- •Мазмұны
- •Практикалық жұмыстарды орындау реті мен мазмұны
- •Практикалық жұмыс №1 тіршілік әрекетінің қауіпсіздігі бойынша нормативтік құжаттарды зерттеу
- •2.6 Еқсж стандарттары
- •2.7 Тқсж стандарттары
- •2.8 Құрылыс нормалары және ережелері (қНжЕ) және құрылыс нормалары (қн)
- •2.9 Қауіпсіздікережелері
- •2.10 Өндірістік санитария нормалары
- •2.11 Қауіпсіздік техникасы бойынша инструкция
- •3. Есепке қойылатын талаптар
- •Практикалық жұмыс №2 Қондырғылардың жұмыс істеу сенімділігін және өндірістік жарақаттардың анализі.
- •Өздігінен жұмыс істеуге арналған есептер
- •Практикалық жұмыс №3 Электр жүйесінің кауіпсіздік параметрлері
- •1.1. Адам ағзасына электр тоғының әсері
- •1.2. Ағзаның жалпы электр кедергісі
- •Еденнің кедергі мәндері, Ом
- •Әртүрлі кернеу желісіндегі аяқ киім кедергісінің мәндері, Ом
- •8. Электр жарақаты кезінде алғашқы көмек көрсету:
- •Практикалық жұмыс №4 Рентген сәулесінен қорғау экранын есептеу және дозиметр жұмысын зерттеу
- •Си жүйесіндегі терминдердің атауы, белгіленуі және анықтамасы.
- •Жүйеден тыс өлшем бірліктер анықтамасы, белгіленуі және олардың арасындағы қатынастар
- •Практикалық жұмыс №5 Ғимараттан адамдарды эвакуациялау
- •Эвакуациялық шығу және жолдар
- •Жеке бөлмелерден және ғимараттардан толықтай адамдарды эвакуациялау уақыты
- •7. Эвакуациялық жолдар дегеніміз не?
- •8. Қордағы шығарылатын жерлер дегеніміз не?
- •9. Квазистационарлы деген терминге түсініктеме бер?
- •10. Эвакуациялаудың қауіпсіздік шарты қандай өрнекпен анықталады?
- •Практикалық жұмысы №6
- •Жеке қорғау құралдарының классификациясы
- •Практикалық жұмыс №7 Найзағайдан қорғауды есептеу
- •1 Км2жербетіне 1 жылданайзағайтүсуініңорташасаны
- •Бір стреженді найзағайдың түсуінен қорғау аймағын есептеу
- •Екістержендінайзағайдыңтүсуіненқорғауаймағынесептеу
- •Көп еселі стерженді найзағайдың түсуінен қорғау аймағы
- •Біртростынайзағайдыңтүсуіненқорғауаймағынесептеу
- •Есептеу мысалы
- •Практикалық жұмыс №8 Радиоактивті және химиялық улану ошағы болған аймақтардың шекаралары мен құрылымын анықтау
- •Химиялық улану кезіндегі улану ошақтарының шекаралары мен құрылымын анықтау
- •5. Уланған аймақтың әртүрлі нүктелеріндегі радиация деңгейін есептеу нұсқалары
- •Практикалық жұмыс №9 Нысананың төтенше жағдайлар кезіндегі тұрақтылығын бағалау
- •Соққы толқынының әсеріне цехтің тұрақтылығын бағалау және ядролық жарылыстың жарықтық сәулелену есебі үшін нұсқалар
- •Практикалық жұмыс №10 Еңбек шартын өндірістік ортаның зиянды және қауіпті факторлары, жұмыс орындарын тексеру кезіндегі еңбек процесінің ауырлығы мен күрделілігі бойынша бағалануы.
- •Радиациялық жағдайды бағалау.
