8. Шумы ў тэатралізаваных прадстаўленнях

Драматургічныя магчымасці шумоў, іх функцыі ў т.п. шырокія і разнастайныя. Яны могуць быць выразнай прыметай гістарычнай з’явы, народных гулянняў, святаў, абрадаў і інш. З іх дапамога падкрэсліваецца час дзеяння і час года.

Хрыстыматыйны прыклад – бой гадзінніка, звон, крык пеўня і т.п. шумы фарміруюць уяўленні аб порах года, ствараюць быццам эфект прысутнасці гледача. Так, спевы птушак дакладна перадаюць вобраз лета, курлыканне жураўлёў – карціну восені, завыванне завірухі – зіму.

Шумы вызначаюць месца дзеяння: удары молата і шум станкоў – завод, гудкі цягніка, гукі сцэпкі – чыгуначную станцыю і г.д.

Шумы, разам з музыкай, істотна дапамагаюць рэжысёру папоўніць недахоп часу, які неабходны для адлюстравання падтэкста, унутранага дзеяння і псіхалагічнага стана персанажа. Жалобныя курлыканні адлятаючых жураўлёў са спалучэннямі са словамі Машы “Ах, уже летят перелётные птіцы” (П’еса Чэхава “Тры сястры”) перадаюць тугу герояў п’есы. Шумы дапагаюць:

• Фарміраваць пэўную эмацыянальную атмасферу дзеяння;

• Дапамагаюць у арганізацыі масавых сцэн;

• Дапамагаюць стварыць элюзію руху;

• Ствараюць масштабныя сцэны (асабліва на ваенную тэматыку).

Пры выкарыстанні шумоў у дзеянні неабходны атбор толькі яскравых, характэрных для той або іншай сітуацыі.

Ажыццявіць правільны выбар патрэбнага шуму з улікам яго фактуры, громкасці, тэмбра, яго спецыфікі дапамагае выправацаная класіфікацыя шумоў у тэатры: шумы і гукі прыроды і стыхійных бедстваў; транспартныя; вытворчыя; батальныя; бытавыя. У сваю чагу кожны з гэтых асноўных відаў шумоў падзяляецца на рад разнавіднасцяў у залежнасці ад таго хто і што іх стварае.

9. Класіфікацыя тэатральных шумоў

Усе тэатральныя шумы ў залежнасці ад іх спалучэння з дзяннямі акцёраў, функцый, якія яны выконваюць на сцэне, падзяляюцца на ігравыя, сцэнічныя і фонавыя.

Ігравымі называюцца тыя шумы, якія суправаджаюць дзянні акцёраў на сцэне сінхронна , калі крыніца шума або яго прычына яўна вызначана, напрыклад, акцёр страляе з ружжа, націскае кнопку званка, працуе на пісьмовай машынцы, заводзе на сцэне матацыкл і г.д. Ігравы шум можа стварацца самім акцёрам (выстрал пісталета), шумавіком за кулісамі або ўзнаўляцца з фанаграмы. Ва ўусіх выпадках крыніца гучання павінна знаходзіцца ў зоне дзеяння акцёра, каб не парушалась рэальнасць сцэнічнага жыцця. У асобных выпадках бываюць выключэнні (хлопчык страляе з рагаткі ўбок глядзельнай залы і тут жа ў зал раздаецца звон разбітага шкла, узнаўляемый з фанаграмы).  Важная ўмова ўводзін ігравых шумоў – іх сінхроннасць з дзеяннямі акцёраў. Як вядома, бываюць “накладкі”, калі ружжо страляла пасля таго, як герой 5 разоў спускаў курок.

Сцэнічнымі называюцца шумы, узнікненне якіх не звязана з дзеяннем,но они так или нет реагируют на них, часто сцен. шумы являются логичной причиной для след действия актеров, раскаты грома, шум машины ,плачь ребенка и блабла. Эти шумы звучат во время определенной реплики и что-то делаются шумовиками или фонаграма. Звук должен идти оттуда, где по логике доносится шум. Обычно эти шумы идут из-за кулис, но могут звучать и на сцене-звон, шум самолета, блабла и еще из зала могут быть.

Фоновые шумы-те которые создают необходимую атмосферу, или обозначают место действия(шум моря, дождя и тд) Действ. особы могут реагировать а могут и не реагировать. Точка звучания может быть из одного места а может и везде быть..