- •15.Ферменттер жалпы қасиеттері, әсер ету механизмдері.
- •16.Ферменттер активтігіне әсер етуші факторлар.
- •17. Ферменттер жіктелуі. Негізгі топтвары және топшалары
- •19. Пептидогидролазалар тобы:
- •21. Трансферазалар.
- •22. Оксиредуктазалар
- •25.Флавинферменттер.
- •30. Маңызды витаминдердің жіктелуі және оларға жалпы сипаттама
- •28.Энергия алмасуы,сатылары
- •29. Үшкарбонқышқылының циклы......
- •31.Тиамин-(в1)
- •32. Рибофлавин в2
- •33.Никоинамид рр
- •34.Пиридоксин в6
- •36.Р,с витамині
- •37.Қан түзуге қатысатын витаминдер
- •38.Ретинол а витамині
- •39.Д витамині Кальцеферол
- •40.К және е витаминдері
- •41. Тағамдағы көмірсулар және олардың маңызы. Көмірсулардың асқорыту жолдарндағы қорытушы мен сіңіруші. Көмірсу алмасуындағы бауырдың рөлі.
- •42.Гликогеногенез
- •43.Гликогеннің биосинтезі
- •44. Клеткада глюкоза мен гликогеннің тағдыры.
- •45. Тканьдердегі глюкозаның ыдырау жолдары, процесстердің айырмашылығы мен ұқсастығы.
- •46. Гликозаның аэробты жағдайда ыдырауы, реакциялар жүйелігі, физиологиялық маңызы, энергиялық құндылығы.
- •47. Анаэробты гликолиз, реакция жүйелігі, физиологиялық маңызы, соңғы өнімнің тағдыры.
- •48. Заттар алмасуындағы цтк, бт, тф ролі.
- •49. Шөрнек механизмдері, цитоплазмалық надн2 тотығуындағы олардың рөлі. Энергетикалық балансы.
- •50. Глюконеогенез, түзілуге қатысатын заттар, реакцияларының жүру бағыты. Кори циклы және глюкоза-аланин цикл; Физиологиялық маңызы.
- •52. Глюкозаның пентозофосфатты жолмен тотығуы, мәні, маңызы, кездесетін жері.
- •53. Көмірсу алмасуының соңғы өнімдері. Олар қандай реакциялар нәтижесінде түзілетінін жазыңыз. Бөлінуі.
- •54. Тағам липидтері, биологиялық маңызы, ас-қорыту жолдарындағы олардың қорытылуы мен сіңірілуі. Мицелланың құрамы мен рөлі.
- •56. Холестриннің биосинтезі және мевалон қышқылы түзілуіне дейінгі реакцияларды көрсетіңіз осы этап жайлы тусіндіріңіз.
- •57. Липидтер алмасуындағы өт қышқылдарының ролі (қорытылуы, сіңірілуі)
- •58. Липидтер алмасуындағы ішек қабырғасы мен май тканінің ролі.
- •59. Липидтер алмасуындағы бауырдың рөлі.
- •60. Липогенез, липолиз,липонеогенезге сипаттама беріңіз және осы прцесстердің рөлі.
- •61. Липопротеидтер, түрлері, түзілетін орны, липопротеидтер құрамының ерекшклігі мен функциялары. Олардың холестерин және таг алмасуындағы ролі.
- •63. Бмқ тағдыры, тотығуы, энергиялық құндылығы.
- •65. Ацетил- КоА түзілуі жолдары мен оның пайдалануы
- •66. Кетон денесінің биосинтезі, өкілдерінің химиялық табиғаты, тағдыры, организмдегі маңызы
- •71.Қалыпты асқазан сөлінің химиялық құрамы, қасиеттері, касиетері, асқазанда ас қорытылудағы тұз қышқылынынң манызы.
- •72. Ішек қабырғасында белоктардың шіруі, шіру өнімдерінің химиялық табиғаты, шіру өнімдерінің усыздану жолдары және орны.
- •73. Белоктар алмасуындағы бауырдың ролі
- •74. Тканьдердегі аминқышқылдарының тағдыры
- •77. Жануарлар организміндегі аминқышқылдарының дезаминденуі, түрлері, процесстің маңызы.
- •83. Организмдегі су алмасуы және судың биологиялық ролі, су алмасуының регуляциясы.
- •88.Бауырдағы заттардың залалсыздандырылуының негізгі механизмдері (бауырдың белок,көмірсу, липид алмасуындағы рөлі)
- •93.Қанның азотты қалдығы.Осы топқа кіретін заттардың химиялық табиғаты.
- •94.Қан плазмасының азотсыз құрамы,өкілдері,химиялық табиғаты,олардың қалыпты мөлшері.
- •95. Қан плазмасының бейорганикалық құрамы, маңызы, қалыпты мөлшері.
- •97.Эритроциттер химиясы. Газдар тасымалдауға және рН-ын сақтауға гемоглобиннің қатысуы.
- •98.Қанның қышқыл-сілтілі жағдайы. Қанның құрам бөліктерінің қан рН сақтауға қатысуы,сілтілік резерв.
- •99.Гемоглобиннің физиологиялық туындылары, олардың түзілуі, сіңіру спектрлері.
- •111. Гормондар, химиялық табиғаты жалпы қасиеттері. Клетка мембранасы мен гормондар рецепторлары туралы түсінік.
