- •Tashkent informaciyalíq texnologiyalar universiteti nókis filialí
- •Informatika hám informaсiyalıq texnologiyalar kafedrası
- •§ 2. Maǵlíwmatlar bazasíníń modelleri
- •2.1. Relyaсiyalıq maǵlıwmatlar bazası
- •2.2. Ierarxiyalıq maǵlıwmatlar bazası
- •2.3. Tarmaqlı maǵlıwmatlar bazası.
- •§ 3. Maǵlíwmatlar bazasín basqaríw sistemalarí
- •3.1. Maǵlıwmatlar bazasın basqarıw sistemalarınıń arxitekturası
- •§ 4. Ms access maǵlíwmatlar bazasín basqaríw sistemasí.
- •4.1. Microsoft Access jumıs aynası
- •§ 5. Tablica dúziw
- •§ 6. Tablicalar arasíndaǵí baylanístí dúziw
- •6.1. Baylanısqan tabliсalar
- •§ 7. Sorawlardí dúziw
- •7.1. Maǵlıwmatlar bazasında ajratıw ushın soraw
- •7.2. Úlgili soraw blankasın toltırıw
- •7.3. Parametrli sorawlar.
- •7.4. Corawlardı esaplaw.
- •7.5. Juwmaqlawshı sorawlardı dúziw texnologiyası
- •7.6. Ózgertiw sorawları
- •§ 8. Formalardí dúziw
- •8.1. Avtoformalar
- •(Master járdeminde formanı dúziw )
- •8.2. Forma dúzilmesi
- •8.3. Jazıwdı dúziw
- •8.4. Baylanısqan maydanshalardı dúziw hám redaktorlaw
- •8.5. Formanıń basqa basqarıw elementleri
- •§ 9. Esabatlardı tayarlaw
- •9.1. Avtoesabatlar
- •9.2. Esabat dúzilmesi
- •§ 10. Sql sorawlar tili.
- •10.1. Sql tiliniń buyrıqları hám operatorları
- •10.2. Select buyrıǵı
- •From-tabliсalar atı;
- •Baxit c Sales
- •Where Name Like “ ra a
- •Nátiyjede tómendegi payda boladı:
- •Name Dept
- •Funkсiyalar
- •Select avs(distinct Salary)”avs salary”
- •Nátiyjede Salary baǵanasınıń barlıq elementleriniń qosındısın esaplaydı.
- •Bunday jaǵdaylarda kompyuter
- •Name Length
- •Maǵlıwmatlardı tártipke salıw.
- •Select Los, Name from micall
- •Select Name, Los from mical
8.2. Forma dúzilmesi
MICROSOǴT ACCESS basqarıw paneliniń Vid(kórinis) túymesin shertiw nátiyjesinde forma dúzilmesi menen panel elementleri (formanıń basqarıw proсessin jaratatuǵın ásbaplar menen támiynlengen) ashıladı.
Forma dúzilmesi úsh bólekten turadı:
-forma baslaması;
-maǵlıwmatlar beriletuǵın jay;
-eskertiwler qatarı.
Basqarıw elementleri tiykarınan maǵlıwmatlar beriletuǵın jayda ańlatılǵan boladı (12-súwret).
Basqarıw elementleriniń astında kórinistiń fonı jaylasıp, ol formanıń ishki maydanın ańlatadı. Mıshtı jıljıtıw menen bul ólshemdi ózgertiw múmkin.
Ayrım maydansha atı menen maǵlıwmatlar jaylasatuǵın aralıqqa jazıw kiritiw múmkin.
8.3. Jazıwdı dúziw
Formanı redaktorlaw jańanı dúziw yamasa basqarıw elementindegi barın ózgertiwden, sonday-aq olardıń óz-ara jaylasıwın ózgertiwden turadı. Jańa basqarıw elementin dúziw usılların qaraǵınımızda formanı dúziwshi, onıń baslama bólimin toltırıwshı masterden paydalanamız.
1. Baslama hám maǵlıwmatlar oblastı arasındaǵı ajıratıwshı shegaranı tómenge jılıstırıp, úlken ústingi jazıw ushın joqarıdan jeterli orın ajıratamız.
