Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
Әкімшілік жауаптылық.docx
Скачиваний:
7
Добавлен:
01.05.2025
Размер:
189.52 Кб
Скачать

11.Мемлекеттік билік институттарына қол сұғатын әкімшілік құқық бұзушылық істерін қараудың тәртібі.

11.1.Мемлекеттік билік институттарына қол сұғатын әкімшілік құқық бұзушылық істерінің жалпы жіктемесі

Мемлекеттік билік - тікелей мемлекеттің өзі жүргізетін немесе өзінің атынан жүргізуге өкілеттілік беріп, өз жәрдемімен өзге бір ұйым, мекеме арқылы жүргізетін қоғамдық биліктің бір түрі, мемлекеттік басқару органдарының жиынтығы. Мемлекеттік билік өз қырын өзгелерге тану үшін мәжбүрлеу күштеріне арқа сүйейді. Мәжбүрлеу жоқ жерде Мемлекеттік билік те жоқ, мәжбүрлеу тек тарихи жағдайға және билік болмысына қарай басқа мазмұнда, әр түрлі нысанда көрініс береді. Сондай-ақ, Мемлекеттік билік қатынастары ырық жүргізу сипатында болады және өз құрылысына орай үстемдік пен бағыныштылық әрі жетекшілік пен мойынұсынушылықтан құрылады. Ол қызметіне қарай:

-заң шығарушы;

-атқарушы;

-сот билігі

болып бөлінеді. Билік объектісі мен субъектісінің қарым- қатынасына қарай

-авторитарлық;

-тоталитарлық;

-демократиялық

болып бөлінеді. Басқа қоғамдық билік түрлерінен ажыратуға негіз болатын Мемлекеттік биліктің белгілері мыналар:

-пәрменінің бүкіл қоғамға жүруі,

-пәрменінің бүкіл қоғамға жүруі,

-жария-саяси сипатта жүруі,

мемлекеттік мәжбүрлеуге сүйенуі және арнайы адамдар - мемлекеттік қызметкерлер арқылы жүзеге асырылуы.

11.2.Аталған құқық бұзушылықтарды қараудың тәртібі,ерекшеліктері және олардың ведомстволық бағыныштылығы.

Жалпы мемлекеттік басқарудың және оның ішінде экономиканы мемлекеттік басқарудың теориялық негіздері. Мемлекетті ұйымдастыру жэне оның негізгі формалары. Мемлекеттік басқарудың функционалдық және экономикалық астарлары. Саяси режим түсінігі жэне демократия формалары. Мемлекеттік басқарудың субъектілері мен объектілері және олардың жүйесі. Мемлекеттік басқарудағы заңдылық және жауапкершілік. Қазақстандағы мемлекеттік құрылыстың тарихи астары. Мемлекеттік басқаруды құқықгық реттеу. Мемлекет-тік басқарудағы демократия мен бюрократия. Мемлекеттік басқаруды ақпараттық қамтамасыз ету. Мемлекеттік басқарудың Конституциялық негіздері. Басқарушылық қызметтің мәні, жалпы белгілері жэне қағидалары. Мемлекеттік басқарудың әкімшілік, экономикалық, моралдық-этикалық, элеуметтік-саяси әдістері.

Мемлекеттік басқару саласындағы құрылымдық өзгерістердің жиі орын алуына Мәжіліс депутаты Серікбай Әлібаев қарсы. Өйткені оның айтуынша, жиі өзгерістер сапалы жұмыс істеуге кедергі келтіреді.

Табиғи монополияларды реттеу және бәсекелестікті қорғау жөніндегі агенттіктің бәсекелестікті қорғау саласын Индустрия және сауда министрлігіне енгізу дұрыс емес дейді, – Мәжіліс депутаты Серікбай Әлібаев. Оның пікірінше, Үкімет керісінше бәсекелестікті дамытуға кедергі келтіреді. «Бас прокуратураны алсақ, оны Үкіметке беруге бола ма, онда заңды бұзып отырған шенеуніктер оны қалай басқарушы еді. Сол сияқты экономиканың қылмыс-былықтары Үкіметтің ішінде болмауы керек. Ал бұл жолы бәсекелестікті дамытуды министрлікке беріп отыр. Бір министр өзі шешеді, өзі бақылайды. Бұл ешкіні бақшаға жібергенге ұқсайды», – дейді Серікбай Әлібаев.

Азаматтардың заңды құқықтарының, міндеттерінің және заңды мүдделерінің кепілдіктері деп олардың нақты жүзеге асырылуы мен қорғалуын қамтамасыз ететін жағдайлар мен құралдар түсініледі. Мұндай кепілдіктердің толық түрдегі механизмі өкілетті мемлекеттік органдардың атқаратын мынадай заңдық маңызы бар әрекеттерінен құрылады:

а)азаматтардың конституциялық құқықтары мен бостандықтарын жүзеге асыруды қамтамасыз ету жөніндегі заңдық міндетін орындау;

ә) оларды жүзеге асыру үшін қажетті жағдайлар жасау;

б) олардың жүзеге асырылуына ұдайы байқау және бақылау жасау;

в) азаматтардың құқықтары мен бостандықтарын қорғау;

г) оларды бұзған жағдайда санкциялар қолдану.

Бұл сияқты кепілдіктердің бәрінің мемлекеттік сипаты бар. Олай болатыны Конституциямен және заңдармен барлық мемлекеттік органдарға азаматтардың құқықтары мен бостандықтарын жүзеге асырумен байланысты міндеттер жүктеледі. Атқарушы билік органдарының сол сияқты міндеттерді орындауды әкімшілік-құқықтық кепілдіктердің мазмұнын құрайды. Олардың әртүрлі сипаты болады, сондықтан мемлекеттік-басқарушылық қызметтің процесінде көрініс табатын олардың негізгі 2 бағытын бөлуге болады.