Kenesbay Raxmanov - Birinshi muhabbatim

­Ǵarrı, mınalarǵa juwap berip jibere bereyin be? Endi bári kerisine ketti ǵoy. Awıldıń bir jaǵı uwlasıp-shuwlasıp atırǵanda arqayın otırıp bola ma? Mına bala oqıwshı shıǵar?

­Eki kúnge sorap shıǵıp edim.

­Bul da oqıwınan qalmasın. Nazlıǵa ruxsat etip jibere bereyik.

­Durıs. Jaqsılap qatnasarmız, quda qálese. Quda-qudaǵaylarǵa bizden sálem aytıń! Al, yaqshı.

Iskender aǵa shıǵıp ketti.

­ Saǵan beretuǵın da hesh nársem joq edi, - dep Ajar apa qarshınan qaray basladı.

­Mama, hesh nárse kerek emes!

­Áy, sonda da… Má, mına aq kóylekti ǵarrıńa kiygiz, mına

shıttı kempirińe kóylek etip tigip ber. Mına balaǵa pioner

ıshtan, ele jas ǵoy. Saǵan azmaz pul bereyin, shıraǵım. Óziń bir nárse alarsań, - dep bizlerdi sıylap tasladı.

­Pay, mama, deymen-aw, bunsha áwere bolıp..,- dep atır Naz.

­Sizlerge bermey, kimge beremen? Eshimbet kórgen sayın seni

bayǵus ana!

Bizler keshegi jolǵa túskende túske shamalasıp qalǵan, awıldıń malları shojıp ketken, qıymıldaǵan adamlardıń bári Eshimbettiń

úy betine qaray asıǵıp baratırǵan qıstalań waqıt edi. Hámme jerdi appaq qar qaplaǵan, aspan ele túnerip tur, bálkim, búgin túnde de jawǵısı kelip, kópten bergi qumarınan bir shıǵajaqtay.

Qaytarsın miynetimiz jeńil boldı. Keshegi «tariyxıy» jerge kelgenimizde izimizden bir polutorka mashinası jetti. Ol

Nazlınıń uruwlas aǵayinleri eken, sonı tanıp toqtatıptı. Awılǵa túsken músiybettiń xızmeti menen qalaǵa baratır eken. Kabinasında

bir adam bar. Bul mashınlar oyınshıq mashinalarǵa uqsas, sonda da joldı óndiredi eken. Áp-sátte awıldıń tusına kelip qaldıq. Men aǵash kabinanıń tóbesin qaqtım. Ol da kiyizdi sabalaǵanday durıslı ses shıqpaydı. Sonda da shofer irkti. Bizler raxmetimizdi ayttıq ta túsip qaldıq.

***

Taǵı báhár keldi…

Awıldaǵı báhár quslardıń qanatında jıllı lep alıp keledi.

Japlardaǵı suwlar tasadı, túni menen uzaq sapardan óz báhárin saǵınǵan hawazlar quslardıń sayraǵanlarınday talıp jetedi. Aspan

álemine jayılǵan juldızlar birimlep tómenge aǵa baslaydı, biraq, onıń menen azayıp qalmaydı, aqqan juldızlar óz nurın, óz jilwasın qasındaǵı juldızlarǵa taslap ketedi. Báhár qır átiraptan boyawın izleydi. Tirishiliktiń ǵayrı dúnyası esigin ashadı.

Taǵı báhár keldi...

