56.XX ғ бухгалтерлік есептің негізгі идеялары

Франция мен Еуропада қарапайым бухгалтерия 1911 жылдан бастап пайда болды. Францияда іскерлік корреспонденцияны өте мақтан тұтты. Сонымен қатар бухгалтерлік кодекс және бухгалтерлік құқықтың жаңа саласын құруды қарастырды. Бухгалтерлік кодексте Франция ойшылдарының айтуынша мамандықтың заңдық анықтамасы бухгалтер мен жұмыс берушінің міндеттері көрсетілуі тиіс. АҚШ-та мұны бухгалтерлердің этикалық кодексі деп атады. Германияда есеп теориясының жағдайы төмен деңгейде болды.

Ф.Скубиц - коммерциялық училищенің директоры: «Бухгалтерия - бұл кәсіпорынның барлық жағдайы туралы сандармен көрсетуге бағытталған қызмет» деп санады.

XIX-XX ғасырларда баланс жүргізу пайда болды. Осыған сәйкес арнаулы баланс құқығы саласы пайда болды. Балансқа қойылатын талаптардың әртүрлілігі олардың жіктелуін талап етті. Осыған сәйкес Германияда баланстар келесідей бөлінді:

- Баланс - брутто (бөлінбеген пайданы көрсету арқылы құрыл); - Баланс - нетто (бөлінген пайданы көрсету арқылы құрылады).

Бухгалтерлік есеп - кәсіпорынның шаруашылық қызметін үздіксіз құжаттық байқау мен оны бақылау жүйесі болып табылады. Бұл Қазақстан Республикасының бухгалтерлік және қаржылық есеп беру туралы заңдарымен, бухгалтерлік есеп стандарттарымен, сондай – ақ ұйымның есеп саясаты мен («Бухгалтерлік есеп пен қаржылық есеп беру туралы» Заңның 6-бабы) реттелетін кәсіпкерлер, ұйымдардың операциялар жайлы ақпаратты жинау, тіркеу және жинақтап қорыту жүйесі. Есеп қатаң түрде, әр жазба тек арнайы рәсімделген құжат негізінде ғана жүргізіледі, бұл бухгалтерлік есептің бақылаушылық мәнін, оның күмәнсіз сенімділігін, шыншылдығын және тағы басқаларын арттырады.

.

57. Қытайдағы бух есептің даму тарихы

Үндістанда шот регистрлар болыл кружкалар саналды. оған тастар салынды. Тастар бастапкы күжаттар болды. Есепті үйымдастырудағы

мәнді ерекшеліктер Қытайда ла байкалды. VII-VIII ғасырларда материалдык кұндылыктарды есепке алудың дамыған жүйесі калыптасты. Есепші жұмысшылар үш бөлімде жұмыс істеді: кіріс, иіыгыс жэне калдык тіркелетін. Бірінші және екінші бөлімдер кұндылыктардын колғалысын. ал үшінші бөлім түгендеу жүргізіп, табиги калдығын шығарып отырды. Кұндылыктардың әрбір түсуі мен жіберілуі актпен рэсімделді. есегі кызыл түсімде жүргізілді. онда акт мәліметтері жазылып отырды. Тексеру үшін тізімнің бір данасы орталык баскармага жіберіліп отырды.

58.Леон Сэй бойынша есеп дамуының төрт сатысына сипаттама

Көрнекті француз экономисі мен бухгалтері Леон Сэй есеп дамуын төрт сатыға бөлді:

1.Немоникалық. Бұл екі кезеңге бөлінеді:

а) ауызша; б) жазбаша.

2.Униграфикалық – қарапайым бухгалтерия. Униграфиялык есеп - шаруашылык процестерді акпараттык кор­сету ойына. табиги түрде корсету ойына негізделген. Унмграфикалык есептін үлгісі бірыңғай болган жок. Ол өзінің даму барысында 5 сатыдан өтті:

а) инвентарлык есеп (тек материалдык күндылыктардын калдык- тары бекітілді);

ә)контокоррент (тек есеп айырысу операпнялары есепке алынды):

б)акша есепке алу обьекіісі ретінде катысты;в)есепке алу обьектіеі ретіндегі акшалар есеп айырысу есебімен біріктірлі:г)акшалар мен контокоррент мүліктін есебінде косып алды.Бүл толык униграфикалык үлгі - барлык шоттар акшамен жүргізілді. Соңында меншікті күралдардыи шоттар жүйесіне енгізу униграфизмнің аякталуына экелігі соктырды.

3.диграфикалық – қос бухгалтерия. Диграфиялык есеп -униграфикалык есептен туындады. Ол дами алмаған униграфикалык тұжырымдаманы ауыстырғысы келді. Диграфизм шаруашылык өмір деректерінің ішкі ағымын түсініктердің реттеліек жүйесіне айналдырды

4.логисмографикалық. Логисмаграфияда есеп жүргізудің теориясымен формасын қарастыру қажет. Теория негізінде екі принцип бар: персоналдылық – әр шоттың артында бір адам бар