Дополнительные главы математики
..pdf
u x |
|
v |
|
1 |
e |
yx |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
|
|
y |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
u 1 |
|
v e |
yx |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
x |
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||
I ( y) xe |
yx |
dx |
|
= |
e |
yx |
|
|
|
e |
yx |
dx |
. Первое слагаемое при |
|||||||||||||||
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
y |
|
|
|
|
|
y |
|
|
||||||||||||||||
0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
0 |
|
|
0 |
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
содержит |
e |
и в итоге равно 0. Остаётся только 2-е. |
||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
||||||||||||||||||||||||||
(0 0) |
1 |
|
e |
yx |
|
= |
|
1 |
(0 |
1) |
= |
1 |
. |
|
||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||
|
2 |
|
|
|
|
0 |
|
|
2 |
|
2 |
|
||||||||||||||||
|
|
|
y |
|
|
|
|
|
|
|
y |
|
|
|
|
|
y |
|
|
|||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
Ответ. |
|
I ( y) |
|
1 |
, существует при |
|
y 0 . |
|||||||||||||||||||||
|
y |
2 |
|
|||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
y 0
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
Задача 10. |
Вычислить I ( y) |
|
|
|
|
|
|
|
|
dx при y 0 . |
||||||||||||||
|
|
|
2 |
1)(x |
2 |
y |
2 |
|||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
(x |
) |
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
Решение. |
|
Если мы не будем применять вычеты, то придётся |
||||||||||||||||||||||
разложить на простейшие дроби, т.е. найти A, B, C, D из выражения: |
||||||||||||||||||||||||
|
|
1 |
|
|
|
|
|
Ax B |
|
Cx D |
, где после приведения к общему |
|||||||||||||
(x |
2 |
1)(x |
2 |
y |
2 |
) |
x |
2 |
1 |
x |
2 |
y |
2 |
|||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
знаменателю получится система из 4 уравнений на 4 неизвестных.
С помощью вычетов здесь решение более короткое.
f (z) |
|
1 |
|
|
|
|
= |
1 |
2 |
1)(z |
2 |
y |
2 |
|
(z i)(z i)(z iy)(z iy) |
||
(z |
) |
|
||||||
|
|
|
|
|||||
|
|
|
|
|
точек две в верхней полуплоскости.
, из 4 особых
11
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
I ( y) |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
dx |
= 2 |
|
i Re s f (z) Re s f (z) . |
||||||||||||||||||
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
2 |
|
|
2 |
|
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
(x |
1)(x |
y |
) |
|
|
|
|
|
|
z i |
|
|
|
z iy |
|
|||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
При |
y 0 |
: |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||
2 |
|
|
|
|
|
f (z) Re s |
|
|
|
= |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||
i Re s |
f (z) |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
z i |
|
|
|
|
|
|
|
z iy |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
2 |
i |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
= |
|
|
|||||||
|
(z i)(z |
2 |
y |
2 |
|
) |
|
(z |
2 |
1)(z iy) |
|
|
|
|
|||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
z |
i |
|
|
z iy |
|
|
|
|
||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||
|
|
|
2 i |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
i |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
= |
|
|
|
|
|
= |
||||||
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
2 |
|
|
|
2 |
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
) |
|
|
|
( y |
1)2iy |
|
|
|
1 |
|
(1 y |
|
|
|||||||||||||
2i( 1 y |
|
|
|
|
|
|
|
|
y |
|
|
|
|
) y |
|
||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
= |
|
|
|
|
y 1 |
= |
|
|
|
1 |
= |
|
|
|
. |
|
||||||||
|
2 |
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
y |
1 |
|
|
y |
|
|
y |
1 |
|
y |
|
|
y 1 y |
|
|
y( y 1) |
|
||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
Ответ. |
|
|
|
|
|
. |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
y( y 1) |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
Задача 11. Вычислить I ( y) |
|
|
|
2 |
|
|
2 |
dx . |
|
||||||
|
x |
xy y |
|
||||||||||||
|
|
|
|
|
|||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
Решение. |
Найдём решение с помощью вычетов. |
|
|||||||||||||
f (z) |
|
1 |
, Дискриминант знаменателя: |
D y 2 4 1 y 2 = |
|||||||||||
|
|
||||||||||||||
z 2 |
yz y 2 |
||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
3y 2 . Корни знаменателя: |
z |
y |
3yi |
. Тогда верно разложение: |
|||||||||||
|
|
|
2 |
|
|||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
12
f (z) |
|
|
1 |
|
|
z |
2 |
yz y |
2 |
||
|
|||||
|
|
|
=
|
|
z |
|
|
|
|
|
|
1 |
|
y |
3yi |
|
|
z |
|
2 |
|
|
|
|
y |
3yi |
|
|
2 |
|
|
.