Awıl aqshamı búgin ayrıqsha. Ómirimde birinshi márte bunday payızlı kúnniń qushaǵında sayran etiwim shıǵar. Júzleri gúlgin túsli, badam qabaqlı, badana kózleri aspandaǵı juldızlarday ushqınlasqan, dodaqları posa tilenip turǵan sarnazım menen mına zulmat dúnyanıń dıǵırıqlarına kete beriwge tayarman, tek, qasımda Naz bolsa, usınday bárpaz, aldımdaǵı dediklerime dadımal ayta alaman, oǵan meniń qádemlerim bisyar. Házir qulaqlarım gereń, kózlerim gór, tilim gúń. Qulaqlarım Nazdıń hawazı menen pitelip

qalǵan, kózlerim Nazdıń dúrdana jamalı menen perdelenip qalǵan, tilim ele ayta almay atırǵan sózlerime baylanıp qalǵan. Joq! Men oǵan nawa aytpayman, aytıwǵa haqım joq ǵoy, aqır. Men nárestemen

ǵ

oy, ele oyın balasıman ǵoy. Meni bosat, Naz, qollarımdı jazdır…

Ele jalań ayaq shapqılap ótetuǵın soqpaqlarım bar, awzımnıń sarısı ketpegen palapanman ǵoy ele, maǵan ele jat, júregimdi ǵayrı nápeske tıqpa. Óz awanıma shawıp alayın, óz erkime qanat qaǵıp qalayın, meni altın pánjeńnen azat et, Naz!

Diń aspanda ǵaǵırlasqan dawıslar esitildi.

­ Esittiń be, Sham? - dedi Naz oyshań hám quwanıshlı. ­ Tırnalar ǵoy. Tún bolsa da tuwılıp ósken jerine asıǵıp kiyatır.

Tún bolsa da… Bıltır jazı menen jasaǵan kólin izlep kiyatır. Kórdiń be, Sham? Tuwǵan jerdiń qádiri bul. Tuwılǵan ana jerdiń muhabbatı bul. Onı tırnalar qanatında alıp kiyatır. Al, seniń

ájaǵańda tırna quraqım sezim joq, men dep kelmey-aq qoysın, tuwǵan mákanın saǵınbay ma, kindik qanı tamǵan topıraqtı kózlerine totıya etpey me?

Ol toqtap qaldı… Sóylegen joq. Ústimizden ushıp ótken tırnalardıń dawısları semdi, uzaqlap ketken bolsa kerek. Esip turǵan báhárdiń samalı ólpeń, ayta qalǵanday salqın emes. Usınday payızlı báhár aqshamında ájaǵamdı eske aldı, tırnalardan da pás adam ekenine meni isendirdi. Durıs shıǵar. Ele kelip te qalar. Keler me eken? Joq, hasla! Ol jılqıday úyirinen ayırılıp ketti.

Basqa jaylawlarda, ǵayrı jollarda shapqılap júrgen dónenge aylandı ol. «At aylanıp qazıǵın tabar», lekin, meniń ájaǵam emes.

Báhár saǵınıshın awır qanatlarında alıp keletuǵın tırna emes ol. Onıń báhári qasında, baǵı kóz aldında qulpı dónip tur. Jıllar

ótedi, biraq, ayralıq kúshi onı qaytarıp ákeliwge ázzilik etedi.

Tuwılǵan jer túwe anasın da, atasın da, tuwısqanın da, sáwer yarın da saǵınbaydı ol. Júregi tasqa, kókiregi muzǵa aylanǵan onıń…

Bunıń hámmesi ǵawasat bolıp shıqsa… Valya menen qosılǵanı, onnan balalı bolǵanı ǵırt jalǵan bolıp, aspannan túskendey payda

bolıp qalsa, qalay boladı? Men jetim ılaqtay jalǵızsırap

qalmayman ba? Onıń betine qalay qarayman. Qoy, onıń aldında meni jazǵırǵanday jazıǵım joq. Ne qılıppan? Ele oyın balasıman. Nazdıń ózi ǵoy, bir saparı túnde aymalap súygen. Ne bolıptı, ana da balasın súyedi ǵoy, ájapaları da úkelerin súyedi

ǵoy. Meni de Naz inisindey kórip súygen shıǵar.

