6.Әдебиеттер

Негізгі:

1. Шортанбаев А.А., Кожанова С.В. «Общая иммунология», Алматы, 2008

2. Хаитов Р.М. «Иммунология», Москва, 2006

Қосымша:

1 Новиков Д.К. «Общая иммунология», Минск, 2005

2. Руководство по клинической иммунологии. Учайкин В.Ф Шамшев О.В. М., 2006

3. Дж. Плейфер, Б.М. Чейн «Наглядная иммунология», 2008

4. Никулин Б.А. Оценка и коррекция иммунного статуса: уч пособие для мед. вузов. М.: ГЭОТАР- Медиа, 2008

7. Бақылау: Сабақтың бастапқы деңгейін бағалайтын бақылау сұрақтары:

1. Адамның негізгі гистосәйкестік комплексі қайсы жұп хромосомада орналасқан?

2. Қандай мүшелер мен тіндердің жасушаларында трансплантациялық антигендер

болады?

3. HLA қысқаруы деген нені білдіреді?

4. ГКГС қандай локустармен, сублокустардан тұрады : I класс, II класс, III класс?

5. HLA антигендерді қандай тәсілмен анықтайды?

6. Анкилозды спондилитпен ауыратын науқаста қандай гистосәйкестік антигені

көбінесе кездеседі?

7. Трансплантация термині нені білдіреді?

8. Қай жылы бірінші рет адамға трансплантация жасалды?

9. Трансплантанттың қандай түрлерін білесіздер?

10. Донорды таңдағанда гистосәйкестік қандай локуспен анықталады?

11. Салынған тінді ажырату серпілісіне Т жасушалардың қандай субпопуляциялары

қатысады?

12. Трансплантаттың ажырау себебін, типін, уақытын атаңыз.

13. Иммуносупрессивті терапияға қолданылатын препараттарды атаңыз?

14. Қазақстан Республикасында трансплантология бойынша қандай операциялар

жүргізілді?

Сабақтың бастапқы деңгейін бағалайтын бақылау есептері:

1 Есеп.

Науқас М., 45 жаста, гриппен ауырғаннан кейін ауыр түрде миокардит дамыған, жүрекке трансплантация жасау қажет. Науқаста типтеу қортындысы бойынша HLA – А 3,36; В 8,16; DW1,5; DR1,4.

.

1) Донор және реципиентті типтеу қалай жүргізіледі?

2) Донор мен реципиентті таңдау қалай жүргізіледі?

3) Донор мен реципиенттің арасындағы гистосәйкестіктің дәрежесін бағалау қажет.

Банк көрсеткіштер

1. HLA – А 3,36; В 8,17; DW2, 7; DR1,5

2. HLA – А 3,36; В 12,16; DW7; DR2, 3

3. HLA – А 1,36; В 8,12; DW2,5; DR1,5

4. HLA – А 3; В 8,16; DW1, 5; DR1,4

5. HLA – А 3,36; В 8,16; DW1, 5; DR2,4

4) Анти-HLA-антиденені қалай анықтайды?

5) Трансплантаттың ажырауының алдын алу шараларын ойластырыңыз.

6) Қазіргі кезде қолданылатын иммуносупрессивті терапияны таңдаңыз.

2 есеп. Науқаста лейкемия . Типтеу нәтижесі бойынша келесі антигендер жиынтығы анықталған. Науқаста гистосәйкестік: HLA-A 3,28; В 8,18; СW6,8

1. Қандай емдік шаралар ұсынылады?

2. Егерде болса трансплантация жасаудың ең оптимальды вариантын таңдаңыз:

Донорлар банкі: 1. HLA – А 19,28; В 5,15; СW 6,7;

2. HLA – А 3,19; В 7,18; СW 1,8;

3. HLA – А 19,28; В 8,18; СW 6,8;

4. HLA – А2, 11; В 12,18; СW 6,8;

5. HLA – А 23,28; В 8,21; СW 6,8;

3. Донор мен реципиенттің жасушалық сәйкестігін анықтаңыз.

4) Трансплантаттың ажырауының алдын алу шараларын ойластырыңыз. Олар иммунды жүйенің қайсы тізбегіне әсер етеді?

3 есеп. Әртүрлі расаларға тән, HLA арнайылығын анықтаңыз

1. HLA- А23 HLA- А28

2. HLA- А30 HLA -Cw HLA- Bw 42 HLA- А 34HLA -Cw HLA- Bw 58

3. HLA- А 1 HLA -Cw 5

4. HLA- А 9

5. HLA- А 11 Bw 61 HLA –DR4

6. HLA- А 24 HLA -Cw HLA- Bw 52 HLA –DR 9 HLA- Aw31

4 есеп. HLA антигенімен аурулардың байланысы бойынша кестені толтырыңыз

Ауру түрі	HLA антигені
Вирусты гепатит
Бруцеллез
Инсулинтәуелді қант диабет
Атопия (аллергия)
Ауыр дифтерия

5 есеп. Науқаста жалғыз бүйрегінде созылмалы бүйрек жетіспеушілігі, үнемі жүргізілетін гемодиализге ауыстырылған. Бүйрек трансплантациясын қажет етеді. Типтеу нәтижесі бойынша науқаста келесі топ антигендердің гистосәйкестігі анықталған:

HLA- A2,27; B 9,18; CW 7,8

Бар болған жағдайда, бүйректі ауыстырудың оптимальды тәсілін таңдаңыз.

1. Егерде болса, трансплантацияға оптимальды вариантты

Донорлар банкі:

1. HLA- 19,28; B 5,15; CW6, 7

2. HLA – A2,19; B7,18; CW7,8

3. HLA- A19,28; B8,18; CW2,6

4. HLA –A3,11; B 12,18; CW 6,8

5. HLA – A 23, 28; B 8,21;CW 6,8

2. Донормен реципиенттің жасушалық сәйкестігін анықтаңыз

3. Операцияның 14 күні трансплантацияның ажырау белгілері анықталған.

Трансплантаттың ажырау механизмі қандай? Трансплантаттың ажырауындағы

цитокиндердің ролі?

4. Трансплантаттың ажырауының алдын алу шараларын ойластырыңыз. Иммунды

жүйенің қайсы тізбегіне әсер етеді.