Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
ГОС УДАЧИ ВСЕМ.docx
Скачиваний:
3
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
164.04 Кб
Скачать

82. Тәуелсіздіктің алғашқы жылдарында ұлттық тарихтағы «ақтандақтардың» жойылуы

Тәуелсіздігін алған алғашқы күндерден-ақ Қазақстан Республикасының сыртқы саясаттағы қызметінің белгілі саласы әлемнің дамыған мемлекеттерімен, халықаралық саяси, экономикалық ұйымдарымен жан-жақты байланыс орнатуға арналды. Солардың ішінде Америка Құрама Штаттары, Қытай, Еуропа мен Азияның ықпалды елдерімен қатынасқа назар аударылды. Олардың қатарында саяси, экономикалық, мәдени, т. б. салаларға баса назар аударылды. Себебі осындай қатынас республиканың демократиялық өркендеуіне, нарықтық экономикаға өтуіне серпінді де сенімділік тұрғысында ықпал жасайтындығы белгілі еді. 1992 жылы Қазақстанда бірнеше делегация, атап айтқанда, АҚШ Конгресінің Еуропадағы Қауіпсіздік пен ынтымақтастық комиссиясының делегациясы (1992 ж., сәуір), сенаторлар: Крэнстон (1992 ж., қыркүйек), Сэм Нанн және Ричард Лугар (1992 ж., қараша) болды.  1992 жылы Алматыға Ерекше істер жөніндегі елші Строуб Тэлботт екі жақты мәселелерді шешу мақсатымен екі мәрте келді. 1993 жылдың қазанында Алматыда АҚШ-тың ТМД елдеріне экономикалық және гуманитарлық көмек көрсетуге арналған арнайы үйлестірушісі Т. Саймонс болды. Осы мерзімде АҚШ Мелекеттік хатшысы У. Кристофер жұмыс сапарымен болды. Сапар барысында «Екі жақты салық салуды болдырмауға арналған келісімге» қол қойылды.  Тәуелсіз ҚР-ң алдына үлкен келелі міндеттер қойылды. Олар елдің ішкі жағдайында Егемен Қазақстан мемлкетінің тұтастығын нығайтып, нарықтық экономикаға көшу, жоспарларды іске асыру, елдің ішінде көп ұлтты халықтардың бірлігін сақтауда барлық мүмкіндіктерді пайдалану. Қазақстанның сыртық саясатының басты міндеттер- оның бүкіл дүниежүзі елдерімен байланыстарын одан әрі дамытып, алдыңғы қатарды өркениетті мемлекеттердің қаарына қосылу, елдің қауіпсіздігін қорғау, әлемде бейбітшілікті сақтай отырып, ядролық соғысты болғызбау. Халықтың ерік-жігері тек осындай аса маңызды міндеттерді іске асыруға бағытталды. Республикамыз тәуелсіз алғаннан кейін , егемен мемлекет халықаралық аренаға шықты, 1992 жылы 3 наурызда ҚР Біріккен ұлттар Ұйымына кірді, Халықаралаық валюта қорының, халықаралық реконструкция және даму банкісінің, дүниежүзілік банктің, нвестицияға кепіолдік беретін көп жақты агенттіктің, инвестициялық таластарды шешу жөніндегі халықаралаық орталықтары, Дүниежүзілік денсаулық сақтау үйымының мүшесі болды және басқа бірсыпырына кірді. Қазақстан Республикасы:

-Ішкі және сыртқы саясатты өз бетінше жүргізеді

- барлық мемлекеттермен халықаралық құқық ұстанымы негізінде қаым-қатынас орнықтырады

- территория шекарасы біртұтас, бөлінбейді және қол тигізуге жатпайды

83. Н.А.Назарбаевтың «Тарих толқынында» еңбегіндегі ұлттық тарихтың зерделенуі.

