4. Сабақтың мақсаты:

оқыту: Оқушыларды АІЖА – ның таралу жолдары мен механизмімен таныстыру.

тәрбиелік: Оқушыларды АІЖА кезінде сақтық шараларын ұстауға тәрбиелеу.

дамыту: Оқушыларды АІЖА алдын алу қабілеттілігін дамыту.

5. Оқыту әдісі : көрме, пікірталас

6. Материалды-техникалық жабдықталуы:

а) техникалық құралдар: компьютер, мультимедиялық құрылғы.

ә) көрнекі және дидактикалық құралдар: өзіндік жұмыстарға арналған кестелер, тест тапсырмалары, жағдайлық есептер, сөзжұмбақ.

б) оқыту орны: № 1, 2, 3 бөлмелер.

7. Әдебиеттер:

Негізгі (Н)

1. «Мейірбике ісінің негіздері» Мұратбекова С.Қ. – Астана, 2007.

2. «Мейірбике ісі негіздері» пәні бойынша мейірбикелік технологиялар стандарттарының жинағы. М.Ш.Нурманова., Ж.Т.Матакова., Э.Т.Беискулова –Қарағанды,2012.

3. «Науқас адамдарды жалпы күту» Санов С.- Қарағанды,2013

Қосымша (Қ)

1. Мейірбикелік іс бойынша тәжірибелік сабақтарға арналған әдістемелік нұсқаулар. С.К. Мұратбекова, ҚұспановаА.Р, Ахметова К.А.-Көкшетау, 2006.

8. Ұйымдастыру кезеңі: 5 мин (6%)

1. Оқушылардың сабаққа қатысуын тексеру.

2. Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.

3. Сабақтың мақсаты мен міндеті.

9.Оқушылардың өтілген тақырып бойынша білімін тексеру. 14 мин (15%)

• Аурухана ішіндегі инфекция .

• Аурухана ішіндегі инфекциялар арасында ең көп кездесетіндері

• АІИ-ға жататын ауру түрлері

• АІИ- тудыратын коздырғыштар

• Аурухана ішілік жүкпанын таралу жолдары

9. Жаңа сабақты түсіндіру : 27 мин (30%)

Жоспар:

• Аурухана ішіндегі ннфекцияның алдын алу

• Алдын алу (профилактикалык) антисептика дегеніміз?

• Аурухана ішілік инфекцияда амбулаторлық көмек;

• Стационарлық медициналық көмекті жүйелі бақылау.

Аурухана ішіндегі ннфекцияның алдын алу.

Аурухана ішініндегі инфекцияның алдын алу үшін емдеу жэне алдын алу мекемелерінде төмендегідей шараларды жүргізеді:

• санитарлық-гигиеналық режим сақтау

• пациенттерді ауруханаға кабылдау тәртібін сактау (пациенттерді битке тексеру, дене кызуын өлшеу, мұрыннан және тамақтан жұғынды алу)

• жиыстыру кұралдарын, дезинфекциялык ертінділерді сақтау

• ережелерін САН ПиН бұйрығы бойынша орындау

• жұмыс киімдерін сақтау ережелерін қолдану

• ауруханадағы пациенттерге санитарлық тазарту жүргізу және киімдер мен төсегін ауыстыру 7-10 күн сайын

• кір киімдерді жинау, сақтау ережелерін бүзбау

• пациенттердің күтуіне колданатын медициналык кұрал-жабдықтарды дезинфекциялау бұйрык бойынша жүргізіледі

• жұқпалы аурулармен ауыратын пациенттерді бақылау, табу, олармен катынаста болған адамдарға бақылау жүргізу уакытын сактау

• тамактандыру режимін кадағалау: ыдыстарды, жиыстыру кұралдарын тазалау, сактау, үйден әкелінген тамакты тексеру

• жұкпалы аурулармен және аса кауіпті аурулармен ауыратын пациенттер болса, бөлімдерде ескерту - схемалары болу керек, онда медициналык кызметкерлерінің жүмыс істеу тәртібі көрсетілген

• жедел жәрдем беру, хабарлау схемасы, керекті жиынтыктар тізбесі

• емдеу және алдын алу мекемелерінде жұмысқа келушілерді тексеріп және зертханалык тексеруден өткізу

• емдеу бөліміне кірер алдында арнайы киім кию

• медицина кызметкерлерін ЕСМ-нің санитарлык эпидемиялық тәртібі туралы бүйрыктарды және нұсқаулармен таныстырып тұру

Алдын алу (профилактикалык) антисептика дегеніміз - микроорганизмдердің жараға немесе ағзаға түсірумеудің алдын алу мақсатында жүргізіледі. Мысалы: медицина кызметкерлері антисептикалык ерітінділермен қолын жуу, ине егетін орынды тазалау.

