- •«История беларуси (в контексте европейской цивилизации)»
- •Гiсторыя як навука, яе метадалогiя I прынцыпы, сучасныя падыходы (фармацыйны, цывiлiзацыйны) да вывучэння. Гiсторыя Беларусi ÿ кантэксце агульнарускай I еÿрапейскай гiсторыi.
- •2. Перыядызацыя сусветнай гiсторыi I гiсторыi Беларусi. Крынiцы вывучэння гiсторыi Беларусi. Навейшыя публiкацыi па гiсторыi Беларусi.
- •3. Першабытнаабшчынны лад I его прыкметы. Найстаражытнае насельнiцтва на тэрыторыi Беларусi. Вiды заняткаÿ старажытных людзей. Археалагiчныя культуры.
- •4. Рассяленне славян I славянiзацыя балтаÿ. Грамадскi лад. Вераваннi.
- •Еÿропа ÿ Сярэднявеччы. Станаÿленне першых дзяржаÿ на беларускiх землях: Kieўская Русь, Полацкае I Тураÿскае княствы, IX ÿзаемаадносiны з Кiевам I Ноÿгарадам.
- •Увядзенне хрысцiянства ў Кiеÿскай Pyci I яго значэнне. Уплыÿ праваслаÿнай царквы на культуру I кансалiдацыю беларускага энтасу.
- •7. Прычыны феадальнай раздробленасцi Кiеÿскай Pyci I яе вынiкi.
- •8. Этнiчныя працэсы ÿ старажытнарускi перыяд. Старажытнаруская народнасць як аснова фармiравання рускага, беларускага I украiнскага этнасаÿ. Мова, культура, рэлiгiя, дойлiдства старажытнай Pyci.
- •9. Навуковыя канцэпцыi аб фармiраваннi беларускага этнасу I паходжанне назвы "Белая Русь - Беларусь". Эканамiчныя I палiтычныя фактары фармiравання беларускага этнасу ÿ 14 – 18стст.
- •10. Этнiчная самасвядомасць I менталiтэт беларусаÿ у 14 – 18 стст.; трансфармацыя iдэнтычнасцi I саманазвы беларускага этнасу.
- •13. Развiццё царкоÿна-рэлiгiйных адносiн у вкл у XIV-XVI стст. Талерантнасць у заканадаÿстве I грамадскiм жыццi. Канфесiйная структура беларускага грамадства. Роля рэлiгii у грамадстве.
- •15. Сацыяльна-палiтычнае развiццё беларускiх гарадоÿ у XIII—XVI стст. Насельнiцтва гарадоÿ, саслоÿi. Сiстэма самакiравання (Магдэбургскае права).
- •16. Культура Беларусi XIII-XVI стст. Кнiгадрукаванне. Асвета. Дзяржаÿная мова. Архiтэктура (дойлiдства).
- •18. Крызiс дзяржаÿнага ладу Рэчы Паспалiтай, узмацненне феадальнай анархii. Тры падзела Рэчы Паспалiтай.
- •19. Феадальнае землеÿладанне ў Рэчы Паспалiтай. Юрыдычнае I эканамiчнае становiшча сялян. Сацыяльная барацьба сялянства. Аграрная рэформа 1557г.
- •20. Канфесiйныя адносiны у Рэчы Паспалiтай на тэрыторыi Беларусi у XVI-XVIII стст. Брэсцкая царкоÿна-рэлiгiйная унiя. Лiквiдацыя унii I яе наступствы.
- •21. Развiццё беларускiх гарадоÿ у Рэчы Паспалiтай. Рамёствы. Гандаль. Мануфактурная вытворчасць. Самакiраванне. Сацыяльная барацьба.
- •23. Беларускiя землi ÿ перыяд Айчыннай вайна 1812 г.
- •24. Расiйскi шлях палiтычнай I эканамiчная мадэрнiзацыi. Адмена прыгоннага права. Вынiкi аграрнай рэформы.
- •25. Буржуазныя рэформы 60-80 гг. XIX ст. I асаблiвасцi IX здзяйснення ÿ Беларусi. Месца эканомiкi Беларусi ва ÿсерасiйскiм рынку.
- •26.Стан сялянскай гаспадаркi пасля адмены прыгоннага права. Феадальна-прыгонныя рэшткi ÿ сельскай гаспадарцы. Сталыпiнская аграрная рэформа.
- •27. Асаблiвасцi развiцця эканомiкi Беларусi ÿ 1861 г. — пачатку XX ст., яе асноÿныя галiны. Змены ÿ сацыяльнай структуры грамадства.
- •28. Паÿстанне 1863 г. На Беларусi. К.Калiноÿскi. Вынiкi I значэнне паÿстання, уплыÿ на палiтыку ÿладаÿ.
- •30. Рэвалюцыя 1905-1907 гг., яе прычыны, характар; асаблiвасцi рэвалюцыйнай барацьбы на Беларусi. Пачатак расiйскага парламентарызму. Bынiкi рэвалюцыi, яе гiстарычнае значэнне.
- •31. Першая сусветная вайна 1914-1918гг., яе прычыны, характар. Сiтуацыя у Беларусi ва умовах вайны.
- •32. Лютаÿская рэвалюцыя 1917г., звяржэнне царызму I асаблiвасцi двоеÿладдзя (шматуладдзя) на Беларусi.
- •33. Стратэгiя I тактыка палiтычных ciл Pacii I Беларусi за выбар шляхоÿ грамадскага развiцця (люты - кастрычнiк 1917г.). Заходнi фронт у стратэгiчных мэтах палiтычных партый.
- •34. Кастрычнiцкая рэвалюцыя 1917г. Паÿстанне ÿ Петраградзе. Устанаÿленне савецкай улады ÿ Беларусi.
