Радзіны. Абрад. Песні. (Беларуская народная творчасць) -1998

Ўтую хату, у багатую,’

Ўтую сям’ю несагласную.

Аяк пайду да я, молада,

Каля таткавага горада.

Аж мой татка у вакне сядзіць,

У вакне сядзіць — на мяне глядзіць.

— Чаму, дзіця, не заходзішся?

— А мой татка, а мой родненькі,

Як зайдуся, дык забаўлюся,

Гора баўлю — ды расплачуся.

594.Ой, высока солнышка, сонца, высока, Аддаў мяне бацюшка замуж далёка.

Аддаў мяне бацюшка замуж далёка,

Прыказаў мне бацюшка ў госці не хадзіць. Жыву я гадочак, жыву я другі, На трэці гадочак засмуцілася, Да бацюшкі ў госці захацелася.

Вот пайшла б я пешша, Пешша — не зайду, Папрасіла б коніка, Прасіць — не смею. Напісала б пісямцо,

Пісаць — не ўмею.

Ой, скінусь я, скінусь я сівай зязюлькай, Да палячу, палячу к бацюшку ў садок.

Ой, сяду ж я, паду ж я на сосну суху.

— Ах ты, сосна, сосенка, ты скрыплівая, Ах ты, сосна, сосенка, ты скрыплівая,

Ая ў свайго бацюшкі нешчаслівая.

Ясваімі мыслямі лясы пасушу,

Ясваімі слёзкамі лугі патаплю.

Усе ж тры родны брацеткі Па саду ходзяць, Майго роднага бацюшку

Пад ручкі водзяць.

*Пачынаючы з пазначанага, кожны радок паўтараецца.

Самы старшы брацетка Страляці хоча, Селядоршы брацетка Стрэлкі падае, Селядоршы брацетка Стрэлкі падае.

Самы меншы брацетка

Страляць не дае.

—Не страляйце, брацеткі, Зазулі тае, Ёсць у нас сястрыца

У чужой старане.

—Калі сіва зазулька,

То страляць будзем,

Калі наша сястрыца, Частаваць будзем. Калі сіва зазулька, Ляці ў шчыры бор, Калі наша сястрыца,

Ідзі к нам за стол.

595.Маці па дачцы забедавала:’

—Дзе маё дзіця заначавала?

—Заначавала пад калінаю,

Белыя ручкі пад галавою.

Казала мамка, не забудзе мяне.

Ой, забыла, мамка, за ’дзін дзянёчак. Болей не ўвіджу цэлы гадочак.

* Кожны радок паўтараецца 2 разы.

450

Да каб я мела саколля крылля,

Як ба да мамкі хоць сярод тыдня.

Ішла барамі, ішла лясамі, Не віджу сцежкі я за слязамі.

596.А ўжо сонца за лес коціцца,*

Ўся бяседачка расходзіцца.

Татка з мамкай дамоў ладзюцца, Я, молада, праважаць пайду. Праз тры гары, праз высокія,

Праз лясы ды праз цёмныя.

А як пасля аглянулася, I да сэрца дакранулася.

—Чаго, дзіця, прызасталася, Ці ў травіцу утрапалася, Ці ў расіцу замачылася?

—Абтрапала чужа старана, Прмачылі дробны слёзачкі.

597.Адна мамка нас радзіла, Адна гадавала.

Няроўную, няроўную Нам долю давала.

Табе дала, мой брацетка, Грошыкі лічыці,

Амне дала, мой брацетка, Горкі слёзы ліці.

*Кожны радок паўтараецца 2 разы.

451

Табе дала, мой брацетка,

У пярыне ляжаці,

Амне дала, мой брацетка, На палу дрыжаці.

J -es

598.Заварыў брацец піва,’ Горкага, салодкага.’

I пазваў брацец гасцей,* А любых і нялюбых.*

Па багатую сястру*

Тры паслы пасылалі.*

Апа мяне, гарошачку,

Апа мяне, бяздольную,

Праз людзей наказалі.*

Як багатую сястру*

Сярод поля пераймаюць.*

Аяк мяне, худобачку,

Аяк мяне, бяздольную, На парозе не узнаюць.'

Як багатую сястру* На куце пасадзілі.’

* Радкі, пазначаныя зоркамі, паўтараюцца 2 разы.

452

Аяк мяне, худобачку,

Аяк мяне, бяздольную, Проці печы на лаўцы.’

