Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
ЖТБ Жадист. УП Гос Экз 2016.doc
Скачиваний:
2
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
243.71 Кб
Скачать

Қазіргі қазақ тілі лексикологиясы мен фразеологиясы

Сөз. Лексика және лексикология. Сөздік қор және сөздік құрам. Лексема ұғымы. Арнаулы сөздер. Діни сөздер. Кәсіби сөздер. Терминдер. Халықаралық терминдер. Әдеби сөздер. Басқыншы сөздер (варваризмдер). Басқыншы сөздердің кірме сөздерден айырмашылықтары. Бейтарап сөздер.

Жалпыхалықтық сөздер. Жаңа сөздер. Жаңа сөздердің түрлері мен жасалу жолдары. Жергілікті сөздер (диалектизмдер). Фонетикалық жергілікті сөздер. Морфологиялық жергілікті сөздер. Лексикалық жергілікті сөздер. Диалектология. Жергілікті сөздерді зерттеу әдістері. Жүрдек сөздер (актив сөздер). Көне сөздер. Көне сөздердің көнеру дәрежесіне қарай бөлінуі. Кірме сөздер. Басқа тілден енген сөздердің фонетикалық, грамматикалық жақтан игерілуі. Тікелей ауысу және жанама ауысу. Сырдақ сөздер (пассив сөздер). Төл сөздер. Стильдік бояуы бар сөздер. Қарапайым сөздер. Сезімдік сөздер. Пейілдік сөздер. Сөздердің сыртқы тұлғасына, лексикалық мағынасына, атқаратын қызметіне және мағыналық қарым-қатынастарына қарай бөлінуі. Түрпеттес сөздер. Түрпеттес сөздердің (сөз варианттары) түрлері, жасалуы. Түрпеттілік. Қосақтар . Мәндес сөздердің (синонимдер) шарттары, қолданылу тәсілдері, пайда болу жолдары. Мағыналық мәндес сөздер. Стильдік мәндес сөздер . Мәндес сөздердің қатары, тірек сөз. Қарсы мәндес сөздер (антонимдер). Қарсы мәндес сөздердің морфологиялық құрылымы, қолданылу тәсілдері. Тұлғалас сөздер (омонимдер). Тұлғалас сөздердің жасалу жолдары. Тұлғалас сөздер мен көп мағыналы сөздердің айырмашылықтары мен ұқсастықтары. Айтылымдас сөздер (омофондар). Жазылымдас сөздер (омографтар). Сөздердің қолданылу ерекшеліктеріне қарай бөлінуі. Сыпайы сөздер (эвфемизмдер). Тұрпайы сөздер (дисфемизмдер). Тергеу сөздер (табу). Сипаттама сөздер (перифраз). Жұптас сөздер (плеоназм). Көшірме сөздер (калька). Елтаным сөздер (этнографизмдер). Бір қолданым сөздер (окказионализмдер). Этимология және оның принциптері. Ғылыми этимология. Қызықты этимология. Халықтық этимология. Лексикография және оның салалары. Сөздік және оның түрлері. Лексикалану құбылысы. Тұрақты тіркестің еркін тіркестен айырмашылығы. Фразеология және оның зерттеу объектісі. Фразеологизмдер (түйдектер). Фразеологизмдердің өзіндік ерекшеліктері, жасалу жолдары. Фразеологизмдердің күрделі сөздерден айырмашылығы. Фразеологиялық тұтастық. Фразеологиялық бірлік. Фразеологиялық тізбек. Фразеологиялық тізбектің еркін тіркестен айырым белгісі. Идиома ұғымы. Фразеологиялық түрпеттер (фразеологиялық варианттар). Мәндес фразеологизмдер (фразеологиялық синонимдер). Қарсымәндес фразеологизмдер (фразеологиялық антонимдер). Тұлғалас фразеологизмдер (фразеологиялық омонимдер). Көп мағыналы фразеологизмдер Мақал-мәтел мен түйдектердің арақатынасы. Мақалдар. Мәтелдер.

Қазіргі қазақ тілінің фонетикасы

Фонетика туралы түсінік. Жалпы және жеке фонетика. Тарихи фонетика. Салыстырмалы және салғастырмалы фонетика. Сипаттамалы фонетика. Қазақ тілі дыбыстарының құрамы мен жүйесі. Дыбыстардың топтастырылуы (классификациясы) Сөйлеу дыбыстарын қарастырудың үш аспектісі. Дауысты дыбыстар (вокализмдер). Дауыссыз дыбыстар (консонантизмдер). Дыбыстық құбылыстар. Үндестік заңы. Сингармонизм. Буын және оның түрлері. Екпін және оның түрлері. Ықпал түрлері (ілгерінді, кейінді, тоғыспалы).