияға түсуші заттардың концентрациясы 1 моль/л болғанда
5) әрекеттесуші заттардың концентрацияларының мәні нолден кіші болғанда
26. Жылдамдық тұрақтысы неге тәуелді болады?
1) заттардың табиғатына, температураға
2) заттардың табиғатына, концентрацияға
3) температураға, концентрацияға
4) концентрацияға
5) тек температураға
27. Катализ қандай түрге бөлінеді?
1) нуклеофильді, гомогенді
2) гомогенді, біртекті
3) гетерогенді
4) электрофильді
5) гомогенді, гетерогенді
28. Берілген СаСО3 → СаО + СО2 реакцияның жылдамдығына әсер етпейтін фактор?
1) концентрация
2) қысым
3) температура
4) заттың табиғаты
5) заттың мөлшері
29. Температуралық коэффициентке қандай формула сәйкес келеді?
1)
2)
3)
4)
5)
30. Температуралық коэффициент 2 – ге тең болғанда реакция жылдамдығын 8 есе арттыру үшін температураны неше градусқа көтеру керек?
1) 400С
2) 200С
3) 300С
4) 500С
5) 350С
№ 8 дәріс. Химиялық тепе-теңдік