4.3 Жылуоқшаулағыш қалыңдығын есептеу

Құбырлардың жылуоқшаулағышының есептік қалыңдығы _к :

_к= (10)

_к=

мұндағы d –құбырдың сыртқы диаметрі, м;

е – натурал логарифм негізі;

_к –жылуоқшаулағыштың жылуөткізгіштігі, Вт/(м·°С), (А.13 және А.14 қосымшадан);

R_к – жылуоқшаулағыштың термиялық кедергісі, м·°С/Вт, оны құбырларды төсеу әдісіне байланысты келесідей анықтайды:

жер үсті төсемесі кезінде (сонымен қатар, тоннелдер мен техникалық жертөлелерді қоса ескергенде):

R_k= (11)

R_k=

жер асты төсемесі кезінде:

- каналды төсемеде

R_k= (12)

- каналсыз төсемеде

R_k= (13)

мұндағы e q - жылуағының тығыздығы, Вт/м (А.15 қосымшадан);

t_w - жылутасығыштың орташа температурасы (тура құбырда 90 ⁰ С, кері құбырда 50 ⁰ С қабылданады);

t_e - қоршаған ортаның орташа жылдық температурасы (А.16 қосымшадан);

k₁ - коэффициент, ол 1,0 тең.

R_пс - жылуоқшаулағыштың термиялық кедергісі, м·°С /Вт, ол келесідей анықталады:

(14)

мұндағы , - жылуоқшаулағыштың сыртқы бетінен қоршаған ортаға жылуберілу коэффициенті (құбырды каналда орналастырғанда _е = 8 тең; тоннелдер мен жертөлелерде орналастырғанда _е = 11 тең, жерүстіне төсегенде _е = 29) ;

d – құбырдың сыртқы диаметрі, м;

R_пк - канал бетінің термиялық кедергісі, ол келесідей анықталады: (15)

мұндағы е - ауадан каналдың ішкі бетіне жылуберілу коэффициенті ( _е = 8 Вт/(м² ·°С));

F – каналдың ішкі қимасы, м ² ;

P – ішкі өлшемдері бойынша беттердің периметрі, м;

R_к - канал қабырғасының термиялық кедергісі, ол келесідей анықталады: (16)

мұндағы _ст - канал қабырғасының жылуөткізгіштігі (темірбетон үшін _ст = 2,04 Вт/(м·°С));

d _нэ - каналдың сыртқы эквивалентті диаметрі, каналдың сыртқы өлшемдері бойынша анықталады, м;

R_гр - топырақтың термиялық кедергісі, ол келесідей анықталады:

R_гр= (17)

мұндағы _гр - топырақтың жылуөткізгіштігі, ол топырақтың құрылымы мен ылғалдылығына байланысты анықталады (егер оның мәні берілмесе, онда ылғалды топырақтар үшін _гр = 2-2,5 Вт/(м·°С), ал құрғақ топырақтар үшін _гр = 1,0-1,5 Вт/(м·°С) деп қабылдауға болады);

h – жерастына орналасқан құбыр осі мен жер бетінің арасындағы тереңдік, м;

R_o - құбырды каналсыз орналастырғандағы құбырдың өзара әсерін ескеретін термиялық кедергі, ол келесідей анықталады:

- тура құбыр үшін

R₀₁=ψ_1* (18)

- кері құбыр үшін

R₀₂=ψ_2* (19)

мұндағы h - жерастына орналасқан құбыр осі мен жер бетінің арасындағы тереңдік, м;

b – қатар орналасқан құбырлардың остерінің ара қашықтығы, м, ол құбыр диаметріне байланысты кестеден алынады:

4.3 к е с т е - Құбыр остерінің ара қашықтығы

dу , мм	50-80	100	125-150	200	250	300	350	400	450	500	600	700
b, мм	350	400	500	550	600	650	700	600	900	1000	1300	1400

₁ , ₂ - қатар орналасқан құбырлардың температуралық өрістерінің өзара әсерін ескеретін коэффициенттер, олар келесі теңдеулер арқылы анықталады:

₁ (20)

₂ (21)

мұндағы q _e1 , q _e2 - сәйкесінше тура және кері құбырлардың қалыптанған сызықты жылу ағынының тығыздығы, Вт/м.