Feminizm
M. Vollstonecraft-" wołanie o prawa kobiety"
Teza: kobieta jest istotą racjonalną
Domaga się praw kobiet do kształcenia się. Argumentowała, że wykształcona kobieta zapewni lepszą rodzinę-będzie lepiej wychowywać dzieci. Kobieta wykształcona będzie też lepiej rozumieć swojego męża- kształcenie kobiet wzmocni więc też samo małżeństwo, kobieta wykształcona będzie zdecydowanie atrakcyjniejszą partnerką
J.S. Mill- " Poddaństwo kobiet":
-> Kobiety powinny mieć prawo wyborcze
-> Prawo do pracy dla kobiet
Sex=\ gender-> płeć biologiczna nie jest tożsama z płcią kulturową
Kilka nurtów feministycznych:
1. Feminizm liberalny:
-> kobieta jest równa mężczyźnie- mężczyźni i kobiety są różni, ale równi
-> winny dyskryminacji kobiet jest patriarchat-system społeczny, który uważa, że mężczyzna jest lepszy- nie ma tu winy samych mężczyzn- winnym pozostaje sam system
-> niepotrzebna jest rewolucja- propagowanie ewolucji feministycznej- powolne, stopniowe zmiany, reformowanie.
2. Feminizm radykalny
-> mężczyzna i kobieta nie są wcale równi- lepsza jest kobieta
-> winny dyskryminacji kobiet jest mężczyzna, a nie patriarchat- nienawiść wobec mężczyzn
-> zmiany na drodze rewolucji
Feminizm jako nurt bardzo zróżnicowany i wewnętrznie skłócony. Feminizm liberalny oskarżony jest przez feminizm radykalny o pogorszenie warunków kobiet- zyskały one nowe prawa i obowiązki, ale nie zwolniono ich z tradycyjnych obowiązków domowych.
(Część 10 i 11 o Heglu na stronie)
Liberalizm
Liberalizm:
-kultura: wolność obyczajowa, liberalizm
-ekonomia: wolność gospodarcza
Konserwatyzm:
- kultura: tradycja, socjalizm
-ekonomia: sprawiedliwość społeczna
John Locke- ojciec liberalizmu
Człowiek ma 3 prawa naturalne:
-do własności
-do życia
-do wolności
Są to prawa najmniej konfliktogenne
Liberałowie lewicowi -socjalni- J.S.Mill, współcześnie J.Rawls
1.Prawo do własności
Liberalizm- Marnotrawstwo znosi prawo do własności
Libertarianizm- żadne okoliczności nie podważają prawa własności
2. Prawo do życia
Są tylko jednostki, afirmacja indywidualizmu.
3. Prawo wolności
( zaprzeczenie wolności-> totalitaryzm )
Wolności zawsze towarzyszy odpowiedzialność.
Sprawiedliwość dystrybutywna-dzielimy efekt końcowy
John Rawls- liberał socjalista, "Teoria sprawiedliwości"- czym jest sprawiedliwość?, zwolennik umowy społecznej (Hobbes, Rousseau- różne koncepcje umowy społ.), każdy myśli jak egoista, według Rawlsa - justice as fairness- sprawiedliwość jako bezstronność, powinniśmy myśleć obiektywnie. Rawls sformułował dwie zasady sprawiedliwości. Według niego zostałyby one wybrane przez wolne i równe jednostki "za zasłoną niewiedzy" tzn. w sytuacji, gdyby nie wiedziały, jaką pozycję zajmą w społeczeństwie, jaką będą mieć płeć, wiek itd.
Każda osoba ma mieć równe prawo do jak najszerszej podstawowej wolności możliwej do pogodzenia z podobną wolnością dla innych.
Nierówności społeczne i ekonomiczne mają być tak ułożone, aby były z największą korzyścią dla najbardziej upośledzonych
Pierwsza zasada ważniejsza od drugiej.
Narzędzia liberalne- konkurencja itd. powodują w konsekwencji wyższy rozwój społeczeństwa
Liberalizm jest dobry, bo dba o biednych.
Libertarianizm- państwo jako bandyta, podatki jako złodziejstwo, uskrajnienie liberalizmu, żadna grupa osób nie ma prawa stosować wobec innych przemocy, przymusu.
Aksjomat nieagresji. Życie i własność danej osoby jest nietykalne. R.Nozick- "libertarianin anarchista", M. Rothgord, H.H. Hoppe
Anarchokapitalizm- część ruchu libertariańskiego, zakładająca zastąpienie wszystkich niezbędnych funkcji społecznych spełnianych do tej pory przez państwo przez takie, które będą oparte na dobrowolnych umowach rynkowych.
Nieposłuszeństwo obywatelskie
h.Thoreau- XIXw anarchista, " odmów posłuszeństwa, powiedz, że sumienie ci na to nie pozwala, idź do więzienia"
