اِسْمُ زَمَانٌ و اِسْمُ مَكَانٌ (Мезгіл және мекен есімдері)

ثلاثي مُجَرَّد - тағы صَحِيحٌ, مُضَاعَفْ және ا َجْوَفٌ етістіктерден اِسْمُ زَمَانٌ және اِسْمُ مَكَانٌ жасау үшін مُضَار ِعُ етістігінің ع тұсындағы әріптің харакатына қараймыз, егер касралы болса, مَفْعِلٌ формуласына саламыз. Ал егер фатхалы немесе даммалы болса, مَفْعَلٌ формуласына салу арқылы жасалады. Мысалы: ضَرَبَ - يَضْرِبُ - مَضْرِبٌ, فَرَّ - يَفِرُّ - مَفِرٌّ,بَيَعَ - يَبِيعُ - مَبِيعٌ :مَفْعِلٌ . عَلِمَ - يَعْلَمُ - مَعْلَمٌ حَبَّ - يَحُبُّ - مَحَبٌّ نَالَ - يَنَالُ - مَنَالٌ :مَفْعَلٌ

ثلاثي مُجَرَّد - тағы مِثَالٌ етістігінен زَمَانٌ اِسْمُ және اِسْمُ مَكَانٌ жасау үшін مُضَار ِعُ етістігінің ع тұсындағы әріпке қарамай مَفْعِلٌ формуласына саламыз. Тек осылайша ғана жасалады. Мысалы: وَعَلَ - يَوْعَلُ - مَوْعِلٌ ,يَسَرَ - يَيْسُرُ - مَيْسِرٌ ,وَجَلَ - يَوْجَلُ - مَوْجـِلٌ

ثلاثي مُجَرَّد- тағы لَفِفٌ , نَقِصٌ және مُلْتَوِ етістіктерінен زَمَانٌ اِسْمُ және اِسْمُ مَكَانٌ жасау үшін مُضَار ِعُ етістігінің ع тұсындағы әріпке қарамай ақ مَفْعَلٌ формуласында жасалады. Мысалы: رَمَيَ - يَرْمِيُ - مَرْمَيُ - مَرْماً,قـَوَيَ - يَقـْوَيُ - مَقـْوَيُ - مَقـْواً,وَشَيَ - يَوْشَيُ - مَوْشَيُ - مَوْشاً

ثلاثي مَزِيدٌ مُجَرَّد , , رباعي مَزِيدٌ رباعي - терден زَمَانٌ اِسْمُ және اِسْمُ مَكَانٌ жасау үшін اِسْمٌ مَفْعُولٌ ның жасалу формуласына саламыз. مُضَار ِعُ етістігінің مَجْهُولٌ түрін аламыз, соңғы әріпті тәнуиндеп, مُضَار ِعُ әріпін түсіріп тастаймыз. Орнына даммалы мим مُ қоямыз. Мысалы: : أَكْرَمَ - يُكْرِم ُ - يُكْرَمُ - مُكْرَمٌ , دَحْرَجَ - يُدَحْرِجُ - يُدَحْرَحُ - مُدَحْرَجٌ , تَدَحْرَجَ - يَتَدَحْرِجُ - يَتَدَحْرَحُ - مُتَدَحْرَجٌ

مُفْرَدٌ	مَنْصَرٌ	Көмек берілген бір жер және бір уақыт
مُثَنَّى	مَنْصَرَان ِ	Көмек берілген екі екі жер және екі уақыт
جَمْعٌ	مَنَاصِرُ	Көмек берілген жерлер және уақыттар

اِسْمُ آلاَتٌ (Құрал жабдық есімі)

اِسْمُ آلآتٌ - ثلاثي مُجَرَّد етістігіненғана жасалады. ثلاثي مَزِيدٌ, رُبَاعِي مُجَرَّدٌ, رُبَاعِي مَزِيدٌ етістіктерінен жасалмайды. اِسْمُ آلآتٌ - тың уш жасалу формасы бар.

№	مُفْرَد	جَمْعٌ	أمْثَالٌ
1	مِفْعَلٌ	مَفَاعِلٌ	- مِسْطَرٌ سَطَرَ	مَسَاطِرٌ
2	مِفْعَالٌ	مَفَاعِيلٌ	فَتَحَ - مِفْتَاحٌ	مَفَاتِيعٌ
3	مِفْعَلـَة ٌ	مِفْعَلآة	كَنَسَ - مِكْنَسَة ٌ	مِكْنَسَاة

اِسْمُ آلآتٌ - тың уш жіктеу формуласы бар.

مِنْصَرٌ	Жәрдем құралы	مُفْرَدٌ
مِنْصَرَان ِ	Екі жәрдем құралы	مُثَنَّى
مَنَاصِرٌ	Көп жәрдем құралы	جَمْعٌ

Егер етістік مِفْعَلٌ формуласында келсе, құрал жабдықтың кіші екенін білдіреді. Ал егер مِفْعَالٌ формуласында келсе, құралдың үлкен затекенін білдіреді. Мысалы: مِفْتَاحٌ مِفْتَحٌ.

Кейбір اِسْمُ آلآتٌ - тар مُفْعُلٌ және مُفْعُلَة ٌ формуласында келеді. Мысалы: مُسْعُط ٌ ,مُحْرُضَة ٌ

Қазіргі Араб тіліндегі жаңа заманауи технологиялық құралдар فَعَّالَة ٌ формуласы арқылы жасалады. Мысалы: ثَلَّاجَة ٌ - (тоңазытқыш), سَيَّارَة ٌ - (көлік, машина), دَرَّاجَة ٌ - (велосипед), عَوَّاضَة ٌ - (су асты кемесі), دَبَّابَة ٌ - (танк), جَرَّارَة ٌ - (трактор), زَلَّاجَة ٌ - (шаңғы).