- •5B060200 Информатика мамандығының білім алушыларына арналған
- •3. Оқу жоспары бойынша сағаттардың бөлінуі
- •5. Оқу пәнінің сипаттамасы
- •6. Пәннің оқу-әдістемелік қамтамасыз етілуі
- •Оқу нәтижелерін бағалау және бақылау
- •8. Оқу пәнінің саясаты
- •2.Глосарий.
- •3. Дәрістер тезисі.
- •Лексикалық негіздер
- •Бос орындар
- •Комментарилер
- •Логикалық литералдар
- •Символды литералдар
- •Жолдық литералдар
- •Операторлар
- •Қарапайым типтер
- •Операторлар
- •If (логикалық өрнек) оператор1; [ else оператор2;]
- •Switch операторы
- •Return операторы
- •Цикл операторы while
- •Цикл операторы do-while
- •Continue операторы
- •3 Дәріс. Массивтер
- •Бір өлшемді массивтерді өңдеу.
- •Көп өлшемді массивтер
- •Конструкторлар
- •4 Дәріс. Класстар және объектілер
- •Кластар
- •Айнымалы өкілдері (instance variables)
- •Әдістерді хабарлау
- •Айнымалы өкілдерін жасыру
- •Конструкторлар
- •This –ті конструкторларда қолданылуы
- •5 Дәріс. Әдістер және конструкторлар
- •Әдістерді хабарлау
- •Айнымалы өкілдерін жасыру
- •Конструкторлар
- •6 Дәріс. Мұрагерлік және әдістерді қайта анықтау
- •Мұрагерлік
- •7 Дәріс. Мұрагерлік және әдістерді қайта анықтау
- •Көп деңгейлі мұрагерлік
- •Динамикалық құрылымдар
- •9 Дәріс. Мәтінмен жұмыс
- •Конструкторлар
- •Жолдарды реттеу
- •IndexOf және lastIndexOf әдістерінің қолданылу
- •14 Дәріс. Графикалық интерфейсті программа құру
- •15 Дәріс: Графикалық интерфейсті программа құру
- •4) Негізгі және қосымша әдебиеттер тізімі
- •5) Зертханалық сабақтар жүргізу жоспары
- •Әдістемелік нұсқау
- •Зертханалық жұмыс № 1
- •Арифметикалық операторлар
- •Биттік меншіктеу операторлары
- •Зертханалық жұмыс 2 Тақырыбы: Java тілінің басқару инструкциялары. Шартты оператор.
- •If (логикалық өрнек) оператор1; [ else оператор2;]
- •Switch операторы
- •Зертханалық жұмыс 3
- •Цикл операторы for
- •Үтір операторы
- •Continue операторы
- •Зертханалық жұмыс 4
- •Зертханалық жұмыс 5
- •Зертханалық жұмыс 6
- •New операторы
- •Зертханалық жұмыс 7
- •Зертханалық жұмыс 8-9
- •Зертханалық жұмыс 10
- •Интерфейстер
- •Интерфейстік сілтемелер
- •Интерфейстер кеңеймесі
- •Зертханалық жұмыс 11
- •Конструкторлар
- •Жолдарды реттеу
- •IndexOf және lastIndexOf әдістерінің қолданылу
- •Жолдарды өңдеу функциялары
- •Зертханалық жұмыс 12
- •Зертханалық жұмыс 13
- •Зертханалық жұмыс 14 Тақырыбы:Енгізу-шығару жүйесі
- •Зертханалық жұмыс 15 Тақырыбы: Графиктік интерфейспен программалар құру
- •Java негіздері
- •Java басқару инструкциялары
- •Массивтер
- •Зертханалық сабақ тапсырмалары № 4 Кластары және объектілер
- •Әдістер және конструкторлар
- •Мұрагерлік және әдісті қайта анықтау
- •Мұрагерлік және әдісті қайта анықтау (жалғасы)
- •Зертханалық сабақ тапсырмалары № 8 Пакеттер және интерфейстер
- •Мәтінмен жұмыс
- •Зертханалық сабақ тапсырмалары № 10 Ерекше жағдайларды өңдеу
- •Көп ағынды программалау
- •Зертханалық сабақ тапсырмалары (жалғасы) № 13
- •Графиктік интерфейспен программалар құру
- •Графиктік интерфейспен программалар құру (жалғасы)
- •6) Өзіндік жұмыс тапсырмалары
- •7) Ағымдық және аралық бақылау сұрақтары мен қорытынды бақылау материалы
- •9.Оқу сабақтарын бағдарламалық және мультимедиялық сүйемелдеу тізімі (пәннің мазмұнына байланысты)
Зертханалық жұмыс 15 Тақырыбы: Графиктік интерфейспен программалар құру
Мақсаты: графикалық интерфейсті құру үшін AWT және Swing кітапханаларын қолдану.
Java-да графикалық интерфейсті құру үшін AWT және Swing кітапханалары қолданылады. AWT кітапханасының ыңғайлығылы барлық операциялық жүйелерде кодтарда бірдей графикалық интерфейс болуы. Бірақ бір код әртүрлі операциялық жүйелерде бір біріне ұқсамайтын қателерді көрсетуі мүмкін. Бұны шешу үшін Swing кітапханасы қолданылады.
Мысал 1. Қарапайым терезе құру. Бұл мысалда AWT кітапханасы қолданылады.