Naz iynimnen julqılap jiberdi, qıyallarım jaw shımshıqtay pırr etip úrkti de ushıp ketti. Dógeregime ser saldım. Awıldan táwiraq uzap ketippiz. Túngi hawanı simirip toymaysań, telmirgen juldızlarǵa qaray pálpállep ushqıń keledi. Bul mázi bir tún emes, bul qarawıtqan jánnet mákan, ol bizlerdi óz qushaǵına tilsiz jawday tartıp baratır.

­Qosıq ayt, Sham! - dedi Naz irkilip. Ústime jasın túskendey sileyip toqtap qaldım.

­Qosıq? Qoy, Naz, jeti túnde qosıq aytıw awılda úrdis emes

ǵoy.

­Bizler baslaymız. Keyin ózinen-ózi úrdis, dástúr bolıp kete

beredi. Usınday tún qushaǵında qalay qosıq aytpaysań? - dep Naz qápelimde zobalań sala basladı. Bináy ómirimde qara basım qosıq aytıp kórmegenmen. Mektepte de qosıq sabaǵında qashıp júremen.

Xor qosıǵı bolsa hesh gáp, kóptiń arasında turasań, kim aytıp, kim awzın qurı ashıp-jumıp atırǵanın muǵallim ańǵara bermeydi.

­Ollá-billá, qosıq ayta almayman, Naz, - dep jalındım oǵan.

­Birewin de bilmeyseń be?

­Lenin, Stalin, partiya, ?atan haqqında qosıqlarım bar kóp penen aytatuǵın.

­Qoysa! Maǵan onday qosıqlarıńnıń ne keregi bar?

­Muhabbat haqqında aytqızbaydı ǵoy…

­Kim?

­Muǵallimler.

­Yaq, Almashtan qorqatuǵın shıǵarsań?

­Almashı kim? - dep hayran qaldım.

­Haw, bayaǵı xat jazısıp júrgen ne?

­Hee! - dep kúlip jiberippen.

­Nege kúleseń?

­Yadımda joq nárselerdi aytqanıńa kúlip atırman-dá, Naz.

Almash penen qırmandı alıstıq ǵoy. Házir basqa bala menen sıbırlasıp júr. Haw, ózimdi iytke teńgergen qızǵa…

­Ózi pıshıq bolǵan ǵoy, - dep kúldi Naz. ­ Írımshıl qız ba deymen, túsine onsha isenip.

­Saǵan qaldırǵan ǵoy meni, - dedim batırlıq penen.

­Ras pa?

Ol meni artımnan qapsıra qushaqlap aldı da dús tómenimnen jerge jıqtı, keyin shalqama awdarıp, kókirek awzıma gewdesin tasladı. Onıń diril qaqqan kókiregi ózime biytanıs lázzettiń xabarın jetkergendey, Nazdıń samal menen oynap atırǵan

shashlarınıń arasınan mıyıq tartısıp kóringen juldızlar, jım-

jırt álem, ǵır átiraptıń hámmesi, hámmesi bizlerdi uyaltpaw ushın arman qaray burılıp atırǵanday… Qara jerdiń emes, ǵalı-gilemniń

ústinde jatırman. Ústime dáwlet qusı qonıp atır, úrkitpeń onı. Endi erinlerin basıp, ıssı lebi menen tula bedenimdi mumday

Kózimdi ashqım kelmeydi. Dáwlet qusımdı ushırıp almayın. Men házir biydayıqpan. Ol duyım jurtqa payıq bolmasın, onıń gózzallıǵın tek men tanıyın, tek men kóreyin. Meyli, ol kelinshek

bolsa da mıń mántirseklerge almaspayman. Qudayım-aw, arzıwármanlarımdı mustajap et. Tabanınıń astına payandoz bolayın, aldında parrash bolayın. Onıń húsni-jamalına, bedenine girt juqtırmayın. Bundaylar jer ústinde nákanda shıǵar? Basqası joq shıǵar? Ómirimdegi birinshi hám sońǵı háykelim bolıp qalsın. Bunıń sır-sipetine názeri túsken mıń sáteń júrer jolınan adasadı. Qádem basqan jeri masayıq ǵoy bul arıwdıń…

