3) Әртүрлi кестелердегі байланысты мәлiметтерді алып тастаудың мүмкiн еместiгін (немесе каскадты алып тастау);

4) Деректер қорларын үлестіру және көп қолданушы режимінде жұмыс iстегенде мәлiметтердiң бұрмаламануын;

5) Техника бас-сирақтарында мәліметтердің сақталуын (мәлiметтердiң қалпына келтiрілуi).

Algoritm

1. Алгоритм, программа ұғымдары. Алгоритм атауы атақты шығыс математигі абу Жафар Мұхаммед ибн Мұса әл-Хорезми есімінің латынша Algorіthmі болып жазылуынан шыққан. Ол санаудың ондық жүйесінде көпорынды сандармен арифметикалық амалдардың орындалу ережесін ұсынған. Бұл ережелер қосынды мен көбейтіндіні табуға арналған амалдарды орындауға қажетті тізбектен құрылған. Сол ереже осы күнге дейін қолданылып келеді.

Алгоритм – берілген есептің шығару жолын реттелген амалдар тізбегі түріне келтіру. Алгоритмді компьютерде орындау үшін оны программа түрінде жазып шығу керек.

Программа машинаға түсінікті командалардан тұрады. Осы командалар тізбегі орындалу барысында есептің нәтижесі шығады. Әрбір компьютер алдын ала жазылған программамен істейді.

Программа дегеніміз – белгілі бір нәтиже алу үшін орындалатын командалдардың айқындалған тізбегі.

Алгоритм қасиеттері:

1) алгоритм анық, әрі дәл өрнектелуі тиіс – детерминділік қасиеті; Алгоритмдерде келтірілген барлық іс-әрекет/ң мағынасы айқын, нақты анықталған болу керек.

2) оның модульдік (бөлікке бөліну) қасиеті, яғни алгоритмді шағын бөліктерге бөлу мүмкіндігі болуы қажет; Бұл қасиет бой/ша алгоритм аралық нәтиже беретіндей бірнеше ықшамды бөлік/ге, ал олар одан да кіші қадам/ға бөлінеді, яғни мәселені шешу процесі/ң тізбегі жеке-жеке әрекет/ге жіктеледі. Олар тек біріншісінің қорытындысын келесі жолы керекті мәлімет ретінде қолдануы тиіс.

3) алгоритм шектелген уақыттан соң нәтиже беруі тиіс, яғни алгоритм қадамдарының саны шексіз болмауы керек – нәтижелілік (шектеулілік) қасиеті; Әрекет/ң шектелген санынан кейін белгілі бір уақыт ішінде қорытынды нәтиже алуымыз қажет. Әрбір алгоритм біршама бастапқы мәлімет/ң болуын талап етеді ж/е іздеген нәтижені алуға қол жеткізеді.

4) бір типтегі (біртектес) есептерге жалпы бір ғана алгоритм қолданылуы тиіс – жалпылық қасиеті. Алгоритм құрылғанда белгілі бір жеке ғана мәселеге арналып жасалмай, сол тәрізді мәселе/ң барлық тобын шешуге мүмкіндік беретіндей етіліп жасалуы қажет. Бұл қасиет алгоритм/ң практика жүзінде пайдаланылу бағалылығын арттырады.

Алгоритм/ді жазу жолдары:

1) табиғи тіл арқылы жазу;

2) белгілі бір түйінді сөздер – терминдер (псевдокодтар - жалған кодтар) арқылы қысқаша тізбекті түрде жазу, мұны қарапайым алгоритмдік тіл деп те айтады;

3) график жолымен (блок-схема арқылы) жазу;

4) программалау тілдерінде жазу жолдарын жатқызуға болады.

Алгоритмді табиғи тілде өрнектеу компьютердерде қолданылмайды, өйткені онда дәлдік, нақтылық болмайды.

Ал алгоритмді екінші көрсетілген жолмен өрнектеу қарапайым алгоритмдік тіл деп аталып кеңінен қолданылып жүр. Мұны олардың ағылшын тіліне негізделіп жасалған программалау тілдеріне жақындығымен түсіндіруге болады.

Алгоритмдерді график жолымен жазу, онан кейін оны программалау тіліндегі программаға айналдыру істері мемлекеттік стандартпен бекітіліп ақпарат өңдеу жұмысында кеңінен қолданылып келеді.

Алгоритмдерді график жолымен жазу:

Іс-әрекеттің аты	Блок түрі	Атқаратын жұмысы
Процесс		Математикалық өрнектерді есептеу
Бастау, аяқтау		Алгоритмдерді бастау, аяқтау
Қосалқы программа		Қосалқы программаларға кіру және шығу
Таңдау (бір стрелкада иә, 2-шісінде жоқ)		Есеп шығару жолын таңдау
Модификация		Цикл (қайталау) басы
Құжат		Нәтижені баспаға (қағазға) шығару
Енгiзу, шығару		Мәліметтерді енгiзу, шығару
Түсініктеме беру		Схеманы, формулаларды түсіндіру

Алгоритмдердің құрылымдары

Кез келген алгоритмді (программаны) блоктардың өзара байланысуына қарай төмендегідей үш түрлі басқару құрылымын пайдалану арқылы жазып шығуға болатындығы дәлелденген:

• сызықтық құрылым немесе әрекеттер тізбегі (бірінен кейін бірі орындалып тізбектеле орналасқан бірнеше операторлардан тұрады);

• тармақты құрылым немесе шартты тексеру (шартқа байланысты екі оператордың бірінің орындалуы);

• қайталау немесе циклдік құрылым (операторлар бөлігінің бірнеше рет қайталана орындалуы).

Осындай негізгі (канондық) құрылымдардан тұратын алгоритмді регулярлық алгоритм (программа) деп атайды, олардың бір ғана кіру нүктесі мен бір ғана шығу нүктесі болады. Осы үшеуі құрылымдық программалаудың негізгі конструкциялары, яғни құраушылары болып саналады. Төменде алгоритмдердің бірыңғай құрылымдарының схемалық бейнеленуі көрсетілген