Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:

Математика в экономике, сборник задач

.pdf
Скачиваний:
60
Добавлен:
08.03.2015
Размер:
1.91 Mб
Скачать

 

 

 

Dy

 

 

 

æ

 

a ×Dx ö

 

 

sin

a × Dx

 

¢

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

= -a lim sinçax +

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

= -asin ax .

 

 

 

 

 

÷

× lim

 

 

 

 

 

y

(x) = lim

 

 

 

 

 

a × Dx

 

 

 

x→0 Dx

 

 

x→0

è

2 ø

x→0

 

 

 

 

Следовательно, y= -asin ax .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Пример 3.2. Для функции f (x)= íìx,

 

 

x £ 1

найти односто-

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

î- x2 + 2x, x > 1

 

ронние производные f(1) и

f+(1). Определить, имеет ли функция в точ-

ке

 

x =1 производную.

 

 

 

 

определяется формулой f (x) = x , по-

 

 

Решение. При x £1

функция

этому

 

 

 

f (1+

x)f (1)

 

 

 

1+

 

x −1

 

 

 

 

 

f¢(1) =

 

lim

=

lim

 

= 1.

 

 

 

 

 

 

 

Dx

 

 

 

 

 

 

 

x→−0

Dx

 

 

 

x→−0

 

 

 

 

 

При x >1

функция

f (x) = −x2 + 2x, следовательно,

 

 

 

f+¢ (1) =

lim

f (1+ Dx)- f (1)

 

= lim - (1+

 

 

 

 

 

 

x→+0

Dx

x→+0

 

 

lim

-1- 2Dx - (Dx)2 + 2 + 2Dx -1 = -

 

 

x→+0

Dx

 

 

Итак,

f+(1) =1,

f(1)= 0.

Поскольку

ная

(1) не существует.

 

 

 

f

 

 

 

Dx)2 + 2(1+ Dx)-1 =

Dx

lim Dx=0 .

x→+0

f+(1) ¹ f(1), то производ-

3.1. Пользуясь определением производной, найти производные следующих функций:

1) y = x3 ;

2) y =

x

;

4) y = x−1 ;

5) y = log 2 x ;

3.2. Дать

интерпретацию отношению

 

 

3) y = sin 3x ;

 

 

 

6) y = 3

 

.

 

 

 

 

x2

 

f (x)

=

f (x + x)f (x)

и

Dx

Dx

 

 

 

¢

Df (x)

в следующих случаях:

 

производной f (x) = lim

Dx

x→0

 

1) материальная точка М движется прямолинейно в заданном на- правлении по закону s = f (t), где x = t момент времени, а s путь, прой- денный материальной точкой за время t , t ³ 0 ;

2) фирма производит продукцию одного вида, производственная функция Q = f (t) определяет зависимость объёма выпущенной продукции Q от времени работы фирмы x = t , t ³ 0 ;

3) рассматривается рынок

одного товара, для которого известна

S = f (P)- функция предложения

S от цены товара x = P .

51

3.3.Найти односторонние производные функций в указанных точ-

ках. Определить, имеют ли функции в этих точках

а) производные;

б)

бесконечные производные:

 

 

 

f (x) = 5

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1) f (x) = 3

 

x

 

 

+1 вточке

x = 0;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2)

x2

 

в точке

x = 0;

 

3) f (x) =

 

ln x

 

 

 

в точке

 

x = 1;

4) f (x) = 2

 

x

 

 

в точке

x = 0 ;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

5) f (x) =

 

x −1

 

+

 

x +1

 

 

 

в точках

x = ±1;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ìx3 - x2 ,

x £ 1,

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

6)

f (x)= íï x2 -1

,

 

x

> 1

в точке

x = 1;

 

 

 

 

 

 

ï

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

î

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x = 0,

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ì0,

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

7) f (x)= íï

 

 

x

 

,

 

 

x

¹ 0

в точке

x = 0;

 

 

 

 

 

 

ï

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1/ x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

î1

+ e

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

f (x) =

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

8*)

1 - ex 2

 

 

 

 

в точке

x = 0 .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ì

 

 

 

1

 

x ¹ 0 непрерывна

 

3.4.