Ne bolıp baratır maǵan, ózi? Alaǵayım balalıǵımnan uzaqlap baratırman ba? Alanǵasar jaslıǵıma kelip qaldım ba? Ya bul ómir degeni bastan-ayaǵına ǵawal ma? Ózimnen burınǵı ótkenlerdiń

úyrenshikli daǵdısı menen «aqsham qarawıl, kúndiz shıńdawıl» bolıp óz gúmirashılıǵım menen kúnelte bergenimde bolmas pa edi?

Shınasanda periyzattıń ornına bir shúyke bas bas-ton bolıp atır

ǵoy. Pútin kewlimdi ıraqana-jıraqana etip, shıǵannan shıǵıp baratırǵandayman. Aldım shıtırmaq. Nazǵa jolawdıń uwıtın tappay júrgen awıldaǵı wadıwasıllar túrli ǵıybattı tasımallap, ne-ne máddeler menen úyimizdiń urqanatın ushırmay ma? Usılardıń zardabın men tartpayman ba, aqır? Qoy, túnnen basqaǵa ayǵaq

ańǵıtqa shapqandı qoyayın. Ele betim bayqıl-bayqıl balaman ǵoy.

Ele…

Aqsham qushaǵında qansha waqıt sayran etip júrgenimizdi bilmeymen, biraq, úyge kelgen soń da juwǵarada uyqı qursawına qısa

qoyǵan joq, qaytama kem-kem shayday ashılıp baratır. Sońǵı gezleri

Nazdı kitap degen jin urdı, qayda barsa da kitap satıp ákeledi, qolı bosawdan, gey túnleri meni uyqılatıp taslap, kitap oqıp jatqanı. Kitaplarınıń birazına túsinbeymen, olardıń ishinde ilimiy kitaplar da, kóp tarawlardı qamtıytuǵınları da bar ma, dep qaldım. Kópshiligi roman, povestler, qosıq kitapları siyrek.

­ Qosıqlarǵa jaqsı túsinbeymen, awdarmaların oqıǵım kelmeydi, - deydi ol soraǵanımda. Meniń de oqıwımdı talap etedi, men bolsam kózabaǵa oqıp atırǵanday kitaptıń betlerin ashaman da basqa nárselerdi oylap ketemen.

Sırtta qorazlar shaqıra basladı.

­Yarım aqsham bolıp qalıptı, - dedi ol. ­ Tósek salayın. Erteń basa-bas jumıs. Qollarım da qabarıp ketti.

Ol kúndegidey eki orınǵa emes, tósekti bir jerge saldı.

­Dalada kóp júrippiz, tońıp qalıppan, Sham, - dedi ol maǵan qanday da bir shálkem-shalıs názeri menen. Bir nársege ıntıqlıǵın bildirip, telmenlep qarap turǵanday edi ol.

­Birge jatayıq… Tek, bir-birewdi jılıtıw ushın, Sham…

«Gúrlep janıp turǵan otpan ba, mende qanday jıllılıq bolsın, meniń qasımda tońıp qalatuǵın shıǵarsań» dep oyladım da, úndemedim. Ol tóseklerdi salıp boldı da, «qáne, jat, paltayshaltayıńdı bilmeymen» dep shalqama jıqtı da, ústime kórpeni japtı. Keyin «úpp» dep jetinshi shıranı óshirdi de tósektiń

qasına kelip otırdı. Kóylegin sheshinip atırǵanın sezip turman, keyin ol da kórpeniń astına súńgidi.

­ Kiyim menen jatsam jaqsı uyqılay almayman, - dedi ol maǵan bir qaptallap jatıp. ­ Sen de sheshin. Xalıqtıń úrp-ádeti boyınsha jatqanda da, shomılǵanda da jalańashlanıw kerek.

