Математика. Интегральное исчисление. Ч.1. Неопределенный интеграл. Учебное пособие
.pdfПример. Вычислить |
∫ |
|
+ 2x + |
1 |
|
|
x2 |
|
|
dx. |
|||
|
||||||
|
|
|
x |
|
||
Решение. Воспользовавшись свойством 4 разложения суммы,
получаем три интеграла: |
|
|
|
|
|
|
|
|
||||
∫ |
2 |
|
1 |
|
|
∫ |
2 |
∫ |
|
∫ |
dx |
|
|
+ 2x + |
|
|
|
x dx + |
2x dx + |
|
= |
||||
x |
x |
|||||||||||
|
x |
|
|
dx = |
|
|
|
|
||||
= |
x3 |
+x2 |
+ln |
|
x |
|
+C . |
|||||
|
|
|||||||||||
|
||||||||||||
3 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
e−x |
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|||||||
Пример. Вычислить ∫ ex |
1 |
− |
|
|
|
|
|
|
dx. |
|||
x |
2 |
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
Решение. После раскрытия скобок разобьем по свойству 4 разложения суммы исходный интеграл на два табличных:
|
x |
|
|
|
e−x |
|
x |
|
1 |
|
x |
|
−2 |
|
x |
|
1 |
|
|||
∫ e |
|
|
1 |
− |
|
|
dx = ∫ e |
|
− |
|
|
dx = ∫e |
|
dx −∫x |
|
dx =e |
|
+ |
|
+C . |
|
|
x |
2 |
|
x |
2 |
|
|
|
x |
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
Что касается метода непосредственного интегрирования, то он применим только для некоторых весьма ограниченных классов функций. Функций, для которых можно с ходу найти первообразную, очень мало, поэтому в большинстве случаев применяются способы, описанные ниже.
4.2. Способ подстановки (замены переменных)
Теорема. Если требуется найти интеграл ∫f(x)dx , но сложно отыскать первообразную, то с помощью замены x = j(t) и dx = j′(t)dt получается:
∫f(x)dx = ∫f(j(t))j′(t)dt.
Доказательство. Продифференцируем предлагаемое равенство: d∫f(x)dx =d(∫f[j(t)]j′(t)dt).
По рассмотренному выше свойству 2 неопределенного интеграла f(x)dx = f[j(t)]j′(t)dt,
что с учетом введенных обозначений и является исходным предположением. Теорема доказана.
11
Обычно на практике этой теоремой пользуются в следующем виде:
∫f (g (x))g'(x)dx = ∫f (t)dt, t = g(x), dt = g'(x)dx .
Следствия:
1) ∫f'(fx(x)dx) =ln f(x) +c ;
2) ∫ |
f'(x)dx |
= |
1 |
|
+c ; |
|||
|
|
|
|
|
|
|||
f |
n |
(x) |
(1−n)f |
n−1 |
|
|||
|
|
|
|
(x) |
||||
3) ∫f(x)dx = F(x) +c ∫f(ax +b)dx = 1a F(ax +b) +c .
Пример. Найти неопределенный интеграл ∫cos(11x)dx .
Решение. По следствию 3: ∫cos(11x)dx =111 sin(11x)+C .
Пример. Найти неопределенный интеграл ∫57x−3 dx .
Решение. По следствию 3: ∫57x−3 dx = |
1 57x−3 |
57x−3 |
||||
|
|
|
+C = |
|
+C . |
|
7 |
ln5 |
7ln5 |
||||
Пример. Найти неопределенный интеграл ∫
sinx cosxdx .
Решение. Сделаем замену t = sinx, dt = cosxdt:
∫
tdt = ∫t1/2dt = 23 t3/2 +C = 23 sin3/2 x +C = 23 
sin3 x +C .
Пример. ∫x(x2 +1)3/2 dx . |
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
Решение. Замена t =x2 +1; |
dt =2xdx; dx = |
dt |
. Получаем |
||||||||||||
|
|||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2x |
|
|
∫t3/2 |
dt |
1 |
∫t3/2dt = |
1 |
2 |
t5/2 |
|
t5/2 |
(x2 +1)5/2 |
|
|||||
|
= |
|
|
|
|
+C = |
|
+C = |
|
+C. |
|||||
2 |
2 |
2 |
5 |
5 |
5 |
||||||||||
12
Пример.
∫(2x +1)20dx ={2x +1=t; dt =2dx}= ∫t20 12 dt = 211 t21 12 +C =
=t21 +C = (2x +1)21 +C. 42 42
Пример.
