Махамбет шешендігі.

Қазақ қоғамы үшін орны бөлек, еңбегі ерен, өмірі мен талантын халық үшін аянбай жұмсаған жауынгер ақын – Махамбет. М.Мағауин сөзімен айтқанда, Махамбеттің жауынгерлік қабілеті де, ақындық таланты да көтеріліс қызметіне жұмсалды. Махамбет әдебиет тарихында жырлау емес, ақын деген атпен танылды, сонда да ол жыраулық мектептен қол үзген жоқ. Жыраулар тіліндегі әсері күшті амал – тәсілдерді молынан пайдаланды. Оның себебі де жоқ емес еді: шешендікті мұрат еткен айтылар сөзді санаға сақ еткізіп, жүрекке жеткізер, жұрттың делебесін қоздырып, қанын қыздырар, айтушы мен тыңдаушысын бірдей толғанысқа түсірер толғаудың қуатын жақсы түсінді. Ереуіл атқа ер салмай,

Егеулі найза қолға алмай,

Еңку – еңку жер шалмай,

Қоңыр салқын төске алмай,

Тебінгі терге шірімей,

Терлігі майдай ерімей… деп үзілмей, ұзақ тынысқа негізделген толғаныстың кімді де болса бей - жай қалдырмайтыны сөзсіз. Махамбеттің өмірді терең, жан – жақты білуімен қоса, көне түркі тілдерін жетік меңгерген білгірлігінен туындаған. Махамбет - жай ақын емес, әлеумет жүгін көтерген шешен ақын. Қашанда халық қасынан табылып, көпшілік мүддесіне қызмет еткен шешен билер, жыраулар сияқты Махамбет те ұшқыр ой, шешен тілдің, халқын сүйген ұлы жүректің арқасында халық қамқоршысы, үгіт –насихатшысы.

Саясат шешендігі.

Бүгінгі күндерде тәуелсіз жаңа қоғамның, жаңа саясаттың мәселелерін түсіндіруде, халықтың жаншылып қалған ой – санасын оятуда бұл аталған шешендіктің мәні үлкен. Әлеуметтік – саяси мазмұнды шешендік сөз әлеумет ісіне араласатындықтан, нақты деректермен ойын дәлелдей алатын жан – жақты дайындықты және айқын ұсыныстар жасай алатын аса білгірлікті қажет етеді. Көзқарасы мен қабылдауы әр түрлі бүкіл қауым алдында жұртшылық атынан сөйлеу – аса жауапты жұмыс, сондықтан саясаткерге, көсемсөз иесіне білуге қажет. Оның үстіне халықтың отаншылдық сезімін оятатындай жігерлі, асқақ, әсем тілде айтылуы тиіс. Әлеуметтік – саяси мазмұнды шешендік сөздер көбінесе баспасөз құралдар арқылы жүзеге асады да, талқылау, пікір алысу, үгіт – насихат айту сипатында келеді. Бүгінгі күннің ең басы мәселесі – шүкір ететініміз де, қобалжи алаңдаушылық білдіретініміз де тәуелсіздік. Саяси шешендер қатарында тәуелсіз мемлекетіміздің тұңғыш президенті, шебер дипломат, білгір саясаткер, жан – жақты білім иесі – Н.Назарбаевты атаған болар едік. Н.Назарбаев Елбасы ретінде қоғамдық өмірдің қай саласында сөз алса да, терең білімділік танытып, өрелі ой иесі екендігін анық аңғартады, ағынан жарылып, ақ жүрегін жайып салады, бейнелі сөздерімен, мақал – мәтелдерімен, фразеологиялық оралымдарымен әрлеп, астарлап сөйлеп , қазақ тілінің мол байлығын жетік меңгерген сөз зергері екендігін танытады. Жан – жақты білімді, көреген Елбасы «Қалың елім, қазағым» деген кітабында жүрекжарды пікірін былайша өрбітеді: «Шөп шыққан жеріне шығады» дейді аталарымыз. Біздің қазақ – қаншалықты «мың өліп, мың тірілсе де», өзін – өзі сақтап қала алған халық, өте таланты халық.Мен айтар едім: Өліге де, тіріге де бар жанымен беріліп , қызмет көрсететін мұндай халық – ер мінезді , көңілді де, қолы да ашық халық – дүние жүзінен табыла қояр ма екен?!

⇐ Предыдущая45678910Следующая ⇒

Начало формы Конец формы

Э