Адам денсаулығы - бұл психикалык, физикалық және әлеуметтік әл ауқаттың косындысы. Қазақстан Республикасы азаматтарының денсаулық сақтау құқығы Конституциямен бекітілген және Қазақстан Республикасының 19.05.1997 жылғы (17.12.1998 жылғы өзгерістермен, толықтырулармен) Қазақстан Республикасы азаматтарының денсаулығын сақтау туралы " заңында жүзеге асырылган.

Амбулаторлык көмек:

1) амбулатория (шағын поселоктың, өнеркәсіптік кәсіпорынның немесе ауылдық жердің түрғындары үшін) немесе фельдшер-акушерлік пункт (ауылдық жерде); амбулаторияда ауруларды қабылдау тек негізгі мамандықтар бойынша жүргізіледі (терапевт, хирург, стоматолог, гинеколог);

2) ірі өнеркәсіптік кәсіпорындарда медициналык кемекті медико-санитарлық бөлім (МСБ) көрсетеді (оның құрамына стационар, емхана, здравпункт, профилакторий кіруі мүмкін);

3) емхана - келген науқастарға, сондай-ақ үйде, аурулардың және олардын аскынуларының алдын - алу бойынша емдеу-профилактикалык шаралар жүргізіледі; барлық мамандық дәрігерлері кабылдайды; лабораторлық, диагностикалық және емдеу бөлмелері бар; науқастарды аныктау, квалифицирленген көмек көрсету, аурушылықты зерттеу, профилактикалык қарау, диспансеризация - аурулардың белгілі бір бөлігінің денсаулығын белсенді бақылау - бойынша жұмыс жүргізеді; диспансерлер - диспансерлік әдіспен жұмыс істейтін ерекше мамандандьфылған емдеу-профилактикалық мекеме, белгілі бір аурумен сыркаттанатын адамдарды емдейді (онкологиялық, психоневрологиялық және т.б.); емдеу жэне алдын-алумен қатар патронаж (науқастарды үйінде жүйелі белсенді түрде бақылау), санитарлы-насихаттық жұмыс жүргізеді;) жоғары квалифицирленген медициналык көмек көрсететін мамандандырылған кеңестік-диагностикалык орталық (көбінесе ірі көпсалалы ауруханаларда, медициналық университеттерде және т.б.); жүктілерді бақылау жұмыстары жүргізіледі; акушерка дәрігерге қабылдау кезінде көмектеседі, жүктілер патронажын жүргізеді, оларды нәрестелерді күтуге және жеке бас тазалығына үйретеді; жедел жәрдем станциясы тәулік бойы жұмыс істейді, түрғьшдарға шүгыл кезде көмек көрсетеді; бригаданы шақыруға езі баратын, өзі алгашқы көмек көрсететін жэне науқасты ауруханага жатқызатын фельдшер басқаруы мүмкін; жедел жэрдем көлігіндегі қазіргі кездегі күралдар стационарға дейінгі жолда шүғыл көмек көрсетуге жэне реанимациялық шаралар жүргізуге мүмкіндік береді.

Стационарлық медициналык көмек жүйелі бакылауды, емдеу мен тексерудің күрделі түрлерін қажет ететін науқастарга көрсетіледі.

Стационардын түрлері: аурухана - медицина ғылымы мен техникасының соңғы жетістіктерінің негізінде түрғындарга жогары квалифицирленген көмек көрсетеді; көп салалы (әртүрлі ауруларды емдеу үшін) және мамандандырылган (инфекциялық, психиатриялық жэне т.б.) болуы мүмкін; облыстық және республикалық ауруханалар ауыл түрғындарын жогары квалифицирленген медициналык көмекпен қамтамасыз етеді;

2) госпиталь - эскери немесе мүгедек адамдарды емдейтін аурухана;

3) клиника - науқастарды емдеумен қатар ғылыми-зерттеу жүмыстары жэне студенттерді, дәрігерлер мен орта медициналык қызметкерлерді оқыту ісі жүргізілетін ауруханалық мекеме;жалғастыратын стационарлық мекеме; емдік балшыктары бар жайлы климатты шипажаи - науқастардың емш негізінде оны минералдық сулары, жерлерге (курортта) салады.

10. Оқушылардың өз бетінше атқаратын жұмысы: 31 мин (35%)

Тақырып бойынша қажетті материалдарды дәптерге конспект ретінде жазып отыру.

11. Жаңа тақырыпты бекіту. 9 мин (10%)

Оқушылардың білім деңгейін тест және ситуациялық есептерді шешуіне байланысты бағалау.

Тесттер:

1. Аурухана ішілік инфекциянык курылымы қандай?

