Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
Evolyc ilim Шайбекова.doc
Скачиваний:
2
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
2.85 Mб
Скачать

16. Курс бойынша емтихан сурақтары

1.Эволюция теориясы-тірі табиғаттың жалпы заңдылықтарын

және қозғаушы күштерінің тарихи дамуын зерттейтін ілім.

2. Көне дәуірдегі эволюциялық көзқарастардың дамуы.

3. Орта ғасырдағы эволюциялық көзқарастардың дамуы.

4. Қайта өрлеу дәуіріндегі эволюциялық көзқарастардың дамуы.

5. XVIII ғасырдағы және XIX ғасырдың бірінші жартысындағы

эволюциялық көзқарастардың дамуы.

6.Трансформизм мен креационизмнің, преформизм мен

эпигенездің арасындағы күрес.

7. Ж.Б.Ламарк эволюциялық ілімінің сипаттамасы. Ламарк іліміне

берілетін баға.

  1. Ч.Р.Дарвин ілімі. Ч Дарвин теориясының жарыққа шығуының

алғышартттары.

  1. рвиннің өмірі мен ғылыми еңбектері.

  2. «Табиғи сұрыптау жолымен түрлердің шығу тегі» деген Дарвиннің еңбегінің негізгі қағидалары.

  3. Дарвиннен кейінгі эволюциялық теорияның дамуының негізгі кезеңдері және эволюциялық ілімнің биологияның әрі қарай дамуына әсері. Дарвин іліміне берілетін баға.

  4. Тіршілікті зерттеудің негізгі деңгейлері: молекулалық-генетикалық, клеткалық, онтогенетикалық, түр-популяциялық, биогеоценотикалық т.б. олардың өзара байланысы.

  5. Эволюцияның палеонтологиялық дәлелдемелері.

  6. Эволюцияның биогеографиялық дәлелдемелері.

  7. Эволюцияның морфологиялық және эмбриологиялық дәлелдемелері.

  8. Органикалық дүние эволюциясының принциптерін тағайындауға систематика, генетика, молекулалық биология, физииология, биохимия және т.б. ғылымдар саласындағы дәлелдемелер.

  9. Микро- және макроэволюциялық процестерді зерттеудің әдістері.

  10. жер хронологиясы туралы жалпы мәліметтер.

  11. Өсімдіктер дүниесі эволюциясының негізгі кезеңдері.

  12. Жануарлар дүниесі эволюциясының негізгі кезеңдері.

  13. микроэволюция туралы түсінік, оның міндеттері мен зерттеу әдістері, эволюциялық ілімнің дамуындағы маңызы.

  14. Популяция. Оның анықтамасы. Популяцияның эволюциялық элементарлық өлшем бірлігі екендігі.

  15. Популяцияның экологиялық сипаттамалары.

  16. Эволюцияның генетикалыұ негіздері.

  17. Өзгергіштік-тірі организмдерге тән жалпы қасиет.Генотиптік және фенотиптік өзгергіштік. Дарвиннің айқын және айқын емес өзгергіштік туралы қағидаларын қазіргі заманғы генетика тұрғысынан түсіндіру.

  18. Харди-Вайнберг заңы және оның салдары. Генетикалық комбинаторика және оның эволюциядағы рөлі.

  19. Элементарлық эволюциялық факторлар: мутациялық процесс, популяциялық толқындар, оқшаулану.

  20. Табиғи сұрыптау- эволюцияның қозғаушы және бағыттаушы күші, алғы шарттары, мысалдары. Табиғи сұрыптаудың негізгі формалары.

  21. Табиғи сұрыптаудың жаңа белгілер мен түрлердің пайда болуындағы творчестволық рөлі. Табиғи сұрыптау-эволюцияның негізгі факторы.

  22. Бейімделушіліктің пайда болуы- табиғи сұрыптаудың нәтижесі. Бейімделушіліктің классификациясы, мысалдары. Бейімделушіліктің салыстырмалы екендігі.

  23. Түр туралы концепцияның дамуының қысқаша тарихы.