- •112. Зат алмасудың нейрогуморальды реттелуі. Гормондардың мүшелердің қызметі мен метабализм жүйесіндегі орны.
- •116.Қалқанша безі гормондары, құрылысы, түзілуі, әсер ету механизмдері, жануарлар организміне әсері.
- •117. Бүйрек үсті безінің милы қабатының гормондары, түзілуі, химиялық табиғаты, әсер ету механизмдері, заттар алмасуына әсері.
- •123. Гипофиздің артқы бөлігінің гормондары, құрылысы туралы түсінік, әсер ету механизмі, физиологиялық әсері.
- •125. Қандағы глюкозаның дейгейін реттейтін гормондар
- •126. Кальций мен фосфор алмасуының реттелуіндегі гормондар мен витаминдердің рөлі
- •127. Простогландиндер құрылысы, түзілу жолдары, маңызы.
45. Тканьдердегі глюкозаның ыдырау жолдары, процесстердің айырмашылығы мен ұқсастығы.
Глюкозаның ыдырауы 2 жолмен өтеді: глюкозаның 2/3 бөлігі гликолитикалық жолмен (гексозодифосфатты) және шамамен 1/3 бөлігі пентозофосфатты (фосфоглюконатты) жолмен жүреді.
Глюкоза тотығуының гликолитикалық жолы анаэробты (оттексіз) және аэорбты(оттекті) жағдайда жүруі мүмкін. Егер глюкозаның тотығуы оттексіз жағдайда жүрсе, процесті анаэробты гликолиз деп, егер оттек қатысуымен жүрсе аэробты гликолиз деп атайды. Глюкозаның бейорганикалық заттардан түзілуі тек өсімдіктерде күн сәулесі энергиясын сіңіру нәтижесінде жүреді.
Анаэробты гликолиз-глюкозаның оттегінің қатысуынсыз ыдырауын айтамыз. Бұл процес цитоплазмада жүреді.
Аэробты гликолиз-глюкозаның оттегінің қатысуымен ыдырауы. 2 сатыдын тұрады. Біріншісі-цитоплазмада, екінішісі-митохондрияда жүреді.
46. Гликозаның аэробты жағдайда ыдырауы, реакциялар жүйелігі, физиологиялық маңызы, энергиялық құндылығы.
Глюкозаның ыдырауы екі жолмен өтеді: глюкозаның 2/3 бөлігі гликолитикалық жолмен (гексозодифосфатты) және шамамен 1/3 бөлігі пентозофосфатты (фосфоглюконатты) жолмен жүреді. Глюкоза тотығуының гликолитикалық жолы анаэробты (оттексіз) және аэробты (оттекті) жағдайда жүруі мүмкін. Егер глюкозаның тотығуы оттексіз жағдайда жүрсе, процесті анаэробты гликолиз деп, егер оттек қатысуымен журсе аэробты гликолиз деп атайды. Глюкозаның бейорганикалық заттардан түзілуі тек өсімдіктерде күн сәулесі энергиясының сіңіру нәтижесінде жүреді. Бұл энергиялық процес
6CO2+6H2O+2847кДж---------> С2Н12О6+6О2
Ал өсімдік және жануар организмнде жайлап энергия бөле отырып, яғни қарама-қарсы процесс жүреді. Жылу энергияның бір мөлшерін АТФ пен және НАДФН2 түрінде таратады.
47. Анаэробты гликолиз, реакция жүйелігі, физиологиялық маңызы, соңғы өнімнің тағдыры.
1. Процесс глюкозаның АТФ-пен фосфорлануынан басталады да глю-6-фосфат түзіледі.
2. Түзілген глю-6-фосфат фруктоза-6-фосфатқа изомерленеді:
3. Фруктоза-6-фосфат Фосфофруктокиназа әсерәнен қайтымсыз фосфорланып фруктоза-1,6-дифосфат түзеді.
4. Альдолазаның әсерінен фруктоза-1,6-дифосфат 2-триозофосфатқа бөлінеді: диоксиацетонфосфатқа және фосфоглицериннің альдегидіне.
осы рекциядан кейін дайындық этапы бітеді.
ДОАФ: 1. Шөрнек механизміне жқмсалады.
Тотықсызданып глицеринге айналуы мүмкін, ал глицерин ТАГ және фосфолипидтің синтезіне қатысуы мүмкін.
Бірақ негізгі бөлігі ФАГ-ға айналады.
ДОАФ---------------> ФАГ
ФАГ тотығып, фосфорланады.
Тотығу энергиясы 1,3-диФАГ-ның макроэргиялық байланысына айналады. ФАГ АДФ-пен әрекеттесіп АТФ түзеді.
Осы реакцияның нәтижесінде түзілген 3-Фосфоглицератқа мутаза әсер етіп фосфор қышқылының қалдығы үшінші көміркеттен екінші көмірткекке ауысады.
2-фосфоглицерат енолаза ферментінің әсерінен суды бөліп шығарады, бұл кезде молекула ішілік тотығу-тотықсыздану реакциясы өтеді.
Түзілген-фосфоэнолпируват макроэргтік байланысы үзілу арқылы фосфор қышқылының қалдығын АДФ-ке береді, сөйтіп АТФ түзіледі.
Енолпируват өз еркімен ПЖҚға айналады. Оттегі жоқ болса ПЖҚ сүт қышқылына тотықсызданады