66. .Канст.Ссрб 1919г.

2-3 лютага 1919г. у минску праходзиу усебеларуски з’езд саветау у складзе 230 дэлегатау,на яким Я.М.Свядлоу зачытау пастанову прэзидыума УЦВК “Аб Прызнанни незалежнасци БССР”.Тут жа па прапанове Свярдлова было прынята рашэнне аб абяднанни БССР з Литоускай ССР.

Акрамя таго 3 лютага з’езд прыняу Канст.Бсср,якая поунасцю адпавядала канст.РСФСР 1918г., и зыходзячы з прынцыпу “класавай дэмакр.”дэкларавала правы працоунага и эксплуатуемага народа,

Вызначала структуру органау улады и киравання.У канст.было 3 раздзелы и 32арт.

1ы разд.(4-16ст.):агульныя палажэнни(абавязки грамадзян,дэмакр.правы и свабоды) Згодна з арт.6канст.выш.органам улады аб’яуляуся Усебел.з’езд саветау,а у перыяд памиж ими Цэнтр.выканаучы камитэт(ЦВК),яки выбирауся з’ездам

2и.разд.(17-30):аб зездзе саветау,аб прэзидыуме ЦВК.ЦВК-выш.зак.распарадчы и кантралючы орган БССР.Функцыи урада ускладалися на вялики прэзидыум яки фармиравауся ЦВК(27,29арт.).

3и раздзел аб гербе и сцяге(31-32арт.)Аписанне герба,гандлевага и ваенага сцяга.Канст.ССРБ юрыдычна замац.утварэнне рэспублики и яе класавую сутнасць-дыктатуру пралетыярата.Канст.не рэгламентавала структуру и кампетэнцыи месных органау улады,не было выбарчага права.У 20г.канст. была дапоунена и дзейничала да 1927 г.Беларусь разглядали яу админ.адзинку РСФСР.

67. прычыны утварэння и ликвидацыя ЛитБел.

Рашэннем аб аб’яднанни Беларуси з Литвой было прынята на Усебеларуским з’еэдэе Саветау.Аб’яднанне ССРБ и Литвы у адзиную ЛитБел ССР СА сталицей у Вильни адбылося 27 лютага 1919г.

Старшыней ЦВК стау К. Г. Цыханоуски, а СНК узначалиу В. С. Мицкявичус-Капсукас.Мэты утварэння ЛитБел:мижнародная кан’юнктура,дзе ЛитБел-буфер памиж Расияй и Польшчай.Другая мэта-утварэнне нац.рэспублик,будзе разжыгаць касцер нацыянал-шавинизма. ЛитБел ССР аб’яднала Минск., Грод, Виленскую, Ковенскую губернии.

4-6 сакавика 1919г. абдыуся аб’яднаны з’езд КПБ и КПЛ.Асноуныя задачы:забяспячэнне незал.працоуных ЛитБел,забяспячэнне недатыкальнасци мяжоу ЛитБел.У жниуни 1919 года тэр.ЛитБел была поунасцю акупиравана польскими войсками.Фармальна праиснавала да липеня 1920г.,кали адбылося другое абвяшчэнне ССРБ.Падписанне мирнага дагавору у Маскве 14 мая 1920 г.памиж бурж.Литвой и РСФСР юрыдычна спыняла иснаванне ЛитБел.

68. Другое абвяшчэнне ссрб.Дэклар.Аб абяуленни незал.Ссрб.

Падписанне мирнага дагавору у Маскве 14 мая 1920 г.памиж бурж.Литвой и РСФСР юрыдычна спыняла иснаванне ЛитБел.30 липеня1920 пасля вызвалення частки тэр Беларуси прынята дэкларацыя аб незал.ССРБ.Дэклар.сцвярджала што рэспублика будуецца на прынцыпах дыктатуры пралетарыята.Узброеныя силы Беларуси были падпарадкаваны Расии.Cельская гаспадарка-з агульна расийским планам.Выш.орган улады-ваены рэвал.камитэт..Было замацавана дзяржаунасць 4 моу.

Рэспублика з’яулялася суверэннай дзяржавай,вызначалися яе межы:заходния межы па этничнай мяжы,усходния удакладнены на сходах беларусау якия пражываюць на гэтых миежах.У перыяд свайго другога абвяшчэння рэспублика аднавилася тольки у межах Минскай губернии.Гэта прывяло да супярэчнасци бальшавикоу з бел.эсэрами,якия выступали за цэласную и незал.бел.дзяржаву.Кирауництва БПС-Р адмовилася падписаць дэклар…у прапанаваным выглядзе.Таким чынам не магло быць гаворки аб рэальным сув.у рамках этничнай тэр.

Аутаномны харктар адносин ССРБ и РСФСР выяуляуся у эк.,вайсковых и дзяр.палитычных адносинах. Рэспублика не мела сваих грошау и финансавалася з бюджэту РСФСР.Заканадауства РСФСР дзейничала на тэр Беларуси.У пастанове 3-га з’езда кампартыи Беларуси(листапад 1920)гаварылася што Беларусь-савецкая сацыял.рэспублика и адначасова састауная частка РСФСР.Уе органы киравання Беларуси павины быць падпарадкаваны камисарыятам РСФСР,але Яны павинны мець пэуную свабоду у вырашэнни пытанняу мясцовага жыцця.

69. други з’езд Саветау Беларуси.Дапауненни да канстытуцыи.

2ги з’езд Саветау рабочых, сялянских,батнацких и чырвонаармейских дэутатау,яки праходзиу у Минску 13-17 снежня 1920г, завершыу працэс вастанаулення бел. Дзяржаунасци.

1)прадоужыу канстытуцыйнае афармленне ССРБ, 2)унес значныя зяненни и дапауненни у Канст. БССР, 3)выбрау ЦВК БССР, 4)адобрыу папярэдния умовы Рыжскага дагавора.

На з’ездзе прысутничали 202 дэлегаты разных нацыян.,109- белар. Унесена 11 пытанняу для рашэння. Па кожнаму пытанню были прыняты НПА, маючыя розныя названни.. Выключнае значэнне мели дапауненни да Канст. ССРБ, у яких вызначалася систэма, структура, парадак комплектавання цэнтр. Органау Савецкай улады.

- З’езд Саветау з’яуляуся вярхоуным органам улады, а у перыяд памиж з’ездами вышэйшай уладай быу ЦВК Саветау Бел, у складзе 60 чал., выбираемых з’еэдами Саветау.

- удакладняецца парадак скликання бел. З’ездау. Не вызначалася колькасць з’ездау, па меры неабходнасци

- парадак фармиравання выш. Органау улады: 1 дэпутат ад 2тыс. выбарщ-гараджан, 1 дэпут – ад 10 тыс. сельскага насел.

- ЦВК(60 чал) выш.зак.распарадчы и кантралючы орган БССР памиж сессиями з’езда

- фармир. СНК:складаецца з 15 камисарыятау па галиннаму прынцыпу.