Если
y
0
, то в верхней полуплоскости корень
y
3yi 2
.
Интеграл равен
2 |
i |
Re s |
f (z) |
|
|
|
y |
3yi |
|
|
|
2 |
|
|
=
2 |
i |
|
1 |
|
|
|
y |
3yi |
|||
|
|
||||
|
|
z |
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
z |
y |
3yi |
2 |
|
|
|
|
=
2 |
i |
|
|
|
1 |
|
|
|
|
= 2 |
i |
|
1 |
= |
2 |
i |
1 |
= |
2 |
|||||
y |
|
|
|
y |
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
|
|
3yi |
|
3yi |
|
2 |
3yi |
|
|
|
|
|
3yi |
|
|
3 y |
||||||||
|
|
|
2 |
|
2 |
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||
При y 0 , в верхней полуплоскости корень |
y |
|
3yi |
. Тогда |
||||||||||||||||||||
|
|
2 |
|
|
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
2 |
i |
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|
= 2 i |
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
= |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||
|
|
|
|
|
yi |
|
|
y |
|
yi |
|
|
|
|
|
|
||||||||
y |
3 |
|
|
3 |
|
y 3yi |
||||||||||||||||||
|
|
z |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
z |
y 3yi |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
.
2
i |
1 |
= |
3yi |
2 
3y
. Когда перед y знак минус, он сам отрицателен,
т.е. всё выражение снова положительно. Оба случая вместе можно
записать в виде I ( y) |
2 |
. Ответ. |
I ( y) |
2 |
. |
||||
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
||||
|
3 y |
|
3 y |
||||||
|
|
|
|
|
|
||||
13
1.2. Формула Лейбница и её применение.
|
|
y |
|
|
|
|
|
|
Задача 12. Вычислить |
I ( y) |
|
x |
2 |
y |
2 |
dx , найти |
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|||||
|
|
y |
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Лейбница и по ней, сравнить результаты.
I ( y)
без формулы
y
Решение. I ( y) x2 y 2 dx
y2
1) Без формулы Лейбница
|
|
|
y |
|
||
= |
|
x3 y 2 |
|
|||
|
|
3 |
|
y2 |
||
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
||
y |
5 |
y |
8 |
|
|
|
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
=
=
y |
5 |
|
5 y
y |
8 |
|
|
3 |
|
48 3
.
y |
7 |
|
.
2) По формуле Лейбница.
y
(x 2 y 2 ) y dx +
y2
|
2 |
|
2 |
|
2 |
2 |
|
2 |
|
1 y |
y |
2 y y |
|
y |
|||||
|
|
|
|
=
y |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2x |
3 |
y |
y |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||
2x2 ydx + y 4 2 y 7 |
|
|
= |
|
|
|
+ y 4 2 y 7 |
= |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||||
|
|
3 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||||||
y |
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
y |
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
2 y |
3 |
y |
|
2( y |
2 |
) |
3 |
y |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
5 |
|
|
|
8 |
|
|
|
||
|
|
|
|
+ y |
4 |
|
2 y |
7 |
= |
|
y |
4 |
|
y |
7 |
y |
4 |
2 y |
7 |
= |
y |
4 |
|
y |
7 |
. |
||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||||||||||
|
|
3 |
|
|
3 |
|
|
|
|
|
|
|
|
3 |
|
3 |
|
|
|
3 |
|
3 |
|
|||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
y |
5 |
y |
8 |
|
|
|
|
|
|
5 y |
4 |
8y |
7 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||
Ответ. |
I ( y) |
|
|
, |
|
|
|
|
|
|
|
|
. |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
|
|
3 |
|
|
I ( y) |
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
В связи с малым количеством времени на лекциях в этом семестре
(одна лекция раз в 2 недели) некоторые полезные факты, следующие из теории, будем выводить здесь.
