1.2 Темiржол және көлiк тораптарының жұмысын ұйымдастыру

Поездармен оталарды орындау технологиясы Тарату стансаларына келетін немесе сонда құрастырылатын жүк поездары бірқатар оталарға ұшырайды. Бұл оталар келесідей мақсаттарға ие: жылжымалы құрамның қауіпсіз жүруін қамтамасыз ету; тасымалданатын жүктердің сақталуын қамтамасыз ету; жылжымалы құрамның қозғалуын тездету және атап айтқанда, оның стансада болу уақытын қысқарту.

Көрсетілген талаптардың ішінен біріншісі және екіншісі айқын. Үшінші талапқа қатысты айтар болсақ, онда теміржолдардың пайдалану шығындары, яғни, тасымалдармен байланысты шығындар тасымалға кететін уақытпен пропорционалды екенін айта кеткен жөн. Осы шығындардың азаюымен пайдалану шығындары да, вагондар және локомотивтер қажеттілігі де азаяды. Сонымен қоса, нарықтық экономика жағдайларында теміржолдар жүк иелерінің алдында жүктердің жеткізудің белгіленген мерзімінен асып кеткен жағдайда жауапты болатынын айта кеткен жөн. Жүк иелеріне осы себептермен теміржолдардың төлейтін 16 өтемақылар жиынтығы жиі айтарлықтай болып келеді.

Осылайша, вагондардың стансаға қайта өңделуін ұйымдастыра отырып, отаның ұзақтығы мүмкіндігінше аз болғаны жөн, әр түрлі қызмет жұмыскерлері мүмкіндігінше бір мезгілде өзінің оталарын (оталардың параллельді болуы) орындайды және оталардың аралықта тоқтап қалулары минималды болды.

Таратуға келген поезбен операцияның орындалуын тездету үшін станса жұмысшылары поезд келгенге дейін алдын ала дайындалу керек.

Стансалар поездың вагондары жөнінде алдын ала ақпарат және ең алдымен натур парағының телеграммасы түріндегі әрбір вагондағы жүктің тағайындалуы туралы мәлімет алады. ТНЛ негізінде СТО стансалық технологиялық орталығының операторы сұрыптау парағы және белгіленген ТНЛ түріндегі құрамды таратудың алдын ала жоспары дайындалады. Сұрыптау парағы компьютерден алынуы мүмкін.

ТНЛ-ды құрастыру немесе жіберу кезінде қате болатын жағдайлар кездеседі. Сондықтан поездың стансаға кіру ұңғымасына келу сәтінде СТО жұмыскері вагондардың нөмірлерінің ТНЛ мәліметтеріне сәйкес келуін тексеріп, сәйкес түзетулер енгізеді.

Құрамды таратуға дайындау үрдісінде вагон шаруашылығының жұмыскерлері тежеу магистралінен ауаны шығара отырып, вагондарды тежеуден босатады. Ағытып жөндеу бекетінде өңделуге қажетті ақаулары бар вагондар анықталады. Салыстырмалы қысқа уақытта (15-20мин) жойылуы мүмкін ақаулар құрамның жөнелтілуге дайындау үрдісінде жойылады.

Бір мезгілде техникалық қараумен қоса поезд қабылдаушылары немесе қабылдап-тапсырушылар құрамның коммерциялық қарауын жүзеге асырады. Төменде құрамның таралуға дайындығының мысал ретінде технологиялық кестесі келтірілген.

Таратуға келген поезбен операцияның орындалуын тездету үшін станса жұмысшылары поезд келгенге дейін алдын ала дайындалу керек.

Стансалар поездың вагондары жөнінде алдын ала ақпарат және ең алдымен натур парағының телеграммасы түріндегі әрбір вагондағы жүктің тағайындалуы туралы мәлімет алады. ТНЛ негізінде СТО стансалық технологиялық орталығының операторы сұрыптау парағы және белгіленген ТНЛ түріндегі құрамды таратудың алдын ала жоспары дайындалады. Сұрыптау парағы компьютерден алынуы мүмкін.

Құрамды таратуға дайындау кезінде еңбек сыйымдылықты техникалық қарау оталары болып табылады, дәл солар құрамды таратуға дайындаудың жалпы ұзақтығын анықтайды. Осы оталарға нормативті қазір стансалардың өздері бекітеді. Құрамның техникалық қарауына қажетті уақыт мынаған тең:

, мин (1.1)

мұндағы   0,8 1,0 мин, 1вагонға есептегендегі уақыт нормасы;

m - құрамдағы вагондар саны;

Кгр - ПТО бригадасындағы топтардың саны. Құрамды таратуға дайындау кезінде техникалық қарау оталары 1.1. кестеде көрсетілген.

№ п/п	Оталар	Поезд келгенге дейін	Поезд келгеннен кейін					Орындау-шылар
			0 5 10 15 20
1	Натур парағының телеграммасын алу және белгілеу							СТО операторы
2	Сұрыптау парағын құрастыру немесе алу							СТО операторы
3	Қатысты жұмыскерлерді поездың келу уақыты мен жолы жөнінде хабардар ету							ДСП
4	Кіру ұңғымасында құрамды негізгі тексеру							СТО операторы
5	Тасымалдау құжаттарын тексеру және штемпельдеу					10		СТО операторы
6	Құрамды техникалық қарау, тежеуішті жіберу					20		ПТО жұмыскер-лері
7	Коммерциялық қарау					20 20		Қабылдап-тапсырушы-лар
Поезды өңдеудің жалпы ұзақтығы