∫ |
|
cosx |
|
dx = ∫sin−3/2 xcosxdx = |
|
|
|
||
3 |
||||
|
|
sin x |
||
={sinx =t;dt =cosxdx}= ∫t−3/2dt = −2t−1/2 +C =
= −2sin−1/2 x +C = − 2 +C . sinx
Пример.
∫ |
|
|
|
dx |
|
|
= ∫ |
|
|
|
|
dx |
|
= |
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
−x |
2 |
|
|
|
|
−x |
2 |
−2x −1+9 |
||||||||||||||||
|
|
|
|
|
−2x +8 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
={dx =d(x +1)}= ∫ |
|
|
d(x +1) |
|
={x +1=t}= |
|||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||
|
2 |
|||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
9 |
|
−(x +1) |
|
|
|
||||||||
= ∫ |
|
dt |
|
|
|
=arcsin |
t |
|
+C =arcsin |
x +1 |
+C. |
|||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||
2 |
|
2 |
||||||||||||||||||||||
3 |
−t |
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|||||||||
Пример.
∫ecos2 x sin2xdx =
={t =ecos2 x; dt = −ecos2 x 2cosxsinx = −sin2x ecos2 xdx}=
=−∫dt = −t +C = −ecos2 x +C.
Пример. |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
dx |
|
|
|
|
|
|
|
dt |
|
|
1 |
|
|
1 |
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
= |
|
x =t; |
|
= |
|
|
|
|
= |
|
|
= |
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
dx |
|
|
|
|
|
|||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
x |
|
|||||||||||||||
|
∫(x +1) x |
|
|
|
|
2 |
|
|
|
2t |
|
|
|
|||||||||||
= ∫ |
2tdt |
|
=2∫ |
|
|
dt |
|
=2arctgt +C =2arctg |
|
|
||||||||||||||
|
|
|
|
|
x |
+C. |
||||||||||||||||||
2 |
|
|
|
2 |
1 |
|||||||||||||||||||
|
(t +1)t |
t |
+ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
13
Пример.
∫ |
|
|
|
dx |
|
|
= |
∫ |
|
|
dx |
|
= ∫ |
|
|
dx |
|
= |
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
x |
2 |
−6x |
+25 |
(x |
|
|
2 |
+16 |
|
|
|
2 |
|
||||||||||
|
|
|
|
−3) |
|
|
x −3 |
+1 |
|||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
4 |
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
x |
− |
3 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
d |
|
|
|
|
1 |
|
x |
−3 |
|
|
|
|||||
|
|
|
= |
|
|
4 |
|
|
= |
|
+C. |
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
arctg |
|
|
|
|
||||||
|
|
|
|
|
∫ x −3 |
2 |
|
|
|
|
|
||||||||||||
|
|
|
|
4 |
1 |
4 |
|
|
|
4 |
|
|
|
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
+ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
4 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Ниже будут рассмотрены другие примеры применения метода подстановки для различных типов функций.
Задача 1. Вычислить неопределенные интегралы.
1.1. ∫xcosx2dx ;
tg(x +1)dx
1.2. ∫ cos2 (x +1) ;
1.3. ∫ |
sin(x +2)dx |
; |
|
5 |
(x +2) |
||
|
cos |
|
|
∫ ex+4dx
1.4.9+e2x+8 ;
1.5.∫7sin2x cos2xdx ;
1.6.∫5x3
1dx+lnx ;
1.7.∫sin
xx dx ;
1.8.∫1cos+sinxdxx ;
1.9.∫sinlntgxcosxdxx ;
12 sinx2 +C.
12 tg2 (x +1)+C.
− |
|
|
|
1 |
|
+C. |
|
|
|||||
4cos4 (x +2) |
||||||
arctgex+4 +C. |
|
|||||
7sin2x |
+C. |
|
|
|||
ln49 |
|
|
||||
3 |
|
|
|
|
|
|
3 |
|
|
2 |
|
||
|
|
( |
|
) |
+C. |
|
10 |
|
|
||||
|
|
|
|
1+lnx |
|
|
− 2cos
x +C.
ln 1+sinx +C.
12 ln2 tgx +C.
