Висмут ионының реакциялары

Жаңа дайындалған натрий гексагидроксостанитінің (II) N_a4[Sn(OH)₆] әсері.

SnCl₂ ерітіндісіне NaOH-нің артық мөлшерін қосқанда гексагидроксостанит (II)-ионы [Sn(OH)₆]^4- түзіледі.

Гексагидроксостанит (II)-ионы Bi³⁺ ионын қара түсті металдық висмутқа дейін тотықсыздандырады. [Sn(OH)₆]^4- ионы тек сілтілік ортада ғана тұрақты, ал бұл жағдайда висмут катионы ақ тұнба түзеді. Висмут катионын ашу реакциясын орындағанда концентрлі сілтінің артық мөлшерін қолдануға және қыздыруға болмайды, себебі мұндай жағдайда қара Sn тұнбаға түсіп, диспропорциялану реакциясы жүреді. Висмут катиондары бұл жағдайда ақ түсті тұнба Bi(OH)₃ түзеді:

Sn²⁺ + 2OH^- ↔ Sn(OH)₂↓,

Sn(OH)↓ + 4OH^- → [Sn(OH)₆]^4-,

Bi³⁺ + 3ОН^- ↔ Bi(OH)₃↓.

Bi(OH)3↓ +Зе ↔ Bi↓ + ЗОН- [Sn(OH)6]4- -2e ↔ [Sn(OH)6]2-

2 3

2Bi(OH)₃↓ + 3[Sn(OH)₆]^4- → 2Bi↓ + 3[Sn(OH)₆]^2- + 6OH^-

Висмут катиондарын анықтау кезінде концентрленген сілтінің артық мөлшері мен қыздыруды қолданбау керек, өйткені диспропорциялану реакциясының нәтижесінде қара тұнба Sn↓ тұнбаға түсуі мүмкін:

∆

2[Sn(OH)₆]^4- → [Sn(OH)₆]^2- + Sn↓ + 6ОН^-.

Сурьма ионының реакциялары

Металдық мырышпен әрекеттесуі

Никель пластинкасындағы металдық мырыш сурьма (III) және (V) иондарын металдық түрге дейін тотықсыздандырады:

2[SbCl₆]^3- + 3Zn ↔ 2Sb↓ + 3Zn²⁺ + 12Сl^-.

Никель пластинкасы мырышпен гальваникалық жұп түзеді. Ni оң, ал Zn-теріс электрод. Ни­кель мырыштан электрондарды қабылдап, оны сурьмаға береді де металға дейін тотықсыздандырады. Никель пластинкасының бетінде бөлінген сурьма хлорсутек қышқылында ерімейді, бірақ азот қышқылында ериді.

Sbi + ЗН2О - 5е — HSbO3↓ + 5Н+ NO3-, + 4Н++ Зе — NO↑ + 2Н7О

3 5

3Sb↓ + 5NO₃^- + 5Н⁺ → 3HSbO₃↓ + 5NO↑ + Н₂О

V аналитикалық топтың катиондарын жүйелік талдау.

Темір (II) катионы және темір (III) катиондарын калий гексацианоферрат (III) және гексацианоферрата (II) ерітінділермен әсер ету арқылы анықтайды:

3Fe²⁺ + 2[Fe(CN)₆]^3- ↔ Fe₃[Fe(CN)₆]₂↓,

4Fe³⁺ + 3[Fe(CN)₆]^4- ↔ Fe₄[Fe(CN)₆]₃↓.

Сурьма (III) және сурьма (V) катиондары барлық V топ катиондарын анықтауға кедергі жасайды. Сурьма (Ш) иондарының HNO₃ қышқылымен сурьма (V) дейін тотықтырады, ол HSbO₃ түріндегі тұнбаға түседі. Тұнбаны центрафугаттан бөліп алып, концентрленген тұз қышқылында ерітеді. Сурьма (V) иондарын никельдік пластинадағы мырышпен анықтайды. Центрифугатта қалған барлық (V) топ катиондарын концентрлі аммиак ерітіндісімен гидроксид түрінде тұнбаға түсіреді

Магний гидроксидтерін айыру үшін тұнбаға аммоний хлоридінің қаныққан ерітіндісін және 3% Н₂О₂ ерітіндісін қосады. Осы кезде Mg(OH)₂ тұнбасы еріп, ал Мn²⁺ катионы H₂MnO₃ дейін тотығады. Құрамында Fe(OH)₃, BiONO₃, H₂MnO₃ тұратын тұнбаларды центрафугаттың көмегімен бөліп алады. Центрафугаттағы Мn²⁺ катионын аммиак буферінің қатысындағы натрий гидрофосфаты ерітіндісімен анықтайды.

Азот қышқылы темір және висмутпен гидроксиді(III) тұнбасына әсер еткенде тұнба ериді, ал Н₂МnО₃ (МnО₂·nНnО)↓ тұнбада қалады.Оны центрафугаттың көмегімен бөліп алады.

Центрафугаттағы висмут катионын жаңа дайындалған Na₄[Sn(OH)₆] ерітіндісімен анықтайды.

Н₂МnО₃ (МnО₂·nН₂О) тұнбасын Н₂О₂ қатысындағы азот қышқылында ерітеді. Бұл кезде МnО₂·nН₂О Мn²⁺-ге дейін тотықсызданады. Бұларды аммоний персульфат ерітіндісімен әсер ету арқылы анықтайды.

V аналитикалық топ катиондарының қоспаларының жүйелік талдау жолының сызбанұсқасы.