Показать,

что функция

f (x) = íïx sin

x ,

в

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ï

 

 

 

 

 

 

 

x > 1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

î0,

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

точке x = 0, но не имеет в этой точке ни левой, ни правой производных.

 

3.5.

Известно, что

 

 

 

f (0) = 0 и существует предел lim

f (x)

. Дока-

 

 

 

 

зать, что этот предел равен

f

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x→0

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(0).

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.6.Доказать, что если функция f (x) имеет производную в точ-

ке x0

, то lim

x × f (x0 )- x0

× f (x)

= f (x0 )- x0

× f ¢(x0 ).

x - x0

 

 

 

xx0

 

 

 

 

3.2.Производная явной функции

1.Таблица производных основных элементарных функций.

1.

 

(xα )= α × xα −1, α ¹ 0,

2 . (sin x)= cos x .

3. (cos x)= -sin x .

a действительное число.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

¢

1

 

 

 

 

 

 

 

 

¢

1

 

 

 

 

¢

 

 

 

1

 

 

4.

(tgx)

=

 

 

 

.

 

 

 

 

 

5. (ctgx) = -

 

 

.

6.

(arcsin x) =

 

 

 

 

.

 

 

cos2 x

 

 

 

 

 

sin2 x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1- x2

 

 

 

¢

 

 

 

 

 

1

 

 

¢

1

 

 

 

 

¢

 

 

 

1

 

 

7.

(arccos x) = -

 

 

 

 

.

8. (arctgx)

=

 

.

9.

(arcctgx) = -

 

.

 

 

 

 

 

1+ x2

1+ x2

1- x2

10.

(ax )

= ax ln a,a > 0,a - действительное число.

11.

(ex )= ex .

 

 

 

12.

(loga

 

x

 

)¢ =

1

 

 

, a > 0, a ¹ 1,

 

 

 

 

 

13.

(ln

 

x

 

)¢ =

1

.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x ln a

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

a действительное число.

52

2. Основные правила дифференцирования. Пусть c постоянная

величина и функции u = u(x) и

v = v(x) дифференцируемы, тогда

1. (с)= 0. .

2. (cu)= c ×u¢ .

3. (u ± v)= u¢ ± v¢ .

4.

(u × v)= u¢×v + u ×v¢.

æ u ö

 

u¢×v - u ×v¢

,v ¹ 0 .

 

 

5. ç

 

÷

=

 

 

 

 

v2

 

 

è v ø

 

 

6.

Если функция u = u(x)

дифференцируема в точке x0 , функция y = f (u)

дифференцируема в точке

u0 = u(x0 ), то сложная функция y = f (u(x))

дифференцируема в точке

x0 и

 

 

 

 

 

 

yx (x0 ) = fu(u(x0 ))×u(x0 ).

(3.1)

Пример 3.3. Применяя таблицу производных и правила дифферен- цирования, найти производные следующих функций:

1)

y = 2x3 - 5x2 + 7x + 4 ;

3)

y = x

 

 

 

×(3ln x - 2);

x

5)

y = (2x5 + 3)4 ;

7)

y = ln tg

x

;

 

 

2

 

9) y = ex ×arctgex - ln 1+ e2x .

Решение. 1) y¢ = (2x3 )- (5x2 )+

2)

y = x3 × arctgx;

 

 

 

 

 

4)

y =

sin x - cos x

 

 

;

 

 

 

 

sin x + cos x

 

 

 

 

 

 

 

6)

y = sin(2x + 5);

 

 

 

 

 

8)

y = arcsin

2x2

 

,

 

x <1

 

;

 

 

1+ x4

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(7x)¢ + (4)¢ = 2(x3)- 5(x2 )+ 7(x)¢ + 0 =

= 2×3x2 - 5× 2x + 7 ×1 = 6x2-10x + 7 .