14
Задача 13 (теор). С помощью гамма-и бета-функции доказать
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
равенство: |
|
e |
z |
dz |
= |
. |
|||
|
|
||||||||
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
||||||
|
0 |
|
|
|
|
2 |
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
||
Решение. Бета-функция: |
B(s, t) |
||||||||
1 |
|
|
|
x |
s 1 |
(1 |
|
|
|||
0 |
|
|
|
x) |
t 1 |
dx |
|
. Сделаем в ней
замену:
x sin 2 . Тогда
1 x
cos |
2 |
|
|
,
dx 2sin cos
d
.
При этом, чтобы
x
[0,1]
,надо чтобы 0, . Тогда
2
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
B(s, t) x |
s 1 |
(1 x) |
t 1 |
dx = |
sin |
2s 2 |
cos |
2t 2 |
2sin cos d |
|||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
sin |
2s 1 |
cos |
2t 1 |
d |
. При |
s t |
|
это составляет |
|
|||||||||||||||
|
|
|||||||||||||||||||||||||
|
|
|
||||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
2 |
|
|||||||||||||||||||||
|
0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
0 |
|
|
|
0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
1 |
|||
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
2 |
sin |
|
cos |
|
d |
= |
2 |
1d |
= |
2 |
|
. |
Итак, |
B |
|
, |
|
|||||||||
|
0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
0 |
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
2 |
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
Так как гамма- и бетафункции взаимосвязаны по формуле
.
=
B(s,t)
Тогда
Г (s)
Г(s
1
Г 2
Г (t) |
, то |
|
t) |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
. |
|
|
|
|
|
|
1 |
|
1 |
|
|
|
1 |
|
Г |
|
Г |
|
1 |
, |
|
|
2 |
|
2 |
||
B |
|
|
|
|
|
|
||
|
2 |
|
2 |
|
|
Г (1) |
|
|
=
Г |
2 |
|
1 |
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
2 |
|
|
.
15
Теперь вспомним вид гамма-функции:
замену |
x z |
|
2 |
. Тогда |
dx 2zdz , |
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
Г (s) z |
2s 2 |
e |
z |
2zdz |
|
= 2 z |
2s 1 |
e |
z |
dz . |
||||||||||||||
|
|
|
||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||
|
0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
= 2 z 0 e z |
dz |
|
e z |
dz |
||||||||||||||||
Г |
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
0 |
|
|
|
|
|
|
0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Ответ. |
|
e |
z |
dz |
= |
|
. |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Г (s) |
|
x |
s 1 |
e |
x |
dx , и сделаем |
|
||||||
|
|
|
||||
|
0 |
|
|
|
|
|
Тогда получается, что:
= 2 .
Бывают ситуации, когда в интеграле не один параметр и одна переменная интегрирования, а несколько параметров или переменных.
Собственно говоря, мы и так это уже видели на примере бета-
функции, зависящей от двух параметров s, t . Сейчас рассмотрим подобные ситуации подробнее, а также увидим аналог формулы Лейбница.
Задача 14. А. Вычислить I (z) x2 yzdxdy , где
D
x, y [0,1] .
D
квадрат:
1
Задача 14. Б. Вычислить I ( y, z) x2 yzdx .
0
Решение.