Соққы толқынының әсеріне цехтің тұрақтылығын бағалау және ядролық жарылыстың жарықтық сәулелену есебі үшін нұсқалар
№ |
Параметрлер |
Нұсқалар |
|||||
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
||
1 |
Нысанның ықтимал көздеу нүктесінен қашықтығы Рт, км |
5 |
6 |
4 |
7 |
5,5 |
8 |
2 |
Жарылғыштың мүмкін қуаты q, млн.т. |
0,5 |
0,5 |
0,1 |
0.2 |
0.3 |
0,1 |
3 |
Жарылыс түрі |
әуеде |
жерде |
әуеде |
жерде |
әуеде |
Жерде |
4 |
ядролық жарылғыштың көздеу нүктесінен максималды ауытқу г ОТК км |
0,8 |
1,4 |
0,5 |
0,7 |
1,1 |
1,5 |
5 |
Нысан атауы |
цех 1 механикалық |
цех 2 текстильді |
цех 3 термиялық |
цех 1 механикалық |
цех 2 текстильді |
цехЗтермиялық |
Қосымша 1
Ядролық оқ-дәрілердің әртүрлі қуаты кезіндегі қиратушы толқынның артық қысымы
жарылғыш заттың қуаты
|
Артық қысым, ΔРср, кПа
|
|||||||||||||||||
500 |
200 |
100 |
70 |
60 |
50 |
40 |
30 |
20 |
10 |
|||||||||
Жарылыс мүмкін болатын жерге дейінгі арақашықтық |
||||||||||||||||||
100 |
0,4 ------- 0,62 |
0,68 ------- 0,92 |
1 ------ 1,2 |
1,4 -------- 1.5 |
1,6 ----- 1,7 |
1,7 ------- 1,9 |
2,1 ------ 2,2 |
2,6 ------ 2,5 |
3,8 ------ 3,2 |
6,5 ------ 5,2 |
||||||||
200 |
0,51 -------- 0,79 |
0,86 ------- 1,15 |
1,2 ------- 1,5 |
1,6 ------- 1,8 |
1,8 ----- 2 |
1,9 ------ 2,2 |
2,5 ------ 2,6 |
2,9 ------ 3 |
4,4 ------ 3,8 |
7,9 ------ 6,4 |
||||||||
300 |
0,58 -------- 0,9 |
0,98 ------- 1,35 |
1,37 ------- 1,7 |
1,85 ------ 2,1 |
2,07 ----- 2,3 |
2,27 ------ 2,55 |
2,8 ------ 2,93 |
3,3 ------ 3,6 |
4,0 ------ 4,4 |
9,1 ----- 7,3 |
||||||||
500
|
0,69 ------- 1,05 |
1,15 ------- 1,6 |
1,7 ------ 2.1 |
2,3 ------ 2,6 |
2,6 ----- 2,8 |
3 ------ 3,2 |
3,4 ----- 3,6 |
4,2 ------ 4,4 |
6 ------ 5,5 |
1,1 ------ 9 |
||||||||
1000 |
0,9 ------- 1,35 |
1,5 ------- 2 |
2,2 ------- 2,9 |
3 ------ 3.5 |
3,3 ------ 3,6 |
3,6 ------- 4 |
4,3 ------ 4,5 |
5 ----- 5,4 |
7,5 ------ 7 |
1,43 ------ 1,12 |
||||||||
Ескерту: алымы – әуе, бөлімі –жерасты жарылыстары үшін.
Қосымша 2
Ұру толқынының артық қысымына байланысты нысан элементтерінің қирау дәрежесі, кПа.
№ пп |
Нысан элементтері |
Қирау
|
||||
әлсіз |
орташа |
Қатты |
толық |
|||
1 |
Каркасы ауыр металдан жасалған, жүккөтергіштігі 60-100т кран қондырғылары бар ірі өндірістік ғимараттар |
20-40 |
40-50 |
50-60 |
60-80 |
|
2 |
Бетондыжәне темір бетонды ғимараттар және антисейсмикалық конструкциялы ғимараттар |
25-35 |
80-120 |
150-200 |
200 |
|
3 |
Бір қабатты кірпіш не қанқасыз ғимараттар |
10-20 |
20-30 |
30-50 |
50-70 |
|
4 |
Металлды және темірбетон қанқасы бар көпқабатты әкімшілік ғимараттар |
20-30 |
30-40 |
40-50 |
50-60 |
|
5 |
Кірпішті көпқабатты ғимараттар (3 қабаттан аса) |
8-12 |
12-20 |
20-30 |
30-40 |
|
6 |
Ауыр станоктар |
25-40 |
40-60 |
60-70 |
- |
|
7 |
Крандар және кран құрылымдар |
20-30 |
30-50 |
50-70 |
70 |
|
8 |
Жер бетіндегі кабельдер |
10-30 |
30-50 |
50-60 |
60 |
|
9 |
Жер астындағы кабельдер |
200-300 |
300-600 |
600-1000 |
1500 |
|
10 |
Жер бетіндегі құбырлар |
20 |
50 |
130 |
- |
|
11 |
Металлдық және темірбетондық эстакададағы құбырлар |
20-30 |
30-40 |
40-50 |
- |
|
12 |
20 м тереңдетілген құбырлар |
150-200 |
250-350 |
500 |
- |
|
13 |
Кәдімгі конструкциялы жылу және атом электростанциялары |
15-25 |
25-35 |
35-45 |
45-55 |
|
14 |
Электр қозғалтқыштар |
30-40 |
40-60 |
60-80 |
80-100 |
|
15 |
Телефон және телеграф байланысының әуе жолдары |
20-40 |
40-60 |
60-100 |
- |
|
Блиц-тест:
Әсер ету сипатына қарай өрттер қалай бөлінеді?
