- •1.Kultura jako system wyobrażeń zbiorowych I fakt społeczny; socjologiczno – kulturowe koncepcje kultury ( Durkheim, Giddens)
- •Sacrum/ profanum w kulturze, społeczne funkcje religii, religia wg. Durkheima
- •3. Wymiana- fundament życia społecznego. Kulturowe postaci wymiany społecznej ( teoria daru m. Maussa
- •4. Więź społeczna, typologie I teorie więzi. Wspólnota/lokalność/ społeczeństwo. Tonnies
- •5. Mitologizacje więzi społecznych. Mity etniczne, rasowe, narodowe. Obrazy obcego. Megalomania narodowa. Bohater kulturowy (Bystroń, Czarnowski, Ossowski)
- •6.Aksjologia społeczeństwa przemysłowego. Moralność mieszczańska (od kupieckiej moralności Franklina po mieszczaństwo epoki wiktoriańskiej). Cechy I „cnoty” moralności mieszczańskiej (Ossowska, Bell)
- •7.System społeczny a kultury dominacji. Produkcja dyskursów władzy. Ciało w opresji – władza/wiedza I panoptyzm; biowładza (Foucault)
- •8.Freudowska koncepcja psychiki mieszczańskiej. Neurozy I obsesje (Freud) koncepcja freuda:
- •1.Podział sfery popędowej
- •2.Id I ego; super ego
- •3. Świadomość, podświadomość, nieświadomość
- •4. Fazy przyejmności
- •Kontakty z innymi
- •9.Kultura jako źródło cierpień. Konflikt: jednostka – społeczeństwo (Freud)
- •10.Kapitał kulturowy a przemoc symboliczna. Dominacja I podporządkowanie (Bourdieu)
- •11.Dominacje I negacje. Postkolonializm. Podstawy cultural studies (Barker)
3. Świadomość, podświadomość, nieświadomość
Freud doszedł do wniosku, że nasz aparat psychiczny ma pewną zdolność do wypierania treści, które nie są akceptowalne przez super ego. Są spychane do obszaru podświadomości. Sferze nieświadomości odpowiada sfera ID. Podświadomość – mieści się między ID a EGO; wąska warstwa która ma nas zabezpieczyć przed treścią popędowych. Treści podświadome nie są głęboko nieświadomość, czyli mogą się przejawiać, mogą do nas docierać, nad nimi wszystkimi jest świadomość, która organizuje nasze funkcjonowanie – świadomość, to to co wiemy, także to co wiemy o sobie, ale w przypadku myślenia psychoanalitycznego na człowieka składają się treści – z tego co wiemy oraz to czego nie wiemy lub nie chcemy wiedzieć. To drugie ma jednak sposoby aby się przedostać. „Im więcej spychamy w podświadomość tym gorzej dla nas - wniosek po analizie społeczeństwa mieszczańskiego.
Główna zasada psychoanalizy – większość neuroz bierze się ze stłumienia popędów seksualnych. Stłumienie bowiem, którego uczy nas moralność mieszczańska, ta dyscyplina, narzucanie sobie określonych zachowań, niedopuszczanie pewnych myśli; przekształca możliwość doświadczania przyjemności w przykrość. Moralność represyjna. W wizji Freudowskiej jest także stłumienie neuroz, które prowadzi do przykrości, do lęku. Lęk jest stanem oczekiwania na niebezpieczeństwo; niebezpieczeństwo niezidentyfikowane. Psychologowie odróżniają lęk od strachu. Lęk to stan psychiczny, trwa niejednokrotnie latami, stan którego nie potrafimy odnieść do niczego konkretnego, a jednak on w nas trwa. Stan lęku musi doprowadzić człowieka do niewygodnej sytuacji psychicznej. Freud myśląc o tym jak sobie ludzie radzą i nie radzą z tym stanem lęku, buduje koncepcję kultury jako źródła cierpień.
