Найбольш вядомых беларускіх імёнаў, іх варыянты, паходжанне, значэнне

МУЖЧЫНСКІЯ ІМЁНЫ:

Адам (разм. Адась; старажытнаяўр.) — чалавек;

Алег (сканд.) — святы. Спачатку было княжацкім імем;

*Алесь (грэч.) — абаронца, мужны. Гл. Аляксандр;

Аляксандр (разм. Алесь, Аляксандра, Аляхно і інш.; грэч.) — мужны, абаронца;

Аляксей (разм. Алёкса, Лёкса і інш.; грэч.) — абаронца, абараняючы;

Анатоль (разм. Толя, Толік; грэч.) — з вобласці Грэцыі — з Анатоліі;

Андрэй (разм. Яндрэй, Андруш, Андрук; грэч.) — мужны, адважны;

Антон (разм. Антоні, Антось; лац. або грэч.) — «той, хто ўступае ў бой» або «хто набывае ўзамен»;

Аркадзь (разм. Аркадзя, Аркал; грэч.) — з вобласці Грэцыі — з Аркадзіі, з краіны пастухоў;

Арнольд (з герм. моў) — «магутны арол». Не частае. У сялян амаль не выкарыстоўвалася;

Арсен (разм. Арсень, Арсайла і інш.; грэч.) — мужны, адважны;

Арцём (разм. Арцюх; грэч.) — здаровы, цэлы;

Багдан (разм. Богдан, Данчык, Бонік, Боня, Богусь, Богуш; слав.) — Богам дадзены;

*Базыль (грэч.) — царскі. Параўн.: Васіль, якое часцей ужываецца ў праваслаўных беларусаў;

Баляслаў (разм. Болесь; слав.) — болей слаўны за іншых;

Баніфацый. (разм. Баніхват, Ніхват, Баніфацы і інш,; лац.) — тварэц дабра, дабрачынец;

Барыс (разм. Бора, Борусь; грэч.) — барэц, змагар; магчыма, таксама ад слав. Барыслаў — той, хто змагаецца (борацца) за славу;

Браніслаў (разм. Бронісь, Броняк і інш ; слав.) — аберагаючы слану;

Вадзім (разм. Вадзё, Вадзя; запазыч. з рус.) — «забіяка»;

Валерый (разм. Валер, Валера і інш.; лац.) — моцны, здаровы, бадзёры;

*Зорачкай пазначаны частыя ў беларусаў, але пакуль неафіцыйныя варыянты імёнаў.

Варфаламей (разм. Барталамей, Бахрамей, Бартош, Баўтрук, Будрыс і інш.; старажытнаяўр.) — «сын Таламея»;

Васіль (разм. Базыль, Вася; грэч.) — царскі;

Венядзікт (разм. Бенядзікт, Банадысь, Баніхват, Баніфацы; лац.) — бла-слаўлёны;

Вікенцій (разм. Вінцэсь, Вінцук, Вінцэнт; лац.) — той, хто перамагае;

Віктар (разм. Віктусь, Віця; лац.) — перамога;

Віталій (разм. Віталь, Віталя; лац.) — «жыццёвы». У беларусаў пераважна ў сем’ях гарадской інтэлігенцыі;

Вячаслаў (слав.) — «славячы славу», «той, хто марыць праславіцца»;

Гарыслаў^- (слав.) — «той, хто «гарыць» славаю»;

Гаўрыла (разм. Гаўрук, Гаўрусь; старажытнаяўр.) — божы чалавек, божы муж;

Генадзь (разм. Генік, Генусь, Гена; грэч.) — высакародны;

Георгій (разм. Алігор; грэч.) — земляроб;

Герасім (разм. Гарасім, Гарась, Гарас; грэч.) — шаноўны, ганаровы;

Даніла (разм. Данік, Данель; старажытнаяўр.) — «Бог — мой суддзя»;

Дзмітрый (разм. Змітро, Змітрук, Зміцер і інш.; грэч.) — «які належыць багіні земляробства Дзяметры»;

Дзяніс (грэч.) — натхнёны;

Захар (разм. Захара, Захар’я; старажытнаяўр.) — «памяць божая»;

Іван (разм. Івась, Ян, Ясь, Янка, Янук, Януш і інш.; старажытнаяўр.) — «той, каго мілуе Бог»;

Ігар (сканд.) — у славян спачатку княжацкае імя, дакладнай этымалогіі пакуль няма;

Ігнат (разм. Ігнась, Гнат; лац.) — вогненны;

Ілья (разм. Лья, Ілля, Ільяш, Ільюк, Гальяш; старажытнаяўр.) — крэпасць; Бог ёсць мой Бог;

Іосіф (разм. Осіп, Восіп, Есіп, Еська, Язэп, Язэб; старажытнаяўр.) — прымножаны;

Казімір (разм. Казюк, Казімер, Казя і інш.; слав.) — дакладнай этымалогіі пакуль няма;

Канстанцін (разм. Кастусь, Костусь, Касцюк, Косця; грэч.) — пастаянны, стойкі;

Кім — новае імя. Узнікла ў савецкі час ад пачатковых літар словазлучэння «Камуністычны інтэрнацыянал моладзі»;

Кірыла (разм. Кір’ян, Курыла, Чурыла; грэч.) — уладар, той, хто правіць, кіруе;

Ксенафонт (разм. Шаліфон; грэч.) — чужаземец;