Kóylegimdi sheshtim. Onıń jaǵımlı qolı qarnıma tiydi, ıp-

ıssı etip juwıldap ketti, keleboyıma ot túskendey, basqa adamǵa

aylanıp baratırǵandayman. Ol qolımdı óziniń kókiregine qaray

ıshqınǵım, biytanıs lázzettiń buǵawınan bosanǵım keledi. Átteń, kózim qıymaydı. Onıń tulǵasın qushaqlap, dus kelgen jerine iytinemen.

­Mınawıńdı-ám shesheseń be, Sham? - dep sıbırlandı ol. Sol gezde ózi tiygizdi me ya abaylamadı ma, qolı tiyip ketti. Tok urǵanday boldı.

­Erjetip qalıpsań ǵoy…-dep sıbırladı. ­ uyalmay-aq kele ǵoy.

Ájaǵańnan qalǵan sarqıtpan ǵoy. Endi bir-birimizge joqpız. Quday keshirsin. «Jeńgesiniń bir putı qáynisiniki» degen de gáp bar ǵoy.

Bizden burın-ám bolǵan, Sham… Shamım meniń! - dep qattı qıstı. Atım juldız gózlep, basın qayqańlatıp oqıranǵısı, tuyaqları menen topıraq qapıp, Eshimbettiń arǵımaǵınday alıp qashqısı keledi. Biraq, basın tartıp turman, shappaqlıqqa júrek ete almay turman. Burın bundayın kórmedim ǵoy, tuńǵısh atlanısım, birinshi

shabısım… Qudayım-aw, azaplı lázzettiń ne keregi bar edi maǵan? Jónime júre bersem bolmas pa edi…

Atım alıp qashtı, endi onı toqtatıwǵa shamam joq, áddi-úddin bilmeytuǵın jol menen shawıp kiyatır. Awıq-awıq kózimdi ashıp

qoyaman. Qayda aparatır? Appaq tawǵa órmelep kiyatır, órmelep kiyatır. Bir jerlerde jıǵılatuǵınımdı oylap, kózimdi tarsa

jumıp aldım. Atım toqtar emes, kem-kem qutırınıp shawadı. Bir waqıtta bir oqpanǵa oyılıp ketti. Men appaq tawdıń ústine dus tómenimnen tústim. Taw tas bolar edi, al, bul jup-jumsaq, appaq mamıqtan úyilgen taw. Entigip demimdi alaman. Temirshiniń kóriginen shıqqan jeldey bir bapta ses esitiledi. Taw ıńırsıp atırǵanday. Ekewimiz de bir házliktiń kóline mantıǵıp baratırǵan

aq quwlarday ólip ketsek te suw astınan shıqqımız kelmeydi. Jer qozǵalıp atır ma, astımdaǵı taw qıymıldap atır ma, onı ayırǵanday es joq mende. Jańa ǵana biz Naz edik, Sham edik. Endi

olar joq. Onday adamlar mınaw dúnyada joq endi. Bizler appaq taw

ústinde oynap atırǵan gimnastlarmız. Tawdan qumırınıń zárdeli

ǵuǵır-ǵuǵır hawazın eske túsiretuǵın ún shıǵadı. Bul ne eken? Lázzet usınday mashaqat penen kele me eken? Házlik ańsatlıqta buyırmaydı ǵoy. Jismim otqa aylandı, súyeklerime shekem balqıp ketkendey boldı. On eki múshem erip ketip, bir múshege aylanǵanday… qoy, janım, sarqılıp shıǵıp atır, shıǵıp atır. Esimnen tanıp

qalǵanday qıshqırıp jiberdim!