4. Fazy przyejmności
Freud mówi, że energia libidalna, czyli ten eros- to co jest konstruktywne, co napędza w nas życie; ta energia może być różnie spożytkowywana i zależy to wszystko od wczesnej fazy dzieciństwa. F. przykłada do dzieciństwa ogromną wagę, uważa że nasze fiksacje itd., wykształcają się do 5 roku życia. Wyróżniamy cztery fazy rozwoju przyjemności.
Fiksacja- kiedy libido nie rozwija się prawidłowo i zatrzymuje się na pewnym etapie, wtedy mówimy o fiksacji. Fiksacja – zatrzymanie libido na określonym poziomie rozwoju.
Fazy:
ORALNA Przyjmuje że we wcześniej fazie energia libidalna, jest organizowana wokół przyjemności związanej z karmieniem, czyli z matką. Faza oralna, to pierwsza faza przyjemności dziecięcej. Matka urasta do obiektu kochanego i stale pożądanego. Rodzi to coś co nazwał kompleksem Edypa. W pewnym momencie pojawia się rywal – ojciec, mąż kobiety. Dziecko zaczyna się orientować, że przedmiot przyjemności – matka, jej pierś, pokarm – nie należy tylko do tego dziecka, to budzi nienawiść wobec ojca. K. Edypa – nienawiść w stosunku do ojca. Nienawiść – miłość. Stan ambiwalentny. Ta pierwsza faza przechodzi w sadystyczną analną,
SADYSTYCZNO ANALNA – to taki okres, kiedy zaczynam doświadczać przyjemności przez znęcanie się nad moimi piastunami poprzez odmawianie wypróżnienia. jest to taki czas kiedy matka już nie karmi dziecka, pożywienia uzyskujemy bez tej przyjemności. W tej fazie kształtuje się charakter skąpca. Ludzie, którzy psychicznie zatrzymali się na tej fazie, to ludzie którzy gromadzą dobra i nie chcą się nimi dzielić. Generalnie przypisywane mieszczaństwu. Obsesja czystości przeradza się w gromadzenie.
FALICZNO GENITALNA – związana z dojrzewaniem genitalnym; rozpoznawanie własnych genitaliów. Znajdujemy w tą pewną przyjemność, to może się utrwalić, czyli możemy sfiksować. Dalsze szukanie przyjemności wyłącznie we własnym ciele. Nie wskazuje to na normalność. Dzieci w tej fazie były izolowane – dziewczynki osobno, chłopcy osobno., wtedy mogło nastąpić objawienie się skłonności do własnej płci. Fiksacja ta mogła objawić się homoseksualizm. Innym wyjaśnieniem Freuda homoseksualizmu jest głęboka fiksacja i głęboki kompleks Edypa, którzy może się przejawić w głębokiej identyfikacji z matką, czyli z kobietą, że zaprzecza sobie jakoby był mężczyzną. Uznaje się że jest się kobietą w ciele mężczyzny.
FAZA PŁCIOWA – dzięki erosowi łączymy się w układ z płcią przeciwną; ten układ daje nam przyjemność. Eros rozwinął się poprawnie. Dawnie nowego życia.
Psychoanaliza jako nauka o nieświadomych funkcjach (?) psychiki. Freud zaczyna rozważania od myślenia o człowieku, w jego zasadniczych potrzebach – uznaje on, że sfera popędowa (eros i tanatos), to sfery które silnie na nas oddziaływują. Zasadą jaką powoduje się człowiek w życiu jest zasada unikania cierpienia. Zasada przyjemności – jako główna zasada którą kieruje się człowiek.
Możemy wyodrębnić dwie postawy ludzkie:
Postawa aktywna – czyli uzyskiwania rozkoszy
Postawa pasywna – czyli unikanie cierpienia
Biorąc pod uwagę reakcje człowieka na cierpienie, Freud zastanawia się nad czynnikami które powodują ludzkie cierpienie. Do podstawowych czynników zalicza:
