- •Мазмұны
- •I тарау. Неонатологияға кіріспе. Қазақстандағы неонатологиялық қызметтің ұйымдастырылуы.Терминалогия және статистикалық көрсеткіштер .
- •1.3 Гестациондық жасты бағалау
- •II тарау. Антенаталды патология Құрсақ ішілік өсу мен дамудың тежелуі
- •1 Кесте. Нәрестелердің туылған кезіндегі негізгі параметрлерінің гестациялық жасқа сәйкетігі
- •III тарау. Нәрестелердің постнаталды бейімделуі. Шекаралық жағдайлар. Жаңа туылған нәрестелердің күтімі және тамақтануы.
- •3.1 Жаңа туған нәреселердің шекаралық жағдайлары
- •3.2. Нәрестенің мүшесі мен жүйелерінің анатомо- физиологиялық ерекшеліктері
- •3.3. Нәрестелердің күтімі.
- •1 Қадам- Босануға бөлме дайындау
- •2 Қадам- Нәрестені кептіріп- сүрту:
- •Жаңа туылған нәрестелер бөлімшесінде іріңді-септикалық аурулар мен госпиталды инфекцияны алдын-алу.
- •Жаңа туған нәрестелердің тамақтануы.
- •IV тарау. Жаңа туылған нәрестелерді клиникалық тексеру
- •Шолып қарау
- •Жүйелер бойынша қарау.
- •Нәрестелердің шартсыз(туа біткен) рефлекстерін бағалау.
- •V тарау.
- •VI тарау. Шала туылған нәрестелер
- •VII тарау. Тыныс алу мүшелерінің патологиясы
- •7.1. Респираторлы дистресс синдромы
- •7.2. Нәрестелер пневмониясы.
- •ViiIбөлім.Жаңа туылған нәрестелердің жүйке жүйесінің патологиясы.
- •8.1. Тұншығу перинаталды церебралды бұзылыстардың факторы ретінде.
- •8.2. Бас миы мен жұлынның жарақаттық және интранаталды зақымдалуы. Туыт жарақаты.
- •8.1.Бассүйек ішілік қан құйылулар
- •Біққ клиникасы
- •Эпидуралды қанқұйылулар
- •Субарахнойдалды қанқуйылулар
- •Ми қарыншаларына қанқуйылулар (перивентрикулярлы-интравентрикулярлы)
- •Пиқ патофизиологиясы
- •Миішілік (паренхиматозды) қанқуйылулар
- •Босану кезіндегі жұлын жарақаттары
- •Акушерлік салдану
- •Зақымдалу механизмі
- •Акушерлік парездердің ағымы
- •Басқа да туыт жарақаттары
- •Жұлынның туылу жарақатының емі
- •8.3. Гипоксия-ишемиялық энцефалопатия
- •Ми зақымдалуының локализациясы
- •Нейросонография мәләметтері бойынша пвл дәрежелері
- •Дамып келе жатқан мидың перинаталды зақымдалулардың неврологиялық салдары: ликвородинамика бұзылыстары бар жағдайлар мен аурулардың диагностикасы.
- •Мерзіміне жетіп туылған нәрестенің бас шеңберінің өсу қарқыны
- •Гипоксиялық-ишемиялық энцефалопатия (гиэ) кезіндегі ес бұзылыстары.
- •Гиэ болжамы
- •Балалардағы жүйке жүйесінің (жж) зақымдалуы (Маслова о.И., 1999 г.)
- •Неонатальды тырысулар
- •Пайда болу уақытына байланысты неонатальды тырыспалардың болжам себептері (ю.И. Барашнев, 2001г.)
- •IX тарау. Жаңа туылған нәрестелердің сепсисі және бактериальді инфекциялары.
- •Стафилодермиялардың емі
- •Стрептодермиялар
- •Стрептодермиялардың емі
- •Нәрестелердегі бактериальді инфекцияның жайылмалы түрге айналуына ятрогенді факторлардың қауіпті факторлары
- •X тарау. Құрсақішілік инфекциялар Құрсақішілік инфицерлену туралы түсінік
- •Туа біткен токсоплазмоз
- •Туа біткен токсоплазмоздың клиникасы
- •1 Кесте. Туа біткен токсоплазмоздың жиі кедесетін клиникалық түрлері
- •Диагностикасы
- •Ажыратпалы диагноз
- •Алдын-алу
- •Балалардың құрсақішілік вирусты инфекциялары қызамық.
