25)1(З)Есімдік(местоимение)-зат есім,сын есім және сан есімнің орнына қалданылатын сөз табы."Орынбасар" сөз табы деп те аталады.

Құрамына қарай(по составу):1-дара есімдік-Бір ғана түбірден тұрады.Мысалы:Мен,олар,біреу,барлық.

2-Күрделі есімдік-Кемінде екі сөзден тұрады.Қосарланған есімдік:кімде?өз-өзіне.Бірікке есімдік:әлдеқашан ембір.

2.Қазақ тіліне аудар:

Туберкулезге қарсы дәрі,іш өтуден қарсы дәрі,бас аурудан қарсы дәрі

3.Темекінің зияны. сигарет түтінде 5000-нан астам химиялық элементтер бар, олардың 50-і - улы заттар, олар онкологиялық аурулардың себебі бола алады: шайырлар, никотин, көміртегі қышқылы , кадмий, формальдегид, ацетон, бензол, кушала. Темекі шегетіндерде асқазан ойық-жарасы жиі болады. Темекі шегу - онкологиялық аурулардан 30% және өкпе обырынан 90% өлім жағдайлардың себебі. Егер адам 15 жастан темекі шегуді бастаса , оның өмірінің ұзақтығы 8 жылға кемиді.

26 Билет.

1).Буын.Буынның түрлері. Қазақ тілінде буынның үш түрі бар: 1) ашық буын; 2) тұйық буын; 3) бітеу буын. Бір дауысты дыбыстан құралған және дауыссыз дыбыстан басталып,дауысты дыбысқа аяқталған буын ашық буын деп аталады. Мысалы, а-на, ба-ла, да-ла, бе-ре-ке, ә-ке, ша-ға-ла, же-ті, та-ға, т.б.

Бір ғана дауысты дыбыстан құралған буын жалаң ашық буын деп аталады. Мысалы, ә-же, ұ-лы, ү-кі, а-та, т.б.

Тұйық буын дауысты дыбыстан басталып, дауыссыз дыбысқа аяқталады. Мысалы, айт, өр, ант, ән, ұлт, аң, ұрт, үй, арс, ел, өрт, т.б.

Дауыссыз дыбыстан басталып, дауыссыз дыбысқа аяқталған, яғни ортасыдауысты дыбыс екі шеті дауыссыз дыбыс болып келген буын бітеу буын деп аталады. Мысалы, Бұлт, жер, қант, той, құрт, тау, жұрт, жез, төрт, дос, серт, гүл, мұрт, қол, бырт-бырт, сарт-сұрт, жарқ-жұрқ, сөз, көз, май, дөң, дүлдүл, мазмұн, жолдастық, т.б.

2.Қазақ тіліне аудар:Если завтра погода будет хорошая,то мы поедем за город(Ертең ауа райы жақсы болса, сол біз қаланың сыртына барамыз). Когда приду домой позвоню вам(Қашан кел- үй сендерге қонырау шаламын). Если она позвонит вам,попросите ее принести мне книгу(Ол сендерге қоңырау шалады, оны әкел- маған кітапты өтініш жасайсыңдар.).

3.Тіс тамшылары.Тапсырма:мақтам,мақтаң, мақтаңыз, мақтасы,

дәрігерім, дәрігерің, дәрігеріңіз, дәрігері.

27 Билет

1)Сапалық сын есімдер. Сын eciм (Имя прилагательное) Заттың сынын білдіретін, қандай? қай? деген сұраққа жауап беретін сөз табы сын eciм деп аталады. (Часть речи, отвечающая на вопрос қандай? (какой? какое? какая?), қай? (который?) обозначающие признаки предметов, называются сын eciм (имена прилагательные). Мысалы: ақ — белый, жақсы- хороший. Сын eciм сапалық сын есімдер (качественные (непроизводные) прилагательные) және қатыстық сын есімдер (относительные (производные) прилагательные) болып бөлінеді В казахском языке сын есшдер образуются при помощи суффиксов —лы, -т, -ды,-до, -ты, -та, -сыз, -ciз, -лау, -леу, -дау, -деу, -тау,-теу, -шыл, -шш, -дай, -дей, -тай, -тей, -шы, -шi. Мысалы: жаз-ғы (летний),  ақыл-сыз (глупый), айна-дай (как зеркало), қала-лық, (городской).

2.Мына сөз тіркестерімен сөйлем құрыңыз:Жұқпалы аурулар(жұқпалы аурулар жиі-жиі кездеседі- заразные больные встречаются очень часто), буыны шығу(вывих сустава), дәрі-дәрмек маманы(специалист по лекарствам).

3. Таңқурай құрамында адам ағзасы үшін пайдалы заттар өте көп , атап айтқанда: аскорбин, қышқылы, глюкоа , органикалық қышқылдар , спирттер , пектиндер , азот қоспалары , ілік заттар С, А , Б топ дәрумендері. Таңқурайдан жаслған қайнатпаны дене қызуын , іш ауруына , қант диабетіне , өт айдуға пайдаланады. Гемоглабин мөлшерін арттыру , қан тоқтату суық тигенде дене қызуын басуға , іш тоқтатуға , қан аздыққа , жүйке ауруларына , бронхитке , жөтелге қарсы қолданады.