 

 

 

 

 

 

3 ¢

 

3

 

 

 

¢

 

 

2

 

 

 

 

 

x3

 

 

 

 

 

 

 

 

y

¢

= (x ) arctgx + x (arctgx) = 3x

 

arctgx +

 

 

 

 

 

 

 

 

2)

 

 

1+ x2 .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3) Перепишем функцию в следующем виде

y = x3/ 2 ×(3ln x - 2), тогда

 

 

 

 

 

 

3/ 2

 

 

 

3/ 2

 

 

 

 

 

 

 

¢

3 1/ 2

 

 

3/ 2 3

 

 

 

¢

= (x ) ×(3ln x - 2)+ x

 

×(3ln x - 2)

 

 

 

 

 

×(3ln x - 2)+ x

 

 

 

 

 

y

 

= 2 x

 

 

 

× x =

 

 

 

 

 

 

 

9

 

 

1/ 2

 

1/ 2

 

1/ 2

 

9

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x

×ln x - 3x

+ 3x

=

 

 

x ln x .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4)

 

y¢ = (sin x - cos x)×(sin x + cos x)- (sin x - cos x)×(sin x + cos x)

=

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(sin x + cos x)2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(cos x + sin x)×(sin x + cos x)- (sin x - cos x)×(cos x - sin x) =

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(sin x + cos x)2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(sin x + cos x)2 + (sin x - cos x)2

 

=

 

 

 

2

 

 

 

.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(sin x + cos x)2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(sin x + cos x)2

 

 

 

 

 

5) Применим формулу (3.1) производной сложной функции, учиты-

вая, что промежуточный аргумент

u = (2x5 + 3), а

f (u)= u4 . Вычислим

53

f ¢(u)= 4u3, u¢(x) = (2x5 + 3)=10x4 ,

подставляя в формулу (3.1), получим

y¢ = y¢x (x) = 4(2x5 + 3)3 ×10x4 = 40x4 ×(2x5 + 3)3.

6)y¢ = cos(2x + 5)×(2x + 5)= 2cos(2x + 5).

7)При нахождении производной здесь последовательно дважды ис- пользуется формула производной сложной функции:

y¢ =

1

 

æ

 

 

 

x

ö

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

1

 

 

 

 

æ x

ö

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

×çtg

 

 

 

÷

 

=

 

 

 

 

 

 

 

×

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

×ç

 

 

÷

 

 

=

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

=

 

 

 

 

 

= cosec x .

 

 

 

x

 

2

 

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

2

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

x

sin x

 

 

 

tg

 

è

 

 

ø

 

 

 

 

 

 

tg

 

 

 

 

cos

è 2

ø

 

 

 

 

2sin

×cos

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

æ

 

2x2

 

 

ö

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

8)

y¢ =

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

×

ç

 

 

 

 

 

 

 

 

÷

=

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

æ

 

 

2x2

ö2

 

 

 

 

ç

1+ x

÷

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

è

 

ø

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1- ç

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

÷

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ç

1

+ x

÷

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

è

 

 

ø

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(1 + x4 )

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

×

 

4x ×

(1 + x4 )- 4x3 × 2x2

= .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(1 + 2x2 + x4 )(1- 2x2 + x4 )

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(

 

 

 

4 )2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4x ×(1- x4 )

 

 

 

 

 

 

 

 

1+ x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

=

 

(1- x4 )×

 

 

 

(1+ x4 )

 

=

(1+ x4 ).

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

9) Используя свойства логарифма, перепишем исходную функцию в

виде y = ex × arctgex -

1

ln(1+ e2x )

 

и вычислим производную

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

e2x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

 

 

1

 

 

y¢ = (ex × arctg ex )¢ - (

2 ln(1+ e2x ))¢ = ex × arctg ex

+

 

 

 

 

 

-

2 ×

 

 

 

× 2e2x =

1+ e2x

 

(1+ e2x )

= ex × arctg ex.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

f (x0 ), если

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Пример 3.4. Вычислить

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

f (x) =1- 3

 

 

 

+

16

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

f (x)= x2 × cos(x - 2), x0 = 2.