Тарих толқынында» еңбегінде Мемлекет басшысының жазғанындай, «Біздің арғы ата-бабаларымыз Қиыр Шығыстан Батыс Еуропаға дейінгі, Сібірден Үндістанға дейінгі аумақты алып жатқан мемлекеттердің дамуында екі мың жыл бойы елеулі рөл атқарып келді. Орасан зор кең-байтақ аумақта қоныс аударумен болған көшпелілер Еуразияның этностық және мемлекеттік бет-бейнесін бір емес, бірнеше рет өзгертті».

Егер біз мемлекет болғымыз келсе, өзіміздің мемлекеттігімізді ұзақ уақытқа меңзеп құрғымыз келсе, онда халық руханиятның бастауларын түсінгеніміз жөн.Оған барар жол халық даналығының негізінде жатыр. Қазақта мынадай мақал бар: «Жеті атасын білмейтін ер жетесіз, жеті ғасыр тарихын білмейтін ел жетесіз» Шынында жеті ғасырменде шектелмеу керек, өйткені біздің тарихымыз логикалық жағынан да, географиялық жағынан да көзге көрінбейтін арқаулар арқылы толып жатқан басқа да адам, халық аттарымен байланысып жатыр. Қазақтың ұлттық тұтастануы үшін табан тірейтін негізгі идеялық тұғыр біршама айқын. Бұл-дербес мемлекеттікті сақтау және дамыту. Бұл-мемлекеттік тіл ретінде қазақ тілін дамыту және нақтылы әрекетке ұлатсыру. Бұл-Қазақстанның аумақтық тұтастығы. Ең кереметі тарихи өлшемнен қарағанда азаттықтың алынғаны күні кеше ғана болса, ал қалыптасқан санағасырлар тұңғиығымен тамырласып жатыр. Ұлттық мүддеге қызмет етудің тарихи ұлы үлгілерін шын мәнінде көрсетіп берген әйгілі тарихи қайраткерердің мемлекет басқарушыларының тұтас легі біздің көз алдымызда. Біз асқақ сезімге бөлене отырып, ұлтық әрекетшілдігімізге қатысты ғасыр басында Алаш қайраткерлері бастап берген жолнұсқалар ғасыр соңында жалғасын тапты деп айта аламыз. Қазақ болмысының келесі бір ерекшілігі- оның тарихшылдығы. Қара халықтың тарихтан хабарлығы мейлінше жоғары болған. Керек десеңіз, білім институттарының дамыған жүйесі бар бүгінгі күннің өзін бұрынғы қазақтардың санасындағы жаппай тарихшылдықпен салыстыруға болмайды. Елбасы біздің ортақ сәйкестігіміз халықтың тарихи сана-сезімінің арқауы болуы тиіс екендігін айта келе, «Халық тарих толқынында» атауымен тарихи зерттеулердің арнайы бағдарламасын әзірлеу мақсат-міндетін жүктеді. Оның басты мақсаты - ұлттың жаңа тарихи дүниетанымын қалыптастыру. Тарихи өткенге сүйенбей - болашақ мүмкін емес. Қазіргі кезде әлемде мән-мағына мен құндылықтардың күресі жүріп жатыр. Көптеген түрлі түсініктер біздің ұлттық тарихымызда да кездесіп жатады. Бағдарламаның мақсаттарына байланысты ұлттық тарихтың жаңа кезеңінде Тұңғыш Президенттің рөлін зерттеу айрықша ғылыми және тарихи мағынаға ие. Бұл тұрғыда оның еңбек және саяси мансабы жолында болашақ саясаткер мен әлемдік деңгейдегі мемлекет қайраткерінің қалыптасуы тарихын зерттеу ерекше қадамды қажеттілік етеді. Ғылыми іздестіру жұмыстары мен Н.Ә. Назарбаевтың қызметтестерінен жиналған деректердің негізінде Тарихи-мәдени орталықта болашақ Президенттің Орталық Қазақстанды дамыту бойынша қызметінің бағытында фото, дыбыс және бейне материалдарынан құралған көп құжат жинақталды.