16
А. I (z)
Заметим,
z |
|
|
|
1 |
||
|
|
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
6 |
|
|
|
6 |
|
1 |
|
|
2 |
y |
2 |
1 |
|
|
|||||
|
x |
|
|
|
||
|
|
2 |
|
|
||
0 |
|
|
|
0 |
||
|
|
|
|
|||
Б. |
I ( y, z) |
|||||
1 |
|
1 |
|
|
|
1 |
|
2 |
y |
2 |
z |
1 |
|
|
1 |
x |
2 |
z |
|
|
x |
3 |
z |
1 |
z |
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||||
|
|
|
2 |
|
|
|
x |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
x |
|
= |
|
|
|
|
|
|
dx |
= |
|
|
|
|
dx |
= |
|
|
|
|
= . |
|||
|
|
yzdy dx |
|
2 |
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|||||||||||
0 |
0 |
|
|
|
0 |
|
|
|
|
0 |
|
|
0 |
|
|
|
|
6 |
|
0 |
6 |
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
чтоздесь верен аналог формулы Лейбница: с одной стороны,
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1 1 |
|
|
|
1 1 |
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
2 |
|
|
|
, с другой, |
I (z) |
(x |
yz) z dy dx |
= x |
ydy dx |
= |
||||||||||||||||||
|
|
|||||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
0 |
|
0 |
|
|
|
0 0 |
|
|
|
||
|
|
|
|
|
1 |
x |
2 |
|
|
|
x |
3 |
|
1 |
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
dx |
|
|
|
|
dx = |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
= |
|
|
|
|
|
|
= . |
|
|
|
|
|
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
6 |
|
|
|
|
6 |
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
0 |
|
|
|
|
0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|
x |
3 |
yz |
1 |
|
|
yz |
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
x |
2 |
yzdx |
= |
|
|
|
= |
|
. |
|
|
|
|
|
|||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||
|
|
|
3 |
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
|||||||||||
|
|
0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
Заметим, что и здесь верен аналог формулы Лейбница для случая постоянных границ, но только с частными производными.
yz |
|
|
||
|
|
|
|
|
|
3 |
|
y |
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
x |
2 |
zdx |
||
|
||||
0 |
|
|
|
|
=
z |
, что совпадает с результатом |
||||||
3 |
|||||||
|
|
|
|
|
|
||
x |
3 |
z |
1 |
z |
|
||
|
|
||||||
|
= |
. |
|||||
|
3 |
|
3 |
||||
|
|
0 |
|
||||
|
|
|
|
|
|
||
y |
1 |
|
|
y |
|
|
|
2 |
|
||
I ( y, z) |
|
(x |
|
yz) |
dx |
|
0 |
|
|
|
|
=
1
0
yz |
|
3 |
|
x |
2 |
|
|
|
|
|
y |
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
z |
|
z |
||||
|
|
|
|
, что совпадает с результатом |
||||||||
|
|
|
I ( y, z) |
|
(x2 yz) dx = |
|||||||
|
z |
|
3 |
|
|
|
|
|
|
0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ydx |
= |
|
x3 y 1 |
= |
y |
. |
|
|
|
|||
|
|
|
3 |
|
|
|
||||||
|
3 |
0 |
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
Ответ. I (z) 6z , I ( y, z) yz3 .
17
|
|
y |
2 |
|
|
|
|
|
|
Задача 15. Вычислить |
I ( y) |
|
(2x y cos x)dx , найти |
|
|
|
|||
|
|
0 |
|
|
формулы Лейбница и по ней, сравнить результаты.
I ( y)
без
Решение.
y |
2 |
|
|
I ( y) (2x y cos x)dx |
|
0 |
|
=
|
|
y |
2 |
|
y |
2 |
x |
2 |
|
y sin x |
|||
|
|
|
||||
|
0 |
|
0 |
|
||
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
= y 4 y sin( y 2 ) .