  24. Түрдің критерийлері. Түрдің тұтастығы және ақиқаттығы.

  25. Түр түзілуі-генетикалық ашық жүйелердің генетикалық жабық жүйелерге айналуы.

  26. Аллопатриялық және симпатриялық түр түзілулер.

  27. Гибридтендіру мен полиплоидияның түр түзілуіндегі рөлі.

  28. Онтогенез эволюциясы. Жеке даму барысындағы организмнің біртұтастығы.

  29. Корреляция (геномдық, морфогенетикалық) мен координацияның (топографиялық, динамикалық, биологиялық) организмдердің тарихи дамуындағы рөлі.

  30. Онтогенездің эмбриондығы мен автономдығы, мысалдар.

  31. Филэмбриогенез туралы ілім./А.Н.Северцов/. Рекапитуляция туралы ілім және оның қазіргі замандағы күйі.

  32. Филогенетикалық топтар эволюциясы. Филогенездің негізгі формалары.

  33. Арогенез бен аллогенез -филогенетикалық топт–р эволюциясының негізгі бағыттары.

  34. Мамандану-эволюцияның бір бағыты екендігі.

  35. Филогенетикалық топтар эволюциясының ережелері.

  36. Органдар және олардың функцияларының эволюциясы. Органдардың мультифункциональдығы және функциялардың сандық өзгерулерінің мүмкіндіктері.

  37. Органдар мен функциялардың өзгерулерінің принциптері.

  38. Гетеробатмия және тепе-теңдік принциптері.

  39. Филогенетикалық реликтілер, мысалдар.

  40. Эволюцияның шапшаңдығы /темпі/. Органдар мен функциялар эволюциясының шапшаңдығы.

  41. Эволюциялық прогресс. Прогресстің критерийлері және классификациясы.

  42. Антропогенез. Адамның жануарлар дүниесіндегі алатын орны.

51. Адамның жануарлар дүниесiнен шыққандығы туралы

зоологиядан, антропологиядан, генетикадан және т.б.

ғылым саласынан алынған деректер.

52. Австралопитектер - Homo туысының арғы –егi екендiгi.

53. Homo эволюциясының негiзгi этаптары: ептi адам,

архантроптар, палеоантроптар.

54. Саналы адамның эволюциясының этаптары мен

ерекшелiктерi. Адам эволюциясындағы еңбек пен қоғамдық

қарым-қатынастың рөлi.

55. Адам нәсiлдерi және оның түзiлуiнiң жолдары.

56. Әлеуметтiк дарвинизм, оның мәнi және оны сынау.

57. Адам эволюциясындағы әлеуметтiк және биологиялық

факторлар туралы. Әлеуметтiк факторлардың адам

эволюциясындағы шешушi рөлi.

58. Эволюциялық iлiмдегi қазiргi замандағы пікір таластар.

59. Н.И.Вавилов – «басќарылатын эволюцияны» құрудың

жолдары туралы. Генетикалық инженерия мен

биотехнологияның эволюциялық салдары.

61. Молекулалық-генетикалық және түр-популяциялық

деңгейлерде тіршілікті қалай зерттейді?

62. Мутацияның молекулалық механизмдерін, тура және кері

мутациялар туралы айтып бер.

63. Популяциялық генетиканың қорын өзгертуде мутацияның

қысымы қандай роль атқарады?

64.Полиплоидияның эволюциядағы рөлі туралы айтып бер.

Осы саладағы Мак-Кортидің, А.Спириннің, А.Белозерскийдің

жұмыстары туралы не білесің?

65.Түр туралы Аристотельден бастап дамуының негізгі

кезеңдеріне тоқтал./ К.Линнейдің, Ч.Дарвиннің,

Н.И.Вавиловтың түрге берген анықтамасына тоқтал.

66. Түр түзілуінің аллопатрикалық және симпатрикалық

жолдарын тоқтал.

67. Табиғи сұрыптаудың негізгі формаларын ата.

68.Қозғалмалы сұрыптау дегеніміз қандай сұрыптау? Мысал.

69. Дизруптивті сұрыптау дегеніміз қандай сұрыптау? Мысал.