1)

x2

 

 

, x0 = 8;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2)

 

 

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Решение. При решении данных примеров следует сначала найти про-

изводные

 

f

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(x), а затем вычислить их значения в точках x0 :

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

16

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

16

 

 

1

 

 

1

 

7

 

 

 

1)

 

¢

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

f

¢

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

- x2 ;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

f (x)= - 3 x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(8) = - 33 8 - 82 = - 3 - 4 = -12 ;

 

 

f

¢

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

¢

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

2)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

- 2 sin 0 = 4.

 

(x) = 2xcos(x - 2)- x sin(x - 2);

 

f (2) = 2× 2cos0

 

3.7.Найти производные функций:

 

x3

2

2) y =

3x + 5

;

1) y =

3 - x + 4x - 5;

7

 

 

54

3) y =

 

7

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x3

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

5) y = 3x -

 

+

 

 

 

 

 

;

 

 

 

 

x2

 

4x4

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

æ

 

 

 

 

 

 

 

x

ö

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

7) y = ç1

-

 

 

 

 

 

 

÷

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

è

 

 

 

 

 

ø

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

9) y = x + 2 ×

 

 

 

 

 

- 33

 

 

;

 

 

 

x

x

 

11)

y =

 

 

 

 

3

 

 

 

 

 

 

 

-

2

 

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3

 

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

13) y =

3

x × 3

 

 

 

 

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4

 

ö2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

æ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ç

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

÷

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

15)

y =

 

ç x -

4

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

÷

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

è

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

ø

 

 

 

 

 

 

 

 

 

17)

y = x + 2sin x − 6cos x ;

19)

y =

x2

 

+ 3× tgx - 7;

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

21)

y = 5sin x - 4 × ex ;

 

23)

y = x2

+ 3 × 5x ;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

25)

y = 2ln x +

 

 

2

 

 

-

1

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3

 

 

 

 

x2

 

 

2

 

 

27)

y = 2x arctgx + 3;

 

29)

y = x3 ×cos x ;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

31)

y = (x2 - 2)×sin x + 2x cos x ;

33)

y = x2 × ex ;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

35)

y = 2x

× (sin x +1);

 

37)

y = (ex - 5)× arctgx ;

 

39)

y = 3

 

 

 

×ln x ;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

41)

y =

 

 

 

 

 

x2

 

 

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x2 +

1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

43)

y = cos x ;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

45)

y =

 

2×sin x

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1+ cos x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

47)

y =

 

1+ ex

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

- ex

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4)

y =

 

1

 

 

 

-

 

 

6

 

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4x3

 

 

x2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

6)

y = x2

+

 

 

 

1

 

 

 

 

-

 

 

 

1

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

x5

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ö2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

æ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

8)

y = ç1

+

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

÷ ;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

è

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ø

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

10)

y = 6 × 3

 

 

 

 

- 4 × 4

 

 

 

;

 

 

 

 

x

x

 

 

12)

y =

 

 

 

 

 

 

 

 

+

 

 

 

 

 

6

 

 

 

+ 2 ;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3 x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

14)

y =

 

2

 

x3

×

 

 

 

 

 

 

 

 

 

+

 

 

4

x × 4

 

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

x

7

 

 

 

 

 

 

 

5

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

æ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

 

ö3

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ç

3

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

÷

 

 

 

 

 

 

 

 

y =

 

 

x +

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

16)

ç

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

÷ ;

 

 

 

 

 

 

 

 

è

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3

 

 

 

x

 

 

ø

 

 

 

 

 

 

18)

y =

 

cos x

 

 

 

 

 

+ 5 × tgx + 4;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

20)

y = ctgx + 4sin x ;

 

 

22)

y = 5

 

 

 

 

+ 7 × ex ;

 

 

 

 

x

 

 

24)

y = 8 × 4

 

 

 

 

 

- 2x

+ 5;

 

 

 

 

 

x

 

 

 

26)

y = x + ln x +

3

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

28)

y = sin x + 5arcsin x ;

 

 

30)

y = (x +1)×ctgx ;

 

 

32)

y = 2 ×

 

 

 

 

 

 

 

 

×sin x ;

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

34)

y = x3 ×(ex -1);

