3. Оқытудың міндеттері:

• Студент білу керек:

– дауысты ,дауыссыз дыбыстарды айта алуы,

– тақырып бойынша жаңа сөздерді білуі керек.

• Студент істей білуі керек:

– қазақ тілі дыбыстарын жаза алуы.

– қазақ тілі дыбыстарын тыңдап, қабылдай алуы.

4. Тақырыптың негізгі сұрақтары:

1. Қазақ әліппиінің төл дыбыстарының ерекшелігі

2.Дауысты дыбыстар. Vowel

3.Дауыссыз дыбыстар. consonant

4. Төл дыбыстарды жазу, оқу.

5. Сабақ беру және оқыту әдістері: оқылым, жазылым.

Letters That Might Be Mistaken for English Ones

There are certain letters in the Kazakh alphabet which can easily be confused with English letters, because of a similar shape.

Remember:

Kazakh	English
Вв – [V]	Bb – [b]
Ғғ – [gh]	Ff – [f]
Ии – [i]	Uu – [u]
Нн – [n]	Hh – [h]
Рр – [r]	Pp – [p]
Сс – [s]	Cc – can be [k]
Уу – [u]	Yy – [ai] [i]
Хх – [h]	Xx – [ks]

Kazakh Vowels

Kazakh has nine vowels: а, ә, е, і, ы, о, ө, ұ, ү. The sounds и and у are called dipthongoids by some linguists. The sound у is considered a semi – consonant by others. As such it can appear between vowels, such as in"ауыз" mouth. Kazakh vowels are generally pronounced short. Vowels followed by the consonant й are pronounced long, e.g.

үй [ui]i (home, house)

The vowels are divided into:

back (hard) vowels:	а, о, ұ, ы
front (soft) vowels:	ә, ө, ү, і, е

It is important to remember this classification as the law of vowel harmony is based on it.

Consonants

25 of the 42 letters of the alphabet are consonants. They are divided into 3 groups:

voiceless:	к, қ, п, с, т, ф, х, ц, ч, ш, щ
voiced:	г, ғ, б, з, д, в
sonorants:	л, м, н, р, й, у

Some consonants came into Kazakh from the Russian language: в, ф, ц, ч, щ.

The consonant х usually occurs in words borrowed from the Arabic, Russian, and other languages. Very often х is replaced by the Kazakh қ, e.g.: хош – қош, хал – қал, рахмет – рақмет

The Cyrillic Qazaq Alphabet

The Cyrillic Qazaq Alphabet was adopted in 1938 to replace the Arabo – Persian script in use until the revolution. The order given below is the one used in the Қаэак Тілінің Орфографиялық Сөэлік [Qazaq Orthographic Dictionary] (1988) and dictionaries prepared and published after 1963 (see below).

1 – тапсырма. Сөздерді оқыңыз, жаттаңыз.

Сәлеметсіз бе? – Hello

Сәлем – Hy

Сау болыңыз – Good bye

Рақмет – Thank you

Кешіріңіз – Sorry

Қайырлы таң! – Good morning

Қайырлы күн ! – Good day

Қайырлы кеш ! – Good evening

2 – тапсырма. Төл дыбыстарды оқыңыз.

Әке, ән, ұн, үн, ұш, үш, он, өзен, көл, қала, көше, қалам, кітап, тіл, бір,екі, ыдыс, ғалым, ғылым, орындық, үстел, есік, тақта, дәптер, бөлме, Гауһар, шаһар, таң, оң, сол, қол.

3 – тапсырма. Дауысты, дауыссыз екі бағанға дыбыстарды теріп жазыңыз

4 – тапсырма. Сұхбатты жаттаңыз.

А. Сәлеметсіз бе? –

С. Сәлем –

А. Дауысты дыбыстарды оқыдыңыз ба?

С. Иә, оқыдым.

А. Рақмет.Сау болыңыз!

С. Сау болыңыз.