70. Рыжски дагавор 1921г.(гисторыя закл.И правая ацэнка)

16 жниуня 1920г. польския вайски заняли значную частку тэрыт. Белар. РСФСР была вымушана пайсци на перегаворы аб миры. 12 кастр. 1920г. у Рызе были падписаны папярэдния умовы памиж РСФСР и Украинай, з аднаго боку, и Польшчай,з другога. 18 сак 1921 – мирны дагавор, яки замацавау змяншэнне тэр. Белар. Да Польшчы адышла уся Зах. Бел з насельництвам больш 4 млн.чал. Вицебская и Гомельская губернии,и Смаленшчына заставалися пад юрысдыкцыяй РСФСР. Тэр. Бел. Складали тольки 6 паветау Минскай губернии з насельн. 1,6 млн.чал.

Прававы аспект перагаворау: бел. Дэлегацыю для удзелу у перагаворах, на яких выпашалися пытанни тэр.рэспублики, запрасиць не паличыли патрэбным. Гэта падкрэсливае непаунату, фармальнасць яе дзярж. Суверэнитэту на дадзеным этапе.

71. Дзяржауна-пр.Адносины бсср и рсфср(1919-1923).

Пасля абразавання ССРБ 1студзеня 1919 неабходна было выпашыць пытанне аб рэгуляванни узаемаадносин новай Савецкай рэспуб. З РСФСР. Пастановай ад 31студз 1919г Прэзидыум УЦВК РСФСР прызнае незалежнасць ССРБ, а 2 лютага1919 на 1 Усебеларуским з’ездзе Саветау была прынята пастанова аб пачатку перагаворау з РСФСР «па умацаванню федэратыуных сувязяу».

1чэрв.1919 УЦВК РСФСР з мэтай аб’яднання намаганняу усих сав. Рэсп. Ва умовах грамадз. Вайны прыняу Дэкрэт аб стварэнни ваеннага саюза рэсп. Прызнавалася неабходным правесци цеснае абэяднанне ваеннага камандавання, саветау нар. Гаспад., чугуначн. Киравання, финансауи инш. 18 снежня 1920 на 1ай сессии ЦВК ССРБ створаны СНК, яки узначалиу старшыня ЦВК А.Р.Чарвякоу(з 1923г – Адамович). СНК прымау меры па аднауленню с/г, пераходу да новай эканом палитыки и инш. Якасна новыя узаемаадн. ССРБ и РСФСР заканадауча замац. Саюзны рабоча-сялянски дагавор ад16 студзеня 1921.У ей прызнавалися незалежнасць и суверэннасць кожнай з дагаворных бакоу, аб’яулялася аб аб’яднанни наркаматау ваенных и марских спрау,финансау, працы, пошты, знешняга гандлю. У жниуни 1922 ЦК РКП(б) стварыу спецкамисию на надрыхтоуке праектадагавора аб узаемааднос. Савец.рэсп.(пакладзены прынцып раунапруя и дабраахвотнасци). 14 снежня 1922 Усебел з’езд Саветау прыняу пастанову аб неабходнасци аб’яднання з РСФСР на аснове узаемнай роунасци. 30 снежня 1922 1ы з’езд Саветау СССР зацвердзиу праэкт Дагавора и Дэкларацыи аб утварэнни СССР. У студз 1924 5ты Усебелар. З’езд Саветау адобрыу праект Канст. СССР, якая была зацверджана 31 студ 1924 на другим Усебелар. З’ездзе Саветау. У адпаведнасци з агульнасавец. Канст. БССР перадала частку сваих паунамоцтвау СССР.

72. Агульная хар-ка развицця права бсср у 20-яг.

Развицце права у БССР у 20-я гг.развивалася па 3-х накирунках:

1) уводзилася спец пастанова РСФСР(ЦВК, Прэзидыума ЦВК): Крымин. И Крымин-працэс. Кодэксы РСФСР 1922, Грамад и грам-працэс кодэксы РСФСР 1923

2 у некат. Заканадауч. Актах РСФСР мелися агаворки, што Яны дзейничаюць и на тэр. инш рэсп.: Кодэкс законау аб працы РСФСР 1922г

3) органы улады и киравання БССР(Усебелар. з‘езд Саветау, ЦВК, СНК) прымали уласныя НПА; Зямельны кодэкс 29 сак 1923г прыняты ЦВК, яки зыходзиу з заканад. Актау РСФСР и БССР аб зямли. Згодна з им:*усе земли были дзярж уласнасцю; *сялянам давалася права карыстацца зямлей пры умове працоунага хар-ру гаспад; *было две формы гасп. – калектыуная и хутарская( не было абшцыннай формы як у РСФСР);* кодэкс не дапускау урауняльных надзелау зямли,а наркамзаху и мясц. Органам прадписвалася рэгламентаваць падзелы зямли; * дапускалася выкарыстанне наемнай працы у хутарских гаспад.(як дапамога працы). Лясны кодэкс 1 жниуня 1924 прыняты СНК. Гаварылася пра адзины лясны фонд БССР, замацавау цэнтрализаванае кираванне лясами, што мели рэспубл значэнне. Органами Наркамзахабыли выдзелены лясы мясцовага значэння, якия перадавалися зямельным таварыствам, с/г камунам; дазвалялася бестэрминовае карыстанне. Водна-милиратыуны кодэкс 1927г; Кодэкс законау аб шлюбе и сям’и 1927; Кодэкс аб працэ 1929г.