 

 

36)

y = ex

× arcsin x ;

 

 

38)

y = ex

× (3 - sin x - cos x);

40)

y = (x3

 

 

- 2x)× log3 x ;

 

 

42)

y =

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

 

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1- 4x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

44)

y =

tgx

 

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

46)

y =

 

 

 

 

 

 

cos x

 

 

 

 

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1

+ 2sin x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

48)

y =

 

 

 

 

 

3x

 

 

 

 

 

 

 

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2x

+1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

55

49)

y =

log5

x + 2

;

50) y =

1+ ln x

;

 

 

 

 

 

x

 

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

51) y = arcsin x ;

 

52)

y =

arctgx

;

 

x2 + 1

 

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

53)

y =

22x

;

 

 

54)

y = 32 x × 5x .

 

 

3

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.8.Используя правило вычисления производной сложной функ- ции, переписать таблицу производных, заменив в функциях аргумент x на функцию u(x).

3.9.Найти производные сложных функций:

1)

y = sin 6x ;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3) y = cos2x - sin

x

;

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

æ x + 2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ö

 

 

 

5)

y = 2ctgç

 

 

 

 

 

 

 

÷ ;

 

 

 

3

 

 

 

 

 

 

 

 

e

 

 

 

è

 

 

 

 

 

 

ø

 

 

 

 

y =

3x+1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

7)

 

 

 

 

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

9) y = lg(5x + 7);

 

 

 

 

 

 

11)

y = (1 - 5x)7 ;

 

 

 

 

 

 

13)

y = 3

 

 

 

 

 

 

 

 

;

 

 

(4 + 3x)2

 

 

15)

y =

 

 

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

 

;

(4x + 1)× 5

 

 

 

 

 

 

(4x +1)

17)

y =

 

 

 

2

 

 

 

;

 

 

 

 

(1 - x 2 )5

 

 

 

19)

y = 4

 

 

;

 

 

 

1 + 3x 2

 

 

 

21)

y =

 

 

 

 

 

 

;

 

 

 

 

 

 

cos x +1

 

 

 

23)

y = tg6 x ;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

25)

y = tg ln x ;

 

 

 

 

 

 

27)

y = ln(x3 + 2x + 1);

29)

y = esin x ;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

31)

y = arccos

 

 

;

 

 

 

 

x

 

 

 

33)

y = ln(x2

+ 2x);

2) y = 6cos 3x ;

4) y = cos3x + sin 32x ; 6) y = tg(3x + 5);

8) y = 25x+7 ;

10) y = arcsin 52x ;

12) y = (2 + 3x)10 ; 14) y = 1- 2x ;

16) y = 2x + 5 × (2x + 5)2 ;

18)

y = (1+ 5x2 )3 ;

20)

y = 3

 

 

 

 

 

 

 

1 + x 4

 

;

 

 

22)

y = 5

 

 

 

 

;

2x - sin x

24)

y = sin2 x ;

 

 

 

 

 

26) y = sin

 

;

 

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

28)

y = ln cos x ;

 

 

30)

y = earctgx ;

 

 

 

 

 

32)

y = arcsin(sin x);

34)

y = ln

 

x5

 

 

 

;

 

x5 +

2

 

 

 

 

 

 

 

 

56

 

æ

 

x

 

x

ö

2

35)

y = çsin

 

+ cos

 

÷ ;

2

2

 

è

 

 

ø

 

37)

y = sin3

 

x

;

 

 

 

 

3

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

39) y = 4 1 + cos 2 x ; 41) y = tg2x ; 43) y = 5tg3x ;

45) y = arcsin(e3x );

47) y = 5ln cos 1+ x2 ;

Найти производные функций.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

æ

1

ö

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.10.

y = (

 

 

x -1)× ç

 

 

 

 

 

 

 

+ 1÷ .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

è

 

 

 

 

 

x

ø

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1-

 

 

 

 

 

 

.

 

 

3.12.

y = 2 ×

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1 +

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

æ

 

 

 

sin x

 

 

 

ö2

 

 

3.14.

y = ç

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

÷ .