// AWT кітапханасын қосу:
import java.awt.*;
import java.awt.event.*;
// Терезенің жабылуын тексеретін класс:
class MyAdapter extends WindowAdapter{
public void windowClosing(WindowEvent we){
System.exit(0);}
}
// Терезе классы:
class JustAFrame extends Frame{
// Конструктор:
JustAFrame(int a,int b){
// Суперкласс конструкторы – терезе аты:
super("Новое окно");
// Терезенің жабылуын қадағалайтын класс объектісі:
MyAdapter adapter=new MyAdapter();
// Терезе көлемі:
setSize(a,b);
// Терезені бейнелеу:
setVisible(true);
// Добавлен обработчик:
addWindowListener(adapter);}
}
class MyAWTFrame{
public static void main(String args[]){
// Создание окна:
JustAFrame frame=new JustAFrame(400,300);
}}
Мысал 2. Swing жабдықтарын қолданып графикалық терезе құру
import javax.swing.*;
// Jframe класының мұрагерін сипаттау:
class JustAFrame extends JFrame{
// класс конструкторы:
public JustAFrame(int a,int b){
// терезе тақырыбы:
super("Простое графическое окно");
// терезе көлемі:
setSize(a,b);
// терезені жабу:
setDefaultCloseOperation(JFrame.EXIT_ON_CLOSE);
// терезені бейнелеу:
setVisible(true);}
}
class MyFrame{
public static void main(String args[]){
// терезені құру:
JustAFrame frame=new JustAFrame(300,200);
}}
Мысал 3. Swing жабдықтарын қолданып батырмасы бар графикалық терезе құру
import javax.swing.*;
import java.awt.*;
import java.awt.event.*;
import java.util.Random;
// Фрейм класы:
class MyFrame extends JFrame{
// Терезелер санағышы:
public static int count=0;
// Конструктор:
MyFrame(int a,int b){
count++; // ашылған терезелер саны
// Название окна:
setTitle("Окно с кнопкой: "+count);
// панельді құру:
MyPanel panel=new MyPanel();
setSize(300,200); // терезе көлемі
// терезені жабу:
setDefaultCloseOperation(JFrame.EXIT_ON_CLOSE);
setLocation(a,b); // терезенің орналасуы
add(panel); // панельді қосу
setVisible(true); // терезені бейнелеу
}}
// панель класы:
class MyPanel extends JPanel{
// Конструктор:
MyPanel(){
// батырманы құру:
JButton button=new JButton("Создать новое окно");
add(button); // батырманы панельге қосу
button.addActionListener(listener);} // өңдеушіні тіркеу
// батырма үшін өңдеуші аноним класының объектісі:
ActionListener listener=new ActionListener(){
public void actionPerformed(ActionEvent event){
Random rnd=new Random();
// кездейсоқ координаталары бар терезелерді құру:
MyFrame frame=new MyFrame(rnd.nextInt(800),rnd.nextInt(500));}};
}
class FrameAndButton{
public static void main(String args[]){
// Бірінші терезені құру:
MyFrame frame=new MyFrame(100,100);}}
Осы уақытқа дейін міндетті түрде main() әдісі бар программаларды қарастырдық. Мұндай программалар виртуалды Java- машиналарымен жұмыс атқарады. Серверде орналасқан, Интернет арқылы клиент жүктеп, браузер көмегімен орындалатын апплет деп аталатын программаларды жазуға болады. Апплеттің негізгі ерекшелігі main() әдісінің болмауы. Оның орнына init() әдісі қолданылады. Бұл әдіс браузер апплетті жүктегеннен кейін бір рет ғана орындалады. Апплетті құру үшін Applet класының мұрагері болатын класс құрудан басталады. Аппелет жұмысын аяқтау барысында destroy() әдісі шақырылады, апплетті экранда бейнелеу үшін start() әдісін, экранан апплеттің бейнесін алып тастау үшін stop() әдісі қолданылады.
Апплеттер браузер көмегімен орындалады. Браузер гипертекстік белгілеу файлдарын түсінеді. Олар тегтерден тұрады. Апплетті орындау үшін <applet> тегі қолданылады.
Мысал 5. Келесі HTML-коды берілген:
<html>
<head><title> Апплет выводит строку</title></head>
<body>
Следующая строка выводится апплетом:<br>
<applet code="ShowStringApplet.class" width="100%" height="100">
</applet>
</body>
</html>
Апплет коды:
import java.applet.*;
import java.awt.*;
public class ShowStringApplet extends Applet{
public void init(){
setBackground(Color.YELLOW);
setFont(new Font("Serief",Font.BOLD,18));
}
public void paint(Graphics g){
g.drawString("Это очень простой апплет!",10,50);
}}
Қолданылған негізгі әдебиеттер тізімі
Васильев А.Н. Java. Объектно-ориентированное программирование: Учеб. пособ. – СПб.: Питер, 2011. – 400 с. [В]
Казарин С.А., Клишин А.П. Среда разработки Java-приложений Eclipse: (ПО для объектно-ориентирован-ного программирования и разработки приложений на языке Java): Учеб. пособ., Москва, 2008. – 77 с. [К]
Монахов В.В. Язык программирования Java и среда NetBeans. – 3-е изд., перераб. и доп. – СПб.: БХВ-Петербург, 2011. – 704 с.
Нурбекова Ж.К. Практикум решения задач на Delphi 6.0. Учебно-методическое пособие.- Павлодар: Изд. ПГУ им. С.Торайгырова, 2004.
Нұрбекова Ж.К., Сауханова М.С. Программалау практикумы / Java программалау тілі/: Оқу-әдістемелік құрал., Астана, 2013.-185 б.
Зертханалық сабақ тапсырмалары № 1