Кузьма (грэч.) — упрыгожанне;

Купрыян (разм. Купрэй, Цупрук, Цупрыян; грэч.) — з вострава Кіпр;

Леанід (разм. Лёня, Ленік; грэч.) — падобны на льва;

Лука (разм. Лукаш; лац.) — светлы;

Лявон (разм. Лявонцій, Леўка, Лявонь; грэч.) — падобны на льва;

Максім (лац.) — самы вялікі, найвялікшы,

Марцін (разм. Мартын, Марцісь; лац.) — прысвечаны богу вайны Марсу, ваяўнічы;

Мечыслаў (слав.) — той, хто праслаўляе меч;

Мікалай (разм. Мікола, Коля; грэч.) —той, хто перамагае народы;

Мікіта (грэч.) — пераможца;

Мітрафан (разм. Мітрапан, Мітрош, Матрыпан; грэч.) — той, які мае слаўную маці;

Міхаіл (разм. Міхайла, Міхась, Міхал, Міхаль; старажытнаяўр.) — падобны Богу;

Ніканор (разм. Міканор; грэч.) — той, які бачыць, адчувае перамогу;

Нічыпар (разм. Мікіпар; грэч.) — перамоганосец, той, хто прьносіць перамогу;

Павел (разм. Паўла, Паўлюсь, Паўлюк, Павал; лац.) - малы, невялікі;

Пахом (грэч.) — шыракаплечы;

Пётр (разм. Пятро, Пятрусь, Пятрок, Пётра і інш.; грэч.) – камень, скала, цвёрды;

Піліп (грэч.) — той, хто любіць коней;

Платон (грэч.) — шыракаплечы, поўны;

Пракоп (разм. Прокша; грэч.) — той, які будзе заўсёды мець поспех;

Прохар (разм. Прахор; грэч.) — той, які скача спераду, вядучы;

Рагвалод (разм. Рагвал; слав.) — уладальнік рога;

Радзівон (разм. Радзюк; грэч.) — жыхар вострава Радос;

Радзім (слав.) — этымалогія невядомая, магчыма, той, хто дае парады;

Раман (разм. Ромак, Ромусь, Рамане і інш.; лац.) — рымлянін;

Расціслаў (слав.) — той, хто памнажае славу, у старажытнасці было папулярным, асабліва ў асяроддзі князёў, знаці;

Руслан (з цюрк. моў). Па другой версіі трапіла на Беларусь з рускіх народных казак. Ва ўжытку заўсёды было рэдкім;

Рыгор (разм. Рыгось, Грыгор, Грыша; грэч.) — абуджаны, які не спіць, не дрэмле;

Сава (лац.) —дзед, старац;

Савелій (разм. Саўка, Саўлук, Савель; лац.) — няпрошаны;

Серафім (старажытнаяўр.) — палымяны, змей;

Сідар (грэч.) — дар, падарунак багіні Ісідоры;

Станіслаў (разм. Стась, Станіш; слав.) — азначае «стань слаўным»; у беларусаў было раней частае, асабліва сярод беларусаў-католікаў;

Сцяпан (разм. Стахван, Стапусь і інш.; грэч.) — вянок, якім упрыгожваюць лепшых воінаў;

Сямён (разм. Сымои, Сёмка, Сёма; старажытнаяўр.) — пачуты Богам;

Сяргей (разм. Сярожа, Серж; лац.) — стражнік, вельмі паважаны;

Тарас (грэч.) — бунтаўшчык;

Трафім (разм. Трахім, Атрох; грэч.) — кармілец;

Уладзімір (разм. Ладымер, Ладысь; слав.) — той, хто валодае сусветам, мірам;

Уладзіслаў (разм. Ладзісь; слав.) — той, хто валодае славай;

Усцін (разм. Юстын; лац.) — справядлівьг;

Фама (разм. Хама, Тамаш, Тумаш; з арамейск.) — блізня;

Фёдар (разм. Тодар, Хведар, Тэадор; грэч.) — божы дар;

Фядосій (разм. Хвядос, Хадос, Тадос, Федасей; грэч.) — божы дар;

Фядот (разм. Хвядот; грэч.) — божы дар;

Цімафей (разм. Цімох, Цімахвей; грэч.) — той, хто шануе Бога, богабаязнены;

Ціт (лац.) — той, хто абараняе гонар;

Эдуард (разм. Эдвард, Адуард, Эдзя; лац.) — той, хто ахоўвае;

Юлій (разм. Юлісь; лац.) — з роду Юліяў або кучаравьг;

Юрый (разм. Юрась, Юра, Юрка, Юхно) — народны варыянт ад Георгій. Гл. Георгій;

Ягор (разм. Рыгор) — народны варыянт ад імені Георгій. Гл.: Георгій;

*Янка (разм. Ян, Ясь, Янук і інш., старажытнаяўр.) — «той, каго мілуе Бог», благадатны, Гл.: Іван;

Яраслаў(слав.) — гарачы, раз’юшаны, люты і слава, па другой версії — «той, хто славіць сонца» У старажытнасці было частым сярод знаці;

Яўген (разм. Аўген, Аўгей, Аўгіяш і інш.; грэч.) — высакародны;

Яфім (разм. Яхім, Яўхім; грэч.) — набожны, лагодны; Яфрэм (разм. Ахрэм, Ахрамей; грэч.) — пладавіты;