Ájaǵamlar ishilip bolınǵan shiysheni qaptalǵa ılaqtırıp jiberetuǵın edi. Ol páske dumalap, endi hesh kimge keregi joqtay jatadı. Men de tamar ábihayatımnan ayırılǵan soń appaq taw

ústinen tómenge awnap tústim. Júregimniń soǵısı at tuyaqlarınıń dúbirlisindey, ele basılmaǵan, qızǵınınan túspegen. Bundaydı kórip pe, bayǵus júregim. Terge shomılıp qalıppan. Nazǵa arqamdı qaratıp jatırman. Ses shıǵarǵım kelmeydi. Naz da tım-tırıs.

Jańaǵı ersi, uyat háreketler dawamında ol maǵan túsiniksiz bir sózlerdi aytıp jattı. Ne aytqanı esimde joq, túsiniksiz sózlerdey

bolsa da ekewimizge ortaqtay. Kókiregimdegi balalıǵım tamırlarımda sońǵı ret shabıstı da qızǵın qanım menen aǵıp

ketti. Bul aqsham balalıǵımnıń alaǵayım bostanınan ayırıldım, endi ol maǵan aylanbaydı, máńgilik hijran zawalınıń qurbanı boldı ol…

Qıymıldaǵım kelmeydi, óli janman. Nazǵa qaray almayman, áynekke qarayman. Tolıq ay áynekten telmiredi, mennen basqa hesh kim kórgen joq, uyalma degendey ay jubatadı meni. Naz bir qálpinde tırp etpey jatır, bunnan góre bir nárse degeni jaqsı edi. Biyhush

jatır. Meniń de aqıl-esim jayında emes. Janımdı lárzege salıp qıtıqlaǵan sezimlerdiń terbelisinde uyqılap ketippen.

Báhárdiń sel jamǵırı sheleklep quyıp atırǵanday sharıldaǵan suwdıń sestinen oyandım. Úy ishine tań jarıǵı túsip qalıptı.

Abaylap ser salsam, pechtiń artında Naz shomılıp atır eken. Onıń sheber ustanıń aǵashtan soqqan, sulıwlap jonǵan appaq tulǵasına kórpeniń astınan kóz qıyıǵın jiberip, urlanıp qarap atırman. Bunday gózzallıǵın birinshi kóriwim! Mektepte bir bala jalańash hayaldıń súwretin ákelse, talasıp-tarmasıp, awzımızdıń suwı qurıp

kórer edik. Sonda súwrettiń ózin kóriwge qırampısh bolamız-aw.

Mine, meniń kóz aldımda súwret emes, janlı periyzat shomılıp atır, mennen qısılıp-qımırılıp uyat jerlerin jasırıp ta atırǵan joq. Onıń nesin jasırsın! Túni menen biyligin maǵan tapsırdı ǵoy. Sonda da… onıń kózi túsiwden qorqıp jatırman. Basımdı gá shıǵarıp, gá tasbaqaday ishke tartıp qarap jatırman. Kózim toyajaq emes. Suwǵa bir peri shomılıp atır. Hákisine jótel qısıp, dawısımnıń shıǵıp ketkenine qara! Joq, ol burınǵı sının buzbadı.

­Sham! - dedi men betke názerin de salmastan. ­ Oyandıń ba? Kelip, sen de suwǵa túsip al.

­Uyalaman, - dedim turǵım kelmey.

­Uyalaman? Endi nesine uyalasań? «Túyeń kópirden ótti ǵoy».

Ústimnen kórpeni serpip jibergenim, qıptay jalańash ekenmen.

Ózimnen ózim qısınıp ketip, kórpeni qaytadan jamıldım.

Bunshama sheshine berip! Qaptalımda Nazdıń anası ulapaǵa bergen dizgiyimim jatırǵan eken, kiymekshi bolǵanımda ústi-basın súrtinip qasıma Naz keldi.