14
∫1−cosx dx
1.10. (x −sinx)5 ;
1.11. ∫sinx −cosx dx ;
(cosx +sinx)7
1.12. ∫xcosx +sinx dx ;
(xsinx)4
1.13. ∫9arctg( x −)5x dx ; 1+x2
1.14. ∫ |
16x −arctg3x |
dx ; |
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
1 |
+9x |
2 |
) |
|
|||
|
|
|
( |
|
|
|
|
|
|
1.15. ∫ |
|
|
x2 +2 |
|
|
dx ; |
|||
(x3 +6x +1) |
|||||||||
1.16. ∫ |
|
x3 |
|
dx ; |
|
|
|
||
x |
2 |
+16 |
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|||
∫xdx
1.17.x4 −3x2 +2 ;
− |
1 |
|
+C. |
||
|
|||||
4(x −sinx)4 |
|||||
|
1 |
|
|
|
+C. |
|
|||||
8(cosx +sinx)8 |
|
||||
− |
1 |
+C. |
|
||
|
|
||||
3(xsinx)3 |
|
||||
29 arctg2 x −52 ln(1+x2 )+C.
13 arctg2 3x − 89 ln(1+9x2 )+C.
13 ln(x3 +6x +1)+C.
2
x2 −8ln(x2 +16)+C.
ln |
|
x2 |
−2 |
|
+C. |
x2 |
−1 |
|
|||
|
|
|
|
Задача 2. Вычислить неопределенные интегралы.
2.1. ∫ |
|
|
dx |
|
|
|
|
|
dx ; |
|
1 |
arctg |
x +1 |
+C. |
|||||||||||||||||||||||
x |
2 |
+2x +5 |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||
2 |
|
|
|
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|||||||||||||
2.2. ∫ |
|
|
|
|
|
3exdx |
|
|
|
|
|
|
; |
1 |
tg2 |
(x +1)+C. |
|||||||||||||||||||||
|
|
e2x −2ex −3 |
|
2 |
|||||||||||||||||||||||||||||||||
2.3. ∫ |
|
|
|
dx |
|
|
|
|
; |
|
1 |
ln |
|
x −5 |
|
+C. |
|||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||||||||||
x2 |
−6x +5 |
|
|
|
4 |
x −1 |
|||||||||||||||||||||||||||||||
2.4. ∫ |
|
|
|
|
dx |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
; |
ln |
x + |
+ |
|
1+x +x2 |
+C. |
|||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
2 |
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
1+x +x |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
2.5. ∫ |
|
|
|
|
xdx |
|
|
|
|
|
|
; |
ln |
|
x2 −2 |
|
+C. |
||||||||||||||||||||
|
x |
4 |
−3x |
2 |
+2 |
|
x |
2 |
−1 |
|
|||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||
15
4.3. Интегрирование по частям
Способ основан на известной формуле производной произведения двух функций:
(uv)′ = u′v + v′u, где u и v – некоторые функции от х.
В дифференциальной форме:
d(uv) = udv + vdu.
Проинтегрировав, получаем: ∫d(uv) = ∫udv + ∫vdu , а в соответствии с приведенными выше свойствами неопределенного интеграла:
uv = ∫udv + ∫vdu
или
∫udv =uv −∫vdu .
Таким образом получена формула интегрирования по частям, которая позволяет находить интегралы многих элементарных функций.
Условно интегрирование по частям можно представить четырьмя способами.