- •35. Першыя рэвалюцыйныя (сацыяльна-эканамiчныя) пераÿтварэннi ÿ Беларусi ÿ першыя месяцы савецкай улады. Барацьба супраць германскiх акупантаÿ. Брэсцкая мiрная дамова I яе уплыÿ на Беларусь.
- •36. Праблемы фармiравання беларускай дзяржаÿнсцi на нацыянальна-дэмакратычнай I рэвалюцыйна-класавай асновах. Абвяшчэнне бнр ва ÿмовах германскай акупацыi.
- •37. Стварэнне бсср. Устанаÿленне савецкай грамадска-палiтычнай сiстэмы, яе асноÿныя характарыстыкi.
«История беларуси (в контексте европейской цивилизации)»
Гiсторыя як навука, яе метадалогiя I прынцыпы, сучасныя падыходы (фармацыйны, цывiлiзацыйны) да вывучэння. Гiсторыя Беларусi ÿ кантэксце агульнарускай I еÿрапейскай гiсторыi.
Гісторыя — комплексная, інтэгральная навука, якая вывучае ўсю сукупнасць зяў грамадскага жыцця на працягу ўсёй гісторыі грамадства. Курс гісторыі Беларусі вывучае гісторыю чалавечага грамадства на тэрыторыі Беларусі са старажытных часоў да нашых дзён. Важнейшымі функцыямі гісторыі зяўляюцца пазнавальнаязбіранне канкрэтных фактаў, іх сістэматызацыя і разгляд у сувязі аднаго з другім, практычнаяужо антычных аўтараў цікавілі падзеі мінулага не самі па сабе, а з пункту гледжання іх уздзеяння на сучаснасць, выкарыстання для лепшай арыентацыі ў будучым. і выхаваўчаяадыгрывае важную ролю ў фарміраванні навуковага светапогляду, дазваляе ажыццяўляць усебаковае выхаванне людзей, г.зн. спалучаць у выхаванні на аснове гістарчных матэрыялаў патрыятычныя, інтэрнацыяналістычныя, працоўныя, ідэалагічныя, маральныя моманты. Мэты курса выкладання курса гісторыі Б: паглыбіць веды; вывучыць гісторыю Беларусі ў кантэксце сусветных цывілізацый для разумення месцаа ў ім гісторыі Беларусі; далучыцца да нацыянальных і сусветных культурных традыцый; выхаваць патрыятычных грамадзян; навучыца вызначыць аўтарскую пазіцыю па гісторыі. Гісторыя Беларусі як абект вывучэння. Абектам дадзенага курса будзе вывучэнне гісторыі Беларусі. Гісторыя кожнага народа мае сваю адметнасць і, як мова ці нацыянальная традыцыя, вылучае яго сярод іншых народаў. Веданне гісторыі абядноўвае грамадзян, кансалідуе іх супольныя намаганні ва ўмацаванні краіны.
2,3. Формац-й и цивилиз-й подходы к изуч-ю ист. История – наука о прошлом. Для изучения имеется 2 подхода: «ф» и «ц». На протяжении долгого периода в Сов Союзе господствовал «ф» подход. Согласно данной теории в развитии общ-ва можно выразить 5 соц-экон формаций: 1.первобытнообщинная 2.рабовладельческая 3.феодальная 4.капиталистическая 5.коммунистическая.
По данной теории законы развития общ-ва зависят от развития производительных сил и от классовой борьбы. На соврем. этапе ист. науки «ф» теория отвергается большинством ученых, т.к. она не смогла объяснить, чем движется само развитие производительных сил, а также 5 ее формаций не нашли подтверждения ни на одном из континентов. => выдвигается «ц» теория. Ее основы в том, что в качестве главного объекта исслед-я и описания истории выступает сам человек.
Она включает 3 осн. принципа:1.объектом исследования явл. не соц-экон формации, не формы собственности, а человеческое общ-во. 2.человек исследуется во всех своих свойствах и проявлениях в жизни. 3.все сферы жизни, общ-ва (экономика, политика, право, культура, религия) явл. равнонеобходимыми звеньями исторического процесса.
«Ц» теория посвящена объяснению динамики и механизма развития общ-ва, отбором в ходе этого процесса ценностей, содержанием обществ-историч прогресса явл. постоянно возобновляющийся процесс роста и удовлетворения потребностей чел. Цивилизация-одно из ключевых понятий соврем. соц-гуманитарной науки. В обыденной жизни термин «цивилизация» употребляется эквивалентом слова «культура». Научное понимание «цивилизации» связано со спецификой предмета исследования, т.е. зависит от той области науки, кот раскрывает это понятие.
В историч науке выделяют неск классификаций 1) по типу хоз-й деят-сти: земледельческую и индустриальную. 2) В зависимости от контакта с др цивилизациями, выделяют открытые и закрытые. 3) В завис от 2-х главных противостояний в мировой истории выделяют восточную(Китай), западную(США), промежуточную(Росиия). 4) В завис от способа производства - первобытную, рабовладельческую (Греция, Рим), феодальную, буржуазную, социалистическую (СССР).
+В наст время исследователи кладут в основу классификации цивилизации культуру. Выделяют традиционную и техногенную цивилизации. Для техногенной хар-ны след. черты: 1.особое представление о природе. природа-сфера приложения сил человека. 2.чел рассматривается как активное сущ-во, человек призван преобразовывать мир. 3.деят-сть чел. направлена на преобразование предмета, а не на самого себя. 4.акцент делается на развитие техники и технологии. Для традиционной характерно: 1.невмешательство в природу, т.е. человек-созерцатель 2.деят-ть человека направлена на самосовершенствование. 3.развитие техники и технологии направлено на развитие собственных нужд (автономию личности)
