49.Жиынтық қадағалаудың мәні мен қажеттілігі

Жиынтық қадағалау дегеніміз – банктік топтардың және банкпен аффилирленген тұлғалардың басында болатын тәуекелділікті ескеретін қадағалау әдісі. Бұл қадағалаудың мақсаты қадағалау органдарына банктік топтардың басында болатын тәуекелді бағалау жолымен банктердің депозитарларының мүдделерін қорғау,қаржы конгломеранттарының айқындығын арттыру. Қаржы конгломеранты – банк холдингінен, банк холдингінің еншілес ұйымдарынан және капиталына қомақты қатысатын ұйымдарынан тұратын з.т. тобын айтамыз. Банк холдингі дегеніміз-Уәкілетті органның жазбаша келісіміне сәйкес банктің орналастырылған акцияларынынң 25% н/е одан да астампроценттік тікелей немесе жанама иеленетін немесе дауыс беру акцияларының 25% н/е одан да астам проценттік немесе жанама иеленетін дауыс беруге құқығы бар банк қабылдайтын шешімдерді айқындауға н/е бақылау жасауға мүмкіндігі бар з.т. Жиынтық қадағалауды жүзеге асыру кезінде негізгі банк пен тығыз қарым-қатынастағы тұлғалардың және акционерлердің тізімін нақтылауы тиіс. Банктік топтардағы мынадай түрлерге бөліп қарастырамыз: 1 қарапайым банктік топ ; 2 аралас қызметі бар банк.топ; 3 қарапайым қаржы конгломеранты; 4 күрделі қаржы конгломеранты.

50.Банк конгломеранттарына арналған пруденциалдық нормативтер

Банк конгломераттарына сақтауға міндетті мынадай пруденциалдық нормативтерді белгілесін:

 жарғылық капиталдың ең аз мөлшерін;  меншікті капиталдың жеткіліктілік коэффициентін;

бір қарыз алушы тәуекелдің ең жоғары мөлшерін.

51.Қарапайым банктік топ

Банктік қызметпен айналысатын банктің бақылауында болатын компаниялардың жиынтығы. Банк: -ипотекалық;-лизингтік; -факторингтің; -форфейтингтік; -трасталық.

Ипотекалық банк - жылжымайтын мүлікті (жер,кұрылысты) кепілге алып, ұзақ мерзімдік несие беретін , сондай-ақ салынған жылжымайтын мүлікпен қамтамасыз етілетін кепіл төлем парақтарын шығаратын кредиттік мекеме. Осы қарыз ақшаны қамтамасыз етуге қызмет ететін бұл кепілдік несие иесіне берілмей, қарыздардьщ қолында қалдырылады: мүндай қарыз бойыніиа кепілдікке берілген мүлікке басқа біреулердің араласуша тыйым салынады, ол жөнінде ипотека кітаптарында белгі соғылады.

Лизинг — бұл лизинг берушінің (жалға берушінің) өзіне тиесілі құрал-жабдықтарды, машиналарды, ЭЕМ, ұйымдастыру техникаларды, өндіріске, сауда-саттыққа және қоймаға арналған құрылғыларды лизинг алушыға (жалгерге) лизингтік төлем төлеу шартымен, белгіленген мерзімге пайдалануға беруін қарастыратын жалға беру шарты. Банктердің лизингтік операциялары несиелік операциялармен ұқсас болып келеді. Алайда, лизингтің несиеден бір айырмашылығын келісімшартта көрсетілген төлемдер төленіп, мерзімі аяқталғаннан кейін де лизинг объектісінің лизинг берушінің меншігінде қала беруінен көруге болады. Ал несиеде банктің меншік объектісі ретінде қарыз алушының берген кепілдігі қалады.

Қазіргі таңда банктің жаңа операциялары кең өріс алуда. Олардың ішінде форфейтингтік және факторингтік операциялар жатады. Бірақ бұл операциялар Қазақстанда өте дамымаған. Негізінен, Факторинг – банктің тауарлар жеткізуден және қызмет көрсетуден, берілген несиені қайтаруды талап ету құқығын қоса алғанда басқа шарттардан туындайтын төлем талаптарын сатып алуы. Мұндай мәміленің нәтижесінде банк өз клиентінің талабын қайта қаржыландырып қана қоймай, сонымен қатар төлемеу ықтималы тәуекелін өзіне қабылдайды.Сенім (траст) операциялары: сенім білдірушінің тапсырмасы бойынша және оның мүддесіне сай ақшасын, құйма бағалы металын және бағалы қағаздарын басқару;