 

 

1

+ cos x

 

 

 

è

ø

 

 

 

 

3.16.

y = tg2x +

2 tg32x +

1 tg5

2

.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3

 

 

 

 

 

 

 

 

 

5

 

 

 

y = 1 tg2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.18.

 

 

 

 

+ ln cos

 

 

 

 

.

 

 

 

x

x

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.20.

y = x × (sin ln x - cosln x).

 

3.22.

y =

ln

 

x

 

 

-

 

1

 

 

× ln

 

 

x2

 

.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1

+ x2

 

 

1+ x2

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

3.24.

y = ln

 

 

 

 

1+ sin x

.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1 - sin x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

y = ln(3x2 +

 

 

 

 

 

).

 

 

3.26.

 

 

9x4 + 1

 

 

 

 

 

 

× (

 

 

 

 

-1).

 

 

 

 

 

 

3.28.

y = e

2x

 

 

 

 

 

 

 

2x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.30.

y = ln

 

 

 

 

 

 

 

 

e4 x

 

 

.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

e4 x

+1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

36)

y =tg 2 x + ctg 2 x ;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

38) y =

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(1 + cos 4x)6

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

40)

y = 5

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

5x - sin 2x

 

 

 

 

 

 

 

 

42)

y = ln ctg(3x +1);

 

 

 

 

 

 

 

 

44)

y = 2

 

 

 

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

sin x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

46) y =

 

 

 

arctg

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

48)

y = lnsin tge5x+1 .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

æ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

ö

3.11.

y = 3 × 3

x

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

4 × ç3

 

 

2 +

 

 

 

 

 

 

 

 

÷

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

è

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3 x2

ø

 

y =

3x +

 

 

 

 

 

 

.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.13.

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x2

+ 2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.15.

y =

æ

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x ö2

 

 

 

 

 

 

 

 

çsin

 

 

 

 

- cos

 

 

 

 

÷ .

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

è

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2 ø

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.17.

y = ex -sin ex ×cosex .

 

3.19.

y = -ctg2

x

 

 

 

 

- 2ln sin

x

.

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

3.21.

y = cos x × ln tgx - ln tg

x

.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1

 

2

 

 

 

3.23.

y = ln

 

x2 -1

 

-

 

 

 

 

 

 

 

.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x2

-1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.25.

y =

 

sin x

 

 

+ ln

1 + sin x .

 

 

cos2 x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

cos x

 

 

y = ln(x +

 

 

 

 

 

 

 

 

 

).

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.27.

 

 

 

 

 

 

 

x2 +1

 

 

 

 

 

 

 

 

3.29.

y =

ex

+ e

x

 

.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ex

- e

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.31.

y = ln(e2x

+

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

).

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

e4 x

 

 

 

+1

 

 

 

 

 

 

57

.

.

.

 

 

x

-

 

 

 

 

3.32.

y = x × arccos

4 - x2

 

 

2

.

 

 

 

3.34.

y = arctg(x +1)+

 

x +1

x2 + 2x +

 

3.33. y = x ×arcsin x + 1- x

3.35. y = arccos

9 - x2

, x > 0 ..

9

+ x2

 

 

3.36.

y = x × arctgx -

1

ln(1+ x2 )-

1

× (arctgx)2 .

 

 

2

2

 

(x -1)(x - 3)3

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.37.

y = ln(1 +

x +1)+

× (x - 2)×

 

x +

3.38. y = ln

3

 

 

 

(x - 2)3(x - 4

.