1) |
I |
4 y |
3 |
|
|
2) |
I |
( y)sin(
( y)
y |
4 |
|
|
|
|
|
|
y |
2 |
) |
|
|
|||
y2
(2x
0
y 2
|
|
|
2 |
|
|
|
sin( y |
) |
|
= |
|||
|
|
|||||
y |
2 |
cos( y |
2 |
) . |
||
|
|
|||||
y cos x) |
|
dx |
||||
|
|
|
|
y |
|
|
4y3
2 y
sin(
(2 y 2
y |
2 |
|
) y cos( y
y cos( y |
2 |
)) |
|
2)2 y
=
=
y2
cos xdx 4 y3 2 y 2 cos( y 2 )
0
4 y |
3 |
sin( y |
2 |
) 2 y |
2 |
cos( y |
2 |
) . |
|||
|
|
|
|
||||||||
Ответ. I ( y) y |
4 |
|
y sin( y |
2 |
) , |
||||||
|
|
||||||||||
= sin x |
|
y |
|
||
|
0 |
|
|
|
I ( y)
2 |
4y |
3 |
2y |
2 |
|
||||
|
|
|
4 y3 sin( y 2 )
cos( y |
2 |
) = |
|
2 y 2 cos( y 2 ) .
18
ГЛАВА 2. Интеграл Фурье и преобразование Фурье
2.1. Вычисление интеграла Фурье и преобразования Фурье
Задача 16. Вычислить
|
1 |
|
|
|
|
|
F ( ) |
|
f (x)e |
i x |
dx |
||
|
||||||
2 |
|
|||||
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
(преобразование
Фурье) для функции, заданной следующим образом:
0 , x 0
f (x) e x , x 0 .
Решение.
Так как на левой полуоси функция - тождественный 0, то
F ( ) |
1 |
||
2 |
|||
|
|
||
|
1 |
1 |
|
i |
2 |
||
1 |
|||
|
|
|
|
f (x)e |
|
|
|
|
e |
(1 i ) x |
|
|
|
|
i x dx
= 0
=
1
1 |
|
|
|
|
|
|
e |
x |
e |
i x |
dx |
||
|
||||||
2 |
|
|
||||
0 |
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
11 e x e i x
i 
2
=
0
1 |
|
|
|
|
e |
(1 i ) x |
dx |
||
|
||||
2 |
|
|||
0 |
|
|
||
|
|
|
=
=
|
|
1 |
1 |
|
e x (cos x i sin x) |
|
x здесь произведение |
||
|
|
|
|
|
|
. При |
|||
|
i |
|
|
|
|
||||
|
|
|
2 |
||||||
1 |
|
|
|
|
0 |
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
бесконечно-малой e x на ограниченную по модулю функцию
cos x i sin x , а такое произведение является бесконечно-малой.
Поэтому |
|
1 |
1 |
|
e (1 i ) x |
|
= |
1 |
1 |
(0 |
1) |
= |
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
i |
|
|
|
|
|
i |
|
|||||||
|
|
|
2 |
|
2 |
||||||||||
1 |
|
|
|
|
|
0 |
1 |
|
|
|
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Ответ. F ( ) |
1 |
|
1 |
. |
|
|
|
|
|
|
|
||||
2 1 |
i |
|
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||
Задача 17. Обратное преобразование Фурье для F ( )
1 |
1 |
|
. |
||
|
|
|
|
|
|
1 i |
|
|
|
||
|
|
2 |
|||
1 1

2 1 i .
19
Решение.
|
1 |
|
|
|
|
f (x) |
F ( )e |
i x |
d |
||
|
|||||
|
|
||||
|
2 |
|
|
||
|
|
|
|
|
|
=
1 |
|
1 |
|
|
|||
2 |
2 |
||
|
|||
|
|
1 1 i
e |
i x |
d |
|
=
1 |
|
1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
e |
i x |
d |
. Найдём с помощью вычетов, ведь здесь интеграл |
||||||
|
|
|
||||||||
2 |
|
1 i |
|
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
по всей оси |
|
. Особая точка находится из таких соображений. Корень |
||||||||
знаменателя 1 i |
равен: i 1 |
1 |
i , соответствует |
|||||||
i |
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
полюсу 1-го порядка. Здесь можно заметить, что везде в функции |
||||||||||
выражение i |
, которое можно обозначить в качестве новой |
|||||||||
переменной z . При этом движение i происходит по вертикальной оси, а особая точка - слева от неё (см. чертёж).
20