Пусть Pn (x) – многочлен n-й степени. |
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
|
|
|
|
|
|
sinkx; |
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Первый случай: ∫Pn |
|
|
coskx; |
|
= Pn (x) . |
||||||||||||||
(x) |
|
kx |
; |
dx, u |
|||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
e |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
kx |
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
a |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
Пример. |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
; |
|
5x |
dx; |
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
u |
=x |
dv =e |
|
|
|
|||||
|
|
|
2 5x |
dx = |
|
|
|
|
|
|
|
e5x |
= |
||||||
|
|
|
∫x e |
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
du =2xdx; v = |
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
5 |
|
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
1 |
|
1 |
|
|
|
|
|
|
|
x2e5x |
|
2 |
|
|
|
|||
= |
|
|
e5xx2 −∫ |
|
e5x 2xdx = |
|
− |
|
∫xe5xdx = |
||||||||||
5 |
5 |
5 |
5 |
||||||||||||||||
16
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
5x |
|
|
|
|
|
|
x2e5x |
|
|
|
|
xe5x |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||
|
|
|
u =x; dv =e |
|
|
|
dx; |
|
2 |
|
|
1 |
|
5x |
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
= |
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
= |
|
|
|
|
|
− |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
− |
|
|
|
e |
|
dx |
= |
|
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
e5x |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
∫ |
|
|
|
|
||||||||||||||||||
|
|
|
du =dx; v = |
|
|
|
|
|
|
5 |
|
|
5 |
|
|
|
5 |
|
|
5 |
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||||
|
|
|
5 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
x2e5x |
|
|
|
2xe5x |
|
|
2 |
|
∫e5xdx = |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
= |
|
|
|
|
|
− |
|
|
|
|
+ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
5 |
|
|
|
|
25 |
|
25 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
x2e5x |
|
2xe5x |
|
|
2e5x |
|
|
e5x |
|
|
|
|
2 |
|
|
2x |
|
|
2 |
|
|
|
||||||||||||||||||||
|
|
|
= |
|
|
|
− |
|
|
|
|
|
|
|
+ |
|
|
|
= |
|
|
|
|
x |
|
− |
|
|
+ |
|
|
|
|
|
. |
|
|
|||||||||
|
|
|
|
5 |
|
|
25 |
|
|
125 |
5 |
|
|
|
5 |
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
25 |
|
|
|
|||||||||||||||||
Пример. |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
2 |
|
|
u =x2 |
; |
|
|
dv =sinxdx; |
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||
∫ |
x |
sinxdx = |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
= −x |
cosx + |
∫ |
cosx 2xdx = |
||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
du =2xdx; |
|
|
|
v = −cosx |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
u =x; |
dv =cosxdx; |
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||
|
|
= |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
= −x |
cosx +2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
= |
||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
xsinx |
−∫sinxdx |
|||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
du =dx; |
v =sinx |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
= −x2 cosx +2xsinx +2cosx +C.
Как видно, последовательное применение формулы интегрирования по частям позволяет постепенно упростить функцию и привести интеграл к табличному.
|
|
|
|
|
arcsinkx; |
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
arccoskx; |
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||
Второй случай: ∫Pn (x) |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||
arctgkx; |
dx, dv = Pn (x)dx . |
||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
lnkx; |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
log |
a |
kx |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
Пример. |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
u =lnx; |
dv =xdx; |
|||||||||||||||
|
∫ |
xlnxdx = |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
||||||
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
x |
= |
|||||||||||
|
|
|
|
|
|
du = |
dx; v |
= |
|
|
|
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
x |
|
|
|
2 |
|
|||||||
|
x2 |
|
lnx −∫ |
x2 |
|
|
1 |
|
|
|
|
x2 lnx |
1 |
∫xdx = |
|||||||||
= |
|
|
|
|
|
|
dx = |
|
|
|
− |
|
|||||||||||
2 |
|
2 |
x |
|
|
2 |
2 |
||||||||||||||||
|
= |
x2 lnx |
− |
x2 |
+C = |
x2 |
(2lnx −1) +C. |
||||||||||||||||
|
2 |
4 |
|
4 |
|
||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
17
Пример. |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
=lnx; dv |
= |
1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
u |
|
|
|
|
|
|
dx; |
|
|
|
|||||||||||||||
|
|
lnx |
|
|
|
|
|
x |
3 |
|
|
|
|
||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
dx = |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
= |
|
|
|||||||
|
∫ x3 |
|
1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
du = |
|
dx; |
v = − |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
x |
2x |
2 |
|
|
|
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
= − |
lnx |
−∫− |
|
1 |
|
1 |
dx |
= − |
lnx |
|
+ |
1 |
|
∫ |
dx |
|
= − |
lnx |
+ |
||||||||||||||||
2 |
|
2 |
|
2 |
2 |
|
3 |
2 |
|||||||||||||||||||||||||||
|
2x |
|
|
|
2x |
|
|
x |
|
|
|
2x |
|
|
|
|
|
|
|
x |
|
|
|
|
|
2x |
|||||||||
|
|
|
1 |
|
|
|
1 |
|
|
−2 |
|
|
|
|
lnx |
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
+ |
|
− |
|
x |
|
|
+C = − |
|
|
− |
|
|
|
|
|
|
+C. |
||||||||||||||||||
2 |
2 |
|
2x |
2 |
4x |
2 |
|
||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
|
|
|
arcsinkx; |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
arccoskx; |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Третий случай: ∫ arctg kx; dx, dv =dx . |
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
lnkx; |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
log |
a |
kx |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
Пример. Вычислить ∫arctgx dx .