3.39. Найти значения производных функций в указанных точках: 1) f (x) = 2 + x - x2 , найти f (0), f (1), f (10);

 

 

 

 

(1 -

 

 

 

)2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2)

f (x) =

x

, найти

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

f (0,01);

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

π ö

 

 

 

 

 

 

f (t)=

 

 

 

cost

 

 

 

 

 

æ

 

 

 

 

 

3)

 

 

 

 

 

 

 

 

, найти

f ¢ç

÷

;

 

 

 

 

1

- sint

 

 

 

 

 

 

 

 

 

è

6 ø

 

 

 

 

 

4)

f (x) = (x -1)

× (x - 2)

2

× (x

 

3

 

- 3)

, найти

f (1),

f (2),

f (3);

 

f (t) = ln

2et

 

 

 

 

 

 

 

5)

 

 

, найти

f (0);

 

 

 

 

et

+ 1

 

 

 

 

6)

f (x) = sin

3

2x - cos

3

 

æπ

ö

;

 

 

 

2x , найти f ¢ç

 

÷

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

è 8

ø

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

 

 

1 ö

 

 

 

 

 

 

 

 

1 + x

æ

 

 

7)

y =

 

arctgx - ln 4

 

 

 

, найти y¢ç

-

 

÷

;

2

1 - x

 

 

 

 

 

 

 

 

è

 

2 ø

 

 

 

8*)

y =

 

x

 

× e

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

, найти y (− 1),

y (1),

y(0),

y+ (0).

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u = x

4 - x

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

+ 4arcsin

2 .

 

 

 

 

 

3.40. Вычислить u (2)+ u (0), если

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

æπ

ö

 

æ

ö

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.41. *

 

Для функции y = 2

cos x

+ cos x вычислить y¢ç

÷

, y¢ç

 

÷

,

 

 

 

 

y¢

æπ

ö

y+¢

æ π

ö

 

 

 

 

 

 

 

 

 

è 6

ø

è 4

ø

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

и определить,

существует ли производная функции в

ç

÷ ,

ç

 

 

÷

 

 

è 2

ø

 

è 2

ø

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

точке

x = π .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.42. Количество продукции Q (ед.), произведённой бригадой рабо- чих в течение дня описывается функцией Q = -t3 + 5t2 + 75t , где t - время (ч), 0 ≤ t ≤ 8. Найти производительность труда бригады рабочих через 1, 2, 4, 6 часов после начала работы. Сделать экономический анализ.

58

3.43. Известна зависимость расхода автомобилем горючего на 100 км пути от скорости движения автомобиля: f (x) = 20 - 0,4x + 0,005x2 , где x скорость в км/ч, f (x)расход горючего в литрах на 100 км. Найти за- кон изменения скорости расхода горючего. Сравнить скорости расхода го- рючего при движении со скоростью 60 км/ч и 80 км/ч.

3. Логарифмической производной функции y = f (x) называют про-

изводную натурального логарифма модуля этой функции:

d(ln

 

f (x)

 

)

 

¢

 

æ d(ln

 

y

 

)

 

 

¢ ö

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

=

f (x)

ç

 

 

 

 

 

 

=

y

 

÷

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

dx

f (x)

ç

dx

 

÷ .

 

è

 

y ø

Логарифмическую производную используют при вычислении про- изводных функций, содержащих операции умножения, деления, возведе- ния в степень. Найдём, в частности, производную показательно-степенной

функции

 

y = uv ,

 

 

где

u

 

 

 

 

и

v - функции независимой переменной x :

u = u(x), v = v(x),

 

u > 0.

 

Прологарифмируем равенство

 

y = uv ,

получим

ln y = v lnu .

 

 

 

 

 

Найдём

 

 

 

 

 

производные

 

 

 

левой

и

 

правой

частей:

 

y

 

 

 

 

 

 

 

v

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

æ

 

 

 

 

 

 

v

 

 

ö

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

y = uv :

 

 

= v¢×ln u

+

 

 

 

×u¢ Þ y¢ =

yçv¢×ln u +

 

 

×u¢

÷

 

 

 

 

или,

 

подставляя

 

y

 

u

 

u

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

è

 

 

 

 

 

 

 

 

ø

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

æ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

v

 

 

 

 

 

ö

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

y¢

= uv çv¢×ln u +

 

 

 

×u

¢÷.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

u

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

è

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ø

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Пример 3.5. Используя логарифмическую производную, найти про-

изводные следующих функций: 1) y = xsin x (x > 0);

 

 

2) y =

x(x2 +1)

.