Як багатую сястру’ Начаваць астаўляюць.*

Аяк мяне, худобачку,

Аяк мяне, бяздольную, Проці ночы выпраўляюць.*

Авыйду я на вулачку,' Крыкну-гукну ратуначку:’

— А вы, ваўкі ды мядзведзі,* Сабярыцеся ка мне.*

Сабярыцеся ка мне,* Разарвіце вы мяне.*

599.А наварыў жа мой брат піва,”

Як народу — ўсім людзям піва.

Як жа зваў сястру багатую — Па багатую тры паслы пасылаў. Па бедную праз людзей сказаў. Багатая на куце сядзіць,

А бедная ў парозе стаіць.

’Радкі пазначаныя зоркамі, паўтараюцца 2 разы.

“Кожны радок паўтараецца 2 разы.

453

600.Зварыў браціца піва, Зварыў браціца піва,

Азазваў сваіх сясцёр,

Азазваў сваіх сясцёр. Па багатую сястру Сем паслоў пасылаюць.

Як па бедную сястру Праз людзей наказуюць. Як прыехала багатая,

Ай пасадзілі на самым куце.

А як бедную сястру

Проці печы на лаўцы. Як багатай сястрэ Мёда-віна ўволю, А як беднай сястрэ Гарэлачкі няволі.

J-12S

601.Матка для сына Добрая была,

Утрывозе з таскі

Да й надумала.

Сыну наліла Кубачак віна,

А нявестачцы Багулля-травы.

454

Парадзіла,

Як жынку забіці.

Цяпер парадзіце, Як яе збудзіці.

—Вазьмі, сынку, Малую дзяцінку.

—Уставай, міла, Бо плача дзяціна.

—Няхай плача, Мацеры на ўцеху.

Яй не ўстану

Да самага веку.

J-168

603.А сын у мамкі у госціках быў.’

Аяк сын у мамкі дзіўны сон сасніў.

Аустаў жа ён ды ранюсенька.

—Разгадай, мамка, сон да дзіўнюсенькі.

A і з правай ручкі косцел зваліўся, Косцел зваліўся ды пакаціўся.

—Сынулечка мой, ды раднюсенькі, Разгадаю сон да й дзіўнюсенькі.

Да твая жанухна да сына радзіла, Сына радзіла, а сама няжыва.

—Мамулька мая, паеду дамоў.

*Кожны радок паўтараецца 2 разы.

456

Паехаў жа лесам — дык лес не шуміць. Паехаў жа полем — камення трашчыць. Паехаў жа ў сад — мой сад не зялён.

Аўехаў на двор — мой двор не вясёл.

Аўлез у сені — паўненька людзей.

Апрыйшоў у хату — калыска вісіць.

Калыска вісіць — жанухна ляжыць.

— А люлі, люлі, дзіця малое!

Мне жа, маладому, жаны не будзіць,

А табе, малому, мамкі не будзіць.

-160

604.А у полі пры дарозе Дзеўка жыта жала,

Аў вішнёвай крынічэньцы

Коніка паіла.*

Сівы конік ваду nie,

Ён дарожку чуе,

А Бог знае, Бог ведае,

Дзе сынок начуе.

Пераначаваў сыночык

Ў карчме на карваці,

Апрышла яго родна маці Свечы аціраці.

*Апошнія два радкі кожнай страфы паўтараюцца 2 разы.

457

— Ой, зацірай, мая мамка, Калі нагарэла,

Ая пайду вячэраці, Дзе дзяўчына міла.

605.Сястра к брату ў госці ішла,

Абратоўка спужалася,

3 хлебам-соллю схавалася.

— Братовачка, не пужайся, 3 хлебам-соллю не хавайся.

Яіду не галодная,

Яіду за тое, што родная.

Яж ўчора вячэрала, I сягоння абедала,

Яж цябе толькі праведала.

606.Былі ў брата хрэсьбінкі,

Стаў радзінку сабіраці. Па багатую сястру Трое коней пасылаці, Па бедную ўдовачку —

Праз людзей наказаці. Як багатую сястру Сярод поля пераймае,

Абедную ўдовачку —

Ды ў хаце на парозе. Як багатую сястру,

Дык на куце саджае, А як бедную сястру — Проці печы ў парозе. Як багатую сястру Віном-мёдам частуе, Як бедную ўдовачку — Горкаю гарэлкаю.

458