­Kiyinbey tur. Haw, musılmanshılıqtı bileseń be? Bar anaw jerge! - dep kórpeni ústimnen julıp aldı. Barıp kishkene lágenniń ishinde otırdım. Naz ele sol turısında júripti. Qasıma keldi de

qumannan muzday suwdı ústime awdarıp jiberdi. Tonǵanımnan qattı baqırıp jiberippen. Tandırdıń ishinen úkige atqanday boldı.

Shomılıp bolǵan soń ekewimiz de iyeklerimiz saqıldap tońdıq. Báhár baslanǵalı ot jaǵıp jaydı qızdırǵandı qoyıp edik, kúndiz táwiraq ısıtqan menen túnge qaray salqın tartadı eken.

­Azmaz qızınıp alayıq! - dep qushaqlasıp jatıp qaldıq.

Sırtqı qapı urılıp, apamnıń ashshı dawısınan oyanıp kettik.

Dárriw urda-tut kiyindik, qapılıp, asıqqanda durıslap kiyiniw de ańsat emes eken. Eki ret sheship, kóylegimdi qayta kiydim. Terisine kiyilip kete beredi.

Naz esikti ashtı. Arjaǵında betinde ashıw izi bar, úreyi suwıqlaw apam turǵan eken.

­ Tirisizler me, áytewir? - dep ol bosaǵadan ishke atladı.

Naz burınǵı daǵdısına salıp, tań sálemin berdi. Apam kire sala pechtiń qaptalındaǵı suw tolı lágenge, onıń átirapında batpaqlanǵan polǵa qaradı.

­Bul ne?

­Shomılıp aldım, - dedi Naz tómen qarap. ­ Atızda shańnıń arasında júrgen soń tum-tusım qıshıtıp, arqayın uyqılay almaysań.

­Himm..,- dedi apam, kelininiń qıysını kelispegen sıltawına inanbay turǵanı beseneden belgili. Awa-dá, jaqsı uyqılaw ushın shomılǵanda túnde, jatar aldında islenetuǵın jumıs ǵoy. Apam

bárin basınan keshirgen, ishi bilip tur. Keyin ol tósek betke qaradı da, birden shorshıp ketti:

­Náp bále, bir tósekte jatıp júrsiz be?

­Yaǵ-aw, apa, meniki jıynalǵan.

­Onda ne, mına tósekte eki adam jatqan ǵoy. Eki kópshik, bir kórpe… Ya sen uyqılaǵan soń birew kelip túnep ketip júr me?

Apamnıń lap etip alısayın dep turǵan keskininen qorqıp:

­ Qáydem..,- dep jiberippen.

­ Ne dep tursań? - dep Naz meni jep jiberetuǵınday tesile qaradı, sup-sulıw qara kózleri adıraq kózge aylanıp ketti. Apam basqa lám-mim demesten ǵırra izine aylandı. Ne qılarımdı bilmey súmireyip ayaǵımnıń ushına qarap turıp edim, sol jaqtaǵı shekem sharp ete qaldı. Ot shıqqanday boldı. Tentireklep ketip, diywalǵa súyenip qaldım. Bul da azday oń jaǵıma endi onıń judırıǵı sart

etti. Otırıp qaldım. Túni menen tiyip ketse jipektey jaǵımlı

qollardıń qápelimde záhár-zaqqımǵa aylanıp ketetuǵının qaydan bilippen. Bir aqsham palın juttım, endi uwına tap boldım. Ne qılıw kerek?

­ Qáydemiń ne seniń? Bul maǵan aytqan alǵısıń ba? Men ǵoy seni erterek jigit bolsın, jaqsı-jamannıń parqın bilsin dep

bısatımda barın berip atırman ǵoy. Durıs, zina isledim, sen dep isledim. Jat birewdiń qushaǵında ketkenimde de ne qılar edińler? Bayım joq! Ol basqa hayal alıp ketti. Meniń jolım ashıq. Seniń kempirińniń qol astında júrgenim joq. Kerek deseń, erteń-aq