70.Популяцияның генетикалық қасиеттеріне нелер жатады?

71.Архей және протерозой эраларында өсімдіктердің қандай

түрлері пайда болды және қаулай дамыды? Бірінші құрғақ

өсімдіктері –Псилофиттер қашан пайда болды

72. Алғашқы жабық гүлді өсімдіктер қашан пайда болды?

73.Кайнозой эрасында өсімдіктердің қандай түрлері қаулай

дамыды?

17. Оқу сабақтарына бағдарламалық және мультимедиалық ілеспе

Тақырып

Сабақ түрі

Бағдарламалық өнім түрі

Қолайлы

орын*

Арнайы дәрісхана атауы

Ч. Дарвиннің эволюциялық теориясының қалыптасуындағы жалпы алғы шарттар.Ч. Дарвиніің эволюциялық теориясы

семинар

Power Point

№401

Эволюциялық ілім оқу дәрісханасы

Органикалык эволюция объективті процесс. Эволюцияны зерттеу әдістері

дәріс

Power Point

№401

Эволюциялық ілім оқу дәрісханасы

Табиғи сұрыптау- эволюцияның қозғаушы және бағыттаушы факторлары. Жасанды сұрыптау.

дәріс

Power Point

№401

Эволюциялық ілім оқу дәрісханасы

Түр-эволюция процесінің негізгі дәуірі

Түрдің пайда болуы - микроэволюция нәтижесі.

СОӨЖ

Power Point

Электрондық ресурстар залы

Эволюциялық ілім оқу дәрісханасы

Макроэволюция проблемалары.

Филогенетикалық топтардың эволюциясы. Мүшелердің және функциялардың эволюциясы. Онтогенез эволюциясы.

СОӨЖ

Power Point

Электрондық ресурстар залы

Эволюциялық ілім оқу дәрісханасы

«Эволюциялық ілім» пәні арнайы жабдықталған мамандандырылған №303 дәрісхана, №401, №11 дәрісханаларда өткізіледі.Студенттерге семинар. СОӨЖ дайындық үшін электрондық ресурстар залы ұсынылады.

Мазмұны

Syllabus – пәннің оқу бағдарламасы

Пәннің типтік оқу жоспары …………………………..

Күндізгі бөлімнің тақырыптық …………………….

Сырттайғы бөлімнің тақырыптық жоспары ............

Пререквизиттері……………………………………..

Постреквизиттері…………………………………….

Пән бойынша тапсырмаларды орындау және өткізу кестесі..........................................................................

Пәннің оқу- әдістемелік картасымен қамтамасыз етілуі

Пән бойынша оқу-әдістемелік материалдар

6.Лекциялық сабақтар тезистері .............................

8. Лабораториялық сабақтар жоспары.....................

9.Пәннің оқытылуы бойынша әдістемелік ұсыныстар

10.Курстық жобаларын (жұмыстардың), зертханалық жұмыстарын, есептік – графикалық жұмыстарын орындау туралы әдістемелік ұсыныстар мен нұсқаулар

11.Оқытушының жетекшілігімен орындалатын студенттердің өзіндік жұмыстары бойынша өткізілетін сабақтардың жоспары...............................................

12.Студенттердің өзіндік жұмыстары бойынша сабақтар жоспары......................................................

13.Жазбаша жұмыстар және курстық жұмыстар тақырыптары..........................................................

14. Баға туралы ақпараттар......................................

15. Өзіндік бақылау үшін тест тапсырмалары...........

16. Курс бойынша емтихан сұрақтары.......................

17.Оқу сабақтарына бағдарламалық және мультимедиалық ілеспе.............................................

Мазмұны

3

3

4

7

7

8

9

11

18

30

31

31

41

50

52

53

57

61

62

ОӘК Зоология кафедрасының

мәжілісінде талқыланды

2014ж. 09 сәуір № 8 хаттамасы

Е.А.Бөкетов атындағы КарМУ-дың

ғылыми-әдістемелік кеңесінде

мақұлданды, бекітілді

2014ж. 17 сәуір № 5 хаттамасы