локалдық және көлемдік
бастапқы және негізгі
қауіпті және түтінді
D. жарылғыш және таралушы
E. жарылғыш және көлемдік
2) Апат дегеніміз не?
A) технологияялық үрдістің бұзылуы, мезанимздер, құрылғылар мен құрылыс қирауы.
B) бұл бақыланбайтын, бырақ материалдық құндылықтарды жойып адам денсаулығы мен өміріне қауіп төндіретін жану үрдісі
C) АЭС территориясының шекарасынан тыс таралатын радиациялық зардап
D) жұмысшылардың
E) үлкен көлемді энергия шығарылуы
3. Қандай жану түрлері бар?
A) гомогенді және гетерогенді
B) толық және толық емес
C) жарылыс және детонационды
D) гомогенді және толық
E) қосарланған және қиыстырылған
4. Шоқтың таралу жылдамдығына қатысты жану неше түрге бөлінеді?
A)3
B) 4
C) 5
D) 2
E) 7
5. Өрт дегеніміз не?
A) материалды шығын алып келетін арнайы ошақтан тыс бақыланбайтын жану
B) материалды шығын алып келетін арнайы ошақтан тыс бақыланатын жану
C) материалды шығын алып келмейтін арнайы ошақтан тыс бақыланатын жану
D) материалды шығын алып келетін арнайы ошақтан тыс бақыланбайтын жану
E) кездейсоқ апат ахуалдарның сәйкес келуі
6. Ауадағы СО-ның қандай концентрациясы талып қалу мен өлімге алып келеді?
A) 10%
B) 15%
C) 5%
D) 20%
E) 50%
7. Бейбіт уақытта ТЖ кезінде өндірістік кәсіпорынның жұмысқа тұрақтылыққа талабын көрсететін құжат
A) бұл талаптар инженерлі-техникалық іс-шараларды құру нормаларына енгізілген
B) бұл талаптар ҚР-ның нормативті құжаттарында көрсетілген
C) ҚР-ның Конституциясы
D) ҚР-ның кодексі
E)қауіпсіздік техникасы бойынша нормалар
8. Қауіп жағдайында халықтың назарын алу үшін не қолданылады? A) сигнал
B)телефон C) радиотолқын
D) қонырау
E) электродабыл, өндірістік ысқырғы
9. Жеке қорғаныс құрылғыларына не жатады?
A) , радиациядан қорғанатын жер
B) газқағар, аптечка, химикаттардан қорғайтын пакеттер
C) электродабыл, өндірістік ысқырық
D) газқағар,
E) барлығы
10. Тоқ өткізетін бөліктерден қорғануға арналған қоршау.
A) жиналмайтын
B) уақытша
C) жиналмалы
D) жылжымалы
E) стационарлы
11. Респираторлар мен газқағарлар неден қорғануға арналған жеке қорғаныс құралдары?
A) шаң мен газ
B) жылулық сәулелену
C)электромагнитті сәулелені
D)радиациялық сәулелену
E) инфрақызыл сәулелену
12.Ведомствовалы өрт қорғау базасында қандай азаматтық қорғаныс қызметі құрылады?
A) өртке әсер ету қызмет
B) эпидемияға әсер ету қызмет
C) ауеге әсер ету қызметі
D) энергияға әсер ету қызметі
E) өрт қызметі
Қолданылған әдебиеттер:
1. Атаманюк В.Г. Гражданская оборона (Учебник) М.:Воениздат 1986г.
2. Пособие по повышению устойчивости работы объектов и отраслей промышленности в ракетно ядерной войне. М.:1972г.
3. ОНТП-24-86. Общесоюзные нормы технологического проектирования. М. 1987г