 

 

 

 

 

 

 

 

1- x2

 

 

Решение.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1)

 

 

 

Логарифмируя

 

исходную

 

функцию,

 

получим

ln y = sin x ×ln x .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Отсюда

 

 

 

 

y

= cos x ×ln x +

sin x

 

,

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

y

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

æ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

sin x ö

 

 

 

 

æ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

sin x ö

 

 

 

 

 

 

 

 

 

y¢

= çcos x ×ln x +

 

 

 

 

 

 

 

 

 

÷× y Þy¢ =

çcos x ×ln x

+

 

 

÷ × xsin x .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x

x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

è

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ø

 

 

 

 

 

 

è

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ø

 

 

 

 

 

 

 

2) Имеем

 

 

 

ln

 

y

 

= ln

 

x

 

 

+ ln(1+ x2 )-

1

ln

 

1- x2

 

,

 

тогда

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

y¢

1

 

 

 

 

 

2x

 

 

 

 

 

 

 

 

x

 

 

 

 

 

1+ 3x2

- 2x4

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

=

 

 

+

 

 

 

 

 

 

 

 

 

+

 

 

 

 

 

 

 

 

 

=

(

 

 

 

 

4 )

 

 

 

Þ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

y

x

1+ x

2

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1- x

 

 

 

 

 

 

x 1- x

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

y¢ = y ×

(1+ 3x2 - 2x4 )

Þ y¢ =

1+ 3x

2

 

- 2x4

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x(1- x4 )

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(1- x2 )

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1- x2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

59

3.44. Найти производные функций:

1)

y = xx ;

 

 

3)

y = (sin x)x ;

 

 

5)

y = 3

 

(x + 2)×(x -1)2

;

 

 

x5

 

 

 

 

 

7) y = xe x ;

 

 

9)

y = (sin x)arcsin x ;

 

11) y =

(ln x)x

;

 

 

xln x

 

 

 

 

 

 

2) y =

(x - 3)2 (2x -1)

;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

(x + 1)3

 

 

 

4)

y = (ln x)1 x ;

 

 

 

6)

y = 3

 

 

sin 3x

 

;

 

 

- sin3x

 

 

1

 

 

 

8)

y = x

 

;

 

 

 

x

 

 

 

10) y = x(xx ) ;

 

 

 

12)* y = x(x2 ) + x(2x ) + 2(xx ).

3. 3. Производные высших порядков

Если производная функции y = f (x) определена и является функци-

ей,

дифференцируемой в точке x , то её производную называют производ-

ной

2-го

 

порядка (или 2-ой производной) функции

y = f (x) в точке x :

¢¢

 

¢

′′

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

f (x) = ( f

(x)) . Если

f (x) является дифференцируемой в точке x , то про-

 

 

 

 

¢¢¢

¢¢

 

 

 

 

 

изводная 3-го порядка

(x)) и т.д.

 

 

 

 

 

f (x) = ( f

 

 

 

 

 

 

В общем случае: если производная (n −1)-го порядка

f (n−1)(x) диф-

ференцируема в точке x ,

то её производную называют производной n -го

порядка (или n -ой производной) функции y = f (x) в точке x :

 

f (n)(x)= (f (n−1)(x)),

n = 2,3,....

 

 

 

 

 

 

Обозначают n -ую производную y(n), f (n)(x),

d n y

 

или

d n f (x)

.

 

 

 

 

 

 

 

dx n

 

dxn

Производные, начиная со второй, называют производными высших поряд- ков.

Пример 3.6. 1) Найти производную второго порядка функции

y= x × ex ;

2)для функции y = x3 - 3x2 + 5, найти y′, y′′,... ;

3)для функции y = 2x , найти y(n);

4) для функции y = e

2x

×sin 3x , найти y

′′

′′′

(0).

 

(0),

y (0), y

Решение. 1) y¢ = ex - x ×ex = (1- x)ex ;

 

 

 

 

y¢¢ = ((1- x)ex )= - ex - (1- x)ex = (x - 2)ex .

 

 

2) Последовательно вычислим y¢ = 3x2 - 6x,

y′′ = 6(x −1), y′′′ = 6,

yIV = yV = ... = 0.

60