- •Туа біткен қызамық
- •Диагностикасы
- •Этиологиясы
- •Инфекцияның эпидемиологиясы мен берілу жолдары.
- •Патогенезі
- •Патанатомия
- •Клиникасы
- •Диагностикасы.
- •Құрсақішілік цмви
- •Виферонмен ем
- •Комбинирленген ем
- •Алдын-алу
- •Герпесвирусты инфекция
- •Қорғаныс механизмдері
- •Арнайы арнайы емес
- •Неонатальды герпес.
- •Диагностикасы
- •Хламидиялы инфекция
- •Нәрестелерде хи емі
- •Құрсақішілік микоплазмалы инфекция
- •Құрсақішілік листериоз
- •Құрсақішілік листериоз диагностикасы
- •Туа біткен мерез
- •Диагностикасы.
- •XI тарау. Жаңа туылған нәрестелердің сарғаюы
- •Билирубиннің алмасуы
- •Неонатальды сарғаюлар
- •Нәрестелердің физиологиялық сарғаюы
- •Нәрестелердің патологиялық гипербилирубинемиясы және патологиялық сарғаюы
- •Криглер-Найярсиндромы (I және II типті)
- •Нәрестелердің гемолитикалық сарғаюлары
- •Нәрестенің гемолитикалық ауруы (нга)кезіндегінәрестені жүргізу тактикасы
- •Нәрестенің дене салмағына қарай өмірінің 24-168 сағат өмірінде фотоем және қан алмастырып құюға көрстелім
- •Өмірінің бірінші тәулігінде нга даму қауіпі бар нәрестені жүргізу тактикасы
- •Коньюгациялы гипербилирубинемия кезіндегі нәрестені жүргізу тактикасы
- •Жүректік:
- •Тамырлық :
- •XII тарау. Нәрестелердің геморрагиялық ауруы.
- •Туа біткен жүрек ақаулары
- •Сол жақ коронарлы артерияның өкпе артерисынан аномальды ауытқуы(Блайд-Уайт-Гарленд синдромы)
- •Миокард аурулары
- •Нәрестелердегі жүрек ырғағының бұзылыстары
- •Синусты түйіннің әлсіздік синдромы (стәс)
- •Жыпылықтамалы аритмия(жа).
- •Толық ав блокада (тавб)
- •Экс имплантациясына көрсетілім
- •Ұзарған qt синдромы (ұqtс)
1.3 Гестациондық жасты бағалау
Туылған нәрестенің гестациялық жасын 6 морфологиялық (физикалық) көрсеткіштер жиынтығы мен 6 нерв- бұлшықет жетілген белгілерімен анықтайды(Боллард Дж және басқалар 1979 )
Бұл кестені гестациялық жасынан кіші нәрестелердің сәйкес келуін бағалау үшін ұсынады
Нерв –бұлшықет жетілгендік критериінің гестациондық жасты бағалағанда, бұлшықеттің төмен болғаны оның жоғары болғанына қарағанда көп ақпарат береді. Сынаманы нәресте 30-42 сағатқа толғанда, арқасында жатқанда жасау қажет.
Сынаманың дұрыстығы айқын болу үшін, екі дәрігер бөлек жасау керек.
Нерв-бұлшықет белгілері (Боллард сынамасы)
Нәрестенің дене тұрысы. Нәрестені қараған кезде дене тұрысын тыныштық күйде, арқасында жатқанда анықтайды.
«Төртбұрыш терезе»- дәрігер үлкен және сұқ саусақтарымен нәрестенің білезігін білекке қарай бүгеді , содан соң пайда болған бұрышты өлшеу қажет(көз мөлшерімен)
Қолдың қайтарылуы- нәрестенің қолын шынтақ буынында 5 сек бүгіп кейін білезігінен алып толық тарқатып жіберу қажет. Егерде білегі қайтадан толық қайрылса 4балл мен бағаланады, диаграммаға байланысты басқа аз баға беріледі.
