7 Билет

1.Мононукл фагоцит жүйесі.Мкф қызметі мен рецептор

Фагоцитоз қызметің аткаратын клеткаларға поли- және мононуклеарлық клеткалар жатады. Мононуклеарлық фагоциттер үшіңші типті клеткалар ретінде саналады. Олар клеткалық және гуморалды иммуннитеттің қалыптасуына қатысады.

Макрофагтар сүйек кемігінде түзіліп монобласт→промоцит→моноцит түрінде каада тасымалданады. Моноциттер әртүрлі тканьдерге түсіп тканьдік макрофагтарғааусады: такньнің гистиоциттеріне, Купфер клеталарына, лимфа түйіндері мен көк баурдың макрофагтарына, өкпеде альвеолалық макрофагтарына. Моноциттер осылармен бірге мононуклеарлық фагоциттер жүйесің құрады.

Макрофагтардың рецепторлары:

Макрофагтардың бетіңде рецепторлардың жиынтығы көптеген физиологиялық реакцияларға қатысуын қамтамасыз етеді. Макрофагтардың бетіңде IgG, IgM, IgE үшін Fc- рецепторлар, комплементтің С3 компонентіне, лимфокиндерге (ИЛ-1, ИНФ-α, ТНФ), гистосәйкестік антигендекріне және т.б. рецепторлар бар. ИЛ-1 Т-хелперлердің дифференцировкасың белсендіреді, ал белсендірілген лимфоциттер өз кезеңінде макрофагтарды активтейті, ісікке қарсы, трансплантатқа қарсы, вирусқа қарсы иммунитетке қосады. Иммуноглобулиндердің Fc –фрагменттеріне арналған рецепторлар опсонизациялған бактериялар мен антигенді бөтен клеткалардың фагоцитозы мен гидролизің женілдетеді.

Макрофагтардың негізігі қызметтері: антигентануы,фагоцитоз бен пиноцитоз арқылы арнайы емес тұрақтылықтың механизмдеріне қатысады, фагоцитарлық және бактерицидті белсенділігі арқылы жергілікті қабыну ошақтардың санациясың қамтамасыз етеді, қорғану қызметің атқара отырып МФ-тар патогенді микроорганизмдердің таралуының алдын алады, секреторлы қызметті атқарады, иммунды жауапты реттеу және лимфоциттермен екі жақты өз-ара байланысқа қатысады.

Макрофагтар антигенді танып, қармап, жұтып, жартылай ыдыратып, жартылай сақтап суперантигенді комплексті түзеді. Бул комплекстерде антигендік бөлік МНС- I немесе II класты молекулаларымен байланысып, осы түрде Т-лимфоциттерге ұсынады.

2. Антигены I и II классов и их роль в межкл взаимод. Наследование антигенов гистосов. Гены 1 класса подразд на локусы АВС детерминир синтез трансплантационных антигенов они сод на всех ядросод клетках и играют роль в распознав своего т.к Т-киллеры распознают антиген детерминанты только в комплексе с HLA антиген 1 класса. Это полипептиды 2 нековал связ полипептид цепей 1 тяжел кодир генами системы HLA 2 легкой кодир кодир единствен локусом 15 пары хромос. К HLA генам 2 класа относ гены локусов dp dq dr эти антигены в большей мере представлен на В лифоцитах макрофагах, дендрит клетках на активир Т лимфоц, кроме роли межклет взаимод иммунокмпетент клеток антигены 2 класса играют роль в презентации антигенов и индукции имун ответа чужерод антиген кот презентир молекулами 2 класа распознается только субпопуляцие Т хелперов они сост из 2 нековол связ трамембр гликопротеид

3.Вакцина түрлері (өлт бакт, вирус, фрагмент бар, анатоксин,тірі вакцина синт және рекомб вакциналар)

1. Өлі микроорганизмдерден жасалған

арқылы жасайды. . Ол антигендік құрамынан патогендік касиетің алып тастап, микробты клетканы өмір сүру қаблетінен айыру. Осы вакцинаны дайындағанда микроорганизмдерді инактивацилайды. Вакцинаның әсерін күшейту үшін адъюванттарды қосады.

2.Тірі вакциналар аттенуацияланған

Аттенуацияланған вакциналарды қоздырғыштарды организмнен тыс жерде ұзақ уақыт дақылдандыру арқылы жасайды. Мысалы, БЦЖ , сары қызба вирусы, ж.т.б. Тірі вакциналардың артықшылығы – қоздырғыштардың тіндерге қарай миграциялауға, көбеюге каблеті болады және иммундық жауап күшееді. Жергелекті иммунитет тек қоздырғыштар көбейген тінде дамиды. Бур вакциналар аурудың субклиникалық түрін және эффективті қорғануды шакырады.

Рекомбинантты вакциналар технологиясы белокты молекуланы немесе оның фрагментің қадағалайтын гендерді алуға, оларды керекті векторға нгізуге және сәйкес клеткаларда эксперессиялуға мүмкіндік береді. Бул вакциналардың реактогендігі төмен, ал қорғаныс әсері жоғары. Рекомбинантты вакциналарды бір микробтың генін вируленттігі аз екінші микробқа енгізу жолы арқылы алады. 1990 жылдардын басында В-гепатитінің вирусына қарсы рекомбинантты вакцина дайындалды. В-гепатиті вирусының беткей антигені бар вирусты болшектер осповакцинасының вирусында синтезделеді. Гендерді клондау әдісімен вакциналарды алу (рекомбинантты вакциналар) өте үлкен потенциалы бар.

2. Құрамында бактериялармен вирустардің фрагменттері бар вакциналар

Белокты тасмалдаушымен коньюгацияланған бактериялардың капсулалық полисахаридтері колданады. Бур вкциналар менингококты, пневмококты, гемофилді инфекцияларға қарсы антиденелердің (АД) синтезін эффективті түрде шақырады. Осы түрдегі вакциналарға вирус суббірліктерінің вакциналары жатады. Мысалы, В гепатиті вирусының беткей антигедері. Аталған вакциналар эффективті, бірақ дайындау технологиясы күрделі де қымбат.

Синтетикалық пептидтерді вакцинация

Микробтық және вирустық АГ-ң эпитоптарына сәйкес келетін пепт фрагменттерді синтездеу арқылы алынады.Мұндай вакцинация техн жағынан күрделі емес, арзан болып келеді.Иммуногендікті жоғарлату үшін пептидтерді Т тәуелді Аг-ң тасымалдаушысымен коньюгациялайды және адьювант өосады. Синтет пептидтерде АМҚ қажетті тәртіпте орналасса да, оның спонтанды үшінші құрылымы АГ-ң алғ конформациясын қайталамайды, вакцинация тиіімд төменд.