2. Elementler panelindegi jazıw (Nadpis) dep atalıwshı baslamanı dúziw ushın ayrıqsha basqarıw elementi bar.
3. Onı shertip, al keyin formada ıqtıyarıy teksti kiritiwde formattı oylamasańda boladı. Kiritiwdi tamamlap ENTER klavishti basıw kerek, keyin teksti bezewge boladı.
4. Basqarıw elementin formatlaw ushın onı dáslep ajıratıw kerek. Bul ushın tańlaw obektiniń (Vıbor obektov) ásbapları xızmet etedi.
5. Basqarıw elementin ajıratıwda segiz markerli ramka ( múyesh boyınsha hám ramka tárepleriniń ortası haqqında ) dúziledi. Ramkanı shegaranı jıljıtıw usılı menen sozıw yamasa qısıw múmkin Markerge mıshtiń kórsetkishin kiritkende, forma ashıq alaqannıń kórinisin qabıllap ózgertedi. Bul waqıtta ramkanı jıljıtıw múmkin.
6. Ramkanıń sol joqarǵı markeri ayrıqsha rol oynaydı. Oǵan mıshtiń kórsetkishin ákelgende kórsetkish barmaqtıń formasın aladı.
7. Qashan obekt ajıratılsa, shrifttiń parametrin ózgertiw múmkin, tekstti tegislew usılın hám formatlawdıń basqa elementlerin paydalanıw múmkin. Bul ACCESS ásbaplar panelindegi sáykes formatlaw quralları menen orınlanadı.
8. Eger ajıratılǵan elementte mıshtiń oń túymesin shertsek, onıń konekstli menyusi ashıladı, onda bezewdiń ózgeriwiniń qosımsha múmkinshilikleri bar. Mısalı sayalı Bezewdi qollanıw.
8.4. Baylanısqan maydanshalardı dúziw hám redaktorlaw
1. Tabliсanıń baslaması tabliсanıń maydanshasına baylanıslı emes. Sonlıqtan jazıw (Nadpis) basqarıw elementin bos maydansha dep aytadı. Oǵan kiritilgen tekst ózgerissiz qaladı.
2. Basqarıw elementleri menen bolǵan iste tabliсa maydanshasınıń mazmunı sáwlelenedi. Sonday basqarıw elementleri baylanısqan elementleri delinedi.
3. Olardı dúziw ushın elementler panelindegi maydansha elementi xızmet etedi.
4. Baylanısqan maydanshanı dúziwde onıń menen birgelikte baylanısqan ústingi jazıwdı basqarıw elementi dúziledi.
5. Nátiyjelik («Rezultativnost») baylanısqan ústingi jazıwdaǵı sózdiń aqırǵı háribi jazılmaǵan. Bul qáte emes. Master formanı dúzgende ústine jazıp jibergen.
Mıshtiń járdemi menen basqarıw elementin jıljıtıw hám olardıń ólshemin ózgertiw júdá qolaylı emes. Bul ushın SHIǴT yamasa CTRL klavishalarınıń kombinaсiyasın qollanǵan qolaylı. Birinshi jaǵdayda basqarıw elementiniń ólshemi ózgeredi.
6. Baylanısqan ústingi jazıwdan maydanshanı úziwdi sol joqarı múyeshtegi marker orınlaydı. Oǵan mıshtiń kórsetkishin ákelgende kórsetkish barmaqtıń kórinisin aladı. Bul waqıtta baylanısqan maydansha baylanısqan ústingi jazıwdan úziw múmkin hám bólek jıljıydı.
Basqarıw elementi formada tegichs qatarlarda jaylasıwı ushın ayrıqsha tegislew komandası bar. Dáslep tańlaw obekti (Vıbor obektov) ásbap járdeminde basqarıw elementleriniń toparı ajıraladı (SHIǴT klavish basılǵanda topar ajıraladı), keyin Format > Vırovnyat (tegislew) komandası beriledi hám tegislew usılları tańlanadı.