Решение. Полагаем, arctg x = u, тогда dx = dv, поэтому du =d(arctgx) =(arctgx)′dx =1dx+x2 , v = ∫dv = ∫dx .
Следовательно,
∫arctg x dx=x arctg x−∫1x+dxx2 =x arctg x−12 ln( 1+x2 ) +C . Четвертый случай (рассмотрим на примере).
|
|
|
|
|
2x |
|
|
|
u =e2x; du =2e2xdx; |
|
|
|
|
|||
Пример. |
∫ |
e |
cosxdx = |
|
|
|
|
= |
|
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
dv =cosxdx; |
v =sinx |
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2x |
|
|
|
|
|
|
|
|
2x |
u =e2x; |
du =2e2xdx; |
|
|
||
=e |
sinx − |
∫ |
sinx 2e |
|
|
|
|
|
= |
|||||||
|
|
dx = |
|
|
|
|
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
dv =sinxdx; |
v = −cosx |
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
=e2x sinx −2 −e2x cosx −∫−cosx 2e2xdx =
=e2x sinx +
a2 +b2 +2e2x cosx −4∫cosxe2xdx.
18
Заметим, что в результате повторного применения интегрирования по частям функцию не удалось упростить к табличному виду. Однако последний полученный интеграл ничем не отличается от исходного. Поэтому перенесем его в левую часть равенства:
5∫e2x cosxdx =e2x (sinx +2cosx) ;
∫e2x cosxdx = e2x (sinx +2cosx) +C. 5
Таким образом, интеграл найден вообще без применения таблиц интегралов.
Прежде чем рассмотреть подробно методы интегрирования различных классов функций, приведем еще несколько примеров нахождения неопределенных интегралов приведением их к табличным.
Пример. |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
u =lnx; |
du = |
|
|
|
dx; |
|
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||
|
|
|
|
∫cos(lnx)dx = |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
x |
|
= |
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
u |
|
|
|
|
u |
du |
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
x =e |
|
; dx =e |
|
|
||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
u |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
= |
∫ |
e |
u |
|
|
|
|
|
|
p =cosu; |
|
dq =e |
du; |
|
u |
cosu + |
||||||||||||||
|
cosudu = |
= −sinudu; |
|
q =eu |
=e |
|
||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
dp |
|
|
|
|
|
||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
u |
|
|
|
|
p =sinu; |
|
dq =eudu; |
|
|||||||||||||||
|
|
|
|
+ |
∫ |
e |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
= |
|||
|
|
|
|
|
sinudu = |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
dp =cosudu; q =eu |
|
|
|||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
=eu cosu +eu sinu −∫eu cosudu. |
|
|
|
||||||||||||||||||||
Итого: ∫eu cosudu =eu (cosu +sinu) −∫eu cosudu. |
|
|||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
∫eu cosudu = |
eu |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
(cosu +sinu) +C; |
|
|
|||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
x |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
∫xcos(lnx) |
|
dx = |
|
|
(cos(lnx) +sin(lnx)) +C; |
|||||||||||||||||||||||||
x |
2 |
|||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
∫cos(lnx)dx = |
|
x |
|
|
|
π |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
cos |
|
−lnx +C. |
|
||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
4 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
19
Задача 3. Вычислить неопределенные интегралы.
3.1.∫xsinxdx ;
3.2.∫(x +1)ex dx ;
3.3.∫xlnxdx ;
3.4.∫lnxdx ;
3.5.∫arctgxdx ;
3.6.∫x2 ln(x +1)dx ;
3.7.∫x2 arctgxdx ;
3.8.∫(x2 +2x +3)cosxdx
sinx −xcosx +C.
xex +C.
x42 (2lnx −1)+C.
x(lnx −1)+C.
xarctgx − |
1 |
|
ln(1+x2 ) |
+C. |
|
|
|
|||||||||||||
2 |
|
|
|
|||||||||||||||||
1 |
(x3 |
−1)ln(x +1)− |
1 |
|
x |
3 |
|
|
x |
2 |
|
|
||||||||
|
|
|
− |
|
+x |
+C. |
||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
3 |
|
|
|
|
|
|
|
3 |
|
3 |
2 |
|
|
|||||||
x2 |
1 |
x2 |
1 |
ln(1 |
+x2 )+C. |
|
||||||||||||||
|
arctgx − |
|
+ |
|
|
|||||||||||||||
3 |
6 |
6 |
|
|||||||||||||||||
; (x +1)2 sinx +2(x +1)cos+C.
20