7. Вирусты гепатит, ВИЧ-инфекция

8. Жедел респираторлы ауру, туберкулез, дифтерия

9. Гастриттер

10. Іріңді-септикалық инфекциялар

11. Миокардиттер, перикардиттер

12. Ішек инфекциялары

Жауаптардың дұрыс комбинациясын анықтаңдар:

А) 1,3,4,5

Б) 1,2,4,6

В) 2,4,5,6

Г) 1,2,3,4

Д) барлық жауаптары дүрыс

2.Наукастардын емдеу мекемелерінде немесе медицина кызметкерлерінін науқастарға көмек көрсету кезінде жұқтырған инфекциялық аурулар қалай аталады.

3. Аурухана ішілік инфекциянын кұрылымындағы қандай инфекциялар манызды орын алады?

5. Вирусты гепатиттер, ВИЧ-инфекция

6. Жедел респираторлы ауру, туберкулез, дифтерия

7. Ішек инфекцнялары

8. Іріңді - септикалық инфекциялар

4. Аурухана ішілік инфекциялар коздырғыштарының таралуы калай болады?

3. ұғудың ауа - тамшы жолымен

4. Жұгудын карым - катыиас жолымен Сәйкестікті табыңдар:

а) зарарсыздандырылмаған (стерильденбеген) тану материалын колданғанда;

б) инфекция көзі болып табылатын науқастын түшкіруі;

в) лас кол аркылы;

г) көктамырға егу кезінде асептика және антисептика ережелерінің бұзылуы кезінде;

д) ннфекция көзі болатын наукастын жөтелуі кезінде;

е) бір рет колданылатын шприцті кайта колданганда;

ж) операциялық және тану бөлмелерінде масканы кимегенде:

5. Аурухана бөлімшесінде АІИ пайда болған кездегі шаралардын тәртібі қандай?

5. СЭС-ға АІИ пайда болган жөнінде хабарлау

6. инфекция көзін оқшаулау және инфекцияның берілу жолдарын жою

7. инфекция көзін анықтау

8. СЭС-тін дәрігер - эпидемиологтын толык эпидемиологиялык тексеруі

б.Инфекциянын берілу жолдарын жою мақсатында АІИ кандай алдын алу әдісі колданылады және қандай берілу жолдары бар.

6. инфекцня таралуынын ауа - тамшы жолында

7. инфекция таралуынын карым - катынас жолында Сәйкестіктерді табындар:

а) құралдарды, тану материалын зарарсыздандыру

б) палаталарды кварцтау

в) жедел респираторлы аурумен ауырған наукасты аныктау және окшаулау

г) маска кию

д) мед.кызметкердін колын өндеу

е) сыртқы ортаның әртүрлі объектілерін өңдеу үшін дезинфекция тәсілдерін колдану

7.АІИ көзін аныктау кезінде медбике кандай форманы толтырады?

5. 0 03 у

6. 0 0 І у

7. 058у

8. 004у

8.Адамның инфекцияга сезімталдылығына әсер етпейтін факторды атаныз;

6. адамның жасы

7. жагымсыз тамақтар

8. ағзаның иммунды корғанысынын жеткіліксіздігі

9. ағзанын созылмалы аурулары

10. асептика және антисептика ережелерін орындамау 9.Адам ағзасындағы АІИ көп шоғырланатын жерлері:

    1. тері және жүмсак тіндер, зәр шығару жолдары, ауыз, мүрын, жүткыншақ, ішек қуыстары

    2. буындар және бүлшык еттер, бас миы

    3. паренхиматозды мүшелер және сүйектер

    4. тамырлар, нервтер, сіңірлер, байламалар

    5. жүрек, күрсак және плевра қуыстары

Ситуациялык есептер

1. Хирургтің кол ұшының сырткы жағында кішкене жара бар. Хирургтың колын жаксылап өңдегеннен кейін операцияға кіргізуғе болады ма?

2. Операциялық бөлмеде істейтін медбикенің санитарлык кітапшасында жұмысқа жіберілмеген белгі бар. Оны операцияға жіберуге болады ма?

3. Медбике внрусты гепатит В-мен ауыратын науқасқа егу кезінде колына ине шаншып алды. Мүндай жағдайда не істеу керек?

12. Сабақты қорытындылау. 2 мин (2%)

Оқытушымен кері байланыс, теориялық сабақ барысында туындаған қателіктер мен қиыншылықтар талқыланады. Әр оқушыға сабақта алған бағасы хабарланады.

13. Үйге тапсырма беру. 2 мин (2%)

Н -1, 2 - бөлім , 154 – 173 бет

7-сабақ

1. Сабақтың тақырыбы: Медициналық мекемелеріндегі санитарлы-эпидемияға қарсы шаралар. Зарарсыздандыру.

2. Сағат саны: 2 (90 мин - 100%)

3. Сабақ түрі: теориялық