Тізеасты бұрышы – дәрігер нәрестенің бөксесін кеудесіне қарай бүгіп, тізесін үлкен саусағымен ұстап тұрып,сосын жіліншігін ұстап тұрған саусағымен аяғын тізе буынында тарқатады. Тізе асты бұрышын өлшеп, сәйкес баға береді.
«Шарф» белгісі , нәрестенің білезігінен алып, мойын артымен қарама қарсы иыққа апару қажет. Диаграммаға сай баға беріңіз:0 балл- шынтағы қарама қарсы қолтық асты сызығынажетсе, 1 балл –шынтақ дененің орта сызығы мен қарама қарсы қолтық асты сызығының арасында, 2 балл-шынтақ дененің орта сызығына дейін жетпейді,3 балл- шынтақ денеің орта сызығына дейін жетеді ,4 балл- шынтақ дененің орта сызығына дейін жетпейді.
Өкшені құлаққа – нәрестенің жанбасын үстел үстіне қойып, табанын күш түсірмей барынша басына қарай апару қажет. Диаграмма бойынша баға беріңіз(табл)
BALLORD тың таблицасы бойынша нерв бұлшықет жетілгендігінің бағалау
Нерв –бұлшықет жетілгендігінің белгілері |
Ұпайлары |
Ұпайлары |
||||||||
-1 |
0
|
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
||||
Дене қалпы
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
"Төртбұрыш терезе" Білезік |
|
|
|
|
|
|
|
|
||
Қолдың қайтарылуы
|
|
170 |
140-180 |
110-140 |
90-110 |
<90 |
|
|
||
Тізеасты бұрышы |
|
|
|
|
|
|
|
|
||
"Шарф" белгісі
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
Өкшені құлаққа
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
Нерв –бұлшықет жетілгендігінің белгілерінің баллдар сомасы |
|
||||||||
Физикалық (морфологиялық) жетілгендігі
№2 кестеде физикалық дамудың толық сипаттамасы берілген.Түк шаштарының өсуін, арқасында- жауырын аралықта және одан жоғары жерінде бағалайды .
Гестационды жасты төменгі таблица бойынша морфологиялық және нерв-бұлшықет жетілгендігін қосынды бағасымен анықтайды:
Кесте № 2 Гестационды жасты бағалау
Оценка зрелости |
-10 |
-5 |
0 |
5 |
10 |
15 |
20 |
25 |
30 |
35 |
40 |
45 |
50 |
|
20 |
22 |
24 |
26 |
28 |
30 |
32 |
34 |
36 |
38 |
40 |
42 |
44 |
ЖТН дене салмағының гестациондық жасына сай екендігін төмендегі құрсақ ішілік даму картасымен анықтауға болады,ол құрсақ ішілік кідірісі бар нәрестелерде өте маңызды
График перевести на каз.язык
Сонымен, құрсақішілік кідірісі бар нәресте 37 аптаға дейін туылса, оның туғандағы дене салмағы, екі сызықтан аспаса (норма), онда ол гестациялық жасқа сай шала туылған нәресте деп жіктеледі.ал егерде ЖТН гестациялық жасы 37 аптаға толық жетпей, оның туғандағы салмағы төменгі сызықтан асса онда ол, гестациялық жастан кіші шала туылған нәресте болып жіктеледі.
ЖТН толық 37 аптаға толып, асып туылған, оның туғандағы салмағы екі сызықтан асып түспесе, ол мерзімінде туылған, гестациялық жасқа сай нәресте болып жіктеледі.
Егерде шала туылған немесе мерзімінде туылған нәрестенің бастапқы салмағы жоғарғы сызықтан асып түссе , онда олар гестациялық жастан ірі, ШТН (егер ол 37 аптаға толмай туылса), немесе гестациялық жастан ірі МТН (егер ол 37 аптадан асып туылса).
Егерде нәресте 42 апта немесе одан асып туылса, салмағы төменгі сызықтан асып түссе, онда олар гестациялық жастан кіші, мерзімінен асып туылған нәресте деп жіктеледі, ал туылғандағы салмағы жоғарғы сызықтан асып түссе, онда ол гестациялық жастан ірі болып жіктеледі.
